Tài liệu Bài dự thi dạy học theo chủ đề tích hợp dành cho giáo viên trung học dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn trong môn địa lí lớp 9

  • Số trang: 19 |
  • Loại file: DOCX |
  • Lượt xem: 38451 |
  • Lượt tải: 21
tailieuonline

Tham gia: 31/07/2015

Mô tả:

UBND THỊ Xà LONG KHÁNH TRƯỜNG THCS BÙI THỊ XUÂN BÀI DỰ THI DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP DÀNH CHO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC Tên dự án dạy học : “ DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP LIÊN MÔN TRONG MÔN ĐỊA LÍ LỚP 9 ” Người thực hiện: Lê Thị Hường Năm học: 2014-2015 1 PHIẾU THÔNG TIN VỀ GIÁO VIÊN DỰ THI ˜™ - Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh/thành phố: Đồng Nai - Phòng Giáo dục và Đào tạo (nếu là giáo viên THCS): Thị Xã Long Khánh - Trường : THCS Bùi Thị Xuân 2 PHIẾU MÔ TẢ DỰ ÁN DỰ THI CỦA GIÁO VIÊN ˜™ 1. Tên dự án dạy học : “ DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP LIÊN MÔN TRONG MÔN ĐỊA LÍ LỚP 9 ” 2. Mục tiêu dạy học: a. Về kiến thức: - HS cần nắm tất cả các nội dung về kiến thức trong môn Địa lí lớp 9 : được thể hiện qua 3 phần đó là : Địa lí dân cư; Địa lí kinh tế; Sự phân hóa lãnh thổ (theo Chuẩn kiến thức kĩ năng - Một số kiến thức về địa lí địa phương tỉnh, thành phố nơi các em đang sống b. Về kĩ năng : Rèn luyện, củng cố và hình thành ở mức độ cao hơn các kĩ năng cần thiết trong học tập địa lí, đó là: - Kĩ năng phân tích văn bản - Kĩ năng đọc và khai thác kiến thức từ bản đồ, lược đồ. - Kĩ năng xử lí số liệu thống kê theo yêu cầu cho trước. - Kĩ năng vẽ biểu do các dạng khác nhau và rút ra nhận xét từ biểu đồ. - Kĩ năng sưu tầm và phân tích tài liệu từ các nguồn khác nhau( báo chí, bài viết, tranh, ảnh...) bao gồm các tài liệu in trên giấy và tài liệu điện tử ( từ các trang web, đĩa tra cứu). - Kĩ năng xây dựng sơ đồ cấu trúc và sơ đồ thể hiện mối quan hệ qua lại giữa các hiện tượng tự nhiên, kinh tế- xã hội. - Kĩ năng viết và trình bày các báo cáo ngắn. - Kĩ năng liên hệ thực tiễn địa phương, đất nước c. Về thái độ: Có tình yêu quê hương đất nước, ý thức công dân và sự định hướng nghề nghiệp để sau này phục vụ Tổ quốc 3 3. Đối tượng dạy học của dự án Mô tả về đối tượng học sinh: số lượng, lớp, khối lớp và những đặc điểm cần thiết khác của học sinh đã học theo dự án. - Khối : 9 ; Lớp 9/1 - Số lượng : 29 HS/lớp - Đặc điểm cần có của HS : nghiêm túc, năng động , có ý thức trong việc tự học , tự tìm tòi, khám phá để lĩnh hội kiến thức. 4. Ý nghĩa của dự án Mô tả ý nghĩa, vai trò của dự án đối với thực tiễn dạy học, thực tiễn đời sống xã hội. a/ Đối với việc dạy và học - HS tự nghiên cứu , tự học, tự tư duy → Lĩnh hội kiến thức 1 cách tự nhiên → HS nhớ lâu hơn. - HS rèn luyện , phát huy sự năng động , sáng tạo của mình ;HS giữ vai trò chủ động , là trung tâm; GV là người hướng dẫn , định hướng. -Rèn cho các em kĩ năng đọc, khai thác kiến thức từ bản đồ, lược đồ. b/ Đối với thực tiễn xã hội HS thể hiện được suy nghĩ của bản thân thông qua việc vận dụng những kiến thức liên môn để giải quyết các vấn đề của thực tế . 5. Thiết bị dạy học, học liệu a/ Mô tả các thiết bị, đồ dùng dạy học, hoc liệu - Học liệu sử dụng qua sưu tầm : + Bài hát theo các chủ đề như : Bài hát : “ Trường Sơn Đông, Trường Sơn Tây Bài hát “ Đi cấy” Bài hát “ Đi cắt lúa” - Có thể sử dụng thêm một số hình ảnh , thông tin minh họa …(có kèm theo trong CD ROM ) + Hình ảnh về một số tấm gương tiêu biểu + Video clip về vĩ tuyến 17 + Hình ảnh về thành cổ Quảng Trị. + Đường Hồ Chí Minh b/ Mô tả các ứng dụng CNTT : 4 Học sinh: Đa số là do các nhóm HS thiết kế và sử dụng để trình bày , tranh luận .(thể hiện dưới dạng powerpoint, video clip : nằm trong phần sản phẩm của HS) Giáo viên: Sử dụng phần mềm Window Movie Maker, powerpoint... 6. Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học a/ Nội dung và hình thức tích hợp kiến thức liên môn a.1/ Tổng quan về kiến thức tích hợp: Các môn học như Ngữ Văn, Lịch Sử, GDCD, Toán, Hóa Học, Vật Lí, Sinh Học, Âm Nhạc, Mĩ Thuật, Công Nghệ... a.2/ Cụ thể từng bài * Vận dụng những kiến thức liên môn để giải quyết các vấn đề dự án dạy học đặt ra. Tên bài Nội dung kiến thức, kĩ năng liên môn nằm trong các bài Bài: Sơ lược về một số nhạc cụ dân tộc phổ biến Bài:Sơ lược về mĩ thuật các dân tộc ít người ở Việt Nam Bài: Tình hữu nghị giữa các dân tộc trên thế giới Địa chỉ tích hợp liên môn -Hiểu được một số nhạc cụ tiêu biểu của các dân tộc ít người Bài 4: Lao động và GDCD 8 việc làm. Chất lượng cuộc sống Bài 6 : Sự phát Lịch Sử 9 triển nền kinh tế Việt Nam Sinh Học 9 Bài:Góp phần xây dựng nếp sống văn hóa ở cộng đồng dân cư Bài:Việt Nam trên đường đổi mới đi lên CNXH(1986-2000) Bài 7 : Các nhân Bài: Bảo vệ đất, nguồn nước -Góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân -Hiểu được sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta trong thời kì đổi mới -Hiểu được những thách thức trong phát triển kinh tế nước ta. -Biết được đất là tài 5 Bài 1: Cộng đồng các dân tộc Việt Nam Tích hợp Liên môn Âm Nhạc 6 Mĩ Thuật 9 GDCD 9 Bài 2: Dân số và gia tăng dân số Ngữ Văn 8 Sinh Học 8 Sinh Học 9 GDCD 7 GDCD 8 Bài 3 : Phân bố dân cư và các loại hình quần cư Âm Nhạc 6 Sinh Học 9 Sinh Học 6 -Giáo dục học sinh tinh thần hữu nghị, yêu nước của kiều bào và các dân tộc trên thế giới Bài: Bài toán dân số -Hiểu được cơ cấu nước Bài :Cơ sở khoa học của các ta đông, tăng nhanh. biện pháp tránh thai -Hiểu được cơ cấu dân Bài : Cơ chế xác định giới tính số theo giới tính của Bài: Xây dựng gia đình văn nước ta hóa - Hạn chế gia tăng dân số Bài:Phòng chống tệ nạn xã hội bằng biện pháp KHHGĐ - Biết được hậu quả của dân số đông, tăng nhanh Bài hát : “Làng tôi” của nhạc -Hiểu được tên gọi của sĩ Văn Cao các điểm dân cư . Bài : Quần thể người -So sánh giữa quần cư và quần thể Bài : Ô nhiễm môi trường tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố nông nghiệp Bài 8: Sự phát triển và phân bố nông nghiệp nguyên vô cùng quý giá. -Vai trò của thủy lợi trong thâm canh nông nghiệp ở nước ta Sinh Học 6 Bài: Các loại quả -Biết được một số cây ăn quả đặc trưng của Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long Âm Nhạc 6 Bài hát “ Đi cấy” - Thu hoạch lúa ở đồng đồng bằng sông Cửu Âm Nhạc 7 Bài hát “ Đi cắt lúa” Long, biết được lúa được trồng nhiều khắp cả nước Bài 9: Sự phát Công Nghệ 7 Bài :Vai trò của rừng và -Hiểu được lợi ích của triển và phân bố nhiệm vụ của trồng rừng việc đầu tư trồng rừng lâm nghiệp, thủy Bài :Bảo vệ môi trường nguồn -Biết được thủy sản là sản lợi thủy sản ngành kinh tế quan trọng và chú ý vấn đề về môi trường thủy sản Bài 10:Thực hành: Hóa Học 8 Bài : Tính theo công thức hóa -Tính được cơ cấu diện vẽ và phân tích học tích gieo trồng các nhóm biểu đồ về sự thay Toán 6 Bài: Số đo góc cây. đổi cơ cấu diện Bài: Luyện tập các phép tính tích gieo trồng về phân số và số thập phân -Cách làm tròn số thập phân theo các loại Toán 9 Bài : Căn bậc 2 phân, đổi từ % ra độ khi cây, sự tăng vẽ biểu đồ hình tròn. trưởng đàn gia -Tìm bán kính hình tròn súc, gia cầm khi sử dụng công thức căn bậc 2. Tin Học 7 Bài: Làm quen với chương - Dựa vào phần mềm trình bảng tính Excel Excel để vẽ biểu đồ Bài 11: Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố công nghiệp Bài 12: Sự phát triển và phân bố công nghiệp Hóa Học 9 Bài : Nhiên liệu -Tài nguyên thiên nhiên đa dạng tạo cơ sở nguyên, nhiên liệu phát triển cơ cấu kinh tế Vật Lí 9 Bài: Năng lượng và sự chuyển - Thủy năng của sông hóa năng lượng suối là cơ sở cho ngành công nghiệp năng lượng( thủy điện) Sinh Học 9 Bài: Sử dụng hợp lí tài nguyên -Cần sử dụng hợp lí tài thiên nhiên nguyên thiên nhiên Vật Lí 9 Bài: Truyền tải điện năng đi -Ngành công nghiệp điện xa ở nước ta Công Nghệ 8 Bài: Vai trò của điện năng trong sản xuất và đời sống Hóa Học 9 Bài : Hợp kim sắt, gang thép - Ngành công nghiệp luyện kim đen, luyện kim màu Vật Lý 7 Bài : Chống ô nhiễm tiếng ồn -Vấn đề môi trường trong phát triển công 6 nghiệp Bài 13: Vai trò, Công Nghệ 9 Bài: Giới thiệu nghề sửa chữa -Biết đươc cơ cấu ngành đặc điểm phát xe đạp dịch vụ tiêu dùng đa triển và phân bố dạng. của dịch vụ Lịch Sử 9 Bài:Việt Nam trên đường đổi - Trong công cuộc đổi mới đi lên CNXH(1986-2000) mới nền kinh tế ->Nền kinh tế phát triển->Hoạt động dịch vụ đa dạng hơn Bài 14: Giao thông Lịch Sử 9 Trong chiến tranh Việt Nam Đường Hồ Chí Minh là vận tải và bưu giai đoạn từ 1969-1975 một con đường giao chính viễn thông thông huyết mạch tại Việt Nam và cũng là con đường thứ 2 chạy từ Bắc vào Nam GDCD 6 Bài: Quyền được đảm bảo an -Vai trò của bưu chính toàn và bí mật thư tín, điện viễn thông. thoại, điện tín Vật Lí 7 Bài: Gương cầu lồi, gương -Vai trò của gương cầu cầu lõm lồi, gương cầu lõm trong giao thông đường bộ Bài 15: Thương mại và du lịch Công Nghệ 7 Bài: Vai trò, nhiệm vụ của nuôi thủy sản Mĩ Thuật 6 Bài:Tranh dân gian Việt Nam Ngữ Văn 6 Bài: Bánh chưng, bánh dày Mĩ Thuật 9 Bài: Vẽ tranh : “Đề tài lễ hội” -Chế biến cá tra xuất khẩu -Văn hóa dân gian( tài nguyên du lịch nhân văn -Lễ hội truyền thống Bài 17 : Vùng trung du và miền núi Bắc Bộ Bài 18 : Vùng trung du và miền núi Bắc Bộ(tt) Mĩ Thuật 6 Đa dạng về văn hóa Bài :Thường thức mĩ thuật – Sơ lược về mĩ thuật các dân tộc ít người ở VN Công Nghệ 8 Bài : Sử dung hợp lí điện năng Vật Lý 8 Bài: Công suất Bài:Nhiệt năng Hóa Học 9 Bài : Sắt Ngữ Văn 6 Bài 20:Vùng đồng bằng sông Hồng Ngữ Văn 8 Hóa Học 9 Lịch Sử 7 Bài 21:Vùng đồng bằng sông Hồng(tt) Bài: Hướng dẫn đọc thêm: Động Phong Nha Bài: Tức cảnh Pác Pó Bài : Dầu mỏ và khí thiên nhiên Bài 10 . Nhà Lý đẩy mạnh công cuộc xây dựng đất nước Mĩ Thuật 6 Bài :Thường thức mĩ thuật – Sơ lược MT thời Lý(10101225) Công Nghệ 7 Bài: Thức ăn vật nuôi -Thế mạnh kinh tế chủ yếu của vùng là thủy điện - Trung tâm luyện kim đen: Thái Nguyên -Biết được những địa điểm du lịch nổi tiếng Động Phong Nha, Pác Pó -Biết được tài nguyên khoáng sản có giá trị: khí tự nhiên ở Thái Bình - Đô thị hình thành từ lâu đời (kinh thành Thăng Long vào thời Lý) Hiểu được vì sao đàn lợn ở đồng bằng sông Hồng chiếm tỉ trọng lớn nhất 7 Bài 23:Vùng Bắc Trung Bộ Bài 24:Vùng Bắc Trung Bộ(tt) Bài 25:Vùng duyên hải Nam Trung Bộ Bài 26:Vùng cả nước Toán Học 7 Bài: Hai đường thẳng vuông -Hiểu được dãy trường góc vuông góc với hai hướng gió chính Vật Lí 6 Bài:Sự bay hơi và sự ngưng tụ -Giải thích hiệu ứng Phơn Âm Nhạc Bài : Trường Sơn Đông-Thấy được sự khác nhau Trường Sơn Tây giữa hai sườn Đông và Tây Trường Sơn. Lịch Sử 7 Thời kì phong kiến Trịnh -Biết được những con Lịch Sử 9 -Nguyễn và thời kì kháng sông lớn đi vào lịch sử chiến chống Mĩ như sông Gianh, sông Bến Hải.. - Năm 1954, Hiệp định Genève được ký kết, lấy vĩ tuyến (vĩ tuyến 17° bắc), dọc sông Bến Hải, thuộc tỉnh Quảng Trị làm phân định giới tuyến quân sự Bắc – Nam. GDCD 7 Bài: Đoàn kết, tương trợ - Giáo dục tinh thần đoàn kết, tương trợ. Công Nghệ Bài: Vai trò nhiệm vụ đất - Hiểu được nhân tố địa trồng trọt – Khái niệm về đất hình ảnh hưởng tới sự trồng và thành phần đất trồng phân bố dân cư GDCD 9 Bài: Kế thừa và phát huy - Biết được truyền thống truyền thống tốt đẹp của dân lao động cần cù, dũng tộc cảm của người dân Ngữ Văn 7 Bài: Ca Huế trên sông Hương - Địa điểm du lịch:Cố đô Huế- di sản văn hóa thế giới Bài: Qua Đèo Ngang - Biết được ranh giới của hai tỉnh Quảng Bình và Hà Tĩnh. trên dãy Hoành Sơn Ngữ Văn 7 Bài: Đức tính giản dị của Bác -Địa danh du lịch nổi Hồ tiếng:Ngôi nhà sàn của Bác Hồ tại Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An Lịch Sử 9 Bài : Cả nước trực tiếp chống - Địa danh di tích lịch sử: Mỹ cứu nước Ngã ba Đồng Lộc( Can Lộc- Hà Tĩnh) GDCD 8 Bài: Bảo vệ di sản văn hóa -Cần bảo vệ di sản văn hóa thế giới: Phố cổ Hội An, Di tích Mĩ Sơn GDCD 9 Bài : Kế thừa và phát huy -Đức tính cần cù lao truyền thống tốt đẹp của dân động, kiên cường trong tộc đấu tranh chống ngoại xâm. Công Nghệ 7 Bài: Thu hoạch, bảo quản và -Nuôi tôm hùm ở Nha 8 duyên hải Nam Trung Bộ(tt) Bài 28:Vùng Tây Nguyên chế biến sản phẩm thủy sản Công Nghệ 7 Bài 29:Vùng Tây Công Nghệ 8 Nguyên(tt) Bài 31: Vùng Đông Công Nghệ 8 Nam Bộ Bài 32: Vùng Đông Công Nghệ 7 Nam Bộ(tt) Vật Lý 7 Công Nghệ 8 Hóa Học 9 Bài 33: Vùng Đông Lịch sử Nam Bộ(tt) Âm Nhạc 7 Bài 35: Vùng đồng bằng sông Cửu Long Ngữ Văn 6 Công Nghệ 8 Bài 36: Vùng đồng bằng sông Cửu Long(tt) Sinh Học 6 Âm Nhạc 6 Sinh Học 9 Bài 37: Thực hành: Vẽ và phân tích biểu đồ về tình hình sản xuất của ngành thủy sản ở đồng bằng sông Cửu Long Hóa Học 8 Bài 38: Phát triển Ngữ văn 6 Tin Học 7 Trang, nước mắm Phan Thiết Bài: Bảo vệ và khoanh nuôi Cần phải bảo vệ và khai rừng thác hợp lí tài nguyên rừng Bài : Sử dung hợp lí điện năng Phát triển thủy điện Y-aly trên sông Xê Xan Bài: Biện pháp sử dung, cải Bảo vệ môi trường đất tạo, bảo vệ đất badan, đất xám Bài :Thu hoạch bảo quản, chế -Biết cách thu hoạch, bảo biến nông sản quản hàng nông sản của vùng như cà phê, tiêu... Bài: Chống ô nhiễm tiếng ồn -Những khó khăn trong phát triển công nghiệp ở Đông Nam Bộ Bài: Vai trò của cơ khí trong -Vai trò của ngành công sản xuất và đời sống nghiệp cơ khí ở Đông Nam Bộ Bài : Dầu mỏ và khí thiên - Biết được dầu mỏ tập nhiên trung nhiều ở Rồng, Bạch Hổ.... Giai đoạn kháng chiến chống Du lịch:di tích lịch sử Pháp và Mĩ Bến Nhà Rồng, Dinh Độc Lập, nhà tù Côn Bài hát “ Nhớ ơn chị Võ Thị Đảo, chiến khu D, Địa Sáu” của nhạc sĩ Nguyễn Đức đạo Củ Chi..... Toàn Bài: Sông nước Cà Mau - Biết được rừng ngập mặn ven biển trên bán đảo Cà Mau chiếm diện tích lớn Bài: Biện pháp sử dung, cải -Cải tạo đất phèn, đất tạo, bảo vệ đất mặn Bài : Các loại quả - Kể tên các loại cây ăn quả nhiệt đới Bài hát “ Đi cấy” - Biết được vùng trọng điểm lúa lớn nhất nước Bài: Bảo vệ đa dạng các hệ ta sinh thái -Bảo vệ sự đa dạng sinh học và môi trường sinh thái rừng ngập mặn Bài: Tính theo công thức hóa -Tính được tỉ trọng sản học lượng cá biển khai thác, cá nuôi, tôm nuôi ở đồng bằng sông Cửu Long, đồng bằng sông Hồng so với cả nước. Bài: Làm quen với chương - Dựa vào phần mềm trình bảng tính Excel Excel để vẽ biểu đồ Bài :Cô Tô -Biết được quần đảo Cô 9 tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên môi trường biển đảo Bài 39: Phát triển tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên môi trường biển đảo(tt) Tô trên vịnh Bắc Bộ GDCD 9 Hóa Học 9 GDCD 7 Sinh Học 9 Bài 41: Địa lí Đồng Công Nghệ Nai(vị trí địa lí, điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên) Sinh Học 7 Bài 42:Địa lí Đồng Nai ( dân cư, lao động) Bài 43:Địa lí Đồng Nai (kinh tế) Bài: Nghĩa vụ bảo vệ Tổ Quốc -Hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa thuộc chủ quyền nước ta từ lâu đời cần được bảo vệ Bài: Dẩu mỏ và khí thiên -Biết được tài nguyên nhiên khoáng sản quan trọng nhất là dầu mỏ và khí tự nhiên Bài: Bảo vệ môi trường và tài -Biết được một số nguyên thiên nhiên nguyên nhân dẫn tới sự giảm sút tài nguyên và ô nhiễm môi trường biển đảo Bài : Luật bảo vệ môi trường -Biết được một số biện pháp bảo vệ tài nguyên và môi trường biển Bài: Vai trò nhiệm vụ đất -Hiểu được nhân tố địa trồng trọt – Khái niệm về đất hình ảnh hưởng tới sự trồng và thành phần đất trồng phân bố dân cư. Bài :Biện pháp sử dụng , cải -Hiện trạng sử dung đất tạo và bảo vệ đất. -Hiểu các loài động vật ở Bài : Tìm hiểu một số động vật và tầm quan trọng kinh tế địa phương và giá trị của chúng. ở địa phương. Ngữ Văn 8 Bài: Bài toán dân số Mĩ Thuật 6 Thường thức mĩ thuật - Giới thiệu một số tranh dân gian VN Công Nghệ 7 Bài :Thu hoạch, bảo quản và chế biến sản phẩm thủy sản Sinh Học 9 Bài : Khai thác rừng Bài : Bảo vệ và khoanh nuôi rừng. Bài : Luật bảo vệ môi trường -Hiểu được nguyên nhân chủ yếu tới biến động dân số -Biết được các loại hình văn hóa dân gian truyền thống tại Đồng Nai. -Biết được một số sản phẩm thủy sản ở địa phương -Biết được tình hình khai thác lâm sản, bảo vệ và trồng rừng. -Biết được một số biện pháp bảo vệ tài nguyên và môi trường biển b/ Giáo án (mẫu) minh họa tiến trình dạy học 10 GIÁO ÁN MINH HỌA MÔN ĐỊA LÍ LỚP 9 Bài 23 Tiết 26 : VÙNG BẮC TRUNG BỘ I/MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học, HS cần: 1.Kiến thức: - Nhận biết vị trí địa lí, giới hạn lãnh thổ và nêu ý nghĩa của chúng đối với việc phát triển kinh tế- xã hội. - Trình bày được đặc điểm tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên của vùng và những thuận lợi khó khăn đối với việc phát triển kinh tế- xã hội. - Trình bày được đặc điểm dân cư, xã hội và những thuận lợi khó khăn đối với sự phát triển của vùng 2.Kĩ năng: - Học sinh xác định trên lược đồ, bản đồ ranh giới của vùng, vị trí giới hạn của vùng, một số tài nguyên quan trọng. - Sử dụng bản đồ tự nhiên hoặc Atlat địa lí phân tích và trình bày đặc điểm tự nhiên. - Phân tích bảng thống kê để hiểu và trình bày được đặc điểm dân cư, xã hội. 3. Thái độ: - Giáo dục lòng yêu thiên nhiên, lòng tự hào dân tộc, - Khai thác và sử dụng tài nguyên khoáng sản hợp lí, tiết kiệm, bền vững. Khả năng khai thác năng lượng thủy triều và sóng ở nước ta. - Có ý thức bảo vệ và giữ gìn các di sản của vùng. 4. Định hướng phát triển năng lực: - Năng lực chung: Năng lực tư duy; giải quyết vấn đề; tự học; hợp tác; sử dụng ngôn ngữ. - Năng lực chuyên biệt: Sử dụng bản đồ; sử dụng bảng số liệu thống kê; sử dụng hình vẽ, tranh ảnh; Tổng hợp tư duy theo số liệu thống kê. * Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục Tư duy: thu thập và xử lí thông tin từ lược đồ, bảng số liệu và bài viết. Giáo tiếp: trình bày suy nghĩ/ ý tưởng, lắng nghe/ phản hồi tích cực, giao tiếp và hợp tác khi làm việc theo nhóm Làm chủ bản thân Tự nhận thức * Các phương pháp/kĩ thuật dạy học tích cực: - Động não, thảo luận nhóm, HS làm việc cá nhân, cặp. II.CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ: 1. Giáo viên: - Lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ. - Một số tranh ảnh của vùng, tư liệu… 2. Học sinh: 11 - Đồ dùng học tập, SGK, SBT , Atlat. . . III.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP: 1.Ổn định lớp:(1 phút) 2.Kiểm tra bài cũ: kiểm tra tập học sinh phần thực hành vẽ biểu đồ (1 phút) 3. Bài mới:( 1 phút) Khởi động: Chúng ta đã tìm hiểu xong hai vùng kinh tế phía bắc, bài học hôm nay chúng ta tiếp tục tìm hiểu một vùng nhỏ hẹp nhưng có tầm quan trọng trong sự nối kết miền nam và miền bắc, nước ta và các nước thuộc bán đảo Trung Ấn đó là vùng Bắc Trung Bộ Họat động 1: I. VỊ TRÍ ĐỊA LÍ VÀ GIỚI HẠN LÃNH THỔ (6 phút) 1. PP/KT dạy học:Phương pháp nhận xét bản đồ, biểu đồ, tranh ảnh, SGK...Kĩ thuật đặt câu hỏi: nêu vấn đề, giải quyết vấn đề... 2. Hình thức tổ chức hoạt động: Cả lớp Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng ?Vùng Bắc Trung Bộ có diện tích bao nhiêu, gồm những tỉnh thành nào? Gv lưu ý học sinh cách nhớ tên các tỉnh ThanhNghệ-Tĩnh-Bình-Trị-Thiên GV treo Lược đồ vùng Bắc Trung Bộ. Khái quát - Gồm 6 tỉnh - Diện tích: 51.513 km2 -Dân số năm 2003 : 10,3 triệu người chiếm 13% so với cả nước - HS: Quan sát kết hợp H 23.1 tr 82 SGK ? HS lên xác định giới hạn lãnh thổ của vùng Hs xác định ? Dựa vào lược đồ nhận xét về hình dánh lãnh thổ của vùng Bắc Trung Bộ Nêu ý nghĩa vị trí địa lý của vùng đối với sự phát triển kinh tế –XH . ( Là chiếc cầu nối giữa Bắc bộ với các vùng phía Nam. Cửa ngõ của các nước tiểu vùng sông Mê Công ra Biển Đông và ngược lại. Ngã tư đường Vị trí Dải đất hẹp ngang, kéo dài từ dãy Tam Điệp đến dãy Bạch Mã. Giới hạn - Phía Bắc tiếp giáp Đồng bằng Sông Hồng và vùng Tây bắc thuộc vùng TDMNPB - Phía Nam tiếp giáp vùng Nam Trung Bộ - Phía Đông là biển Đông - Phía Tây tiếp giáp Cộng Hoà Dân Chủ Nhân Dân Lào Ý nghĩa: Là chiếc cầu nối giữa miền Bắc và miền Nam. Cửa ngõ của các nước láng giềng ra biển Đông và ngược lại, Cửa ngõ hành lang Đông- Tây của Tiểu vùng sông Mê Công . 12 đối với trong nước các nước trong khu vực . Lieân heä TT: Đường số 9 được chọn là 1 trong những con đường xuyên Asean ; Lao Bảo trở thành khu vực trọng điểm phát triển kinh tế và thương mại Gv cho học sinh quan sát cửa khẩu Lao Bảo qua Atlat * Chuyển ý: Với vị trí địa lý và giới hạn của vùng như trên sẽ tác động đến thiên nhiên và các tài nguyên của vùng như thế nào chúng ta cùng nhau chuyển qua mục II Họat động 2: II. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN 1. PP/KT dạy học:Phương pháp nhận xét bản đồ, biểu đồ, tranh ảnh, SGK...Kĩ thuật đặt câu hỏi: nêu vấn đề, giải quyết vấn đề... 2. Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân / Cặp (17 phút) Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng Quan sát bản đồ tự nhiên vùng BTB kết hợp Đặc điểm: thiên nhiên có sự phân hóa lược đồ H 23.1 tr 82 SGK và kiến thức đã học giữa phía Bắc và phía nam Hoành Sơn, lớp 8, hãy cho biết: từ tây sang đông ( từ tây sang đông tỉnh + Từ tây sang đông địa hình của vùng có sự nào cũng có núi, gò đồi, đồng bằng, biển) khác nhau như thế nào? So sánh với các vùng đã học? + Đặc điểm địa hình như vậy thuận lợi cho vùng phát triển những ngành kinh tế nào? Hs trả lời - Học sinh dựa vào kiến thức đã học cho biết: + Dải núi Trường Sơn Bắc có ảnh hưởng như thế nào đến khí hậu Bắc Trung Bộ? " VẬN DỤNG KIẾN THỨC TOÁN HỌC: " Giáo viên yêu cầu học sinh quan sát mô hình hiệu ứng gió phơn: học sinh nhóm 1,2 chuẩn bị trước ở nhà Gv chuẩn kiến thức: Giải thích rõ cho học sinh- Dãy núi Trường Sơn Bắc vuông góc với hai hướng gió chính của hai mùa. +Mùa đông đón gió mùa đông bắc gây mưa lớn, thu đông hay có bão. + Mùa hạ lại chịu ảnh hưởng của hiệu ứng phơn với gió Tây Nam khô nóng, " VẬN DỤNG KIẾN THỨC VẬT LÍ ( về sự ngưng tụ) để giải thích hiệu ứng Phơn – hay còn gọi là gió vượt núi(gió Lào) từ đó giúp học sinh hiểu được ảnh hưởng của địa hình đối với khí hậu( càng lên cao nhiệt độ càng giảm( trung bình 0,60C/100m) và hiểu rõ hơn vì sao gió Phơn khi vào Việt Nam lại khô và nóng như vậy " Giáo viên nhấn mạnh : Như vậy các em có thể thấy giữa địa hình và khí hậu có mối quan hệ rất chặt chẽ: Địa hình phân hoá Tây Đông " khí hậu cũng phân hóa Tây - Đông 13 dãy Trường Sơn. " VẬN DỤNG KIẾN THỨC ÂM NHẠC( Giáo viên có thể hát cho học sinh nghe bài hát: Trường Sơn Đông Trường Sơn Tây) từ đó giúp hoc sinh thấy được sự khác nhau giữa khí hậu của hai sườn đông và tây dãy Trường Sơn.) CH: Đặc điểm khí hậu của vùng có gì khác so với các vùng đã học ? * Giáo viên chuyển ý: Với đặc điểm địa hình, khí hậu như vậy có ảnh hưởng như thế nào đến sông ngòi của vùng? - Quan sát hình 23.1hãy: + Kể tên và xác định vị trí các con sông lớn của vùng? " VẬN DỤNG KIẾN THỨC LỊCH SỬ ( Giáo viên yêu cầu học sinh kể tên những con sông lớn , những cây cầu ở vùng Bắc Trung Bộ đã đi vào lịch sử và gắn liền với những chiến công hiển hách của quân và dân ta : sông Mã; sông Bến Hải; sông Gianh, cầu Hàm Rồng.... GV yêu cầu đại diện nhóm 3,4 lên trình bày phần sưu tầm của mình về cầu Hàm Rồng CH: Em có nhận xét gì về mạng lưới sông ngòi của vùng ? (Phần lớn các sông của vùng đều ngắn, dốc, hẹp ngang) _ Giáo viên nhấn mạnh như vậy đến đây các em thấy rõ ràng: Đặc điểm khí hậu, địa hình còn chi phối đến cả đặc điểm của sông ngòi.. * Chuyển ý: Bên cạnh điều kiện tự nhiên thì tài nguyên thiên nhiên của vùng cũng có vai trò rất quan trọng tạo điều kiện thuận lợi, khó khăn cho phát triển kinh tế – xã hội. Vậy vùng có những tài nguyên thiên nhiên nào ? GV yêu cầu học sinh quan sát lược đồ hình 23.2 ;23.1 + Hãy nêu sự khác nhau về sự phân bố tài nguyên giữa bắc và nam Hoành Sơn? (khác nhau về tài nguyên rừng và khoáng sản phía - Thuận lợi: có một số tài nguyên quan Bắc > Nam) trọng CH: Quan sát vào H23.1 và 23.2 cho biết tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên của vùng có những thuận lợi và khó khăn gì? GV sử dụng câu hỏi gợi ý sau: CH: Dựa vào bảng 23.1 và quan sát hình 23.2, hãy nhận xét về tiềm năng tài nguyên rừng và khoáng sản giữa phía bắc và phía nam dãy Hoành Sơn. + Rừng, khoáng sản tập trung phía bắc 14 dãy Hoành Sơn ( thiếc, crôm, Sắt, Đá vôi, Cao lanh-sét, gỗ quý lâm sản . . .) + Du lịch tập trung phía nam (Phong Nha-Kẻ Bàng, Bạch Mã, các bãi tắm nổi tiếng) HS:Tài nguyên rừng tài nguyên khoáng sản tập trung phía Bắc dãy Hoành Sơn, CH: Hãy xác định các điểm du lịch nổi tiếng của vùng? HS: lên bảng xác định - Giáo viên nhấn mạnh thiên nhiên ở đây có sự phân hoá đông tây, bắc nam rõ rệt. CH: Bằng những kiến thức đã học hãy kể tên 1 số thiên tai thường xảy ra ở Bắc Trung Bộ ? - Giáo viên liên hệ thực tế (Gv yêu cầu nhóm 1: trình bày hình ảnh về thiên tai đã chuẩn bị ở nhà GDMT CH: Nguồn tài nguyên nào có ý nghĩa lớn về môi trường để phát triển kinh tế – XH của vùng? HS: Rừng -Khó khăn:thiên tai thường xảy ra như CH: Hiện trạng rừng vủa vùng hiện nay? bão, lũ bùn , lũ quét, hạn hán, cát lấn, cát HS:trả lời bay , gió nóng tây nam CH: Để giảm tối thiểu tác hại của thiên tai và nâng cao đời sống dân cư trong vùng nhà nước có những dự án gì? GV: liên hệ trận lũ lụt trong tháng 10- 2010 vừa qua. Biện pháp khắc phục hiệu quả nhất là bảo vệ và phát triển rừng đầu nguồn, trồng rừng phòng hộ, xây dựng hệ thống hồ chứa nước, triển khai rộng rãi cơ cấu kinh tế nông – lâm – ngư nghiệp. ( Giáo viên yêu cầu nhóm 2: trình bày sản phẩm của mình về hình ảnh đường hầm qua đèo Hải Vân, đường Hồ Chí Minh, các Công trình thuỷ lợi…) " VẬN DỤNG KIẾN THỨC MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN (để giáo dục tinh thần đoàn kết, tương trợ, tương thân, tương ái.) ( Gv yêu cầu đại diện nhóm 3 :trình bày những hình ảnh sưu tầm của nhóm về tinh thần đoàn kết.) CH: Trước những khó khăn trên của người 15 dân vùng Bắc Trung Bộ thì bản thân em đã làm gì để chia sẻ với đồng bào miền Trung? ( ủng hộ các bạn vùng lũ sách vở, quần áo, tiền …) * Chuyển ý: Các điều kiện tự nhiên của vùng là điều kiện tác động đến sự phát triển dân cư xã hội , để biết được đạc điển dân cư của vùng như thế nào chúng ta cùng tìm câu trả lời trong mục III Hoạt động 3 III. ĐẶC ĐIỂM DÂN CƯ VÀ Xà HỘI 1/ Phương pháp /kĩ thuật dạy học: PP nhận xét Bản đồ, biểu đồ , tranh ảnh,SGK…kĩ thuật đặt câu hỏi; nêu vấn đề; giải quyết vấn đề 2/ Hình thức tổ chức hoạt động : Cá nhân/ cặp (15phút) HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG - Học sinh dựa vào bảng 23.1; 23.2 và kênh chữ sách III. ĐẶC ĐIỂM DÂN CƯ VÀ Xà HỘI giáo khoa hãy cho biết: CH: Vùng Bắc Trung Bộ có số dân là bao nhiêu ? -Có 10,3 triệu dân ( 2002), là địa bàn cư trú của 25 dân tộc. Phân Là địa bàn cư trú của những dân tôc nào? bố dân cư và hoạt động kinh tế - Dựa vào hình 23.1 hãy cho biết : CH: Những khác biệt trong cư trú và hoạt động có sự khác biệt từ đông sang tây: + Miền đồng bằng ven biển phía kinh tế giữa phía đông và tây của Bắc Trung Bộ? đông người Kinh sống chủ yếu " VẬN DỤNG KIẾN THỨC MÔN CÔNG NGHỆ: ( Để giải thích rõ cho học sinh thấy được ảnh hưởng kinh tế là sản xuất lương thực, của điều kiện tự nhiên và đặc biệt là nhân tố địa hình đánh bắt và nuôi trồng thủy sản, đến phân bố dân cư và hoạt động kinh tế – Dạng địa công nghiệp, thương mại, dịch hình đồi núi, đồng bằng, ven biển...thích hợp phát triển vụ. + Miền núi, gò đồi phía tây là mô hình kinh tế gì? địa bàn cư trú chủ yếu của các CH: Đặc điểm dân cư như trên có thuận lợi gì cho dân tộc ít người. Kinh tế nghề rừng, trồng cây CN lâu năm, vùng trong quá trình phát triển kinh tế? chăn nuôi trâu bò. " VẬN DỤNG KIẾN THỨC LỊCH SỬ: (Giáo viên có thể cho học sinh biết Bắc Trung Bộ trong quá khứ cũng như hiện tại người dân phải hứng chịu nhiều đau thương mất mát: .+Thời kì Phong kiến : chiến tranh Đàng Trong- Đàng Ngoài ; Trịnh – Nguyễn phân tranh. + Trong kháng chiến chống Mĩ thì đây là chiến trường - Thuận lợi: lực lượng lao động khốc liệt nhất với các địa danh : Vĩ tuyến 17, Khe dồi dào, có truyền thống lao động cần cù, giàu nghị lực và kinh Sanh, Đường 9 Nam – Lào, Thành Cổ Quảng Trị... nghiệm trong đấu tranh với thiên Gv cho hoc sinh xem video clip về vĩ tuyến 17 nhiên . " VẬN DỤNG KIẾN THỨC MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN ( Để giáo dục ý thức vượt khó vươn lên) + Trong điều kiện khó khăn khắc nghiệt của vùng nhưng con người nơi đây rất hiếu học. Đây là quê hương của nhiều lãnh tụ kiệt xuất + Giáo viên yêu cầu học sinh kể tên một vài tấm gương tiêu biểu( Phan Bội Châu, Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp...) " VẬN DỤNG KIẾN THỨC LỊCH SỬ (Giáo viên yêu cầu học sinh nhóm 4 : Trình bày một số hình ảnh về 16 một vài di tích lịch sử văn hóa của vùng? TÍCH HỢP DI SẢN: Cố Đô Huế, nhà Lưu niệm Bác Hồ, nghĩa trang liệt Sĩ Trường Sơn, cầu Hàm Rồng....vv - Khó khăn: mức sống chưa cao, - Học sinh quan sát bảng 23.2 hãy : CH: Nhận xét sự chênh lệch các chỉ tiêu của vùng so cở sở vật chất kĩ thuật còn hạn chế với cả nước? Giáo viên thuyết trình mặc dù đời sống người dân nơi đây còn gặp nhiều khó khăn song với sự nỗ lực, truyền thống cần cù, giàu nghị lực cùng với hàng loạt các dự án đang được triển khai.....sẽ mở ra cho vùng có nhiều cơ hội để phát triển. - Gv mở rộng: Các dự án lớn đang được triển khai(Việc hoàn thành đường Hồ Chí Minh và hầm đường bộ dài gần 7 km qua đèo Hải Vân; Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn – Thanh Hoá; nhiệt điện Vũng áng...) giúp cho việc khai thác có hiệu quả nguồn lực tự nhiên của vùng, từng bước cải thiện đời sống nhân dân , xoá đói giảm nghèo... IV/ TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN HỌC TẬP 1.Tổng kết (3 phút) Câu 1. Điều kiện tự nhiên của Bắc Trung Bộ có những thuận lợi và khó khăn gì cho sự phát triển kinh tế – xã hội ? Câu 2. Vùng Bắc Trung bộ có di sản văn hóa và di sản thiên nhiên được UNESCO công nhận đó là: a. Cố đô Huế, động Hương Tích. b. Các lăng tẩm ở Huế, vườn quốc gia Phong Nha- Kẻ Bàng. c. Cố đô Huế, vườn quốc gia Phong Nha- Kẻ Bàng. d. Đại nội Huế, núi Bạch Mã. Câu 3. Để giảm tối thiểu tác hại của thiên tai và nâng cao đời sống dân cư trong vùng nhà nước có những dự án gì? 2. Hướng dẫn học tập:( 1 phút) - Về nhà học bài - Chuẩn bị bài sau: Bài 24 chú ý một số nội dung sau + Tình hình phát triển kinh tế của vùng + Các nghành công nghiệp quan trọng của vùng + Đọc phân tích biểu đồ và lược đồ, sưu tầm số liệu + Hiểu được Bắc Trung Bộ còn nhiều khó khăn nhưng đang đứng trước nhiều triển vọng lớn VI. RÚT KINH NGHIỆM: …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… 7. Kiểm tra đánh giá kết quả học tập 17 a/ Cách thức đánh giá - Đánh giá về quá trình thực hiện như : sự chuẩn bị , khả năng thuyết trình , tranh luận của từng nhóm , cá nhân. Việc đánh giá sẽ có thể gồm các mặt sau: + Nội dung-giá trị sản phẩm của HS là ở chỗ nào ? + Rút ra được bài học , nội dung gì ? ( kiến thức , kĩ năng , thái độ ) + Làm việc tập thể như thế nào ? + Sự thoải mái và tích cực tham gia ở mức độ nào ? + Điều gì cần tiếp tục phát huy , điều gì cần thay đổi? - Kiểm tra nội dung kiến thức mà HS đã ghi nhận được trong bài học - Kiểm tra HS bằng cách cho giải quyết các câu hỏi, các bài tập …. b/ Tiêu chí đánh giá - Học sinh trả bài kiểm tra mức độ đạt trên 96%, tức là học sinh đã nắm được các kiến thức cơ bản về địa lí tỉnh Phú Thọ - Học sinh giải quyết được các tình huống đưa ra - Học sinh vận dụng được các kiến thức của nhiều môn học khác nhau để giải quyết được những vấn đề thực tiễn cuộc sống c/ Kết quả thực hiện * Đánh giá kết quả đạt được - Học sinh đã vận dụng được các kiến thức của nhiều môn học để giải quyết vấn đề của thực tế cuộc sống - Học sinh có hứng thú học tập bộ môn cao - Bồi dưỡng tình yêu quê hương thông qua những việc làm cụ thể thiết thực. * Thống kê trước và sau khi thực hiện dự án Chất lượng bài kiểm tra : Tiến hành kiểm tra 29 học sinh Trước khi thực hiện dự án Giỏi 3 = 10,34% Khá 7 = 24,13% Trung bình 15= 51,72% Yếu 4= 13,79% Trung bình 12 = 41,37% Yếu 1 = 3,44% Sau khi thực hiện dự án Giỏi 6 = 20,68% Khá 10 = 34,48% 8. Các sản phẩm của học sinh Các bài powerpoint của các nhóm 18 19
- Xem thêm -