Một số kinh nghiệm dạy tốt bài hiệu ứng nhiệt của phản ứng lớp 10 phân ban

  • Số trang: 20 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 15 |
  • Lượt tải: 0
hoanggiang80

Đã đăng 24000 tài liệu

Mô tả:

SỞ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO TỈNH NINH THUẬN TRƯỜNG THPT CHU VĂN AN ----------  ---------- Saùng kieán kinh nghieäm Đề tài: Nguyeãn Trung Quoác Chöùc vuï: Hieäu Tröôûng Daïy: Moân Hoùa Hoïc Ngöôøi thöïc hieän: Tp. Phan Rang – Tháp chàm, tháng 4 năm 2010 MỘT SỐ KINH NGHIỆM DẠY TỐT BÀI HIỆU ỨNG NHIỆT CỦA PHẢN ỨNG 1 LỚP 10 PHÂN BAN I. Hoaøn caûnh naåy sinh saùng kieán, kinh nghieäm : II. Qui trình thöïc hieän : Moät trong nhöõng xu höôùng ñoåi môùi phöông phaùp daïy hoïc hieän nay laø “ daïy hoïc höôùng vaøo ngöôøi hoïc”. Treân tinh thaàn ñoù, trong soaïn giaûng giaùo vieân caàn chuaån bò thaät kheùo leùo vaø kyõ löôõng, choïn loïc caû noäi dung, caû phöông phaùp; giaùo vieân laø ngöôøi höôùng daãn, toå chöùc ñeå hoïc sinh tích cöïc hoaït ñoäng töï mình tìm toøi, phaùt hieän vaø chieám lónh kieán thöùc, töø ñoù hoïc sinh coù ñöôïc nieàm say meâ hoïc taäp. Moãi phaûn öùng hoùa hoïc ñeàu keøm theo söï bieán ñoåi naêng löôïng do söï khaùc nhau veà naêng löôïng cuûa caùc nguyeân töû, phaân töû giöõa caùc chaát phaûn öùng vaø saûn phaåm. Naêng löôïng ñoù ñöôïc theå hieän döôùi nhieàu daïng khaùc nhau, ñaëc bieät laø nhieät naêng .Laøm theá naøo ñeå hoïc sinh hieåu vaø naém vöõng phöông phaùp giaûi toaùn ñeå xaùc ñònh nhieät cuûa caùc phaûn öùng hoùa hoïc? Qua thöïc teá giaûng daïy toâi xin ñöa ra moät soá kinh nghieäm nhoû cuûa mình veà 2 vaán ñeà: - Söû duïng ñònh luaät Hess nhö theá naøo ñeå giaûi caùc baøi toaùn veà nhieät hoùa hoïc. - Moät soá daïng baøi taäp vaän duïng ñònh luaät Hess. Trong quùa trình thöïc hieän, toâi ñaõ ruùt ra ñöôïc moät soá kinh nghieäm nhö sau : * Ñaàu moãi muïc lôùn laø nhöõng noäi dung lyù thuyeát caên baûn. Tieáp ñoù laø moät soá ví duï, moät soá baøi taäp ñaõ ñöôïc löïa choïn nhaèm giuùp caùc em hoïc sinh hieåu kieán thöùc saâu hôn vaø naâng cao kyõ naêng vaän duïng kieán thöùc. * Cuoái cuøng laø moät soá baøi taäp naâng cao coù lôøi giaûi taïo ñieàu kieän cho caùc em töï boài döôõng ñeå thi ñaïi hoïc, hoïc sinh gioûi tænh vaø quoác gia. I. Phöông trình traïng thaùi khí lí töôûng: Neáu coù n mol khí ôû aùp suaát p, nhieät ñoä T, chieám theå tích V thì phöông trình traïng thaùi khí lí töôûng coù daïng: m PV = nRT = RT M Trong ñoù: m : laø khoái löôïng cuûa khí (g) M: Khoái löôïng mol cuûa khí (g/mol) R : laø haèng soá khí lí töôûng , R = 0,082 l3.atm.K-1.mol V : laø theå tích (l) T : laø nhieät ñoä tuyeät ñoái ( T = t0C + 273) P : laø aùp suaát (atm) Löu yù: R laø haèng soá phuï thuoäc vaøo ñôn vò - P (N/m2) , V (cm3)  R = 8,314 N.m/K.mol hay 8,314 J/K.mol ( vì 1 N.m = 1J) - Vì 1 cal = 4,18 J  R = 1,987 cal/K.mol - P (mmHg) , V (ml) , 1 atm = 760 mmHg  R = 62400 mmHg. ml/ K.mol II. Aùp suaát rieâng phaàn cuûa khí ( Pi) Neáu trong 1 bình kín coù 1 hoãn hôïp khí (khoâng tham gia phaûn öùng vôùi nhau) thì moãi khí gaây neân moät aùp suaát goïi laø aùp suaát rieâng phaàn cuûa khí ñoù vaø ñöôïc kí hieäu laø P i . Neáu goïi V laø theå tích cuûa hoãn hôïp khí (baèng theå tích cuûa bình ñöïng). Ta coù: Pchung = Pi = ni Pi = Trong ñoù:  P= RT V i  ni RT V hoaëc Pi = xi P vôùi xi = ni  ni ai .P 100 V laø t2 cuûa hoãn hôïp khí P laø aùp suaát chung cuûa hoãn hôïp khí xi laø noàng ñoä phaàn mol cuûa khí i trong hoãn hôïp ni laø soá mol khí i trong hoãn hôïp chieám ai% theå tích hoãn hôïp Pi laø aùp suaát rieâng phaàn cuûa khí i Baøi taäp 1: Troän 2 lít khí O2 vôùi 3 lít khí N2 coù cuøng aùp suaát 1 atm ñöôïc 5 lít hoãn hôïp. Tính aùp suaát rieâng phaàn cuûa töøng khí trong hoãn hôïp? 2 Giaûi: 2 PO 2 = 5 . 1 = 0,4 atm; 3 PN 2 = 5 . 1 = 0,6 atm Baøi taäp 2: Moät bình kín dung tích 8,96 lít chöùa 4,8g O 2 ; 6,6g CO2 vaø 2,8g hôïp chaát khí A . ÔÛ 27,3oC aùp suaát chung cuûa hoãn hôïp khí laø 1,1 atm a/ Tính P rieâng phaàn cuûa moãi khí ? b/ Tính MA? c/ Bieát A laø hôïp chaát coù 2 nguyeân toá coù tiû leä khoái löôïng giöõa 2 nguyeân toá laø 3/4 . Ñònh CTPT cuûa A? Giaûi: a/ nO 2 = 0,15 mol ; nCO 2 = 0,15 mol. PO 2 = PCO 2 = nO2 RT V Aùp suaát rieâng phaàn moãi khí: = 0,4125 atm  PA = 0,275 atm Ta coù: PO 2 + PCO 2 + PA = 1,1 b/ nA = 0,1 mol MA = 28 g/mol  c/ Ñaët A: Xx Yy mX = x MX mY = yMY mX 3 Töø: = mX = 12 = xMX  mY 4 mX + mY = 28 mY = 16 = yMY Laäp baûng choïn x = 1, y=1, M X = 12 (C ) vaø MY = 16 (O)  A: CO III. Nhieät hoùa hoïc: - Moät phaûn öùng hoùa hoïc xaûy ra thöôøng coù söï trao ñoåi nhieät vôùi moâi tröôøng xung quanh: + Phaûn öùng toûa nhieät laø phaûn öùng nhöôøng nhieät cho moâi tröôøng + Phaûn öùng thu nhieät laø phaûn öùng nhaän nhieät cuûa moâi tröôøng - Nhieät hoùa hoïc laø ngaønh hoùa hoïc nghieân cöùu nhieät cuûa caùc phaûn öùng hoùa hoïc. 1/ Nhieät phaûn öùng: a) Nhieät löôïng toûa ra hay haáp thuï cuûa 1 phaûn öùng hoùa hoïc ñöôïc goïi laø hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng. Ñôn vò: KJ / mol hay Kcal / mol. Thöïc nghieäm cho bieát vôùi moãi phaûn öùng, giaù trò nhieät löôïng ño ñöôïc phuï thuoäc vaøo: - Caùch tieán haønh ño ( Vd: Trong ñieàu kieän ñaúng tích hay ñaúng aùp) - Traïng thaùi cuûa taùc chaát cuõng nhö saûn phaåm b) Hieäu öùng nhieät phaûn öùng, ño ôû ñieàu kieän theå tích khoâng ñoåi, ñöôïc goïi laø hieäu öùng nhieät ñaúng tích. Hieäu öùng nhieät ñaúng tích = bieán thieân noäi naêng cuûa heä (  U) c) Hieäu öùng nhieät phaûn öùng, ño ôû ñieàu kieän aùp suaát khoâng ñoåi, ñöôïc goïi laø hieäu öùng nhieät ñaúng aùp. Hieäu öùng nhieät ñaúng aùp = bieán thieân ENTANPI cuûa heä (  H) * Quy öôùc veà daáu: Phaûn öùng toûa nhieät:  H < 0 ;  U < 0 Phaûn öùng thu nhieät:  H > 0 ;  U > 0 Vd1: 2CO ( K ) + O2 ( K )   2CO2 ( K ) 2CO ( K ) + O2 ( K ) 2CO2 ( K ) 1 Vd2: C (r) + O2 ( K )  CO2 ( K ) Kim cöông 2 1 C (r) + O2 ( K )  CO2 ( K ) 2 Than chì  U = – 563,50 KJ  H = – 565,98 KJ  H = – 395,41 KJ  H = – 571,68 KJ *  H ñöôïc duøng nhieàu hôn  U vì phaûn öùng thöôøng xaûy ra ôû aùp suaát khoâng ñoåi Ghi chuù: - Khi vieát phöông trình nhieät hoùa hoïc, ta caàn löu yù: + Heä soá cuûa phöông trình: 3 1 H2 ( K ) + 2 O2 ( K )  H2O(loûng)  H = – 285,84 KJ  H = – 571,68 KJ 2H2 ( K ) + O2 ( K )  2H2O(loûng) + Neáu aùp suaát vaø nhieät ñoä taïi ñoù xaùc ñònh giaù trò entanpi. Aùp suaát 1 atm, nhieät ñoä 250C (hay 289K) ñöôïc goïi laø aùp suaát tieâu chuaån vaø nhieät ñoä tieâu chuaån nhieät ñoäng löïc hoïc. 1 0  H 298 = - 285,84 KJ Vd: H2 ( K ) + 2 O2 ( K )  H2O (loûng) - Ñieàu kieän chuaån cuûa phaûn öùng: 1 phaûn öùng hoùa hoïc ñöôïc goïi laø ôû ñieàu kieän chuaån khi moãi chaát trong phaûn öùng ( keå caû caùc chaát tham gia vaø saûøn phaåm phaûn öùng ) laø nguyeân chaát ôû aùp suaát 1 atm; neáu laø chaát tan trong dung dòch thì noàng ñoä cuûa moãi chaát (hoaëc ion) laø 1 M vaø nhieät ñoä cuûa caùc chaát ñeàu baèng nhau 2/ Quan heä giöõa  H vaø  U : ÔÛ nhieät ñoä vaø aùp suaát khoâng ñoåi, Ta coù:  H =  U + RT  n n= R= Baøi taäp: n khí (cuoái) 8,314 J/ mol.K – n khí (ñaàu) 1,987 cal/ mol.K Khi 1 mol CH3OH chuùng ôû 298K vaø ôû theå tích khoâng ñoåi theo phaûn öùng: 3 CH3OH(loûng) + O2 ( K )  CO2 ( K ) + 2H2O(loûng) noù giaûi phoùng ra 173,63 Kcal nhieät. Tính  H 2 cuûa phaûn öùng? Giaûi:  U = - 173,63 (phaûn öùng toûa nhieät neân naêng löôïng cuûa heä giaûm,  H < 0) Khi tieán haønh phaûn öùng ôû ñieàu kieän P, T = Const, ta coù:  H =  U + RT  n R = 1,987.10-3 Kcal / mol.K 3 = – 0,5  n = nCO 2 – nO 2 = 1 – 2   H = – 173,945 Kcal IV. Ñònh luaät Hess : 1/ Ñònh luaät Hess: Nhieät cuûa 1 phaûn öùng hoùa hoïc chæ phuï thuoäc vaøo traïng thaùi ñaàu cuûa phaûn öùng vaø traïng thaùi cuoái cuûa saûn phaåm phaûn öùng, khoâng phuï thuoäc vaøo caùc giai ñoaïn trung gian, nghóa laø khoâng phuï thuoäc vaøo con ñöôøng tieán haønh phaûn öùng (Noùi caùch khaùc  H vaø  U cuûa phaûn öùng laø caùc haøm traïng thaùi)  H1  H2 Taùc chaát Vd: Saûn phaåm  H3  H1 =  H2 =  H3 Töø graphit coù theå ñieàu cheá CO2 baèng 2 caùch: H C(gr) + O2 ( K )  CO2 ( K ) 1 C2: C(gr) + O2 ( K )  CO ( K )  H1 2 1  H2 CO ( K ) + 2 O2 ( K )  CO2 ( K ) Theo ñònh luaät Hess, ta coù  H =  H1 +  H2 + O2 C (gr) CO2 (K) C1: H  H1 + ½ O 2 + ½ O2  H2 CO(K) 2/ Heä quaû - Entanpi cuûa phaûn öùng thuaän = Entanpi cuûa phaûn öùng nghòch nhöng ngöôïc daáu  Ht = –  Hn 4 Vd: 1 CO ( K ) + 2 O2 (K )  0 CO2 ( K )  H 298 = – 283 KJ 1 0  H 298 = + 283 KJ CO2 ( K )  CO ( K ) + 2 O2 ( K ) - Hieäu öùng nhieät cuûa 1 quaù trình voøng (chu trình) baèng 0 3/ ÖÙng duïng cuûa ñònh luaät Hess Thieát laäp moät quaù trình voøng goàm nhieàu giai ñoaïn , trong ñoù 1 laø quaù trình ñang xeùt vaø  H cuûa taát caû caùc giai ñoaïn coøn laïi ñeàu ñaõ bieát Vd: Xaùc ñònh  H cuûa phaûn öùng: 3 S(r) + O2 ( K )  SO3 ( K ) (1)  H1 ? 2  H2 = – 297 Kcal / mol S(r) + O2 ( K )  SO2 ( K ) (2) 1 SO2 + O2 ( K )  SO3 ( K ) (3)  H3 = – 98,2 Kcal / mol 2 Giaûi: * Caùch1: - Töø nhöõng döõ kieän cuûa baøi toaùn, ta coù theå laäp sô ñoà sau: TTÑ TTC  H1 3 S(r) + O2 ( K ) SO3 ( K ) (1) 2 Bieát + O2 (K)  H2  H3 (2) (3) + ½ O2 (K) SO2 (K) - Ñònh luaät Hess coù :  H1 =  H2 +  H3 = – 395,2 Kcal / mol * Caùch 2: (toå hôïp caân baèng) - Coäng phöông trình (2) vaø phöông trình (3) thu ñöôïc phöông trình (1)  H2 = – 297 Kcal / mol S(r) + O2 ( K )  SO2 ( K ) (2) 1 SO2 + O2 ( K )  SO3 ( K ) (3)  H3 = – 98,2 Kcal / mol 2 3 S(r) + O2 ( K )  SO3 ( K ) (1)  H1 = – 395,2 Kcal / mol 2 4/ Quy taéc chung: Neáu 1 phaûn öùng laø toång ñaïi soá cuûa 1 soá phaûn öùng thaønh phaàn thì  H cuûa noù baèng toång ñaïi soá töông öùng cuûa caùc  H cuûa caùc phaûn öùng thaønh phaàn ñoù V. Moät soá ñaïi löôïng nhieät hoùa ñeå xaùc ñònh hieäu öùng nhieät 1/ Sinh nhieät hay nhieät taïo thaønh - Nhieät taïo thaønh cuûa 1 hôïp chaát laø hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng taïo thaønh 1 mol chaát ñoù töø caùc chaát beàn - Nhieät taïo thaønh thöôøng ñöôïc ño trong ñieàu kieän (1atm, 298 K) goïi laø nhieät taïo o thaønh tieâu chuaån hay enpanti taïo thaønh tieâu chuaån vaø kí hieäu  H tt Vd: C (r) + O2 ( K ) graphit  0 CO2 ( K )  H 298 = – 393,51 KJ o  H tt (CO2, K) = – 393,5 KJ . mol-1 - Caùc ñôn chaát, theo ñònh nghóa, coù entanpi taïo thaønh mol tieâu chuaån baèng 0. Vôùi ñôn chaát toàn taïi nhieàu daïng thuø hình, daïng beàn nhaát ñöôïc choïn laøm chuaån. Vd: vôùi C ñoù laø than chì, vôùi S ñoù laø S tinh theå tröïc thoi. - Coâng thöùc:  H0pö =  o  H tt ( saûn phaåm) – Baøi taäp: Tính hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng: Bieát nhieät taïo thaønh cuûa caùc chaát Chaát 0  H 298 (KJ/mol) CaO (r) – 636 CO2 ( K ) – 394  o  H tt (chaát phaûn öùng) CaO (r) + CO2 ( K )  CaCO3 (r) CaCO3 (r) – 1207 5 Giaûi: * Caùch 1: Theo ñònh nghóa , sinh nhieät cuûa caùc chaát laø hieäu öùng nhieät cuûa caùc phaûn öùng sau: 1 Ca (r) + O2 ( K )  CaO (r) (1) KJ / mol  H1 = – 636 2 C (gr) + O2 (K ) Ca (r) + C (gr) +  CO2 ( K ) 3 O2 ( K ) 2  CaCO3 (r) - Hay coù theå laäp sô ñoà: 0 H3 1 Ca (r) + O2 ( K ) + C (gr) + O2 (K) 2  H 10 CaO (r) CO2 (2)  H2 = – 394 KJ / mol (3)  H3 = – 1207 KJ / mol CaCO 3 (r)  H 02 H ? - Theo sô ñoà treân, neáu xem ( Ca(r) + C (r) + laø traïng thaùi cuoái, theo ñònh luaät Hess ta coù:  H3 =  H2 +  H1 +  H * Caùch 2:  3 O2 ( K ) ) laø traïng thaùi ñaàu vaø CaCO3 (r) 2  H = – 177 KJ / mol  H =  H CaCO 3 – (  H CaO +  H CO 2 ) = –177 KJ / mol 2/ Thieâu nhieät hay nhieät ñoát chaùy - Laø hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng ñoát chaùy 1 mol chaát baèng khí O 2, ñeå taïo thaønh saûn phaån chaùy ôû aùp suaát khoâng ñoåi. Saûn phaåm chaùy cuûa caùc nguyeân toá C, H, N, S, Cl ñöôïc chaáp nhaän töông öùng laø CO2 ( K ) , H2O (loûng) N2 ( K ) , SO2 ( K ) vaø H Cl ( K ) 31 7 1 0  H 298 = – Vd: C6H5NH2(  ) + O2 ( K )  6 CO2 ( K ) + H2O (  ) + N (K ) 4 2 2 2 3396 KJ  H0ñc ( C6H5NH2,  ) = – 3396 KJ - Löu yù : Ñoái vôùi caùc nguyeân toá, thieâu nhieät cuûa moät nguyeân toá cuõng chính laø sinh nhieät cuûa oxit beàn nhaát cuûa noù - Coâng thöùc :  H0pö =   H0ñc (taùc chaát) –   H0ñc (saûn phaåm) Baøi taäp 1: Töø caùc döõ kieän sau C (than chì) + O2 ( K )  CO2 ( K ) 1 H2 ( K ) + O2 ( K )  H2O(loûng) 2  H0 = – 393,5 KJ  H0 = – 285,8 KJ  H0 = – 3119,6 KJ 2C2H6 ( K ) + 7O2 ( K )  4CO2 ( K ) + 6 H2O(loûng) Tính bieán thieân entanpi tieâu chuaån cuûa phaûn öùng: 2C (than chì) + 3H2 ( K )  C2H6 ( K )  H0 = ? Giaûi: Bieán thieân entanpi tieâu chuaån cuûa phaûn öùng caàn tính baèng: 1 ) = – 84,6 KJ  H0 = ( – 393,5 x 2 ) + ( – 285,8 x 3) – ( – 3119,6 x 2 Baøi taäp 2: Giaû söû coù 3 phaûn öùng sau xaûy ra trong ñieàu kieän tieâu chuaån nhieät ñoäng hoïc: C (r) + O2 ( K )  CO2 ( K ) 1 b) C (r) + O2 ( K )  CO ( K ) 2 1 c) CO ( K ) + O2 ( K )  CO2 ( K ) 2 Bieán thieân enpanti cuûa phaûn öùng naøo ñöôïc coi laø: 1. Entanpi taïo thaønh tieâu chuaån cuûa khí CO2 a) 6 2. Entanpi ñoát chaùy cuûa khí CO 3. Entanpi taïo thaønh tieâu chuaån cuûa khí CO 4. Entanpi ñoát chaùy cuûa C Giaûi: 1.a) 2.b) 3.c) 4.a) Baøi taäp 3: Cho caùc ñôn chaát Halogen sau: a) Khí clo Cl2 b) Clo loûng Cl2 c) Hôi broâm Br2 d) Broâm loûng Br2 e) Hôi ioât I2 f) Iot raén I2 Trong soá caùc ñôn chaát naøy, ñôn chaát naøo coù entanpi taïo thaønh tieâu chuaån khaùc 0? Giaûi: Theo quy öôùc, ôû 250C, khí Cl2, Br2 loûng, I2 raén coù entanpi taïo thaønh mol tieâu chuaån baèng 0. Cl2 loûng, Br2 hôi vaø I2 hôi coù entanpi taïo thaønh mol tieâu chuaån  0 3/ Nhieät chuyeån pha - Quaù trình chuyeån pha laø quaù trình trong ñoù 1 chaát chuyeån töø traïng thaùi taäp hôïp naøy sang traïng thaùi taäp hôïp khaùc Ví duï : Söï noùng chaûy, söï hoùa raén, söï thaêng hoa, söï chuyeån daïng thuø hình. - Caùc quaù trình chuyeån pha cuõng thöôøng keøm theo hieäu öùng nhieät, goïi laø nhieät chuyeån pha vaø coù theå xaùc ñònh nhieät chuyeån pha cuûa caùc quaù trình khaùc nhau baèng caùch söû duïng ñònh luaät Hess Ví duï : H2O (r)  H2O(loûng)  H = 10,52 Kcal / mol C (gr)  C (kim cöông)  H = 0,453 Kcal / mol Baøi taäp 1: Xaùc ñònh hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng C (gr) C (kim cöông) (1) Bieát C (gr) mol + O2 (K ) C (kim cöông) + O2 Giaûi: C (gr)  CO2 ( K ) (K )   H3 O (loûng)  H0H 2 (K) (3)  H3 = – 94,505 Kcal / + ½ O2 (K)   H1 = 0,453 Kcal / mol Xaùc ñònh  H hoùa hôi cuûa H2O Bieát  H0H 2 H2  H2 = – 94,052 Kcal / mol C (Kim cöông) CO2 (K) H = H + 2 1    H3 Giaûi: CO2 ( K )  H1 +½ O2 (K)  H2 Baøi taäp 2: (2) O (K) = – 68,32 = – 57,80 Kcal / mol Kcal / mol Coù theå laäp sô ñoà H2O (loûng) 1 + O2 ( K )  H bay hôi 2 H2O (K) Aùp duïng ñònh luaät Hess:  H0H 2 O (loûng) +   H bay hôi = 10,52 Kcal / mol  H bay hôi =  H0H 2 O (K) 4/ Naêng löôïng lieân keát (naêng löôïng phaân li lieân keát): ELK hay  HLK - Naêng löôïng lieân keát laø naêng löôïng tieâu toán ñeå phaù vôõ lieân keát coù trong 1 mol pt ôû traïng thaùi khí. Lieân keát caøng beàn thì naêng löôïng lieân keát caøng lôùn. Tröôøng hôïp 1: Phaân töû goàm 2 nguyeân töû A – A Vd: H 2 (K )  H (K ) + H (K ) ELK = + 436,4 KJ / mol 7 Nghóa laø ñeå beû gaõy lieân keát CHT trong 1 mol khí H2 caàn tieâu toán 436,4 KJ Tröôøng hôïp 2: Phaân töû goàm 2 nguyeân töû A – B Vd: HCl ( K )  H ( K ) + Cl ( K ) ELK = + 431,9 KJ / mol Tröôøng hôïp 3: Phaân töû nhieàu nguyeân töû ABn. Ta coù naêng löôïng lieân keát trung bình Vd: Ñònh naêng löôïng lieân keát trung bình cuûa caùc lieân keát O – H trong phaân töû H 2O Ta coù: H – O – H (K ) H – O (K ) H – O (K ) phöông trình toång coäng: + O (K ) + H (K ) H (K ) ELK = 493,7 KJ ELK = 423,8 KJ H2O ( K )  2H .. ( K ) + .. O .. ( K ) ELK = + 917,5 KJ Ta coù theå coi 458,8 KJ / mol laø naêng löôïng lieân keát trung bình cuûa lieân keát O – H trong phaân töû H2O Coâng thöùc:  Hpö = trong pt cuûa saûn phaåm)   HLK (coù trong pt caùc chaát phaûn öùng) –   HLK (coù Baøi taäp 1: Caên cöù vaøo naêng löôïng lieân keát Lieân keát C C C–C C – Cl Cl – Cl NLLK (KJ / mol) 812 347 339 242,7 Tính bieán thieân enpanti tieâu chuaån cuûa phaûn öùng: Cl Cl  H–C C – H (K ) + 2 Cl – Cl ( K ) H – C – C – H(K) Cl Cl Giaûi:  H0 = E (C C ) + 2E (C – H) + 2E (Cl – Cl) – E (C – C) – 4E (C – Cl) – 2E (C – H) = + 812 + 2. 242,7 – (347 + 4. 339) = – 405,6 KJ  Baøi taäp 2: Tính naêng löôïng lieân keát trung bình cuûa lieân keát N – H trong phaân töû NH 3, bieát raèng: 1 3 N2 (K) + H2 (K) NH3 (K)  H0 = – 46,3 KJ 2 2 Bieát naêng löôïng lieân keát cuûa N2 vaø H2 töông öùng laø 941,4 KJ vaø 436,4 KJ Giaûi: 1 3 (941,4) + (436,4) – 3x = – 46,3 2 2  x = + 390,5 KJ 5/ Naêng löôïng maïng löôùi tinh theå ion ( U ) - NLML tinh theå U laø naêng löôïng caàn cung caáp ñeå phaù vôõ 1 mol tinh theå thaønh caùc ion coâ laäp khí ôû 0 K - NLML U coù daáu döông, noù ngöôïc daáu vôiù naêng löôïng hình thaønh maïng löôùi tinh theå - Giaù trò U caøng lôùn thì maïng löôùi tinh theå caøng beàn Vd: LiF (r)  Li+ (K) + F —(K) U = + 1050 KJ / mol - Giaù trò U tæ leä thuaän vôùi ñieän tích cuûa caùc ion vaø tæ leä nghòch vôùi khoaûng caùch giöõa QC .Qa caùc ion trong tinh theå (raén) : U  rC  ra - Ñeå xaùc ñònh U ta coù theå döïa vaøo chu trình Bor n-Haber Vd: NLML ion cuûa tinh theå NaCl ñöôïc coi laø hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng sau ñaây coù ñoåi daáu: a+(K) + Cl—(K)  NaCl (r) Ta coù chu trình: (C ) Na (K) + Cl(K) Na+(K) + Cl—(K)  H0 = 8 (B) (D) 1 (A) Cl2 (K) NaCl (r) 2 Giai ñoaïn A: Hieäu öùng nhieät cuûa giai ño0ïn A chính laø nhieät taïo thaønh NaCl (r) Na (r) + 1 Cl2 (K)  NaCl (r)  H (A) = – 410,7 KJ / mol 2 Giai ñoaïn B: Goàm söï thaêng hoa cuûa 1 mol nguyeân töû Na vaø söï beû gaõy lieân keát cuûa nöõa mol khí clo (Nhieät phaân li nöõa mol khí clo) Na (r)  Na (K)  H1 = + 107,6 KJ / mol 1 Cl2 (K)  Cl (K)  H2 = + 120,0 KJ / mol 2 Hieäu öùng nhieät cuûa giai ñoaïn naøy:  H (B) =  H1 +  H2 = + 227,6 KJ / mol Giai ñoaïn C: Goàm söï taùch electron cuûa nguyeân töû Na (Naêng löôïng ion hoùa Na) vaø söï keát hôïp electron cuûa nguyeân töû clo (Aùi löïc vôùi electron cuûa clo) Na (K)  Na+ (K) + 1e  H3 = + 495,8 KJ / mol — Cl (K) + 1e  Cl (K)  H4 = – 348,8 KJ / mol Hieäu öùng nhieät cuûa giai ñoaïn naøy laø:  H (C) =  H3 +  H4 = + 147,0 KJ / mol Giai ñoaïn D: Goàm söï taïo thaønh maïng löôùi tinh theå ion Na+(K) + Cl—(K)  NaCl (r)  H (D) Cuoái cuøng aùp duïng ñònh luaät Hess cho chu trình treân:  H (A) =  H (B) +  H (C) +  H (D) = – 785,3 KJ / mol Vaäy NLML tinh theå NaCl: U = + 785,3 KJ / mol Baøi taäp: Tính NLML tinh theå ion Bacl2 töø caùc döõ kieän sau: - Sinh nhieät cuûa BaCl2 tinh theå: – 860,23 KJ / mol - Nhieät phaân li cuûa clo: + 238,49 KJ / mol - Nhieät thaêng hoa cuûa Ba kim loaïi: 192,46 KJ / mol - Theá ion hoùa thöù nhaát cuûa Ba: 501,24 KJ / mol - Theá ion hoùa thöù hai cuûa Ba 962,32 KJ / mol - Aùi löïc electron cuûa Clo – 357,73 KJ / mol Giaûi: Naêng löôïng maïng löôùi tinh theå ion BaCl2 (r)  Ba2+(K) + 2Cl—(K)  H1 = ? Theo ñeà baøi ta coù: Ba (r) + Cl2 (K)  BaCl2 (r)  H2 = – 860,23 KJ / mol Cl2 (K)  2Cl (K) 238,49 KJ / mol  H3 = Ba (r)  Ba (K) 192,46 KJ / mol  H4 = Ba (K)  Ba+ (K) + 1e H = 501,24 KJ / mol 5  + 2+ Ba (K)  Ba (K) + 1e 962,32 KJ / mol  H6 = Cl (K) + 1e  Cl—(K)  H7 = – 357,73 KJ / mol Na (r) + Ba (r) + Cl2 (K) BaCl 2 (r) H2 H H  4  3 Ba (K) 2Cl(K) –  H1  H5 + Ba (K) 2  H7  H6 Ba2+(K) 2Cl—(K) Theo ñònh luaät Hess ta coù:  H2 =  H4 +  H5 +  H6 +  H3 + 2  H7 –  H1 = 192,46 + 501,24 + 962,32 + 238,49 + 2(– 357,7) – (– 860,23) = 2039,28 KJ / mol VI. Xeùt chieàu cuûa phaûn öùng hoùa hoïc: Trong töï nhieân caùc quaù trình töï nhieân xaûy ra theo chieàu hoaøn toaøn xaùc ñònh Vd: - Nhieät truyeàn töø vaät noùng sang vaät laïnh - Khí chuyeån töø aùp suaát cao sang aùp suaát thaáp - Axit HCl + dd NaOH  NaCl + H2O Caùc quaù trình ngöôïc laïi khoâng theå töï xaûy ra. Vaäy ñeå xeùt chieàu cuûa caùc quaù trình lí hoïc vaø hoùa hoïc, ngoaøi hieäu öùng nhieät coøn phaûi tính ñeán 1 hieäu öùng nöõa laø hieäu öùng NTROPI ( S) 1/ Entropi cuûa 1 chaát hay 1 heä: 9 a) Trong 1 heä coâ laäp (heä khoâng trao ñoåi chaát vaø naêng löôïng vôùi moâi tröôøng), chieàu cuûa quaù trình töï xaûy ra laø chieàu taêng entropi cuûa heä, nghóa laø chieàu cuûa heä chuyeån töø traïng thaùi 1 vôùi giaù trò entropi S1 sang traïng thaùi 2 vôùi giaù trò entropi S2 coù  S = S2 – S1 > 0 Vd:  S = S(N 2 N2 + Ar ) – ( S N 2 + S Ar ) > 0 Ar b) Entropi laø ñaïi löôïng ñaëc tröng cho ñoä hoãn ñoän (ñoä maát traät töï) cuûa 1 chaát hay heä. Khi caùc chaát nguyeân chaát troän laãn nhau thì ñoä hh taêng leân nghóa laø  S > 0 c) Moät chaát hay moät heä coù ñoä hoãn ñoän caøng lôùn thì entropi caøng lôùn. Do ñoù ñoä hoãn ñoän cuûa 1 chaát hay 1 heä caøng lôùn khi chaát ñoù hay heä ñoù caøng nhieàu haït vaø söï chuyeån ñoäng, dao ñoäng cuûa caùc haït caøng maïnh ( lieân keát giöõa caùc haït caøng yeáu) Vd: SH 2 O (raén) < SH 2 O (loûng) < SH2 O (K) S H 2 (K) < S O 2 (K) < S O 3 (K) Baøi taäp aùp duïng: 1/ Cho bieát entropi cuûa moãi heä bieán ñoåi nhö theá naøo trong töøng quaù trình sau: a) Hôi nöôùc ngöng tuï thaønh nöôùc loûng b) Ñöôøng töø dung dòch keát tinh thaønh tinh theå c) Ñun noùng khí H2 töø 600C ñeán 800C d) Nöôùc ñaù khoâ thaêng hoa e) N2 (K) + 3H2 (K)  2NH3 (K) f) C (r) + H2O (K)  CO (K) + H2 (K) Giaûi: Entropi cuûa heä taêng trong caùc quaù trình c , d , f vaø giaûm trong caùc quaù trình a,b,e 2/ Trong caùc phaûn öùng sau, nhöõng phaûn öùng naøo coù  S > 0 ,  S < 0 ,  S  0 a) C (r) + CO2 (K)  2CO(K) >0 1 b) CO(K) + O2 (K)  CO2 (K) <0 2 c) H2 (K) + Cl2 (K)  2HCl(K) 0 d) S (r) + O2 (K)  SO2 (K) 0  e) Zn (r) + 2HCl(dd)  ZnCl2 S>0 * Qui öôùc: - Entropi cuûa chaát nguyeân chaát döôùi daïng tinh theå hoaøn chænh ôû khoâng ñoä tuyeät ñoái coù giaù trò baèng 0 S 0K = 0 - Giaù trò entropi S cuûa 1 chaát xaùc ñònh ôû aùp suaát 1 atm vaø nhieät ñoä 298K (25 0C) goïi laø entropi chuaån cuûa chaát ñoù vaø ñöôïc kí hieäu: S 0298 ( J. mol-1. K-1) - Entropi laø moät ñaïi löôïng dung ñoä Vd: S 0298 (H2, K) = 130,59 J.K-1.mol-1  Neáu 2 mol H2 thì entropi phaûi laø 2. 130,59 = 261,18 J.K-1.mol-1 sau: 2/ Söï bieán thieân entropi  S trong phaûn öùng hoùa hoïc: Xeùt phaûn öùng: aA + bB  cC + dD ÔÛ T vaø P khoâng ñoåi, söï bieán thieân entropi cuûa phaûn öùng ñöôïc tính theo coâng thöùc 0  S pu = S 0 298 (sp pöù) – S 0 298 (chaát pöù) = ( c SC + d SD) – (a SA + b SB) Vd: Tính  S cuûa phaûn öùng sau: Chaát SO2 (K) 0 -1 -1 S 298 ( J. mol . K ) 248,52 Giaûi:  S 298 0 = S 0298 (SO3,K) SO2 + O2 (K) 205,03 – [ S 0298 (SO2,K) + 1 O2 ( K ) 2 SO3 (K) 256,22  SO3 ( K ) 1 0 S 298 (O2,K) ] 2 = – 94,81 J.K-1 Nhaän xeùt : Phaûn öùng naøy coù  S < 0 vì  n = 1 – (1 + 0,5) = – 0,5 < 0 10 3/ Theá ñaúng aùp: ( Entanpi töï do, naêng löôïng Gibbs) - Coù 2 ñoäng löïc (yeáu toá) cho moïi quaù trình töï xaûy ra: +  H < 0 : Naêng löôïng cuûa heä giaûm  trôû thaønh heä beàn vöõng hôn ( ñoù laø caùc phaûn öùng toûa nhieät) +  S > 0 : Heä chuyeån töø traïng thaùi coù ñoä maát traät töï thaáp sang traïng thaùi coù ñoä maát traät töï cao hôn (ñoä töï do cao hôn) - Ñoái vôùi phaûn öùng hoùa hoïc, khi xeùt chieàu töï xaûy ra thöôøng phaûi keå ñeán caû hai yeáu toá  H vaø  S. Trong moãi quaù trình luoân luoân coù söï caïnh tranh giöõa 2 yeáu toá: Entanpi (giaûm naêng löôïng) vaø Entropi (taêng ñoä maát traät töï)  Yeáu toá naøo maïnh hôn seõ quyeát ñònh chieàu höôùng cuûa quaù trình. Vd 1 : Hôi H2O ngöng tuï thaønh H2O loûng vaø toûa nhieät (  H < 0) quaù trình naøy keøm theo söï giaûm entropi (  S < 0 ) vì S H 2 O (K) >> S H 2 O (loûng) Vd 2: CaCO3 (r)  CaO (r) + CO2 (k) Ñaây laø phaûn öùng thu nhieät (  H > 0) , keøm theo söï taêng entropi (  S > 0) vì soá mol khí ôû saûn phaåm nhieàu hôn ôû chaát phaûn öùng. - Vaäy ñeå xeùt chieàu cuûa phaûn öùng phaûi duøng 1 ñaïi löôïng phoái hôïp caû 2 yeáu toá  H vaø  S, ñoù laø theá nhieät ñoäng. Theá nhieät ñoäng thöôøng duøng laø theá ñaúng aùp hoaëc Entanpi töï do hoaëc naêng löôïng Gibbs, ñöôïc kí hieäu laø  G vaø tính theo coâng thöùc Neáu quaù trình xaûy ra ôû ñieàu kieän G = H – TS chuaån Ñôn vò: thì coâng thöùc treân coù daïng:  G laø J.mol-1 -1 H laø J.mol   G0 =  H0 – T  S0 -1 -1  S laø J.K .mol a) Xeùt chieàu cuûa phaûn öùng hoùa hoïc döïa vaøo caùc ñaïi löôïng nhieät ñoäng: ÔÛ P vaø T khoâng ñoåi, 1 phaûn öùng seõ töï xaûy ra theo chieàu:  G =  H – T  S < 0 - Daáu vaø ñoä lôùn cuûa  H vaø  S seõ quyeát ñònh daáu cuûa  G Tröôøng Daáu Keát luaän hôïp H S    G 1 – + – Töï xaûy ra 2 + – + Khoâng töï xaûy ra 3 – – ? Töï xaûy ra ôû T thaáp 4 + + ? Töï xaûy ra ôû T cao * Löu yù : Ñôn vò  G thöôøng laø KJ.mol-1 hoaëc Kcal.mol-1  S thöôøng laø J.mol-1.K-1 hoaëc cal.mol-1.K-1  Khi tính  G thì  H giöõ nguyeân coøn  S.10-3 vaø luùc ñoù ñôn vò cuûa  G laø KJ hoaëc Kcal Neáu  S ñeå nguyeân thì  H.103 vaø luùc ñoù ñôn vò cuûa  G laø J hoaëc cal ( 1 cal = 4,18 J) 1 Vd: Xeùt phaûn öùng: CO2 ( K )  CO ( K ) + 2 O2 ( K ) Bieát caùc soá lieäu nhieät ñoäng sau: Chaát O2 (K) CO2 (K) CO (K) 0 -1 – – 393,51 – 110,52  H 298 (KJ.mol ) S 0298 (J.K-1.mol-1) 205,03 213,64 197,91 a) Haõy cho bieát ñieàu kieän chuaån (250C) phaûn öùng treân coù xaûy ra khoâng? b) Neáu coi  H vaø  S khoâng phuï thuoäc vaøo nhieät ñoä. Haõy cho bieát ôû nhieät ñoä naøo phaûn öùng treân coù theå xaûy ra? Giaûi: a)  H0pö =  H0CO –  H0CO 2 = 282,99 KJ 1 0 2 S O – S0 CO 2 = 86,785 J.K-1.mol-1 2   G0pö =  H0pö – T  S0pö = 282,99.103 – 298 . 86,78 = 257128 J > 0 ÔÛ ñieàu kieän chuaån (250C) phaûn öùng naøy khoâng xaûy ra vì  G0pö > 0  b) Muoán phaûn öùng xaûy ra phaûi coù: H T > G = H – TS <0  S Neáu coi  H vaø  S khoâng phuï thuoäc nhieät ñoä thì phaûn öùng xaûy ra khi  S0pö = S0CO + 11 T > 282990 86,785  3261 K b) Söï bieán ñoåi  G theo T. Ñieàu kieän nhieät ñoä ñeå phaûn öùng xaûy ra töï phaùt: Trong tröôøng hôïp coi  H khoâng phuï thuoäc nhieät ñoä, ta coù: GT2 GT1 1 1 = + – H T2 T1 T2 T1 Baøi taäp: ÔÛ ñieàu kieän chuaån taïi 298 K moät phaûn öùng coù: 0 0 ;  G 298 = + 93000 J / mol  H 298 = + 150000 J / mol 0 Haõy tính  G 1000 ôû 1000 K vaø nhaän xeùt veà chieàu töï phaùt cuûa quaù trình taïi 2 nhieät ñoä ñaõ cho ôû ñieàu kieän tieâu chuaån. Boû qua söï thay ñoåi  H0 theo nhieät ñoä. Giaûi: Ta coù: 0 G1000 = 1000 0 1 1 G 298 +  H0  1000 298 298 93000 298  1000 + 150000 = – 41275 J / mol 298 1000.298 Nhaän xeùt: ÔÛ ñieàu kieän tieâu chuaån, taïi 298 K ( hay 25 0C) phaûn öùng coù  G0 > 0 neân chieàu töï phaùt laø chieàu phaûn öùng nghòch. Taïi 1000 K ( hay 727 0C)  G0 < 0 neân chieàu töï phaùt laø chieàu phaûn öùng thuaän 4/ Theá ñaúng aùp taïo thaønh tieâu chuaån cuûa moät chaát: - Ngoaøi vieäc tính  G0 cuûa phaûn öùng theo coâng thöùc  G0 =  H0 – T  S0 , ta coù theå tính  G0 döïa vaøo theá ñaúng aùp taïo thaønh tieâu chuaån ( töùc naêng löôïng töï do taïo thaønh tieâu chuaån) cuûa caùc chaát trong phaûn öùng - Theá ñaúng aùp taïo thaønh tieâu chuaån cuûa moät chaát laø söï bieán thieân theá ñaúng aùp khi taïo thaønh moät mol chaát ñoù töø caùc ñôn chaát beàn ôû ñieàu kieän chuaån. Theá ñaúng aùp taïo 0 thaønh tieâu chuaån kí hieäu  G tt hay  G 0S  0  G 1000 = 1000 0 - Theá ñaúng aùp chuaån taïo thaønh töø caùc ñôn chaát beàn = 0 (  G tt ñôn chaát = 0) 0 - Döïa vaøo  G tt cuûa caùc chaát coù theå tính ñöôïc  G0pö cuûa caùc phaûn öùng theo coâng thöùc  G0pö =  0  G tt (sp) –  0  G tt (taùc chaát) Baøi taäp: Duøng caùc soá lieäu  G 0298,tt cuûa caùc chaát, haõy xeùt phaûn öùng phaân huûy ñaù voâi töï dieãn bieán ôû ñieàu kieän thöôøng khoâng? CaCO3 (r) CaO (r) + CO2 (K) 0 – 1128,8 – 604,1 – 394,4  G tt ( KJ / mol) Giaûi: 0  G 298 (pö) = + 130,3 KJ Phaûn öùng phaân huûy ñaù voâi khoâng töï diaãn bieán ôû ñieàu kieän thöôøng * Ghi chuù: Caùc phöông phaùp tính bieán thieân naêng löôïng töï do cuûa phaûn öùng 1. Tính theo bieán thieân Entanpi vaø Entropi:  G0 =  H0 – T  S0 kí hieäu “O” chæ caùc giaù trò laáy ôû ñieàu kieän chuaån ( T = 298 K ; P = 1 atm)  H0 laø hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng ôû ñkc, coù theå tính ñöôïc döïa vaøo nhieät taïo thaønh hay nhieät chaùy   S0 laø bieán thieân entropi cuûa phaûn öùng ñöôïc tính  S0pö = S 0 (saûn phaåm) - S (chaát phaûn öùng) 0 2. Tính theo bieán thieân naêng löôïng tö do cuûa söï hình thaønh caùc chaát  G S :  0  G0pö =   G S (saûn phaåm) 0   G S (chaát phaûn öùng) 0 12 (Bieán thieân naêng löôïng töï do cuûa phaûn öùng) 3. Tính theo haèng soá caân baèng cuûa phaûn öùng: ÔÛ thôøi ñieåm heä ñaït traïng thaùi caân baèng, bieán thieân naêng löôïng töï do cuûa chuaån cuûa 1 phaûn öùng lieân heä vôùi haèng soá caân baèng K cuûa noù qua bieåu thöùc  G0 = – RT ln K = – 2,303 RT lg K R: haèng soá khí lyù töôûng baèng 1,987 cal . mol-1 . K-1 T: Nhieät ñoä tuyeät ñoái K BAØI TAÄP NHIEÄT ÑOÄNG LÖÏC HOÏC Baøi 1: a) Chöùng minh heä quaû cuûa ñònh luaät Hess “ Hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng baèng toång naêng löôïng lieân keát cuøa caùc taùc chaát tröø toång naêng löôïng lieân keát cuûa caùc saûn phaåm” b) Aùp duïng: Tính hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng sau (caùc chaát ñeàu ôû pha khí vaø neâu yù nghóa hoùa hoïc cuûa keát quaû tìm ñöôïc: xt ,t CH3 – CH2 – CH2 – CH2 – CH2 – CH3    + 3H2 Cho naêng löôïng lieân keát (KJ / mol): Trong n – hexan: C – H: 412,6 C – C: 331,5 Trong benzen: C – H: 420,9 C – C: 486,6 Trong H2: H – H: 430,5 (trung bình) Baøi 2: (X) laø hiñrocacbon NO maïch hôû trong phaân töû chæ coù lieân keát ñôn hoaëc lieân keát ñoâi, phöông trình nhieät hoùa hoïc cuûa phaûn öùng chaùy cuûa (X) nhö sau: 3n  1  k CnH2n + 2 – 2k + O2  n CO2 + (n + 1 – k) H2O  H = – 1852 KJ 2 Trong ñoù n laø soá nguyeân töû C, k laø soá lieân keát ñoâi C = C trong (X). Xaùc ñònh CTCT cuûa (X). Bieát naêng löôïng lieân keát caùc lieân keát nhö sau: 0 Lieân keát NLLK ( KJ/mol) O=O 498 H–O 467 C–H 413 C=O 799 C=C 611 C–C 414 Baøi 3: Tính hieäu öùng nhieät  H cuûa phaûn öùng sau, moãi phaûn öùng tính 2 caùch: Theo naêng löôïng vaø theo nhieät taïo thaønh. a) CH4 (K) + 4Cl2  CCl4 (K) + 4HCl(K) b) 2Cl2 (K) + 2H2O(K)  4HCl(K) + O2 (K) Bieát: Naêng löôïng lieân keát (KJ / mol) Nhieät taïo thaønh ( KJ / mol) C – C : 326,3 CH4 : – 74,9 H – Cl : 431,0 HCl : – 92,3 C – H : 414,0 CCl4 : – 108,5 Cl – Cl : 242,6 H2O(K) : – 241,8 O2 : 498,7 H2O : 925,95 Baøi 4: Xeùt phaûn öùng toång hôïp Hidro iotua H2 (K) + I2 (r)  2HI(K) H = + 53 KJ (a)  H2 (K) + I2 (r)  2HI(K) (b) H = ? a) Phaûn öùng (a) laø toûa nhieät hay thu nhieät ? b) Xaùc ñònh hieäu öùng nhieät cuûa phaûn öùng (b) döïa vaøo NLLK? Bieát NLLK ( KJ / mol) : H – H laø 436; H – I laø 295 vaø I – I laø 150. Giaûi thích söï khaùc bieät cuûa 2 keát quaû cho (a) vaø (b)? Baøi 5: Tính naêng löôïng lieân keát trung bình C – H vaø C – C töø caùc keát quaû thí nghieäm: - Nhieät ñoát chaùy CH4 : – 801,7 KJ / mol - Nhieät ñoát chaùy C2H6: – 1412,7 KJ / mol - Nhieät ñoát chaùy Hidro: – 241,5 KJ / mol - Nhieät ñoát chaùy than chì : – 393,4 KJ / mol - Nhieät hoùa hôi than chì : 715 KJ / mol - NLLK H–H : 431,5 KJ / mol Baøi 6: Cho caùc döõ kieän döôùi ñaây: C2H4 + H2  C2H6  H1 = – 136,951 KJ / mol 7 C2H6 + O2  2CO2 + 3H2O loûng KJ / mol  H2 = – 1559,837 2 C + O2  CO2  H3 = – 393,514 KJ / mol 1 H2 + O2  H2Oloûng  H4 = – 285,838 KJ / mol 2 Haõy xaùc ñònh nhieät taïo thaønh vaø nhieät ñoát chaùy C2H4 Baøi 7: Cho caùc soá lieäu nhieät ñoäng hoïc cuûa 1 soá phaûn öùng ôû 298K 2NH3 + 3N2O  4N2 + 3H2O  H1 = – 1011 KJ / mol 13 N2O + 9H2  N2H4 + H2O  H2 = – 317 1 2NH3 + O2  N2H4 + H2O  H3 = – 143 2 1 H2 + O2  H2O  H4 = – 286 2 Haõy tính nhieät taïo thaønh cuûa N2H4 vaø NH3? Baøi 8: Cho bieát nhieät taïo thaønh tieâu chuaån cuûa töøng chaát sau ñaây: 3 CH3OH loûng + O2 (K) CO2 (K) + 2H2O(K) 2 0 – 238,66 0 – 393,51 – 241,82  H 298 (KJ.mol-1) KJ / mol KJ / mol KJ / mol S 0298 (KJ.mol-1) 126,8 205,03 213,63 188,72 Tính hieäu öùng nhieät phaûn öùng ñaúng aùp cuûa phaûn öùng, hieäu öùng nhieät ñaúng tích cuûa phaûn öùng, bieán thieân entropi phaûn öùng, bieán thieân theá ñaúng aùp phaûn öùng ôû ñieàu kieän tieâu chuaån? Baøi 9: Bieát naêng löôïng phaân li cuûa oxi laø 493,71 KJ / mol, naêng löôïng lieân keát cuûa O – O laø 138,07 KJ / mol Chöùng minh raèng phaân töû O3 khoâng theå coù caáu taïo voøng maø phaûi coù caáu taïo hình chöõ V. Baøi 10: Tính naêng löôïng maïng löôùi tinh theå ion MgS töø caùc döõ kieän: - Entanpi taïo thaønh tieâu chuaån cuûa Mg (r) : – 343,9 KJ / mol - Nhieät thaêng hoa cuûa Mg (r) : 152,7 KJ / mol - Naêng löôïng ion hoùa cuûa Mg : I1 + I2 = 2178,2 KJ / mol - Naêng löôïng phaân li cho 1 mol nguyeân töû S : 557,3 KJ / mol - Aùi löïc vôùi e cuûa S : E1 + E2 = – 302,9 KJ / mol Baøi 11: Tính giaù trò trung bình cuûa bieán thieân entanpi trong khoaûng nhieät ñoä töø 500 0K ñeán 7000K cuûa phaûn öùng: H2O(K) + C (r)  CO(K) + H2 (K) ÔÛ 6000 K  G0 = 50961 J / mol ÔÛ 7000 K  G0 = 34058 J / mol Baøi 12: Xeùt 2 phaûn öùng: Cl2 (K) + 2HI  I2 (r) + 2HCl (K) (1) I2 (r) + H2S (K)  S (r) + 2HI (K) (2) a) Trong nhöõng ñieàu kieän chuaån, caùc phaûn öùng treân coù theå xaûy ra theo chieàu thuaän ôû 2980 K hay khoâng? b) Khi nhieät ñoä taêng leân seõ aûnh höôûng ñeán höôùng dieãn ra cuûa caùc phaûn öùng nhö theá naøo? 1 Baøi 13: Cho phaûn öùng: CO2 (K)  CO(K) + O2 (K) vaø caùc döõ kieän: 2 Chaát O2 CO2 CO 0 – – 393,521 – 110,52  H 298 ( KJ / mol) 0  S 298 ( J.K-1.mol-1) 205,03 213,64 – 197,91 a) ÔÛ ñieàu kieän chuaån (25 C) phaûn öùng treân coù xaûy ra ñöôïc khoâng? b) Neáu coi  H vaø  S khoâng phuï thuoäc vaøo nhieät ñoä. Haõy cho bieät ôû nhieät ñoä naøo phaûn öùng treân seõ xaûy ra? Baøi 14: Cho phaûn öùng sau vaø caùc döõ kieän töông öùng CaCO3 (r) CaO (r) + CO 2 (K) 0 – 126,92 – 635,09 – 393,52  H 298 (KJ / mol) S 0298 (J / mol) 0 92,90 38,21 213,8 a) Tính  H , S , G cuûa phaûn öùng. Töø keát quaû thu ñöôïc haõy cho bieát khaû naêng töï phaûn öùng cuûa phaûn öùng nhieät phaân CaCO 3 ôû nhieät ñoä 298 K taïi ñieàu kieän chuaån? 0 b) Giaû söû  H0 cuûa phaûn öùng khoâng thay ñoåi theo nhieät ñoä. Haõy tính  G 1273 cuûa 0 0 phaûn öùng taïi nhieät ñoä 1000 C. Nhaän xeùt veà khaû naêng töï phaùt cuûa phaûn öùng taïi 1000 C? c) Giaû söû boû qua söï bieán ñoåi cuûa  H0 vaø  S0 cuûa phaûn öùng theo nhieät ñoä, haõy ñaùnh giaù gaàn ñuùng nhieät ñoä taïi ñoù phaûn öùng nhieät phaân baét ñaàu xaûy ra töï phaùt theo chieàu thuaän? Baøi 15: Cho caùc chaát ôû ñieàu kieän chuaån: Fe O2 FeO Fe2O3 Fe3O4 0 Sinh nhieät  H S (Kcal / mol) 0 0 – 63,7 – 169,5 – 266,9 0 298 0 298 0 298 14 S0 (cal.mol-1.K-1) 6,5 49,0 14,0 20,9 36,2 a) Tính bieán thieân theá ñaúng nhieät ñaúng aùp söï taïo thaønh caùc oxit saét töø caùc ñôn chaát ôû ñieàu kieän chuaån (298 K vaø 1 atm) b) Haõy cho bieát ôû ñieàu kieän chuaån, oxit saét naøo laø beàn nhaát? Baøi 16: Tính naêng löôïng lieân keát E C – C cuûa lieân keát C – C trong xiclopropan, bieát raèng: - Thieâu nhieät cuûa xiclopropan : – 499,8 Kcal / mol - C (gr)  C (K)  H = 171,1 Kcal - E H – H = 104,2 Kcal / mol - E C – H = 99,1 Kcal / mol 0 -  H tt (CO2, K) = – 94,1 Kcal / mol 0 -  H tt (H2O,  ) = – 68,4 Kcal / mol So saùnh naêng löôïng lieân keát vöøa tìm ñöôïc vôùi naêng löôïng lieân keát C – C trong AnKan (83 Kcal / mol). Keát luaän. BAØI GIAÛI: Baøi 1: a) Chöùng minh heä quaû ñònh luaät Hess: Giaû söû coù phaûn öùng toång quaùt : AB + CD AD + CB Phaûn öùng bao goàm caùc quaù trình dieãn ra nhö sô ñoà sau:  HX AB + CD AD + CB A +  HLK(AB) B C +  HLK(CD) D –  HLK(AD) –  HLK(CB) Theo ñònh luaät Hess ta coù:  HX =  HLK (AB) +  HLK (CD) + [ –  HLK (AD) ] + [ –  HLK (CB) ] Hay  HX = (  HLK (AB) +  HLK (CD) ) – (  HLK (AD) +  HLK (CB) ) b) Aùp duïng:  H = [ (14 x 412,6) + (5 x 331,5)] – [(6 x 486,6) + (6 x 420,9) + ( 3 x 430,5)] = 697,4 KJ YÙ nghóa:  H > 0 coù nghóa laø phaûn öùng thu nhieät, nhö vaäy keát quaû tính toaùn phuø hôïp vôùi thöïc teá, vì söï chuyeån hoùa n-hexan thaønh benzen laø chuyeån töø traïng thaùi beàn sang traïng thaùi keùm beàn hôn caàn phaûi cung caáp naêng löôïng. Baøi 2:  H = (n – 1 – K)E C–C + K.EC = C + (2n + 2 – K)EC – H + = – 1852  (n – 1 – K) 414 + 611K +(2n + 2 – K) 413 + 1852  545n = 1579 + 56K Vì Baøi 3: 0  K  n –1   2,897  n  3,115  Vaäy CTCT cuûa (X) laø CH3 – CH = CH2 3n  1  K EO = O – 2n.EC = O – 2(n + 1– K)EO – H 2 3n  1  K 498 – 2n.799 – 2(n + 1– K) 469 = – 2 1579 1523 n  545 489 n = 3 vaø K = 1 a) Tính  H cuûa phaûn öùng: CH4 (K) + 4Cl2 (K)  CCl4 (K) + 4HCl(K) - Döïa vaøo naêng löôïng lieân keát:  H = (4 x 414 + 4 x 242,6) – (4 x 326,3 + 4 x 431) = – 402,8 KJ - Döïa vaøo nhieät taïo thaønh:  H = [ – 108,5 + 4( – 92,3)] – ( – 74,9) = – 402,8 KJ b) Tính  H cuûa phaûn öùng: 2Cl2 (K) + 2H2O(K)  4HCl(K) + O2 (K) - Döïa vaøo naêng löôïng lieân keát:  H = (2 x 242,6 + 2 x 925,95) – (4 x 431 + 498,7) = 114,4 KJ - Döïa vaøo nhieät taïo thaønh:  H = [ 4 x ( – 92,3)] – [ 2 x ( – 241,8)] = 114 KJ 15 Vaäy: phaûn öùng (a) coù  H < 0 laø phaûn öùng toûa nhieät vaø phaûn öùng (b) coù  H > 0 laø phaûn öùng thu nhieät Baøi 4: a) Theo qui öôùc  H > 0 thì phaûn öùng thu nhieät b) H2 (K) + I2 (K)  2HI(K) (b) Neân  H = (436 + 150) – (2 x 295) = – 4 KJ Giaù trò nhoû baát thöôøng laø do chöa xeùt naêng löôïng caàn cung caáp ñeå chuyeån I 2 (r) theo phaûn öùng (a) thaønh I2 (K) theo phaûn öùng (b) Baøi 5: CH4 + 2O2  CO2 + 2H2O H1 2H2O  2H2 + O2 –  H2 CO2  C (r) + O2 –  H3 C (r)  C (K)  H4 2H2  4H 2  H5 H4  C (K) + 4H H = 4  H0C – H 4  H0C – H =  H1 –  H2 –  H3 +  H4 + 2  H5 = – 801,5 + 241,52 + 393,4 + 715 + (2 x 431,5) = 1652,7 KJ / mol 1652,7  E(C–H) = = 413,175 KJ / mol 4 - Tính naêng löôïng lieân keát C – C : Töôùng töï saép xeáp caùc phaûn öùng  E ( C – C ) = 344,05 KJ / mol Baøi 6: + Baøi 7: - Ñònh  H tt C2H6  C2H4 + H2 2CO2 + 3H2O loûng  C2H6 +  H1 7 O2 2 2C + 2O2  2CO2 3 3H2 + O2  3H2O loûng 2 2C + 2H2  C2H4 - Ñònh  H ñc C2H4  2C + 2H2 2C + 2O2  2CO2 2H2 + O2  2H2O loûng C2H4 + 3O2  2CO2 + 2H2O loûng  H2 2  H3 3  H4  Htt = + 52,246 KJ / mol  H5 = –  Htt = – 52,246 KJ / mol 2  H3 = – 787,028 KJ / mol 2  H4 = – 571,676 KJ / mol  Hñc = – 1410,95 KJ / mol - Tính nhieät taïo thaønh N2H4 Toå hôïp caùc caân baèng 4N2 + 3H2O  2NH3 + 3N2O –  H1 3N2O + 9H2  3N2H4 + 3H2O 3  H2 2NH3 + ½ O2  N2H4 + H2O  H3 H2O  ½ O2 + H2 –  H4 4N2 + 8H2  4N2H4 4  H5 1011  3.317  143  286 4  H5 = = 50,75 KJ / mol 4 - Tính nhieät taïo thaønh NH3 N2H4 + H2O  2NH3 + ½ O2 –  H3 2H2 + N2 H 2 + ½ O2 N2 + 3H2  N2H4  H2O  2NH3  H4  H5 2  H6 16 143  50,75  286 = – 46,125 KJ / mol 2 Baøi 8: - Hieäu öùng nhieät ñaúng aùp cuûa phaûn öùng: QP =  H = [ – 393,51 + 2( – 241,82)] – ( – 238,66) = – 638,49 KJ - Hieäu öùng nhieät ñaúng tích cuûa phaûn öùng: QV =  U =  H – RT  n = – 638,49 – 8,134 x 10-3 x 298 x ( 3 – 1,5) = – 642,20 KJ - Bieán thieân entropi cuûa phaûn öùng:  S = [ 213,63 + 2(188,720] C – C [ (1,5 x 205,03) + 126,8] = + 156,73 L.K-1 - Bieán thieân theá ñaúng aùp cuûa phaûn öùng:  G =  H – T  S = – 638,49 – 298 x 156,73 x 10-3 = – 685,20 KJ O Baøi 9: Neáu O3 coù caáu taïo voøng O O thì khi nguyeân töû hoùa O 3 phaûi phaù vôõ 3 lieân keát ñôn  naêng löôïng caàn tieâu thuï laø: 3 x 138,07 = 414,21 KJ Neáu O3 coù caáu taïo chöõ V : O thì khi nguyeân töû hoùa O 3 phaûi phaù 1 lieân keát ñoâi O = O vaø 1 lieân keát ñôn O – O O O  naêng löôïng caàn tieâu thuï laø : 493,71 + 138,07 = 631,78 KJ / mol. Trong khi ñoù 3O 2  2O3  H =  H1 –  H2 = – 812,11 – ( – 1095,79) = 283,68 KJ  H6 = Ta coù sô ñoà: 3O2 3  Hpl O2 6O  H =  H1 –  H2  Hpl O3 = 2O3  ( H 1  H 2 )  3H pl O2 Baøi 10: Ta coù sô ñoà: Mg (r) 152,7 + 2 2  Hpl O3 = 598,725 KJ / mol 1 S (r) - 343,9 8 557,3 S (K) - 302,9 MgS (r) U S2-(K) Mg (K) Mg2+(K) - Naêng löôïng hình thaø nh maïng löôùi tinh theå ion cuûa MgS laø: U = ( – 343,9) 2178,2 – (152,7 + 557,3 – 302,9 + 2178,2) = – 2929,2 KJ / mol Vaäy naêng löôïng maïng löôùi tinh theå ion cuûa MgS laø: + 2929,2 KJ / mol Baøi 11: Töø  G0 =  H0 – TAS0 Giaû söû  H0 vaø  S0 khoâng phuï thuoäc vaøo nhieät ñoä, ta coù:  H0 – 600  S0 = 50961  H0 – 700  S0 = 34058 Suy ra  H = 152379 J/mol hay 152,379 KJ/mol Baøi 12: Xeùt 2 phaûn öùng (1) vaø (2): a) - Vôùi phaûn öùng (1):  G 10 = 2  G 0HCl – 2  G 0HI = 2( – 95,2) – 2 x 1,8 = – 194 KJ - Vôùi phaûn öùng (2):  G 02 = 2  G 0HI –  G 0H 2 S = 2 x 1,8 – (33,8) = + 37,4 KJ cho Phaûn öùng (1) coù  G 10 < 0: Coù khaû naêng phaûn öùng theo chieàu thuaän Phaûn öùng (2) coù  G 02 > 0: Khoâng theå xaûy ra theo chieàu thuaän trong ñieàu kieän ñaõ b) Khi taêng nhieät ñoä, ta coù:  G0 =  H0 – TAS0 - ÔÛ phaûn öùng (1): Soá mol khí giaûm, coù  S 10 < 0 - ÔÛ phaûn öùng (2): Soá mol khí taêng, coù Vaäy khi taêng nhieät ñoä T thì – T  S 10  S 02 > 0   – T  S 10 > 0 – T  S 02 < 0 caøng döông vaø  G 10 taêng, – T  S 02 caøng aâm vaø  G 02 giaûm. Do ñoù caûn trôû phaûn öùng (1) vaø taïo ñieàu kieän thuaän lôïi cho phaûn öùng (2) dieãn ra theo chieàu thuaän. Baøi 13: 0 0 0 a)  H pu =  H CO –  H CO2 = 282,99 KJ 17 1 0 0 S O2 – S CO = 86,785 K-1.J 2 2 – T  S 0pu = 282,99.10-3 – 298 x 86,785 0 0  S pu = S CO +   G 0pu =  H 0pu = 257128 J  ÔÛ ñieàu kieän chuaån (250C) phaûn öùng naøy khoâng xaûy ra vì  G 0pu > 0 H b) Muoán phaûn öùng xaûy ra phaûi coù:  G =  H – T  S < 0  T > > 0 S Neáu chaáp nhaän  H ,  S khoâng phuï thuoäc vaøo nhieät ñoä thì phaûn öùng xaûy ra khi T > 282990  3261 K 86,785 Baøi 14: a)  H 0298 (pö) = [  H 0298 (CaO) –  H 0298 (CO2) ] –  H 0298 (CaCO3) = + 178,31 KJ/mol 0 0 0 0  S 298 (pö) = [ S 298 (CaO) + S 298 (CO2) ] – S 298 (CaCO3) = + 159,11 J/K.mol J/mol 0 0 0  G 298 (pö) =  H 298 (pö) – T  S 298 (pö) = 178310 – 298 x 159,11 = 130895,22 Nhaän xeùt: ÔÛ 298 K ,  G 0298 (pö) > 0 neân phaûn öùng nhieät phaân khoâng töï xaûy ra b) T = 1000 + 273 = 1273 K 0 1 1 G1273 G 0298 = +  H0  1273 298 1273 298 0   G 1273 = – 24237 J/mol 0 Nhaän xeùt: Taïi 1273 K ( töùc 10000C) ôû ñieàu kieän tieâu chuaån coù  G 1273 < 0 neân chieàu töï phaùt laø chieàu thuaän c) Töø coâng thöùc: T >  G T0 =  H0 – T  S0 < 0  T > H 0 S 0 178310 = 1120,7 K 159,11 t0C > 1120,7 – 273 = 847,70C Nhaän xeùt: Ñeå phaûn öùng nhieät phaân CaCO 3 coù theå töï phaùt xaûy ra trong ñieàu kieän tieâu chuaån caàn nung noùng CaCO3 leân nhieät ñoä cao hôn 847,70C Baøi 15: a) Phaûn öùng taïo thaønh caùc oxit saét töø caùc ñôn chaát: Fe3O4: 3Fe + 2O2  Fe3O4  H0S = – 266900 (cal/mol) 0 0  S Fe3O4 = S Fe3O4 – ( 3S 0Fe 0 + 2S O 2 ) = – 79 cal.mol-1.K-1 0 0 0  G Fe3O4 =  H S ( Fe3O4 ) - T  S ( Fe3O4 ) = – 243358 (cal/mol) hay 243,358 Kcal/mol - Vôùi FeO vaø Fe2O3 döïa vaøo caùc phöông trình sau ñeå tính: 1 Fe + O2  FeO 2 3 2Fe + O2  Fe2O3 2 Töông töï nhö caùch ñaõ laøm vôùi Fe3O4, ta ñöôïc keát quaû: 0 = – 58,634 Kcal / mol  G FeO  G Fe2O3 = – 149,95 Kcal / mol Nhaän xeùt: Caùc phaûn öùng nhö Fe vaø O 2 taïo thaønh caùc axit Fe ñeàu laø caùc quaù trình töï dieãn bieán b) Ñeå so saùnh tính beàn caùc oxit saét, ta coù theå tieán haønh baèng caùch tính  G0 cuûa caùc phaûn öùng bieán ñoåi laãn nhau giöõa caùc oxit saét. 2 1 Thí duï, xeùt phaûn öùng: Fe3O4 + O2  Fe2O3 3 6 Tính  G0pö cuûa phaûn öùng naøy töø  G0S cuûa caùc oxit ñaõ tính ôû treân 0 18 2 0  G Fe3O4 = 12,32 (Kcal / mol). 3 Quaù trình thuaän coù  G0pö > 0 khoâng töï xaûy ra. Vaäy phaûn öùng chæ coù theå xaûy ra theo chieàu nghòch, nghóa laø ôû ñieàu kieän chuaån Fe3O4 beàn hôn Fe2O3. 1 Töông töï xeùt phaûn öùng: 2FeO + O2  Fe2O3 2 Keát quaû tính toaùn cho  G 0pö = – 32,68 Kcal / mol, nghóa laø ôû ñieàu kieän chuaån phaûn öùng töï xaûy ra theo chieàu thuaän. Ñieàu ñoù chöùng toû Fe 2O3 beàn hôn FeO. Vaäy tính beàn caùc oxit saét taêng theo daõy sau FeO  Fe2O3  Fe3O4 Caùch 2: Coù theå tính  G0S cuûa caùc oxit saét öùng vôùi 1 mol Fe vaø thu ñöôïc keát quaû sau: FeO Fe2O3 Fe3O4 0 G (öù n g vôù i 1 mol Fe) – 58,6 – 75,0 – 81,3  0  G0pö =  G Fe3O4 – 0  G Fe3O4 laø thaáp nhaát, neân Fe3O4 laø beàn nhaát. Baøi 16: Phaûn öùng chaùy cuûa xiclo propan: 9 C3H6 (K) + O2 (K)  3CO2 (K) + 3H2O (K)  H = – 499,8 Kcal 2 Ta coù:  H = [ 3  H (CO2, K) + 3  H (H2O, K) ] – [  Htt (C3H6) ]   Htt (C3H6) = 12,3 Kcal/mol Ñeå tính naêng löôïng lieân keát E C – C trong xiclo propan, ta xeùt sô ñoà sau: (1) 3C (gr) + 3H2 (K) Xiclo propan (K) (2) (3) (4) 3C (K) + 6H (K) Ñöôøng bieán ñoåi (1) goàm phaûn öùng: 3C (gr) + 3H2 (K)  xiclo-C3H6 Ñöôøng bieán ñoåi (2) goàm phaûn öùng: C (gr)  3C (K) Ñöôøng bieán ñoåi (3) goàm phaûn öùng: H2 (K)  6H (K) Ñöôøng bieán ñoåi (4) goàm phaûn öùng: C (K) + 6H (K)  xiclo-C3H6 (K)  H = 12,3 Kcal / mol  H1 = 171,3 x 3 = 513,3 Kcal/ mol  H2 = 104,2 x 3 = 312,6 Kcal / mol  H4 = – [ 3E C – C + (99 x 6)] = – [ 3E C – C + 594 ] Kcal / mol Theo ñònh luaät Hess, ta coù:  H =  H1 +  H2 +  H3 +  H4 12,3 = 513,3 + 312,6 – ( 3E C – C + 594)  E C – C = 73,2 Kcal / mol Keát quaû tìm ñöôïc cho thaáy lieân keát C – C trong xiclo propan keùm beàn hôn lieân keát C – C trong ankan. Do ñoù, xiclo propan coù theå cho phaûn öùng coäng nhö anken. III. Ñaùnh giaù hieäu quaû : Treân cô sôû nhöõng kieán thöùc ñaõ truyeàn thuï vaø reøn luyeän kó naêng vaän duïng phöông phaùp giaûi caùc baøi taäp, chuùng toâi ñaõ cho hoïc sinh lôùp 10 phaân ban, lôùp 10 chuyeân hoùa, lôùp 11 khoâng phaân ban, hoïc sinh caùc lôùp naêng khieáu döï thi hoùa caáp tænh laøm moät soá baøi taäp kieåm tra vaø treân 90% caùc em hoïc sinh ñeàu giaûi quyeát toát noäi dung yeâu caàu cuûa baøi kieåm tra : Ñeà kieåm tra : 1/ Tính naêng löôïng lieân keát trung bình C – H vaø C – C töø caùc keát quûa thöïc nghieäm sau: - Nhieät ñoát chaùy CH4 : - 801,7 kJ/mol - Nhieät ñoát chaùy C2H6 : - 1412,7 kJ/mol - Nhieät ñoát chaùy H2 : - 241,5 kJ/mol - Nhieät ñoát chaùy than chì: - 393,4 kJ/mol - Nhieät hoùa hôi than chì: 715,0 kJ/mol - naêng köôïng lieân keát H – H : 431,5 kJ/mol Caùc keát quûa ñeàu ño ñöôïc ôû 2980K vaø 1 atm. Keát quûa laøm baøi cuûa hoïc sinh : Lôùp 10 11 NK Soá hoïc sinh 30 25 Gioûi 70% 83% Khaù 15% 14% Trung bình 15% 3% Yeáu 0 0 19 12 30 70% 20% 10% 0 2/ Tính löôïng nhieät toûa ra khi ñoát chaùy 1m 3 (ñktc) hoãn hôïp khí goàm 14% H2 ; 32% CH4; 15,5% CO; 12,5% CO2; 26,0% N2 (theo theå tích). Bieát nhieät taïo thaønh cuûa CH 4,, CO, CO2, hôi H2O töông öùng baèng : - 74,9 kJ/mol ; -110,5 kJ/mol ; -393,7 kJ/mol ; - 241,8 kJ/mol. Keát quûa laøm baøi cuûa hoïc sinh : Lôùp 10 11 NK 12 IV. Soá hoïc sinh 30 25 30 Gioûi 80% 84% 93,33% Khaù 20% 16% 6,67% Trung bình 0 0 0 Yeáu 0 0 0 Keát luaän : Noäi dung sang kieán kinh nghieäm treân ñaõ ñöôïc toå hoùa vaän duïng trong quùa trình giaûng daïy chính khoùa vaø boài döôõng hoïc sinh gioûi. Keát quûa ñaõ taïo cho hoïc sinh höùng thuù hoïc taäp vaø yeâu thích boä moân hôn, töø ñoù taïo cho hoïc sinh ñoäng cô thaùi ñoä hoïc taäp ñuùng ñaén vaø reøn luyeän kyõ naêng phaân tích, toång hôïp khi nghieân cöùu caùc noäi dung cuûa moân hoùa hoïc. Phan Rang, ngaøy 25 thaùng 4 naêm 2010ù Ngöôøi vieát Nguyễn Trung Quốc . 20
- Xem thêm -