Thực trạng và hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh tại công ty cổ phần thương mại thường tín - hà nội

  • Số trang: 59 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 11 |
  • Lượt tải: 0
hoangtuavartar

Đã đăng 24721 tài liệu

Mô tả:

Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 1. Më ®Çu 1. Sù cÇn thiÕt cña ®Ò tµi nghiªn cøu Trong giai ®o¹n hiÖn nay, nÒn kinh tÕ ViÖt Nam ®ang hßa vµo xu thÒ héi nhËp cña nÒn kinh tÕ thÕ giíi víi nhiÒu cam go vµ thö th¸ch, mét nÒn kinh tÕ n¨ng ®éng vµ mang nhiÒu tÝnh c¹nh tranh, ®Ó b¾t kÞp nhÞp ®é ph¸t triÓn chung Êy. ViÖt Nam ®ang cè g¾ng nç lùc x©y dùng mäi thø vÒ nh©n lùc vµ vËt lùc ®Ó cã mét nÒn t¶ng v÷ng ch¾c cho ph¸t triÓn kinh tÕ, Mét trong nh÷ng vÊn ®Ò mµ ViÖt Nam cÇn ph¶i chó träng ®Çu t- vµ ph¸t triÓn ®ã lµ vèn. Vèn cã vai trß rÊt quan träng, nã lµ thø kh«ng thÓ thiÕu cña nÒn kinh tÕ thÕ giíi, cña mçi quèc gia, mçi doanh nghiÖp vµ thËm chÝ ®èi víi tõng c¸ nh©n. §çi víi mçi doanh nghiÖp, vèn lµ ®iÒu kiÖn kh«ng thÓ thiÕu ngay c¶ tr-íc khi nghÜ ®Õn viÖc thµnh lËp doanh nghiÖp vµ cµng cÇn thiÕt trong qu¸ tr×nh tæ chøc ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. §Ó doanh nghiÖp ®-îc h×nh thµnh vµ cã thÓ tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh ®-îc th× b¾t buéc doanh nghiÖp ph¶i cã vèn ®Ó ho¹t ®éng. Tõ viÖc h×nh thµnh vµ s¶n xuÊt kinh doanh, doanh nghiÖp sÏ ®i ®Õn mét ®Þnh h-íng, ®ã lµ : sù tån t¹i l©u dµi, sù ph¸t triÓn bÒn v÷ng trong m«i tr-êng c¹nh tranh khèc liÖt. Muèn lµm ®-îc ®iÒu nµy, ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i cã kh¶ n¨ng sö dông vèn cña m×nh sao cho ®¹t hiÖu qu¶ cao nhÊt. Tõ ®ã, kh«ng nh÷ng doanh nghiÖp cã thÓ tån t¹i ®-îc, cã chç ®øng cña m×nh trªn th-¬ng tr-êng mµ cßn cã thÓ sö dông phÇn lîi nhuËn tõ viÖc sö dông cã hiÖu qu¶ vèn mang l¹i ®Ó tiÕn hµnh ®Çu t-, t¸i s¶n xuÊt më réng qui m«, ®-a doanh nghiÖp ngµy cµng ph¸t triÓn lín m¹nh h¬n. C«ng ty cæ phÇn Th-¬ng M¹i Th-ßng TÝn lµ mét doanh nghiÖp kinh doanh nhiÒu mÆt hµng ë c¸c lÜnh vùc nh-: C¸c mÆt hµng c«ng nghÖ phÈm, v¨n ho¸ phÈm, thùc phÈm c«ng nghÖ, n«ng s¶n thùc phÈm, vËt liÖu x©y dùng, vËt liÖu ®iÖn m¸y, vËt t- n«ng nghiÖp, x¨ng dÇu, ga vµ vËt liÖu chÊt ®èt kh¸c. .. Trong nh÷ng n¨m qua C«ng ty cã nhiÒu cè g»ng trong viÖc ®Èy nhanh tèc ®é tiªu thô s¶n phÈm. Tuy nhiªn, hiÖu qu¶ sö dông vèn ë C«ng ty cßn ch-a cao. ViÖc n¾m râ hiÖu qu¶ 1 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 sö dông vèn cña C«ng ty trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y nh- thÕ nµo, ®ang lµ vÊn ®Ò mµ ng-êi qu¶n lü, l·nh ®¹o c«ng ty ph¶i quan t©m. XuÊt ph¸t tõ t×nh h×nh thùc tÕ cña c«ng ty cïng víi vån kiÕn thøc ®-îc trang bÞ ë tr-êng, qua t×m hiÓu thùc tÕ t¹i c«ng ty vµ víi sù gióp ®ì cña c¸c c« chó, anh chÞ trong c«ng ty còng nh- thÇy gi¸o h-íng dÉn, nªn em chän ®Ò tµi "Thùc tr¹ng vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh t¹i C«ng ty Cæ phÇn Th-¬ng m¹i Th-êng TÝn - Hµ Néi” Néi dung cña chuyªn ®Ò gåm 3 ch-¬ng: Ngoµi phÇn më ®Çu vµ phÇn kÕt luËn, chuyªn ®Ò gåm 3 ch-¬ng Ch-¬ng I: Lý luËn chung vÒ hiÖu qu¶ kinh doanh Ch-¬ng II: Thùc tr¹ng ho¹t ®éng kinh doanh ë C«ng ty Cæ phÇn th-¬ng M¹i Th-êng TÝn - Hµ Néi Ch-¬ng III: Mét sè gi¶i ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh ë C«ng ty. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c c«, chó, c¸c anh chÞ vµ ®Æc biÖt thÇy gi¸o PGS. TS. NguyÔn Thõa Léc ®· tËn t×nh h-íng dÉn gióp ®ì ®Ó em hoµn thµnh ®Ò tµi nµy. 2. Môc tiªu nghiªn cøu * Môc tiªu chung Qua viÖc t×m hiÓu t×nh h×nh vèn thùc tÕ t¹i c«ng ty trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y nh»m t×m ra nh÷ng ®iÓm m¹nh, ®iÓm yÕu vµ nh÷ng thµnh c«ng trong viÖc sö dông vèn cña c«ng ty. Sau ®ã t×m ra nguyªn nh©n ®Ó cã h-íng n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i c«ng ty. Do ®ã, môc tiªu nghiªn cøu cña ®Ò tµi lµ t×m hiÓu t×nh h×nh sö dông vèn nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông nguån vèn. * Môc tiªu cô thÓ : - §¸nh gi¸ t×nh h×nh biÕn ®éng vèn cña c«ng ty Cæ phÇn Th-¬ng m¹i Th-êng TÝn - §¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn t¹i c«ng ty Cæ phÇn Th-¬ng m¹i Th-êng TÝn - T×m ra nh÷ng tån t¹i trong qu¸ tr×nh sö dông vèn t¹i c«ng ty. - §Ò ra mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn. 2 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 3. §èi t-îng vµ ph¹m vi nghiªn cøu - §Ò tµi tËp trung nghiªn cøu vµo vÊn ®Ò vèn cña c«ng ty Cæ phÇn Th-¬ng m¹i Th-êng TÝn nh-: t×nh h×nh vèn, vÊn ®Ò ph©n bæ, tµi trî, huy ®éng vèn, kh¶ n¨ng thanh to¸n vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn. - Sè liÖu ph©n tÝch ®-îc thu thËp trong 3 n¨m: 2006, 2007 vµ 2008. 3 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Ch-¬ng I NH÷NG VÊN §Ò Lý LUËN C¥ B¶N VÒ Sö DôNG HIÖU QU¶ VèN KINH DOANH 1.1- Mét sè vÊn ®Ò vÒ hiÖu qu¶ kinh doanh 1.1.1. Kh¸i niÖm vÒ vèn kinh doanh Trong c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, ho¹t ®éng, ph¸t triÓn vµ gi¶i thÓ doanh nghiÖp. Vèn kinh doanh ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i lµ thÓ hiÖn b»ng tiÒn cña toµn bé tµi s¶n doanh nghiÖp dïng trong kinh doanh. Bao gåm: Tµi s¶n b»ng hiÖn vËt nh-: nhµ cöa, kho tµng, cöa hµng quÇy b¸n, hµng ho¸… TiÒn ViÖt Nam, ngo¹i tÖ, vµng b¹c, ®¸ quý,... Th-¬ng hiÖu b»ng b¶n quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp,... TÊt c¶ tµi s¶n nµy ®Òu ®-îc quy ra tiÒn ViÖt Nam . 1.1.2. Ph©n lo¹i vèn kinh doanh Cã thÓ ®øng trªn c¸c gi¸c ®é kh¸c nhau ®Ó xem xÐt vèn kinh doanh. C¸c gi¸c ®é phæ biÕn th-êng ®-îc xem xÐt lµ: a) §øng trªn gi¸c ®é ph¸p luËt: Vèn ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ®-îc quy ®Þnh thµnh: - Vèn ph¸p ®Þnh : Lµ møc vèn tèi thiÓu ph¶i cã theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt ®Ó thµnh lËp doanh nghiÖp. Tuú theo tõng ngµnh nghÒ, tõng lo¹i h×nh së h÷u doanh nghiÖp vµ tõng thêi kú, Nhµ n-íc cã quy ®Þnh møc vèn ph¸p ®Þnh hoÆc doanh nghiÖp ph¶i ®¨ng ký møc vèn cÇn ph¶i cã khi thµnh lËp doanh nghiÖp. - Vèn ®iÒu lÖ : Lµ sè vèn do tÊt c¶ c¸c thµnh viªn gãp vµ ®-îc ghi vµo ®iÒu lÖ c«ng ty. Gãp vèn lµ viÖc ®-a tµi s¶n vµo c«ng ty. Tµi s¶n gãp vèn cã thÓ lµ tiÒn ViÖt Nam, ngo¹i tÖ tù do chuyÓn ®æi, vµng, gi¸ trÞ quyÒn sö dông ®Êt, gi¸ trÞ quyÒn së h÷u trÝ tuÖ, c«ng nghÖ, bÝ quyÕt kü thuËt, c¸c tµi s¶n kh¸c ghi trong ®iÒu lÖ c«ng ty do c¸c thµnh viªn gãp ®Ó t¹o thµnh vèn cña c«ng ty. - Vèn cã quyÒn biÓu quyÕt : lµ phÇn vèn gãp, theo ®ã, ng-êi së h÷u cã quyÒn biÓu quyÕt vÒ nh÷ng vÊn ®Ò ®-îc héi ®ång thµnh viªn ®¹i héi ®ång cæ ®éng quyÕt ®Þnh,... 4 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 b) §øng trªn gi¸c ®é h×nh thµnh vèn: Vèn ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i gåm cã: - Vèn ®Çu t- ban ®Çu: lµ sè vèn ph¶i cã khi h×nh thµnh doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, tøc lµ sè vèn cÇn thiÕt ®Ó ®¨ng ký kinh doanh, hoÆc sè vèn ®ãng gãp cña c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, c«ng ty cæ phÇn, c«ng ty hîp danh, hîp t¸c x· hoÆc doanh nghiÖp t- nh©n, hoÆc vèn Nhµ n-íc giao cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i nhµ n-íc. §èi víi c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, c«ng ty hîp danh phÇn vèn gãp cña tÊt c¶ c¸c thµnh viªn ph¶i ®ãng ®ñ ngay khi thµnh lËp c«ng ty. §èi víi c«ng ty cæ phÇn: vèn ®iÒu lÖ cña c«ng ty ®-îc chia thµnh nhiÒu phÇn b»ng nhau gäi lµ cæ phÇn. C«ng ty cæ phÇn cã cæ phÇn -u ®·i vµ cæ phÇn phæ th«ng. Chøng chØ do c«ng ty cæ phÇn ph¸t hµnh hoÆc bót to¸n ghi sæ x¸c nhËn quyÒn së h÷u mét hoÆc mét sè cæ phÇn cña c«ng ty ®ã gäi lµ cæ phiÕu. Gi¸ trÞ cña mçi cæ phiÕu gäi lµ mÖnh gi¸ cæ phiÕu. - Vèn bæ sung: lµ sè vèn t¨ng thªm do bæ sung tõ lîi nhuËn do nhµ n-íc bæ sung b»ng ph©n phèi hoÆc s¸p nhËp c¬ cÊu l¹i doanh nghiÖp, do sù ®ãng gãp cña c¸c thµnh viªn, do b¸n tr¸i phiÕu,... - Vèn liªn doanh: lµ vèn ®ãng gãp do c¸c bªn cïng cam kÕt liªn doanh víi nhau ®Ó ho¹t ®éng th-¬ng m¹i hoÆc dÞch vô. - Vèn ®i vay: Trong ho¹t ®éng kinh doanh th-¬ng m¹i doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ngoµi sè vèn tù cã vµ coi nh- tù cã (vèn chñ së h÷u) cßn ph¶i sö dông mét kho¶n vèn ®i vay kh¸ lín cña c¸c ng©n hµng th-¬ng m¹i. Ngoµi ra, cßn cã c¸c kho¶n vèn chiÕm dông lÉn nhau cña c¸c ®¬n vÞ nguån hµng, c¸c kh¸ch hµng vµ b¹n hµng, còng nh- c¸c tæ chøc tµi chÝnh - tÝn dông kh¸c. c) §øng trªn gi¸c ®é chu chuyÓn vèn kinh doanh Trong ho¹t ®éng kinh doanh th-¬ng m¹i, vèn kinh doanh vËn ®éng kh¸c nhau. §øng trªn gi¸c ®é chu chuyÓn vèn kinh doanh, ng-êi ta chia vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i thµnh hai lo¹i: Vèn l-u ®éng vµ vèn cè ®Þnh. - Vèn l-u ®éng : lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n l-u ®éng vµ vèn l-u th«ng. Vèn l-u ®éng dïng trong kinh doanh th-¬ng m¹i tham gia hoµn toµn vµo 5 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 qu¸ tr×nh kinh doanh vµ gi¸ trÞ cã thÓ trë l¹i h×nh th¸i ban ®Çu (tiÒn) sau mçi vßng chu chuyÓn cña hµng ho¸. - Vèn cè ®Þnh : lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n cè ®Þnh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i dïng trong kinh doanh. Tµi s¶n cè ®Þnh dïng trong kinh doanh th-¬ng m¹i tham gia hoµn toµn vµo qu¸ tr×nh kinh doanh, nh-ng vÒ mÆt gi¸ trÞ th× chØ cã thÓ thu håi dÇn sau nhiÒu chu kú kinh doanh, nghÜa lµ vÒ mÆt thêi gian ph¶i trªn mét n¨m trë lªn. Ngoµi ba c¸ch ph©n lo¹i phæ biÕn trªn, ng-êi ta cßn ph©n lo¹i vèn kinh doanh ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i theo thêi gian sö dông vèn vµ theo quyÒn së h÷u ®èi víi vèn kinh doanh. Theo thêi gian sö dông vèn kinh doanh th× toµn bé vèn kinh doanh ®-îc chia thµnh vèn kinh doanh thuéc nguån tµi trî dµi h¹n vµ trung h¹n (th-êng ghÐp víi nhau) vµ vèn kinh doanh thuéc nguån tµi trî ng¾n h¹n. Vèn kinh doanh thuéc nguån tµi trî dµi h¹n (vµ trung h¹n) cã thêi gian trªn mét n¨m. Vèn kinh doanh thuéc nguån tµi trî ng¾n h¹n thêi gian hoµn tr¶ trong vßng mét n¨m vµ l·i suÊt th-êng thÊp h¬n tµi trî dµi h¹n. Theo quyÒn së h÷u ®èi víi vèn kinh doanh th× toµn bé vèn kinh doanh ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ®-îc chia thµnh vèn cña chñ së h÷u doanh nghiÖp vµ vèn vay (nî vay). Vèn cña chñ së h÷u lµ phÇn vèn do Nhµ n-íc giao cho doanh nghiÖp th-¬ng m¹i nhµ n-íc; vèn cæ phÇn, vèn gãp cña c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, c«ng ty cæ phÇn, c«ng ty hîp danh, hîp t¸c x· hoÆc doanh nghiÖp t- nh©n. Vèn chñ së h÷u ®-îc sö dông l©u dµi, kh«ng ph¶i tr¶ l·i cho vèn cæ phÇn ®· huy ®éng ®-îc mµ sÏ chia lîi tøc cæ phÇn cho c¸c chñ së h÷u theo kÕt qu¶ vµ hiÖu qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i vµ theo ®iÒu lÖ cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, hoÆc theo quy ®Þnh cña Nhµ n-íc. Vèn ®i vay (nî vay) lµ c¸c kho¶n vèn doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ®i vay. Nh÷ng ®¬n vÞ tµi trî cho doanh nghiÖp th-¬ng m¹i kh«ng ph¶i lµ ng-êi chñ së h÷u cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i. Doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ph¶i tr¶ l·i cho c¸c kho¶n tiÒn vay theo møc l·i tho¶ thuËn trong suèt c¶ thêi h¹n vay. HÕt thêi h¹n, 6 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ph¶i tr¶ l·i vµ vèn hoÆc gia h¹n míi nÕu muèn kÐo dµi thêi gian sö dông. 1.1.3- §Æc ®iÓm ho¹t ®éng cña vèn kinh doanh a) §Æc ®iÓm cña vèn l-u ®éng. Trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, vèn l-u ®éng lu«n biÕn ®æi h×nh th¸i tõ tiÒn sang hµng (mua) vµ tõ hµng sang tiÒn (b¸n). Trong thêi gian mét n¨m, vèn l-u ®éng quay ®-îc nhiÒu vßng tuú theo tuú mÆt hµng kinh doanh. Vèn l-u ®éng bao gåm vèn dù tr÷ hµng ho¸, vèn b»ng tiÒn vµ c¸c tµi s¶n kh¸c. Trong doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, vèn l-u ®éng lµ kho¶n vèn chiÕm tû träng lín nhÊt trong vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp. §ã lµ ®Æc ®iÓm kh¸c biÖt cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i víi c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt kinh doanh. ë mét thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh, vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i th-êng thÓ hiÖn ë c¸c h×nh th¸i kh¸c nhau nh- hµng ho¸ dù tr÷, vËt t- néi bé, tiÒn göi ng©n hµng, c¸c kho¶n ph¶i thu, c¸c kho¶n ph¶i tr¶... C¬ cÊu cña chóng phô thuéc rÊt lín vµo ph-¬ng thøc thanh to¸n, ph-¬ng thøc mua b¸n hµng ho¸ vµ ph-¬ng thøc vay tr¶ ®èi víi c¸c tæ chøc tÝn dông... Vèn l-u ®éng th-êng biÕn ®éng nhanh (thÓ hiÖn ë sè vßng quay). Nhu cÇu vÒ vèn l-u ®éng th-êng t¨ng gi¶m thÊt th-êng, t×nh tr¹ng c¨ng th¼ng thiÕu vèn khi mua hµng nhiÒu, ®Æc biÖt khi mua hµng thêi vô, sau ®ã l¹i cã vèn khi b¸n hµng. §Ó ®iÒu hoµ vèn, c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i th-êng ph¶i quan hÖ víi ng©n hµng th-¬ng m¹i, c¸c tæ chøc tÝn dông - tµi chÝnh ®Ó vay m-în, thanh to¸n vµ göi tiÒn. §èi víi c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i chØ kinh doanh th-¬ng m¹i ®¬n thuÇn th× vèn l-u ®éng vËn ®éng qua hai giai ®o¹n : T - H (mua) vµ H - T (b¸n). §èi víi c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cã ho¹t ®éng s¶n xuÊt th× vèn l-u ®éng ë c¸c ®¬n vÞ s¶n xuÊt phô thuéc tr¶i qua ba giai ®o¹n: 7 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 SL§ T – H .... SX .... H’ - T’ TLSX Giai ®o¹n 1: TiÒn biÕn thµnh søc lao ®éng vµ t- liÖu s¶n xuÊt ®Ó chuÈn bÞ tiÕn hµnh s¶n xuÊt. Giai ®o¹n 2: KÕt hîp søc lao ®éng víi t- liÖu s¶n xuÊt thµnh s¶n phÈm hµng ho¸ (s¶n xuÊt ) Giai ®o¹n 3: BiÕn s¶n phÈm hµng ho¸ thµnh tiÒn (tiªu thô s¶n phÈm ) b) §Æc ®iÓm cña vèn cè ®Þnh Vèn cè ®Þnh lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n cè ®Þnh. Tµi s¶n cè ®Þnh ph¶i ®¹t ®-îc c¶ hai tiªu chuÈn. Mét lµ: thêi gian sö dông ph¶i tõ mét n¨m trë lªn, Hai lµ: ph¶i ®¹t ®-îc vÒ mÆt gi¸ trÞ ®Õn mét møc ®é nhÊt ®Þnh (VÝ dô: HiÖn nay quy ®Þnh lµ tµi s¶n cè ®Þnh th× gi¸ trÞ cña nã tõ 10.000.000 ®ång trë lªn). Tµi s¶n cè ®Þnh gi÷ nguyªn h×nh th¸i vËt chÊt cña nã trong thêi gian dµi. Tµi s¶n cè ®Þnh chØ t¨ng lªn khi cã x©y dùng c¬ b¶n míi hoÆc mua s¾m thªm c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ.. VÒ gi¸ trÞ, tµi s¶n cè ®Þnh hao mßn dÇn. Hao mßn cã hai lo¹i: Hao mßn h÷u h×nh (hao mßn kinh tÕ ) vµ hao mßn v« h×nh. Hao mßn v« h×nh chñ yÕu do tiÕn bé khoa häc - c«ng nghÖ míi vµ n¨ng suÊt lao ®éng x· héi t¨ng lªn quyÕt ®Þnh. Hao mßn h÷u h×nh phô thuéc vµo møc ®é sö dông khÈn tr-¬ng tµi s¶n cè ®Þnh vµ c¸c ®iÒu kiÖn kh¸c cã ¶nh h-ëng tíi ®é bÒn l©u dµi cña tµi s¶n cè ®Þnh nh-: + H×nh thøc vµ chÊt l-îng cña tµi s¶n cè ®Þnh; + ChÕ ®é qu¶n lý, sö dông tµi s¶n cè ®Þnh; + ChÕ ®é b¶o vÖ, b¶o d-ìng, söa ch÷a, thay thÕ th-êng xuyªn, ®Þnh kú ®èi víi tµi s¶n cè ®Þnh; + Tr×nh ®é kü thuËt, tinh thÇn tr¸ch nhiÖm cña ng-êi sö dông vµ sù quan t©m cña c¸c cÊp qu¶n lý. 8 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 + C¸c ®iÒu kiÖn tù nhiªn vµ m«i tr-êng,... Tµi s¶n cè ®Þnh chuyÓn ®æi thµnh tiÒn chËm h¬n tµi s¶n l-u ®éng; nh-ng tµi s¶n cè ®Þnh nh- nhµ cöa, kho tµng, cöa hµng, quÇy hµng,... l¹i lµ tµi s¶n cè ®Þnh cã gi¸ trÞ lín, lµ bé mÆt cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i nªn cã gi¸ trÞ thÕ chÊp ®èi víi ng©n hµng th-¬ng m¹i khi vay vèn. HiÖn nay, tµi s¶n cè ®Þnh cña c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, tuú theo doanh nghiÖp th-¬ng m¹i kinh doanh lo¹i mÆt hµng mµ cã tû träng cao thÊp kh¸c nhau. VÝ dô: X¨ng dÇu, vËt liÖu ®iÖn; b¸ch ho¸, l-¬ng thùc,... cã gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh l¬n; kim khÝ, vËt liÖu x©y dùng (g¹ch, c¸t sái,...) cã gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh thÊp h¬n. Nh×n chung, gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh ë doanh nghiÖp th-¬ng m¹i míi chiÕm tû träng tõ 1/4 ®Õn 1/3 vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp. Xu h-íng tíi, theo sù ph¸t triÓn cña khoa häc - c«ng nghÖ míi vµ qu¸ tr×nh më cöa vµ héi nhËp, tµi s¶n cè ®Þnh trong c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i sÏ ngµy cµng ®-îc trang bÞ nhiÒu h¬n theo h-íng c¬ khÝ ho¸, tù ®éng ho¸ vµ hiÖn ®¹i ho¸. 1.1.4. Vai trß cña vèn kinh doanh Vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cã vai trß quyÕt ®Þnh trong viÖc thµnh lËp, ho¹t ®éng, ph¸t triÓn vµ ph¸ s¶n doanh nghiÖp. Muèn thµnh lËp doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cÇn ph¶i cã vèn ph¸p ®Þnh, vèn ®iÒu lÖ hoÆc vèn ®Ó ®¨ng ký kinh doanh. Muèn tiÕn hµnh cña ho¹t ®éng kinh doanh, doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cÇn ph¶i cã vèn kinh doanh ®Ó tiÕn hµnh c¸c ho¹t ®éng nghiÖp vô nh- mua, b¸n, dù tr÷ hµng ho¸, vËn chuyÓn, xÕp dì,..v.v Muèn ph¸t triÓn kinh doanh, më réng thÞ tr-êng vµ kh¸ch hµng, doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cÇn ph¶i cã nguån hµng ®ñ lín, ph¶i më réng m¹ng l-íi thu mua, b¸n hµng còng nh- cã ®éi ngò ®«ng ®¶o c¸n bé c«ng nh©n viªn thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng nghiÖp vô kinh doanh. NÕu trong mét thêi h¹n ®ñ dµi, doanh thu kh«ng bï ®¾p næi chi phÝ, doanh nghiÖp kh«ng cã ®ñ doanh thu ®Ó tr¶ l-¬ng cho ng-êi lao ®éng, kh«ng cã tiÒn ®Ó tr¶ l·i tiÒn vay ng©n hµng vµ tr¶ c¸c kho¶n nî qu¸ h¹n, tøc lµ vèn ng¾n h¹n cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i kh«ng cã kh¶ n¨ng thanh to¸n nî. Doanh nghiÖp 9 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 th-¬ng m¹i mÊt kh¶ n¨ng tÝn dông tøc lµ doanh nghiÖp l©m vµo t×nh tr¹ng ph¸ s¶n. V× vËy, vèn kinh doanh gi÷ vai trß quan träng trong viÖc sö dông tèi -u c¸c nguån lùc cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i trong ho¹t ®éng kinh doanh. Vai trß quan träng cña vèn kinh doanh ®· ®-îc c¸c cæ nh©n tæng kÕt " Bu«n tµi kh«ng b»ng dµi vèn". Vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i lín hay nhá cßn lµ mét trong nh÷ng ®iÒu kiÖn quan träng ®Ó xÕp doanh nghiÖp th-¬ng m¹i vµo lo¹i doanh nghiÖp th-¬ng m¹i quy m« lín, quy m« trung b×nh (võa) hay Ýt còng cßn lµ mét trong c¸c ®iÒu kiÖn ®Ó doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ph©n phèi vµ sö dông c¸c nguån tiÒm n¨ng hiÖn cã vµ t-¬ng lai vÒ søc lao ®éng nguån hµng ho¸, c¸c nguån lùc kh¸c cña kinh doanh ®Ó më réng vµ ph¸t triÓn thÞ tr-êng, t¨ng khèi l-îng hµng ho¸ l-u th«ng, lµ ®iÒu kiÖn ph¸t triÓn kinh doanh cña doanh nghiÖp. Trong c¬ chÕ kinh tÕ thÞ tr-êng, vèn kinh doanh cßn th-êng ®-îc xem xÐt vÒ quyÒn së h÷u ®èi víi vèn. Doanh nghiÖp th-¬ng m¹i nhµ n-íc lµ vèn cña nhµ n-íc giao cho doanh nghiÖp kinh doanh. Doanh nghiÖp t- nh©n lµ doanh nghiÖp do mét c¸ nh©n lµm chñ vµ tù chÞu tr¸ch nhiÖm b»ng toµn bé tµi s¶n cña m×nh vµ mäi ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. Vèn ®Çu t- cña chñ doanh nghiÖp t- nh©n do chñ doanh nghiÖp tù khai. C«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n cã hai thµnh viªn trë lªn hoÆc c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n mét thµnh viªn lµ c«ng ty gãp vèn do c¸c thµnh viªn hoÆc do mét tæ chøc lµm chñ së h÷u. C«ng ty cæ phÇn lµ c«ng ty cã vèn do c¸c cæ ®«ng ®ãng gãp. Cæ ®«ng chØ chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ nî vµ c¸c nghÜa vô tµi s¶n kh¸c cña doanh nghiÖp trong ph¹m vi sè vèn ®· gãp vµo doanh nghiÖp. Cæ ®«ng cã thÓ lµ tæ chøc, c¸ nh©n. Sè l-îng cæ ®«ng tèi thiÓu lµ ba vµ kh«ng h¹n chÕ sè l-îng tèi ®a. Nh- vËy, quyÒn së h÷u vèn kh¸c nhau c¸c doanh nghiÖp cã c¸c tªn gäi kh¸c nhau. Vèn kinh doanh thùc chÊt lµ nguån cña c¶i cña x· héi ®-îc tÝch luü l¹i, tËp trung l¹i. Nã chØ lµ mét ®iÒu kiÖn, mét nguån lùc ®Ó ®-a vµo kinh doanh. Tuy nhiªn, nã chØ ph¸t huy t¸c dông khi biÕt qu¶n lý, sö dông chóng mét c¸ch ®óng h-íng, hîp lý, tiÕt kiÖm vµ cã hiÖu qu¶, "Vèn dµi kh«ng b»ng tµi bu«n". 10 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Trong c¬ chÕ kinh tÕ thÞ tr-êng, viÖc më réng quyÒn ®éc lËp, tù chñ, tù chÞu tr¸ch nhiÖm trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt, kinh doanh, viÖc cã vèn vµ tÝch luü, tËp trung ®-îc vèn nhiÒu hay Ýt vµo doanh nghiÖp cã vai trß cùc kú quan träng trong viÖc ®Èy m¹nh kinh doanh. Víi nguån vèn lín, nã trë thµnh mét nguån lùc quan träng ®Ó ph¸t huy tµi n¨ng cña ban l·nh ®¹o doanh nghiÖp th-¬ng m¹i. Nã còng lµ mét ®iÒu kiÖn quan träng ®Ó doanh nghiÖp th-¬ng m¹i thùc hiÖn c¸c chiÕn l-îc vµ s¸ch l-îc kinh doanh, thu hót nh©n tµi, cã thÓ triÓn khai vµ ¸p dông tiÕn bé khoa häc - c«ng nghÖ míi trong kinh doanh vµ trong qu¶n lý, khai th¸c tèt c¸c th«ng tin thÞ tr-êng vµ kh¸ch hµng; nã còng lµ chÊt keo ®Ó nèi ch¾p, kÕt dÝnh c¸c qu¸ tr×nh kinh doanh vµ quan hÖ kinh tÕ - th-¬ng m¹i víi c¸c ®èi t¸c gÇn xa vµ nã còng lµ dÇu nhít b«i tr¬n cho cç m¸y kinh tÕ vËn ®éng. Vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i lµ yÕu tè vÒ gi¸ trÞ. Nã chØ ph¸t huy ®-îc t¸c dông khi b¶o tån ®-îc vèn v¶ t¨ng lªn ®-îc vèn sau mçi chu kú kinh doanh. NÕu vèn kh«ng ®-îc b¶o tån vµ t¨ng lªn sau mçi chu kú kinh doanh th× vèn ®· bÞ thiÖt h¹i. §ã lµ hiÖn t-îng mÊt vèn. Sù thiÖt h¹i lín dÉn ®Õn doanh nghiÖp mÊt kh¶ n¨ng thanh to¸n sÏ ®-a doanh nghiÖp ®Õn bê vùc ph¸ s¶n; tøc lµ vèn kinh doanh ®· bÞ sö dông mét c¸ch l·ng phÝ, kh«ng cã hiÖu qu¶. 1.2. HiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh 1.2.1. C¸c ph-¬ng ph¸p ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh 1.2.1.1. Ph-¬ng ph¸p chung Ph-¬ng ph¸p duy vËt biÖn chøng : Trong tù nhiªn còng nh- x· héi c¸c sù vËt, hiÖn t-îng lu«n vËn ®éng, chóng cã mèi quan hÖ h÷u c¬ g¾n bã vµ rµng buéc lÉn nhau, t¸c ®éng qua l¹i trong qu¸ tr×nh tån t¹i vµ ph¸t triÓn. Do ®ã, khi xem xÐt ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn ta ph¶i xÐt trªn nhiÒu khÝa c¹nh cã liªn quan, c¸c vÊn ®Ò nµy hoÆc trùc tiÕp hoÆc gi¸n tiÕp ¶nh h-ëng ®Õn hiÖu qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp, cho nªn ta ph¶i xÐt mét c¸ch tæng thÓ, cã hÖ thèng ®Ó ®¸nh gi¸ mét c¸ch kh¸ch quan. 1.2.1.2. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu cô thÓ Trong ph©n tÝch ho¹t ®éng kinh doanh nãi chung vµ ph©n tÝch ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn nãi riªng ®Ó ®¹t ®-îc môc ®Ých cña ph©n tÝch, cã thÓ sö dông c¸c 11 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 ph-¬ng ph¸p kh¸c nhau, mçi ph-¬ng ph¸p ®Òu cã thÕ m¹nh vµ h¹n chÕ cña nã, ®ßi hái ph¶i cã tr×nh ®é vËn dông mét c¸ch thµnh th¹o míi cã thÓ ®¹t ®-îc môc ®Ých ®Æt ra. C¸c ph-¬ng ph¸p ®ã lµ : * Ph-¬ng ph¸p thu thËp sè liÖu : Sö dông nguån tµi liÖu s½n cã : Th«ng qua hÖ thèng c¸c b¸o c¸o kÕ to¸n tµi chÝnh, nh- : B¶ng c©n ®èi kÕ to¸n, b¸o c¸o kÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh,... * Ph-¬ng ph¸p tæng hîp thèng kª Trªn c¬ së sè liÖu thu thËp ®-îc chóng t«i tiÕn hµnh tæng hîp thèng kª. Tuú theo môc tiªu ph©n tÝch ®Ó chóng t«i tæng hîp nguån tµi liÖu theo mçi c¸ch ph©n tæ. Cã thÓ cã c¸c ph-¬ng ph¸p ph©n tæ ®Ó tæng hîp sè liÖu nh- : - Ph©n tæ theo c¸c bé phËn cÊu thµnh chØ tiªu : c¸c chØ tiªu biÓu hiÖn kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh bao gåm nhiÒu bé phËn cÊu thµnh. Tõng bé phËn biÓu hiÖn chi tiÕt vÒ mét khÝa c¹nh nhÊt ®Þnh cña kÕt qu¶ kinh doanh. Ph©n tÝch chi tiÕt c¸c chØ tiªu cho phÐp ®¸nh gi¸ mét c¸ch chÝnh x¸c, cô thÓ kÕt qu¶ kinh doanh ®¹t ®-îc. - Ph©n tæ chi tiÕt theo c¸c bé phËn theo thêi gian : kÕt qu¶ kinh doanh bao giê còng lµ kÕt qu¶ cña mét qu¸ tr×nh. Do nhiÒu nguyªn nh©n kh¸c nhau, tiÕn ®é thùc hiÖn qu¸ tr×nh ®ã t-¬ng øng trong tõng ®¬n vÞ thêi gian th-êng kh«ng ®ång ®Òu. VÝ dô : trong s¶n xuÊt, s¶n l-îng s¶n phÈm thùc hiÖn tõng th¸ng, tõng quÝ trong n¨m kh«ng ®Òu nhau. T-¬ng tù trong th-¬ng m¹i, doanh sè mua b¸n tõng thêi gian trong n¨m còng kh«ng b»ng nhau. ViÖc ph©n tÝch chi tiÕt theo thêi gian gióp ta ®¸nh gi¸ ®-îc nhÞp ®iÖu, tèc ®é ph¸t triÓn cña ho¹t ®éng kinh doanh qua c¸c thêi kú kh¸c nhau, tõ ®ã t×m nguyªn nh©n vµ gi¶i ph¸p cã hiÖu lùc cho c«ng viÖc kinh doanh. Ph©n tÝch chi tiÕt theo thêi gian còng gióp chóng ta nghiªn cøu ®ång thêi nhÞp ®iÖu cña c¸c chØ tiªu cã liªn quan víi nhau, nh- : l-îng hµng mua vµo dù tr÷ víi l-îng hµng b¸n ra, l-îng vèn ®-îc cÊp (huy ®éng) víi khèi l-îng c«ng viÖc x©y l¾p hoµn thµnh,... tõ ®ã ph¸t hiÖn nh÷ng yÕu tè ¶nh h-ëng trùc tiÕp ®Õn tiÕn ®é thùc hiÖn c¸c chØ tiªu kinh doanh. - Ph©n tæ chi tiÕt theo ®Þa ®iÓm : kÕt qu¶ kinh doanh ®-îc thùc hiÖn bëi c¸c ph©n x-ëng s¶n xuÊt, tr¹m tr¹i,... hay c¸c cöa hµng. Ph©n tÝch chi tiÕt theo ®Þa ®iÓm 12 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 (tõng cöa hµng) gióp ta ®¸nh gi¸ kÕt qu¶ thùc hiÖn h¹ch to¸n néi bé, ph¸t hiÖn c¸c bé phËn tiªn tiÕn hoÆc l¹c hËu trong viÖc thùc hiÖn c¸c môc tiªu kinh doanh, khai th¸c c¸c kh¶ n¨ng tiÒm tµng vÒ sö dông vËt t-, lao ®éng, tiÒn vèn,... trong kinh doanh. * Ph-¬ng ph¸p ph©n tÝch thèng kª Trong qu¸ tr×nh ph©n tÝch tµi liÖu, chóng t«i sö dông ph-¬ng ph¸p sè t-¬ng ®èi kÕt hîp víi sè tuyÖt ®èi ®Ó so s¸nh gi÷a c¸c thêi kú kh¸c nhau 1.2.2. HÖ thèng c¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn Tæng lîi nhuËn = Tæng doanh thu - Tæng chi phÝ. C«ng thøc nµy ph¶n ¸nh lîi nhuËn lµ phÇn chªnh lÖch gi÷a doanh thu vµ chi phÝ. Theo c¸ch tinh nµy th× míi ph¶n ¸nh ®-îc mét l-îng cña hiÖu qu¶, ch-a ph©n tÝch chÝnh x¸c chÊt l-îng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. MÆt kh¸c, víi c¸ch tÝnh th- vËy th× kh«ng thÓ ph¸t hiÖn ®-îc doanh nghiÖp ®· tiÕt kiÖm hay l·ng phÝ lao ®éng. V× vËy ®Ó ®¸nh gi¸ c¬ së khoa häc cña hiÖu qu¶ kinh doanh cña Doanh nghiÖp th-¬ng m¹i cµn x©y dùng hÖ thèng chØ tiªu phï hîp gåm chØ tiªu tæng qu¸t vµ chØ tiªu cô thÓ ®Ó tÝnh to¸n c¸c mÆt riªng biÖt cña nã. C¸c chØ tiªu trong hÖ thèng ®ã ph¶i cã mèi liªn hÖ phï hîp vµ thèng nhÊt víi c«ng thøc ®¸nh gi¸ chung cña chóng. - ChØ tiªu hiÖu qu¶ kinh doanh. E1  K C (1) Trong ®ã: E1: Lµ hiÖu qu¶ kinh doanh K: Lµ kÕt qu¶ ®Çu ra C: Lµ kÕt qu¶ ®Çu vµo. C«ng thøc (1) ph¶n ¸nh mçi ®¬n vÞ ®Çu vµo cã kh¶ n¨ng t¹o bao nhiªu ®¬n vÞ ®Çu ra vµ ®-îc dïng ®Ó x¸c ®Þnh ¶nh h-ëng cña hiÖu qu¶ sö dông nguån lùc hay chi phÝ th-êng xuyªn ®Õn kÕt qu¶ kinh tÕ. 1.2.5.1. HÖ thèng chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh. * C¸c chØ tiªu tæng hîp: 13 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 - HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh: ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh cø 1 ®ång vèn cè ®Þnh t¹o ra bao nhiªu ®ång doanh thu thuÇn trong kú. HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh = Doanh thu thuÇn trong kú Sè d- vèn cè ®Þnh b×nh qu©n - HÖ sè hµm l-îng vèn cè ®Þnh: Lµ chØ tiªu nghÞch ®¶o cña chØ tiªu hiÖu suÊt sö dông VC§. Nã ph¶n ¸nh ®Ó t¹o mét ®ång doanh thu thuÇn trong kú cÇn bao nhiªu ®ång vèn cè ®Þnh. - HiÖu suÊt sö dông TSC §. Doanh thu thuÇn trong kú HiÖu suÊt sö dông tµi = s¶n cè ®Þnh NG TSC§ b×nh qu©n trong kú ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh cø 1 ®ång nguyªn gi¸ tµi s¶n cè ®Þnh t¹o ra bao nhiªu ®ång doanh thu thuÇn. Th«ng qua chØ tiªu nµy cho phÐp ®¸nh gi¸ tr×nh ®é sö dông vèn cè ®Þnh cña DN. - Tû suÊt lîi nhuËn vèn cè ®Þnh (%). Tû suÊt lîi nhuËn VC§ (%) = Lîi nhuËn tr-íc (hoÆc sau) thuÕ thu nhËp Sè d- VC§ b×nh qu©n trong kú * 100 1.2.5.2. HÖ thèng chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn l-u ®éng HiÖu suÊt chung. Nãi lªn tèc ®é lu©n chuyÓn toµn bé vèn l-u ®éng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ tiªu thô cña doanh nghiÖp ®· ®¹t ®-îc trong 1 n¨m hay ®é dµi mét vßng tuÇn hoµn cña vèn l-u ®éng tÝnh theo ngµy. * Sè lÇn lu©n chuyÓn vèn l-u ®éng (L): nãi lªn sè lÇn (vßng quay) cña vèn l-u ®éng trong mét thêi kú nhÊt ®Þnh (th-êng lµ 1 n¨m) L = M/Vbq M : Tæng møc lu©n chuyÓn vèn l-u ®éng ( Doanh thu thuÇn) Vbq : Vèn l-u ®éng b×nh qu©n. * Sè ngµy lu©n chuyÓn vèn l-u ®éng (K). Nãi lªn ®é dµi b×nh qu©n cña mét lÇn lu©n chuyÓn cña vèn l-u ®éng hay sè ngµy lu©n chuyÓn b×nh qu©n trong 1 lÇn lu©n chuyÓn. K = N/L hay K = (Vbq x N)/M. 14 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 K : Kú lu©n chuyÓn vèn l-u ®éng. N : Sè ngµy trong kú (360 ngµy trong 1 n¨m) * Mét sè chØ tiªu kh¸c. - Møc tiÕt kiÖm vèn l-u ®éng: Ph¶n ¸nh sè vèn l-u ®éng cã thÓ tiÕt kiÖm ®-îc do t¨ng tèc ®é lu©n chuyÓn vèn l-u ®éng ë kú nµy so víi kú tr-íc. * HiÖu suÊt mét ®ång vèn l-u ®éng: ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh 1 ®ång vèn l-u ®éng lµm ra bao nhiªu ®ång doanh thu thuÇn. C«ng thøc tÝnh: HiÖu suÊt 1 ®ång VL§ = Doanh thu thuÇn trong kú Vèn l-u ®éng b×nh qu©n trong kú * Møc ®¶m nhiÖm vèn l-u ®éng (hay hµm l-îng vèn l-u ®éng) ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh sè vèn l-u ®éng cÇn cã ®Ó ®¹t ®-îc 1 ®ång doanh thu thuÇn. C«ng thøc tÝnh: Vèn l-u ®éng b×nh qu©n trong kú Møc ®¶m nhiÖm cña = VL§ Doanh thu thuÇn trong kú - Møc doanh lîi vèn l-u ®éng: ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh 1 ®ång vèn l-u ®éng cã thÓ t¹o ra bao nhiªu ®ång lîi nhuËn (tr-íc thuÕ hoÆc sau thuÕ). C«ng thøc tÝnh: Tû suÊt lîi nhuËn vèn l-u ®éng (%) = Lîi nhuËn tr-íc (hoÆc sau) thuÕ thu nhËp Sè d- VL§ b×nh qu©n trong kú * 100 1.3. C¸c nh©n tè ¶nh h-ëng ®Õn hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh 1.3.1. Nh©n tè kh¸ch quan a) M«i tr-êng kinh tÕ, v¨n hãa, x· héi. C«ng ty Cæ phÇn th-¬ng m¹i Th-êng TÝn Hµ Néi ®ãng trªn ®Þa bµn ThÞ trÊn Th-êng TÝn, ®©y lµ n¬i kinh tÕ t-¬ng ®èi ph¸t triÓn. MÆt kh¸c, trªn ®Þa bµn cã 15 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 nhiÒu Doanh nghiÖp, tr-êng häc,... tËp trung ®«ng d©n c- cã nguån thu nhËp kh¸ cao. M«i tr-êng kinh tÕ ph¸t triÒn nh- vËy, lµ yÕu tè t¸c ®éng mét c¸ch trùc tiÕp ®Õn søc mua cña kh¸ch hµng vµ h×nh thøc tiªu dïng c¸c lo¹i hµng ho¸. MÆt kh¸c, C«ng ty tæ chøc kinh doanh trªn ®Þa bµn mµ d©n trÝ cã tr×nh ®é kh¸c cao, am hiÓu vÒ ph¸p luËt ®êi sèng nãi chung vµ LuËt, v¨n b¶n d-íi luËt trong lÜnh vùc kinh doanh nãi riªng. Cho nªn, cã thÓ ®¸nh gi¸ : ®©y lµ ®Þa b¶n æn ®Þnh vÒ chÝnh trÞ còng lµ ®iÒu kiÖn kh¸ thuËn lîi trong viÖc tæ chøc ho¹t ®éng kinh doanh cña C«ng ty. b) Kh¸ch hµng, ng-êi cung øng, c¸c tæ chøc trung gian, c«ng chóng trùc tiÕp. Kh¸ch hµng lµ nh©n tè cùc kú quan träng, cã ¶nh h-ëng trùc tiÕp ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp vµ lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Qua t×m hiÓu ®-îc biÕt : m¹ng l-íi tiªu thô cña C«ng ty rÊt réng, tr¶i kh¾p c¸c x· trong toµn huyÖn. Tuy nhiªn, kho¶ng c¸ch ®Æt c¸c ®¹i lý kh«ng ®ång ®Òu Ýt nhiÒu ¶nh h-ëng ®Õn viÖc khai th¸c thÞ tr-êng, thu hót kh¸ch hµng. Ng-êi cung cÊp lµ c¸c tæ chøc, c¸c doanh nghiÖp cung cÊp hµng ho¸, dÞch vô cho doanh nghiÖp th-¬ng m¹i ®¶m b¶o cho doanh nghiÖp cã ®ñ hµng ho¸ phôc vô kh¸ch hµng vµ lµm t¨ng hiÖu qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp. C¸c tæ chøc trung gian lµ c¸c c¸ nh©n, c¸c tæ chøc gióp cho doanh nghiÖp tuyªn truyÒn, qu¶ng c¸o giíi thiÖu vµ hµng ho¸, s¶n phÈm hoÆc trùc tiÕp gióp doanh nghiÖp ph©n phèi hµng ho¸ ®Õn ng-êi tiªu dïng. Nh- vËy còng ¶nh h-ëng ®Õn qu¸ tr×nh kinh doanh cña doanh nghiÖp. 1.3.2 Nh©n tè chñ quan C¸c nh©n tè chñ quan lµ hoµn c¶nh néi t¹i cña doanh nghiÖp bao gåm tÊt c¶ c¸c yÕu tè vµ hÖ thèng bªn trong doanh nghiÖp, m«i tr-êng nµy cã thÓ kiÓm so¸t ®-îc. C¸c nh©n tè néi t¹i bao gåm: a) T×nh h×nh tµi chÝnh cña ®¬n vÞ kinh doanh. YÕu tè nµy g¾n liÒn víi ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp, bëi tµi chÝnh cã liªn quan, mäi kÕ ho¹ch chiÕn l-îc cña doanh nghiÖp. Mét doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng tµi chÝnh m¹nh lµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó doanh nghiÖp cã thÓ ®éc lËp 16 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 tù chñ trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, cã kh¶ n¨ng tµi chÝnh m¹nh còng lµ ®iÒu kiÖn tin t-ëng ®Ó lµm c¸c ®èi t¸c hîp t¸c víi doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng tµi chÝnh tèt, doanh nghiÖp míi cã ®iÒu kiÖn c¶i tiÕn kü thuËt, ®Çu t- ®æi míi c«ng nghÖ ®Ó n¾m b¾t ®-îc nh÷ng thêi c¬ kinh doanh thuËn lîi. Ng-îc l¹i mét doanh nghiÖp cã t×nh h×nh tµi chÝnh khã kh¨n ph¶i ®i vay nhiÒu, doanh nghiÖp s¶n xuÊt bÞ chi phèi m¹nh trong kinh doanh, kh«ng cã ®iÒu kiÖn n©ng cao c«ng nghÖ, kü thuËt s¶n xuÊt kh«ng c¶i tiÕn ®-îc, n©ng cao chÊt l-îng s¶n phÈm th× kh«ng cã kh¶ n¨ng thu hót ®-îc kh¸ch hµng, kh«ng b¸n ®-îc hµng ho¸ sÏ kh«ng cã lîi nhuËn thua lç, ¶nh h-ëng ®Õn hiÖu qu¶ kinh doanh. b) YÕu tè s¶n phÈm §©y lµ yÕu tè v« cïng quan träng ®èi víi doanh nghiÖp, bëi v× ng-êi mua bao giê còng quan t©m tr-íc hÕt ®Õn chÊt l-îng s¶n phÈm, tÝnh n¨ng t¸c dông cña s¶n phÈm mµ hä ®· mua vµ muèn mua. Th«ng th-êng mét s¶n phÈm cã søc c¹nh tranh th× chÊt l-îng ph¶i cao. Do vËy, c¸c doanh nghiÖp cè g¾ng t¨ng tÝnh -u viÖt s¶n phÈm cña m×nh. Theo quan ®iÓm cæ ®iÓn, s¶n phÈm lµ tæng hîp c¸c ®Æc tÝnh vËt lý, ho¸ häc,.. cã thÓ quan s¸t ®-îc tËp hîp trong mét vµi h×nh thøc ®ång nhÊt lµ vËt mang gi¸ trÞ vµ gi¸ trÞ sö dông. V× vËy cÇn xem xÐt s¶n phÈm cña doanh nghiÖp theo 2 khÝa c¹nh: YÕu tè vËt chÊt gåm nh÷ng ®Æc tÝnh vËt lý, ho¸ häc cña s¶n phÈm, kÓ c¶ nh÷ng ®Æc tÝnh cña bao gãi víi chøc n¨ng gi÷ g×n b¶o qu¶n hµng ho¸ cña nã. YÕu tè phi vËt chÊt: Tªn gäi, nh·n hiÖu, biÓu t-îng, chu kú sèng cña s¶n phÈm, dÞch vô tr-íc trong vµ sau b¸n hµng,... Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng cïng víi sù c¹nh tranh gay g¾t cña c¸c s¶n phÈm ®ã lµ sù ph¸t triÓn kh«ng ngõng vÒ nhu cÇu cña ng-êi tiªu dïng. Do vËy, trong viÖc s¶n xuÊt kinh doanh, doanh nghiÖp kh«ng nh÷ng ph¶i lµm ra, mua vµo nh÷ng s¶n phÈm cã chÊt l-îng cao mµ cßn cÇn ph¶i cã kiÓu d¸ng ®Ñp, gi¸ c¶ hîp lý,... ®ång thêi ph¶i lu«n ®æi míi ph-¬ng thøc b¸n hµng, c¸c dÞch vô,... ®¸p øng nhu cÇu cña kh¸ch hµng, b¸n ®-îc hµng ®Ó lµm t¨ng hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. 17 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 c) Tr×nh ®é qu¶n lý, kü n¨ng cña ng-êi lao ®éng trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kinh doanh. §©y lµ yÕu tè ¶nh h-ëng kh«ng nhá ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. Mét doanh nghiÖp cã ®éi ngò c¸n bé tr×nh ®é qu¶n lý tèt lµ ®iÒu kiÖn ®Ó n©ng cao h¬n kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp, doanh nghiÖp cã ®éi ngò c¸n bé tinh th«ng nghiÖp vô chuyªn m«n cao, cã ®éi ngò c«ng nh©n tay nghÒ v÷ng, kh¶ n¨ng giao tiÕp tèt lµ ®iÒu kiÖn ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng, chÊt l-îng s¶n phÈm hµng ho¸, t×nh h×nh chiÕm lÜnh thÞ tr-êng ®-îc t¨ng lªn, nã còng lµm gi¶m bít nh÷ng chi phÝ kh«ng cÇn thiÕt. Ngoµi ra, ®©y còng lµ ®iÒu kiÖn ®Ó doanh nghiÖp c¶i tiÕn kü rhuËt ®æi míi c«ng nghÖ s¶n xuÊt hiÖn ®¹i, t¹o ra kh¶ n¨ng c¹nh tranh tèt cho doanh nghiÖp. d) T×nh h×nh c¬ së vËt chÊt, trang thiÕt bÞ cña doanh nghiÖp. §ã lµ vÊn ®Ò cè ®Þnh mµ doanh nghiÖp ®Çu t- ban ®Çu ®Ó x©y dùng c¬ së cho doanh nghiÖp, c¬ së vËt chÊt khang trang, trang thiÕt bÞ hiÖn ®¹i tiªn tiÕn lµ ®iÒu kiÖn ®Ó t¹o ra nh÷ng s¶n phÈm chÊt l-îng tèt, n¨ng suÊt lao ®éng cao, gi¶m bít ®-îc chi phÝ, n©ng cao hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. Ng-îc l¹i mét doanh nghiÖp cã c¬ së vËt chÊt, trang thiÕt bÞ cò kü l¹c hËu sÏ lµm ¶nh h-ëng ®Õn chÊt l-îng c«ng viÖc, tõ ®ã t¸c ®éng ®Õn môc tiªu cña doanh nghiÖp. e) ChiÕn l-îc kinh doanh vµ kÕ ho¹ch kinh doanh. Mét c«ng ty cã chiÕn l-îc kinh doanh, kÕ ho¹ch kinh doanh phï hîp sÏ tËn dông ®-îc thêi c¬, ®em l¹i hiÖu qu¶ tµi kho¶n cao, nã còng lµ nh©n tè ®¶m b¶o sù thµnh c«ng cña doanh nghiÖp. Bëi chiÕn l-îc kinh doanh vµ kÕ ho¹ch kinh doanh cã vai trß rÊt lín ®èi víi qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. Thø nhÊt, gióp c¸c doanh nghiÖp th-¬ng m¹i n¾m b¾t ®-îc c¬ héi thÞ tr-êng vµ t¹o ®-îc thÕ m¹nh c¹nh tranh trªn th-¬ng tr-êng b»ng c¸ch vËn dông c¸c nguån lùc cã h¹n cña doanh nghiÖp víi hiÖu qu¶ cao ®Ó ®¹t môc tiªu ®Ò ra. Thø hai, nã gióp c¸c doanh nghiÖp thÊy râ môc ®Ých h-íng ®i cña doanh nghiÖp vµ c¸c nhµ qu¶n trÞ xem xÐt nghiªn cøu. xem quyÕt ®Þnh nªn ®i theo h-íng nµo. Thø ba, gióp c¸c doanh nghiÖp tËn dông tèt c¸c c¬ héi vµ gi¶m bít c¸c nguy c¬ cã liªn quan ®Õn ®iÒu kiÖn m«i tr-êng kinh doanh. 18 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Thø t-, gióp c¸c doanh nghiÖp chuÈn bÞ tèt h¬n ®Ó ®èi phã vµ lµm chñ c¸c diÔn biÕn cña thÞ tr-êng. VÝ nh- víi chiÕn l-îc s¶n phÈm, chiÕn l-îc ®Ó chiÕm l×nh thÞ tr-êng, chiÕn l-îc vÒ chÝnh s¸ch, gi¸ c¶ phï hîp trong tõng thêi kú, tõng giai ®o¹n cô thÓ sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho doanh nghiÖp ®Èy m¹nh nhanh tèt ®é tiªu thô s¶n phÈm nh- vËy t¨ng nhanh vßng quay cña vèn, më réng ®-îc thÞ tr-êng, thÞ phÇn, n©ng cao uy tÝn s¶n phÈm cña doanh nghiÖp t¹o dùng lßng tin cña kh¸ch hµng vÒ s¶n phÈm. Tõ ®ã t¨ng nhanh doanh thu, n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh cña ®¬n vÞ. f) M¹ng l-íi kinh doanh, chÝnh s¸ch qu¶ng c¸o th«ng tin tiÕp thÞ vµ giíi thiÖu s¶n phÈm. M¹ng l-íi kinh doanh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i bao gåm mét hÖ thèng c¸c chi nh¸nh, c¸c Trung t©m, xÝ nghiÖp, cöa hµng, kho tr¹m, c¸c ®¹i lý mua b¸n ®-îc bè trÝ ë nh÷ng ®Þa ®iÓm thuËn tiÖn do ho¹t ®éng kinh doanh hµng ho¸ dÞch vô cña doanh nghiÖp nãi chung vµ cña tõng Bé phËn trong doanh nghiÖp nãi riªng. Mét doanh nghiÖp cã m¹ng l-íi kinh doanh phï hîp víi yªu cÇu kh¸ch quan cña thÞ tr-êng vµ phï hîp víi tiÒm lùc cña doanh nghiÖp sÏ ®¶m b¶o kinh doanh cã l·i vµ ngµy cµng ®¹t hiÖu qu¶ ph¸t triÓn vÞ thÕ cña doanh nghiÖp trªn th-¬ng tr-êng. ChÝnh s¸ch qu¶ng c¸o, th«ng tin tiÕp thÞ,... lµ yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp, ®¬n vÞ cÇn cã chÝnh s¸ch nµy phï hîp, hîp lý dÔ hiÓu ®Ó khi cã nhu cÇu kh¸ch hµng cã thÓ nhí ngay vµ s½n sµng mua s¶n phÈm cña doanh nghiÖp. Ngoµi ra, viÖc sö dông nghÖ thuËt kinh doanh kh¸c nh- khuyÕn m¹i, th¸i ®é phôc vô,... còng ¶nh h-ëng ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. h) X¸c ®Þnh nh÷ng ph-¬ng thøc thanh to¸n. Cã thÓ nãi ph-¬ng thøc thanh to¸n lµ kh©u träng t©m, lµ kÕt qu¶ cuèi cïng cña tÊt c¶ c¸c giao dÞch trong kinh doanh th-¬ng m¹i. ViÖc lùa chän ph-¬ng thøc thanh to¸n phï hîp vµ ¸p dông hîp lý ®èi víi tõng kh¸ch hµng lµ vÊn ®Ò rÊt quan träng, nã cã thÓ ¶nh h-ëng lín ®Õn viÖc tiªu thô s¶n phÈm. Tõ ®ã lµm ¶nh h-ëng ®Õn hiÖu qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp, ®Æc biÖt nã g©y Ên t-îng tèt hoÆc xÊu 19 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 cña kh¸ch hµng ®èi víi doanh nghiÖp. H¬n n÷a viÖc lùa chän ph-¬ng thøc thanh to¸n hîp lý cßn ®¶m b¶o an toµn trong kinh doanh nh»m h¹n chÕ nh÷ng rñi ro trong thanh to¸n vµ bu«n b¸n cho c¸c nhµ doanh nghiÖp. Trong ®iÒu kiÖn hiÖn nay, ng-êi ta ®-a ra nhiÒu h×nh thøc thanh to¸n nh- tr¶ tiÒn mÆt, sÐc, tr¶ tiÒn tr-íc khi giao hµng, tr¶ tiÒn chËm tõng phÇn, tr¶ sau, ®Æt cäc,.. Do vËy, doanh nghiÖp nµo thùc hiÖn ph-¬ng thøc thanh to¸n ®¬n gi¶n gän nhÑ, thuËn lîi vµ phï hîp víi kh¶ n¨ng cña kh¸ch hµng lµ doanh nghiÖp ®ã cã c¬ héi kÐo ®-îc ®«ng ®¶o kh¸ch hµng vÒ víi m×nh tõ ®ã b¸n ®-îc nhiÒu s¶n phÈm vµ n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh. 20
- Xem thêm -