Các biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh ở các dn thương mại

  • Số trang: 62 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 8 |
  • Lượt tải: 0
hoangtuavartar

Đã đăng 24838 tài liệu

Mô tả:

Lêi nãi ®Çu T rong chiÕn l-îc æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi ®Õn ®Õn n¨m 2000, §°ng ta cñng ®± chØ râ “ChÝnh s²ch t¯i chÝnh quèc gia h-íng vµo viÖc t¹o ra vèn vµ sö dông vèn vèn cã hiÖu qu¶ trong toµn x· héi, t¨ng nhanh s¶n phÈm x· phÈm x· héi vµ thu nhËp quèc d©n...”(1). T¹o vèn vµ sö dông vèn cã hiÖu qu¶ lµ nh÷ng vÊn ®Ò ®ang ®-îc ChÝnh phñ, Ng©n hµng vµ c¸c doanh nghiÖp ®Æc biÖt quan t©m. §¹i héi §¶ng toµn lÇn thø VI ®¸nh dÊu mét b-íc ngoÆt ®æi míi chÝnh s¸ch vµ c¬ chÕ kinh tÕ nãi chung, thÞ tr-êng vµ s¶n xuÊt kinh doanh nãi riªng. C¸c DNNN ®-îc quyÒn tù chñ h¬n trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, nh-ng cïng víi nã, doanh nghiÖp ph¶i ®èi mÆt víi sù c¹nh tranh gay g¾t trªn thÞ tr-êng. Trong cuéc c¹nh tranh nµy DNNN cã nh÷ng vÞ thÕ bÊt lîi ®ã lµ thiÕu vèn, bé m¸y chËm thÝch øng víi sù biÕn ®æi cña thÞ tr-êng, l¾m tÇng nÊc trung gian, vµ nhiÒu sù rµng buéc lÉn nhau, phÇn lín ®éi ngò c¸n bé rÊt thô ®éng. DNNN lµ mét bé phËn quan träng nhÊt cña nÒn kinh tÕ quèc gia, cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp hãa, hiÖn ®¹i hãa ®Êt n-íc vµ trong qu¸ tr×nh héi nhËp. Tuy nhiªn hiÖn nay c¸c DNNN ®ang ph¶i ®èi ®Çu víi nhiÒu vÊn ®Ò nan gi¶i, trong ®ã vèn vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn lu«n lµ bµi to¸n hãc bóa víi hÇu hÕt c¸c DNNN. VËy huy ®éng vèn ë ®©u? lµm thÕ nµo ®Ó huy ®éng vèn? vµ ®ång vèn ®-îc ®-a vµo sö dông nh- thÕ nµo?. §ã lµ c©u hái kh«ng chØ c¸c DNNN quan t©m, mµ lµ vÊn ®Ò bøc thiÕt víi hÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng. Do ®ã ®i t×m lêi gi¶i vÒ vèn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cho khu vùc DNNN lµ mét vÊn ®Ò mang tÝnh thêi sù vµ thiÕt thùc. Qua nghiªn cøu vµ ®-îc sù h-íng dÉn nhiÖt t×nh cña thÇy gi¸o, em quyÕt ®Þnh chän ®Ò t¯i “C¸c biÖn ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn kinh doanh ë c¸c DN th-¬ng m¹i NN & C.ty kinh doanh thÐp vËt tHN 1 Ch-¬ng I Vèn kinh doanh - nh©n tè quan träng trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña DNTM trong nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng I - TÇm quan träng cña vèn kinh doanh ®èi víi mçi doanh nghiÖp trong nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng. 1. Kh¸i niÖm vÒ vèn kinh doanh. Trong c¸c DNTM, vèn kinh doanh cã vai trß quan träng quyÕt ®Þnh viÖc ra ®êi, ho¹t ®éng, ph¸t triÓn vµ gi¶i thÓ doanh nghiÖp. Vèn kinh doanh cña DNTM lµ thÓ hiÖn b»ng tiÒn toµn bé tµi s¶n doanh nghiÖp dïng trong kinh doanh bao gåm: -Tµi s¶n b»ng hiÖn vËt nh-: nhµ cöa, kho tµng, cöa hµng, quÇy hµng, hµng ho¸. -TiÒn ViÖt Nam, ngo¹i tÖ, vµng b¹c,®¸ quý... -B»ng b¶n quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp. TÊt c¶ tµi s¶n nµy ®Òu ®-îc quy ra tiÒn ViÖt Nam. 2. Ph©n lo¹i vèn kinh doanh Ng-êi ta ®øng trªn nh÷ng gi¸c ®é kh¸c nhau ®Ó xem xÐt vèn kinh doanh cña DNTM. 2.1.Theo gi¸c ®é ph¸p luËt, vèn cña DNTM gåm cã: - Vèn ph¸p ®Þnh: lµ møc vèn tèi thiÓu ph¶i cã ®Ó thµnh lËp mét doanh nghiÖp do ph¸p luËt qui ®Þnh ®èi víi tõng ngµnh, nghÒ vµ tõng lo¹i h×nh së h÷u doanh nghiÖp . D-íi møc vèn ph¸p ®Þnh th× kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó thµnh lËp doanh nghiÖp . - Vèn ®iÒu lÖ : lµ sè vèn do c¸c thµnh viªn ®ãng gãp vµ ®-îc ghi vµo ®iÒu lÖ cu¶ c«ng ty.Tuú theo tõng lo¹i doanh nghiÖp, theo ngµnh, nghÒ, vèn ®iÒu lÖ kh«ng ®-îc thÊp h¬n vèn ph¸p ®Þnh. 2.2.Theo gi¸c ®é vËt chÊt, vèn kinh doanh cña DNTM gåm cã: 2 Vèn thùc: bao gåm c«ng cô lao ®éng, ®èi t-îng lao ®éng . Vèn tµi chÝnh: nh- tiÒn giÊy, tiÒn kim lo¹i, chøng kho¸n vµ c¸c giÊy tê kh¸c cã gi¸ trÞ nh- tiÒn. 2.3.Theo gi¸c ®é h×nh thµnh vèn, vèn cña DNTM gåm cã : Vèn ®Çu t- ban ®Çu: lµ sè vèn ph¶i cã khi h×nh thµnh doanh nghiÖp, tøc lµ sè vèn cÇn thiÕt ®Ó ®¨ng ký kinh doanh, hoÆc vèn ®ãng gãp cña C«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n, c«ng ty cæ phÇn, doanh nghiÖp t- nh©n, hoÆc vèn cña Nhµ n-íc giao. -Vèn bæ sung: lµ sè vèn t¨ng thªm do bæ sung tõ lîi nhuËn, do Nhµ n-íc bæ sung b»ng ph©n phèi hoÆc ph©n phèi l¹i nguån vèn, do sù ®ãng gãp cña c¸c thµnh viªn, do b¸n tr¸i phiÕu. -Vèn liªn doanh: lµ vèn ®ãng gãp do c¸c bªn cïng cam kÕt liªn doanh víi nhau ®Ó ho¹t ®éng th-¬ng m¹i hoÆc dÞch vô. -Vèn ®i vay: trong ho¹t ®éng kinh doanh ngoµi sè vèn tù cã vµ coi nh- tù cã doanh nghiÖp cßn sö dông mét kho¶n vèn ®i vay kh¸ lín cña Ng©n hµng. Ngoµi ra cßn cã kho¶n vèn chiÕm dônglÉn nhau cña c¸c ®¬n vÞ nguån hµng, kh¸ch hµng vµ b¹n hµng. 2.4.Theo gi¸c ®é chu chuyÓn vèn: Trong ho¹t ®éng kinh doanh, vèn kinh doanh vËn ®éng kh¸c nhau. XÐt trªn gi¸c ®é lu©n chuyÓn cña vèn ng-êi ta chia toµn bé vèn cña DNTM gåm: vèn l-u ®éng vµ vèn cè ®Þnh. -Vèn l-u ®éng: lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n l-u ®éng vµ vèn l-u th«ng. Vèn l-u ®éng dïng trong kinh doanh th-¬ng m¹i tham gia hoµn toµn vµo qu¸ tr×nh kinh doanh vµ gi¸ trÞ cã thÓ trë l¹i h×nh th¸i ban ®Çu (tiÒn) sau mçi vßng chu chuyÓn cña hµng ho¸. -Vèn cè ®Þnh lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n cè ®Þnh. Tµi s¶n cè ®Þnh dïng trong kinh doanh tham gia hoµn toµn vµo qu¸ tr×nh kinh doanh, nh-ng vÒ mÆt gi¸ trÞ th× chØ cã thÓ thu håi dÇn sau nhiÒu chu kú kinh doanh, nghÜa lµ vÒ mÆt thêi gian ph¶i trªn mét n¨m trë lªn. 3.§Æc ®iÓm cña vèn kinh doanh Vèn kinh doanh cña DNTM tham gia hoµn toµn vµo c¸c ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp, nh-ng chóng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm kh¸c nhau. 3.1.§Æc ®iÓm cña vèn l-u ®éng: 3 Vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp ®ã chÝnh lµ nguån vèn h×nh thµnh lªn tµi s¶n l-u ®éng, lµ l-îng tiÒn cÇn thiÕt øng tr-íc ®Ó cã ®-îc tµi s¶n l-u ®éng. Vèn l-u ®éng lu«n lu«n biÕn ®æi h×nh th¸i tõ tiÒn sang hµng vµ tõ hµng sang tiÒn. Vèn l-u ®éng chu chuyÓn nhanh h¬n vèn cè ®Þnh. Vèn l-u ®éng bao gåm vèn dù tr÷ hµng ho¸, vèn b»ng tiÒn vµ tµi s¶n cã kh¸c. Trong DNTM, vèn l-u ®éng lµ kho¶n vèn chiÕm tû träng lín nhÊt. §ã lµ ®Æc ®iÓm kh¸c biÖt cña DNTM víi c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt kinh doanh. ë mét thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh, vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i th-êng thÓ hiÖn ë c¸c h×nh th¸i kh¸c nhau nh- hµng ho¸ dù tr÷, vËt t- néi bé, tiÒn göi ng©n hµng, tiÒn mÆt tån quü, c¸c kho¶n ph¶i thu vµ c¸c kho¶n ph¶i tr¶. C¬ cÊu cña chóng phô thuéc rÊt lín vµo ph-¬ng thøc thanh to¸n, ph-¬ng thøc vay (tÝn dông) vµ ph-¬ng thøc mua b¸n c¸c lo¹i hµng ho¸. Nã th-êng biÕn ®éng nhanh, thÓ hiÖn c¨ng th¼ng thiÕu vèn khi mua hµng nhiÒu, ®Æc biÖt mua hµng thêi vô, cã vèn khi b¸n hµng. §Ó ®iÒu hoµ vèn, c¸c DNTM th-êng ph¶i quan hÖ víi c¸c tæ chøc tÝn dông , ng©n hµng ®Ó vay m-în, thanh to¸n vµ göi tiÒn. §èi víi DNTM chØ kinh doanh ®¬n thuÇn th× vèn l-u ®éng vËn ®éng qua l¹i hai giai ®o¹n :T -H( mua) vµ H-T’( b²n). §èi víi doanh nghiÖp cã ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh phô th× vèn l-u ®éng tr¶i qua ba giai ®o¹n : Giai ®o¹n mét: tiÒn biÕn thµnh t- liÖu s¶n xuÊt vµ søc lao ®éng. Giai ®o¹n hai: kÕt hîp søc lao ®éng vµ t- liªu san xuÊt thµnh s¶n phÈm hµng ho¸. Giai ®o¹n ba: biÕn s¶n phÈm hµng ho¸ thµnh tiÒn. 3.2.§Æc ®iÓm cña vèn cè ®Þnh: Vèn cè ®Þnh ®-îc biÓu hiÖn d-íi h×nh th¸i tµi s¶n cè ®Þnh. Tµi s¶n cè ®Þnh ph¶i ®¹t ®-îc c¶ hai tiªu chuÈn. Mét lµ, ph¶i ®¹t ®-îc vÒ mÆt gi¸ trÞ ®Õn mét møc ®é nhÊt ®Þnh. (VÝ dô hiÖn nay gi¸ trÞ cña nã ph¶i lín h¬n hoÆc b»ng 500.000 ®ång trë lªn). Hai lµ, thêi gian sö dông ph¶i tõ mét n¨m trë lªn.Tµi s¶n cè ®Þnh gi÷ nguyªn h×nh th¸i vËt chÊt cña nã trong thêi gian sö dông dµi. Tµi s¶n cè ®Þnh chØ t¨ng lªn khi cã x©y dùng c¬ b¶n míi hoÆc mua s¾m. Tµi s¶n cè ®Þnh hao mßn dÇn: -Hao mßn h÷u h×nh( hao mßn kinh tÕ ): hao mßn h÷u h×nh phô thuéc vµo møc ®é sö dông khÈn tr-¬ng tµi s¶n cè ®Þnh vµ c¸c ®iÒu kiÖn kh¸c cã ¶nh h-ëng ®Õn ®é bÒn l©u dµi cña tµi s¶n cè ®Þnh nh-: *H×nh thøc vµ chÊt l-îng cña tµi s¶n cè ®Þnh. 4 *ChÕ ®é b¶o vÖ, b¶o d-ìng, söa ch÷a, thay thÕ th-êng xuyªn, ®Þnh kú ®èi víi tµi s¶n cè ®Þnh. *Tr×nh ®é kü thuËt, tinh thÇn tr¸ch nhiÖm cña ng-êi sö dông vµ sù quan t©m cña cÊp l·nh ®¹o. *C¸c ®iÒu kiÖn tù nhiªn vµ m«i tr-êng... - Hao mßn v« h×nh: Hao mßn v« h×nh chñ yÕu do tiÕn bé khoa häc c«ng nghÖ míi vµ n¨ng suÊt lao ®éng x· héi t¨ng lªn quyÕt ®Þnh. Tµi s¶n cè ®Þnh chuyÓn ®æi thµnh tiÒn chËm h¬n, nh-ng tµi s¶n cè ®Þnh nh- nhµ cöa, kho tµng, quÇy hµng l¹i lµ tµi s¶n cã gi¸ trÞ cao, lµ bé mÆt cña doanh nghiÖp nªn cã gi¸ trÞ thÕ chÊp ®èi víi ng©n hµng khi vay vèn. HiÖn nay, tµi s¶n cè dÞnh cña DNTM tuú thuéc theo lo¹i hµng ho¸ cã tû träng cao, thÊp kh¸c nhau (x¨ng, dÇu, vËt liÖu ®iÖn, b¸ch ho¸, l-¬ng thùc...) nh-ng nh×n chung míi chiÕm kho¶ng 1/3 ®Õn 1/4 vèn kinh doanh cña DNTM. §i ®«i víi sù ph¸t triÓn kinh tÕ - khoa häc - c«ng nghÖ, tµi s¶n cè ®Þnh trong c¸c DNTM ngµy cµng ®-îc trang bÞ nhiÒu theo h-íng c¬ khÝ ho¸, tù ®éng ho¸ vµ hiÖn ®¹i ho¸. 4.TÇm quan träng cña vèn kinh doanh. VÒ mÆt ph¸p lý: mçi doanh nghiÖp khi muèn thµnh lËp th× ®iÒu kiÖn ®Çu tiªn doanh nghiÖp ®ã ph¶i cã mét l-îng vèn nhÊt ®Þnh, l-îng vèn ®ã tèi thiÓu ph¶i b»ng l-îng vèn ph¸p ®Þnh (l-îng vèn tèi thiÓu mµ ph¸p luËt quy ®Þnh cho tõng lo¹i h×nh doanh nghiÖp). Vµ khi ®ã ®Þa vÞ ph¸p lý cña mçi doanh nghiÖp míi ®-îc x¸c lËp. Ng-îc l¹i doanh nghiÖp sÏ bÞ tuyªn bè chÊm døt ho¹t ®éng (nh- ph¸ s¶n, gi¶i thÓ hoÆc s¸t nhËp...khi vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp kh«ng ®¹t ®iÒu kiÖn mµ ph¸p luËt quy ®Þnh. Nh- vËy, vèn cã thÓ ®-îc xem lµ mét trong nh÷ng c¬ së quan träng nhÊt ®¶m b¶o sù tån t¹i t- c¸ch ph¸p lý cña mét doanh nghiÖp tr-íc ph¸p luËt. VÒ kinh tÕ: Trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vèn lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quyÕt ®Þnh sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Mét doanh nghiÖp muèn ®øng v÷ng trªn thÞ tr-êng th× doanh nghiÖp ®ã ph¶i cã mét l-îng vèn nhÊt ®Þnh, l-îng vèn ®ã kh«ng nh÷ng ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh diÔn ra liªn tôc mµ cßn ph¶i dïng ®Ó c¶i tiÕn m¸y mãc thiÕt bÞ, ®Çu t-, hiÖn ®¹i ho¸ c«ng nghÖ... Bëi chóng ta ®· biÕt trong nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng doanh nghiÖp kh«ng chØ tån t¹i ®¬n thuÇn mµ trong ®ã cßn cã sù c¹nh tranh gay g¾t víi nhau. Muèn tån t¹i vµ v-¬n lªn trong c¹nh tranh th× ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i cã mét l-îng vèn nhÊt ®Þnh ®Ó më réng vµ ph¸t triÓn thÞ tr-êng, më réng l-u th«ng hµng ho¸. 5 Bªn c¹nh ®ã, mçi doanh nghiÖp khi cã mét l-îng vèn t-¬ng ®èi th× doanh nghiÖp ®ã sÏ chñ ®éng h¬n trong viÖc lùa chän nh÷ng ph-¬ng ¸n s¶n xuÊt kinh doanh hîp lý, cã hiÖu qu¶. Vèn còng lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh doanh nghiÖp nªn më réng hay thu hÑp ph¹m vi ho¹t ®éng cña m×nh. ThËt vËy, khi ®ång vèn cña doanh nghiÖp ngµy cµng sinh s«i n¶y në th× doanh nghiÖp sÏ m¹nh d¹n më réng ph¹m vi ho¹t ®éng cña m×nh vµo c¸c thÞ tr-êng tiÒm n¨ng mµ tr-íc ®ã doanh nghiÖp ch-a cã ®iÒu kiÖn th©m nhËp. Ng-îc l¹i, khi ®ång vèn h¹n chÕ th× doanh nghiÖp nªn tËp trung vµo mét sè ho¹t ®éng kinh doanh mµ doanh nghiÖp cã lîi thÕ trªn tthÞ tr-êng. Trong c¬ chÕ kinh tÕ míi, trong ®iÒu kiÖn më réng quyÒn tù chñ, tù chÞu tr¸ch nhiÖm trong s¶n xuÊt kinh doanh viÖc cã vèn vµ tÝch luü, tËp trung ®-îc vèn nhiÒu hay Ýt vµo doanh nghiÖp cã vai trß cùc kú quan träng trong viÖc ®Èy m¹nh s¶n xuÊt kinh doanh . Tuy nhiªn, nã lµ mét nguån cùc kú quan träng ®Ó ph¸t huy tµi n¨ng cña ban l·nh ®¹o doanh nghiÖp ; nã lµ mét ®iÒu kiÖn ®Ó thùc hiÖn c¸c chiÕn l-îc, s¸ch l-îc kinh doanh; nã còng lµ chÊt keo ®Ó nèi ch¾p, dÝnh kÕt c¸c qu¸ tr×nh vµ nã còng lµ dÇu nhít b«i tr¬n cho cç m¸y kinh tÕ ho¹t ®éng. Vèn kinh doanh cña DNTM lµ yÕu tè vÒ gi¸ trÞ. Nã chØ ph¸t huy t¸c dông khi b¶o tån ®-îc vµ t¨ng lªn sau mçi chu kú kinh doanh. NÕu vèn kh«ng ®-îc b¶o tån vµ t¨ng lªn trong mçi chu kú kinh doanh th× vèn ®· bÞ thiÖt h¹i. §ã lµ hiÖn t-îng mÊt vèn. Sù thiÖt h¹i lín dÉn ®Õn doanh nghiÖp mÊt kh¶ n¨ng thanh to¸n sÏ lµm cho doanh nghiÖp bÞ ph¸ s¶n; tøc lµ vèn kinh doanh ®· bÞ sö dông mét c¸ch l·ng phÝ, kh«ng cã hiÖu qu¶. II - vai trß cña C«ng t¸c huy ®éng, qu¶n lý sö dông vèn ®èi víi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña DNTM. 1.Yªu cÇu vÒ vèn Trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng cã c¹nh tranh vµ c¬ chÕ h¹ch to¸n kinh doanh, sù nghiÖp kinh doanh cña mçi doanh nghiÖp kh«ng ph¶i lóc nµo còng dÔ dµng, thuËn lîi. VÊn ®Ò x¸c ®Þnh vÒ vèn còng vËy. Do ®ã nhµ qu¶n lý ph¶i dùa trªn môc tiªu tr-íc m¾t vµ l©u dµi, trªn c¬ së nhËn thøc c¸c quy luËt kinh tÕ kh¸ch quan vµ ®óc kÕt kinh nghiÖm trong qu¶n lý doanh nghiÖp ®Ó x¸c ®Þnh yªu cÇu vÒ vèn. X¸c ®Þnh yªu cÇu vÒ vèn ph¶i dùa vµo ®Æc ®iÓm kinh doanh cña ®¬n vÞ. Mäi ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp ®-îc tiÕn hµnh tõ nh÷ng ®Þnh h-íng, th«ng qua c¸c ph-¬ng ¸n s¶n xuÊt kinh doanh ®-îc ®óc kÕt tõ nh÷ng n¨m tr-íc, ph-¬ng ¸n tr-íc m¾t vµ l©u dµi do ban gi¸m ®èc (hoÆc Héi ®ång qu¶n trÞ) t¹o ra. ViÖc ®Ò ra ph-¬ng ¸n ®ã dùa trªn c¬ së nghiªn cøu t×nh h×nh vµ yªu cÇu thÞ tr-êng ®Ó x¸c ®Þnh xem kinh doanh c¸i g×, ë ®©u,chÊt l-îng, sè l-îng, quy m« vµ tèc ®é ph¸t triÓn, ph-¬ng thøc kinh doanh, nh÷ng c¶i tiÕn ®æi míi lùc l-îng 6 lao ®éng sö dông, m¹ng l-íi kinh doanh vµ c¬ së vËt chÊt kü thuËt, tõ ®ã hiÖu qu¶ cã thÓ ®¹t ®-îc ë tõng ph-¬ng ¸n. ViÖc th«ng qua c¸c ph-¬ng ¸n kinh doanh dÉn ®Õn x©y dùng c¸c yªu cÇu vÒ vèn ®¸p øng yªu cÇu vµ môc ®Ých cña ph-¬ng ¸n. V× vËy, ng-êi qu¶n lý sö dông vèn cã tr¸ch nhiÖm chñ ®éng chuÈn bÞ luËn cø cã søc thuyÕt phôc ®Ó v-µ tham gia x©y dùng c¸c ph-¬ng ¸n ®ã, võa ®Ò ra yªu cÇu, kÕ ho¹ch vÒ vèn phôc vô ph-¬ng ¸n nµy. ViÖc ®Ò ra luËn cø lµ c¶ qu¸ tr×nh thu thËp vµ xö lý th«ng tin, ®¸nh gi¸ ph©n tÝch t×nh h×nh vÒ nhiÒu mÆt nh-: t×nh h×nh vµ kÕt qu¶ tµi chÝnh cña doanh nghiÖp, kh¶ n¨ng nguån tµi chÝnh, t×nh h×nh nî nÇn, kh¶ n¨ng thanh to¸n, kh¶ n¨ng sinh lêi, nh÷ng th«ng tin kinh tÕ, gi¸ c¶, tiÕn bé khoa häc kü thuËt ,c«ng nghÖ, nh÷ng chñ tr-¬ng biÖn ph¸p kinh tÕ cña Nhµ n-íc. Khi n¾m v÷ng ®-îc t×nh h×nh trªn míi x¸c ®Þnh ®óng vµ ®ñ yªu cÇu vÒ vèn kinh doanh, ng-îc l¹i sÏ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng thõa hoÆc thiÕu vèn lµm ¶nh h-ëng lín ®Õn kÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. X¸c ®Þnh yªu cÇu vÒ vèn trªn c¬ së ®Æc ®iÓm, ®iÒu kiÖn kinh doanh cña tõng ®¬n vÞ lµ ®iÒu kiÖn quan träng ®Ó cho sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp.Tuú theo ®Æc ®iÓm vÒ mÆt hµng, thÕ lùc vµ vÞ trÝ cña doanh nghiÖp trªn thÞ tr-êng mµ cã nhu cÇu vÒ vèn nhiÒu Ýt kh¸c nhau. MÆt kh¸c ph¶i dùa vµo chu kú sèng cña s¶n phÈm ®Ó x¸c ®Þnh sè vèn cÇn bæ sung thÝch hîp víi tõng giai ®o¹n, hay yªu cÇu vÒ vèn lµ bao nhiªu ®Ó chuyÓn h-íng kinh doanh sang mÆt kh¸c. §ång thêi ph¶i xem xÐt ®iÒu kiÖn kinh doanh cña doanh nghiÖp lµ thuËn lîi hay khã kh¨n. NÕu ®¬n vÞ ®ang lµm ¨n thua lç th× cã thÓ gi¶m nhu cÇu vÒ vèn do thu hÑp ho¹t ®éng kinh doanh, b¸n bít hoÆc thanh lý tµi s¶n t¹m thêi kh«ng cÇn thiÕt, b¸n bít vËt t- dù tr÷ ®Ó gi¶m c¸c kho¶n khÊu hao, thuÕ vèn... VËy vÊn ®Ò ®Çu tiªn ®Ó x¸c ®Þnh chÝnh x¸c yªu cÇu vÒ vèn kinh doanh cña ®¬n vÞ cã thÓ th«ng qua nh÷ng c¨n cø sau: -KÕ ho¹ch s¶n xuÊt kinh doanh cña ®¬n vÞ: xem xÐt s¶n l-îng hµng ho¸ theo kÕ ho¹ch, x¸c ®Þnh ®¬n gi¸ tõng mÆt hµng ®Ó n¾m hÕt ®-îc l-îng vèn cÇn thiÕt ph¶i cã ®Ó mua hµng b¶o ®¶m kÕ ho¹ch. -KÕ ho¹ch tiÕn bé khoa häc - kü thuËt: Hµng n¨m c¨n cø vµo c¸c ph-¬ng ¸n kinh doanh ®Ò ra, quy m« cña doanh nghiÖp mµ ¸p dông c¸c tiÕn bé khoa häc - kü thuËt nh- ®Çu t- ®Ó mua c¸c thiÕt bÞ qu¶n lý kinh doanh hiÖn ®¹i nh-: m¸y ®Õm tiÒn, m¸y kiÓm tra kh¸ch hµng, m¸y thanh to¸n...Khi ®· cã kÕ ho¹ch ®Çu t- nh- vËy th× c¸c kho¶n môc tiÒn sÏ ph¸t sinh ®-îc ®-a vµo ®Ó x¸c ®Þnh nhu cÇu vèn. -KÕ ho¹ch cung øng vËt t-: Dùa vµo kÕ ho¹ch nµy ®Ó lªn kÕ ho¹ch vèn dïng ®Ó mua vËt t- còng nh- c¸c kho¶n thu do b¸n hµng, thêi gian l-u chuyÓn cña vèn ®Ó x¸c ®Þnh nhu cÇu vèn hîp lý ®Õn thêi ®iÓm gÇn nhÊt mµ vèn cã kh¶ n¨ng quay vßng ®-îc. 7 -KÕ ho¹ch lao ®éng tiÒn l-¬ng: Theo kÕ ho¹ch nµy ®Ó x¸c ®Þnh l-îng tiÒn ph¶i tr¶ cho c¸n bé c«ng nh©n viªn, nã thuéc quü l-¬ng, tiÒn th-ëng, tiÒn ®Ó chi tr¶ cho c¸n bé khi ®au yÕu vµ c¸c kho¶n chi theo chÕ ®é kh¸c. TÊt c¶ ®Òu ®-îc ®-a vµo kÕ ho¹ch vèn cña ®¬n vÞ tõ ®Çu n¨m. C¨n cø vµo nh÷ng kÕ ho¹ch trªn ®©y ®Ó x¸c ®Þnh nhu cÇu vÒ vèn. Bªn c¹nh nh÷ng c¨n cø trªn nhu cÇu vÒ vèn cßn phô thuéc chñ yÕu vµo: nhÞp ®é kinh doanh vµ thêi gian cÊp vèn. §èi víi mét c«ng ty kinh doanh th-¬ng nghiÖp ng-êi ta th-êng x¸c ®Þnh nhu cÇu theo c«ng thøc: DS V = ----------- * t = §S * t 360 V : nhu cÇu vèn. DS: doanh sè mét n¨m. §S: doanh sè mét ngµy. t : thêi gian cÊp vèn. Doanh sè do khèi l-îng hµng ho¸ vµ gi¸ c¶ hµng ho¸ quyÕt ®Þnh. Cßn thêi gian cÊp vèn th-êng phô thuéc vµo thêi h¹n thanh to¸n ®-îc ghi trong hîp ®ång vµ thêi gian tÝnh to¸n chuyÓn giao khi ®ßi nî. 2. C«ng t¸c huy ®éng vèn, qu¶n lý sö dông vµ sö dông vèn kinh doanh: 2.1.Nguån vèn vµ nguån huy ®éng vèn kinh doanh: Qu¶n lý vèn lµ mét mÆt rÊt quan träng cña qu¶n lý doanh nghiÖp nãi chung vµ qu¶n lý tµi chÝnh nãi riªng. Môc tiªu cña c«ng t¸c qu¶n lý vèn lµ sö dông cã hiªô qu¶ kinh tÕ x· héi cao nhÊt. Trong ®ã kh©u t¹o lËp huy ®éng vèn, x¸c ®Þnh kh¶ n¨ng huy ®éng sö dông vèn thÝch øng víi t×nh h×nh kinh tÕ diÔn biÕn vµ nhu cÇu kinh doanh trong tõng thêi kú nhÊt ®Þnh lµ mét kh©u kh«ng thÓ thiÕu trong c«ng t¸c qu¶n lý vèn. §èi víi doanh nghiÖp Nhµ n-íc hä nhËn ®-îc mét sè vèn nhÊt ®Þnh do Nhµ n-íc cÊp ph¸t tõ ng©n s¸ch. Vèn ng©n s¸ch Nhµ n-íc bao gåm: -Vèn cÊp th¼ng tõ ng©n s¸ch Nhµ n-íc cho môc ®Ých ®Çu t- h×nh thµnh doanh nghiÖp. -Vèn rót tõ doanh nghiÖp Nhµ n-íc kh¸c (gi¶i thÓ, chuyÓn giao, s¸t nhËp...) ®Ó bæ xung cho doanh nghiÖp míi. -C¸c kho¶n viÖn trî trùc tiÕp tõ n-íc ngoµi. 8 Trong thêi kú bao cÊp, c¸c doanh nghiÖp quan t©m chñ yÕu ®Õn viÖc hoµn thµnh vµ hoµn thµnh v-ît møc kÕ ho¹ch ph¸p lÖnh. C¸c yÕu tè chñ quan träng viÖc h×nh thµnh gi¸ c¶, lîi nhuËn vµ c¬ chÕ gi¸ thÊp ®· lµm cho c¸c doanh nghiÖp kh«ng cã ®iÒu kiÖn vµ kh«ng b¾t buéc ph¸t huy tÝnh tù chñ, tÝnh chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ l·i kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh. V× lç ®· cã Nhµ n-íc chÞu vµ l·i còng kh«ng ®-îc h-ëng thu xøng ®¸ng. Sù bao cÊp vÒ vèn, tæ chøc chu chuyÓn vèn kh«ng kÝch thÝch doanh nghiÖp mµ chØ quan t©m ®Õn viÖc cµng xin nhiÌu vèn c¯ng tèt”. QuyÕt ®Þnh 217 H§BT chuyÓn doanh nghiÖp Nhµ n-íc sang h¹ch to¸n kinh doanh, më réng quyÒn tù chñ tµi chÝnh, ®iÒu nµy t¹o quyÒn chñ ®éng trong qu¶n lý sö dông vèn, kÝch thÝch vµ t¹o ®iÒu kiÖn cho doanh nghiÖp ph¸t huy tÝnh n¨ng ®éng s¸ng t¹o trong t¹o lËp, qu¶n lý sö dông c¸c nguån vèn kinh doanh. Do vËy, bªn c¹nh nguån vèn ®-îc ng©n s¸ch cÊp, c¨n cø vµo nhu cÇu vèn ®· x¸c ®Þnh doanh nghiÖp tiÕn hµnh huy ®éng ngoµi ®Ó ®Çu t- ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh. NÕu trong dù ¸n kinh doanh cµng chøa ®ùng thµnh c«ng lín th× kh¶ n¨ng huy ®éng vèn cµng dÔ dµng thuËn lîi. Doanh nghiÖp cã thÓ huy ®éng vãn th«ng qua c¸c h×nh thøc sau: -Vay Ng©n hµng: lµ h×nh thøc vay phæ biÕn cña c¸c doanh nghiÖp hiÖn nay. trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng , c¸c doanh nghiÖp cã thÓ huy ®éng vèn tÝn dông dµi h¹n hoÆc tÝn dông ng¾n h¹n ®Ó ®¶m b¶o nguån ta× chÝnh trong nh÷ng tr-êng hîp cÇn thiÕt. -Vay c¸c tæ chøc tÝn dông, kho b¹c: ngoµi viÖc vay ng©n hµngdoanh nghiÖp cã thÓ vay ë c¸c kho b¹c ®Ó bæ xung vèn kinh doanh. -Vay c«ng nh©n viªn chøc: c¸c doanh nghiÖp rÊt coi träng nguån vèn trong tÇng líp c¸n bé c«ng nh©n viªn, khuyÕn khÝch mäi ng-êi bá vèn vµo kinh doanh, nhÊt lµ vèn ®ang t¹m thêi nhµn rçi. -Liªn doanh liªn kÕt: lµ vèn mµ c¸c doanh nghiÖp tham gia liªn doanh liªn kÕt gãp b»ng tiÒn, hµng ho¸, s¶n phÈm, nguyªn liÖu, vËt liÖu, tµi s¶n cè ®Þnh, vèn ®Çu t- x©y dùng c¬ b¶n ®· hoµn thµnh...®Ó ph¸t triÓn kinh doanh v× lîi Ých chung. -Nguån vèn tù bæ xung: lµ nguån vèn ®-îc h×nh thµnh tõ lîi nhuËn ®Ó l¹i, chªnh lÖch gi¸ kh«ng ph¶i nép hoÆc tõ vèn vay ®Ó mua s¾m x©y dùng tµi s¶n cè ®Þnh sau khi tr¶ hÕt nî vµ l·i suÊt tiÒn vay, trÝch tõ quü c«ng ty bæ xung vµo vèn. Tãm l¹i, ®ã lµ mét sè ®Þnh h-íng ®Ó t¹o vèn, tuú thuéc vµo tõng ®iÒu kiÖn cô thÓ cña tõng c«ng ty, doanh nghiÖp mµ mçi doanh nghiÖp ph¶i cã tr¸ch nhiÖm ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p sö dông cã hiÖu qu¶ c¸c nguån vèn. 9 2.2. LËp kÕ ho¹ch qu¶n lý vµ sö dông vèn kinh doanh: C«ng t¸c qu¶n lý vµ sö dông vèn kinh doanh lµ mét hÖ thèng quan hÖ kinh tÕ d-íi h×nh thøc gi¸ trÞ cña c¶i vËt chÊt th«ng qua t¹o lËp vµ sö dông c¸c quü tiÒn tÖ cña doanh nghiÖp ®Ó phôc vô kinh doanh s¶n xuÊt vµ yªu cÇu chung kh¸c cña x· héi. C«ng t¸c qu¶n lý, sö dông vèn sao cho ph¶i phï hîp víi qu¸ tr×nh vËn ®éng cña vèn kinh doanh, ph©n bæ vèn kinh doanh mét c¸ch tiÕt kiÖm vµ cã hiÖu qu¶. KÕ ho¹ch sö dông vèn kinh doanh bao gåm: C¸c dù to¸n chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh, chi phÝ l-u th«ng, chi phÝ nghiªn cøu øng dông khoa häc kü thuËt. -KÕ ho¹ch sö dông vèn l-u ®éng. -KÕ ho¹ch khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh, trÝch lËp vµ sö dông quü khÊu hao. -KÕ ho¹ch t¹o lËp vµ sö dông c¸c quü. -KÕ ho¹ch ®Çu t- dµi h¹n. VÊn ®Ò sö dông, ph©n bæ vèn kinh doanh cña mét doanh nghiÖp ®-îc ph©n bæ theo ba kho¶n môc phÝ ®ã lµ chi phÝ ®Çu t- dµi h¹n, chi phÝ phóc lîi x· héi vµ chi phÝ kinh doanh cña doanh nghiÖp. Chi phÝ ®Çu t- dµi h¹n: ®Çu t- dµi h¹n cña doanh nghiÖp lµ ho¹t ®éng kinh tÕ mang tÝnh chiÕn l-îc. C¸c doanh nghiÖp cã ngµnh nghÒ kh¸c nhau th× ®Æc ®iÓm ®Çu t- dµi h¹n kh¸c nhau. Sù kh¸c nhau ®ã do ®Æc ®iÓm kinh doanh quyÕt ®Þnh. Chi phÝ nµy bao gåm: +Vèn ®Çu t- vÒ lùc l-îng lao ®éng: bao gåm toµn bé sè vèn øng tr-íc ®Ó phôc vô cho c«ng t¸c tuyÓn mé, ®µo t¹o c¸n bé theo ph-¬ng h-íng môc tiªu kinh doanh. +Vèn ®Çu t- vÒ x©y dùng c¬ b¶n: nh»m t¹o ra tµi s¶n cè ®Þnh cho doanh nghiÖp. +Vèn ®Çu t- vÒ tµi s¶n cho l-u ®éng: ®Ó ®¶m b¶o s¶n xuÊt kinh doanh tiÕn hµnh liªn tôc, tr¸nh ø ®äng, l·ng phÝ vèn. Cã thÓ cã mét phÇn vèn tham gia liªn doanh liªn kÕt, mua cæ phiÕu, tr¸i phiÕu theo nguyªn t¾c hiÖu qu¶. C¸c kho¶n chi phÝ vÒ phóc lîi x· héi cña doanh nghiÖp: bao gåm chi phÝ cho häc tËp, y tÕ, trî cÊp khã kh¨n cho ng-êi lao ®éng... Chi phÝ kinh doanh: bao gåm toµn bé chi phÝ liªn quan trùc tiÕp ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh vµ nh÷ng kho¶n phÝ thÓ hiÖn nghÜa vô cña doanh ngiÖp víi Nhµ n-íc. Bao gåm: 10 -TiÒn bá ra mua hµng ho¸ tõ c¸c nguån vÒ dù tr÷ tiªu thô. -Vèn chi ra ®Ó thùc hiÖn chi phÝ l-u th«ng hµng ho¸. -C¸c kho¶n vèn ®Çu t- ra ngoµi doanh ngiÖp. -C¸c kho¶n thuÕ ph¶i nép theo luËt ®Þnh. C«ng t¸c lËp kÕ ho¹ch sö dông vµ qu¶n lý vèn lµ mét kh©u rÊt quan träng mµ c¸c doanh ngiÖp cÇn ph¶i quan t©m ®Ó sao cho vèn ®-îc b¶o toµn vµ ph¸t triÓn. HÖ sè b¶o toµn vèn sè vèn doanh nghiÖp b¶o toµn t¹i thêi ®iÓm x¸c ®Þnh Sè vèn doanh nghiÖp hiÖn cã = Sè vèn doanh nghiÖp ph¶i b¶o toµn Sè vèn doanh nghiÖp = ph¶i b¶o toµn khi giao nhËn hoÆc kú tr-íc x ChØ sè gi¸ vµ tû gi¸ t¹i thêi ®iÓm x¸c ®Þnh ph¶i do c¬ quan cã thÈm quyÒn c«ng bè NÕu hÖ sè nµy b»ng 1 tøc lµ doanh nghiÖp b¶o toµn ®-îc vèn. Lín h¬n 1 tøc lµ doanh nghiÖp kh«ng nh÷ng b¶o toµn ®-îc vèn mµ cßn ph¸t triÓn ®-îc vèn. Ng-îc l¹i, nÕu nhá h¬n 1 tøc lµ doanh nghiÖp kh«ng b¶o toµn ®-îc vèn. Theo quy ®Þnh nÕu doanh nghiÖp kh«ng b¶o toµn ®-îc vèn th× ph¶i lÊy thu nhËp ®Ó bï. V× vËy cã thÓ tÝnh thªm hÖ sè kh¶ n¨ng b¶o toµn. HÖ sè b¶o toµn = Sè vèn hiÖn cã cña doanh nghiÖp + thu nhËp Sè vèn doanh nghiÖp ph¶i b¶o toµn 2.3.KiÓm tra, gi¸m s¸t vµ ®iÒu chØnh c«ng t¸c sö dông vèn kinh doanh: Tæ chøc thùc hiÖn sö dông vèn kinh doanh th-êng ph¸t sinh nh÷ng trë ng¹i bÊt ngê mµ trong qu¸ tr×nh x©y dùng kÕ ho¹ch chóng ta ch-a ph¸t hiÖn ra ®-îc. Khi tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh do c¸c hiÖn t-îng kinh tÕ ph¸t sinh vµ diÔn biÕn phøc t¹p ®ßi hái doanh nghiÖp ph¶i cã nghÖ thuËt sö dông vèn, biÕt ®iÒu hoµ sö dông vèn thÝch øng víi t×nh h×nh kinh doanh cña tõng giai ®o¹n, tËp trung vèn vµo kh©u träng ®iÓm, gi¶m vèn ë kh©u gi¸n tiÕp... 11 ViÖc kiÓm tra gi¸m s¸t vµ ®iÒu chØnh c«ng t¸c sö dông vèn ®-îc thùc hiÖn ë hai chøc n¨ng: Chøc n¨ng ph©n phèi: ho¹t ®éng ph©n phèi cã thÓ ®-îc tiÕn hµnh trong ph¹m vi néi bé chñ thÓ, kh«ng thay ®æi quyÒn së h÷u. ViÖc ph©n chia vèn cho c¸c ®¬n vÞ lµ giao quyÒn sö dông vèn ®Ó ®¹t kÕt qu¶ cao h¬n. Chøc n¨ng gi¸m ®èc: lµ viÖc kiÓm tra, gi¸m s¸t ®Ó kh¾c phôc ®iÒu chØnh c¸c mÆt, c¸c kh©u ho¹t ®éng kinh doanh mét c¸ch hîp lý, ®¹t ®-îc môc tiªu ®· ®Þnh. Tõ ®ã ®-a ra c¸c quyÕt ®Þnh ®óng ®¾n vÒ lùa chän nguån tµi trî vµ quy m« cña nã; vÒ viÖc h×nh thµnh vµ bæ xung c¸c quü cña doanh nghiÖp ®i ®«i víi viÖc chia l·i cæ phÇn, chia l·i liªn doanh liªn kÕt vµ chi tr¶ tiÒn l-¬ng tiÒn th-ëng mét c¸ch hîp lý; vÒ viÖc vËn ®éng vèn kinh doanh vµ ®Çu t- theo yªu cÇu kh¸c nhau v× lîi Ých kinh tÕ. ViÖc ®ã ®-îc tiÕn hµnh th«ng qua c¸c chØ tiªu vÒ sö dông vèn, hÖ sè thanh to¸n, hÖ sè sinh lîi... ViÖc kiÓm tra gi¸m s¸t qu¸ tr×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch ®ßi hái ph¶i ®-îc tiÕn hµnh kh¸i qu¸t ®i vµo cô thÓ. §Ó lµm ®-îc ®iÒu ®ã doanh nghiÖp ph¶i tæ chøc tèt c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n vµ h¹ch to¸n thèng kª, ghi chÐp ®Çy ®ñ chÝnh x¸c theo tr×nh tù lu©n chuyÓn vèn. Tõ ®ã xem xÐt viÖc ph¸t huy t¸c dông cña tµi chÝnh doanh nghiÖp ®Õn ho¹t ®éng kinh doanh nh- thÕ nµo ®Ó rót ra kÕt luËn cho viÖc x©y dùng h-íng vµ biÖn ph¸p nh»m thóc ®Èy kinh doanh, tiÕt kiÖm vèn. Song song víi nã doanh nghiÖp lu«n ph¶i chó ý tíi t×nh h×nh biÕn ®éng gi¸ c¶, l¹m ph¸t vµ ¶nh h-ëng cña nã ®Õn viÖc thùc hiÖn kÕ ho¹ch. 2.4.§¸nh gi¸ viÖc sö dông vèn kinh doanh: Mét nhiÖm vô quan träng cña c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn lµ t×m biÖn ph¸p sö dông mét c¸ch cã hiÖu qu¶ mäi nguån vèn cho doanh nghiÖp. HiÖu qña sö dông vèn lµ mang l¹i lîi Ých kinh tÕ víi mét l-îng vèn nhÊt ®Þnh. §iÒu nµy cã ý nghÜa rÊt lín ®èi víi doanh nghiÖp vµ c¸c nhµ qu¶n lý, nã cho phÐp c¸c nhµ qu¶n lý kinh doanh ®¸nh gi¸ ®-îc nh÷ng -u nh-îc ®iÓm cña kÕ ho¹ch ®-a ra vµ môc tiªu cña doanh nghiÖp ®· ®¹t ®-îc ®Õn ®©u. Cã nh- vËy doanh nghiÖp míi cã thÓ ph¸t triÓn ngµy cµng v÷ng ch¾c, n©ng cao uy tÝn vµ søc c¹nh tranh cña m×nh trªn thÞ tr-êng. 2.4.1.C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh cña doanh nghiÖp: Søc s¶n xuÊt cña TSC§ = Tæng doanh thu thuÇn( hoÆc gi¸ trÞ tæng s¶n l-îng) Nguyªn gi¸ b×nh qu©n TSC§ ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh mét ®ång nguyªn gi¸ b×nh qu©n tµi s¶n cè ®Þnh ®em l¹i mÊy ®ång doanh thu( hay gi¸ trÞ tæng s¶n l-îng). 12 Søc sinh lîi cña TSC§ Lîi nhuËn thuÇn( l·i gép) = Nguyªn gi¸ b×nh qu©n TSC§ ChØ tiªu møc sinh lîi tµi s¶n cè ®Þnh cho biÕt mét ®ång nguyªn gi¸ b×nh qu©n tµi s¶n cè ®Þnh ®em l¹i mÊy ®ång lîi nhuËn. = Nguyªn gi¸ b×nh qu©n TSC§ = Doanh thu thuÇn( lîi nhuËn thuÇn) SuÊt hao phÝ TSC§ ChØ tiªu nµy cho thÊy ®Ó cã mét ®ång doanh thu thuÇn( lîi nhuËn thuÇn) doanh nghiÖp cÇn ph¶i bá ra bao nhiªu ®ång nguyªn gi¸ b×nh qu©n tµi s¶n cè ®Þnh. HÖ sè t¨ng TSC§ Gi¸ trÞ TSC§ t¨ng trong kú = Gi¸ trÞ TSC§ b×nh qu©n dïng vµo s¶n xuÊt kinh trong kú Gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh t¨ng trong kú bao gåm c¶ nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh cò tõ n¬i kh¸c chuyÓn ®Õn. Gi¸ trÞ TSC§ gi¶m trong kú HÖ sè gi¶m TSC§ = Gi¸ trÞ TSC§ b×nh qu©n dïng vµo s¶n xuÊt kin h doanh trong kú Gi¸ trÞ tµi s¶n cè ®Þnh gi¶m trong kú bao gåm nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh hÕt h¹n sö dông, ®· thanh lý hoÆc ch-a hÕt h¹n sö dông ®-îc ®iÒu ®éng ®i n¬i kh¸c kh«ng bao gåm khÊu hao. HÖ sè ®æi míi TSC§ = Gi¸ trÞ TSC§ míi t¨ng trong kú Gi¸ trÞ TSC§ cã ë cuèi kú Nh-ng hÖ sè trªn ngoµi viÖc ph¶n ¸nh t¨ng, gi¶m thuÇn tuý vÒ tµi s¶n cè ®Þnh, cßn ph¶n ¸nh tr×nh ®é tiÕn bé kü thuËt, t×nh h×nh ®æi míi trang bÞ kü thuËt cña doanh ngiÖp. Trªn c¬ së ®ã ta xem xÐt tÝnh hîp lý trong kÕt cÊu cña tµi s¶n cè ®Þnh, ®¸nh gi¸ sù biÕn ®éng tû träng cña tõng lo¹i tµi s¶n cè ®Þnh. ViÖc x©y dùng mét c¬ cÊu tµi s¶n cè ®Þnh hîp lý sÏ gióp cho doanh nghiÖp ph¸t huy tèi ®a hiÖu qu¶ sö dông cña chóng. 2.4.2 C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp. C¸c tû lÖ vÒ kh¶ n¨ng thanh to¸n: Tµi s¶n l-u ®éng Kh¶ n¨ng to¸n hiÖn hµnh = __________________________ 13 Nî ng¾n h¹n Tµi s¶n l-u ®éng bao gåm tiÒn, c¸c chøng kho¸n dÔ chuyÓn nh-îng, c¸c kho¶n ph¶i thu vµ dù tr÷ tån kho. Cßn nî ng¾n h¹n th-êng bao gåm c¸c kho¶n vay ng¾n h¹n ng©n hµng vµ c¸c tæ chøc tÝn dông, c¸c kho¶n ph¶i tr¶ nhµ cung cÊp, c¸c kho¶n ph¶i tr¶ kh¸c... C¶ tµi s¶n l-u ®éng vµ nî ng¾n h¹n ®Òu cã thêi h¹n nhÊt ®Þnh tíi mét n¨m. §Ó ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng thanh to¸n c¸c kho¶n nî ng¾n h¹n khi ®Õn h¹n c¸c nhµ ph©n tÝch quan t©m ®Õn chØ tiªu vèn l-u ®éng rßng (NWC). NWC thÓ hiÖn sù nh¹y bÐnvÒ t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp. §èi víi mét doanh nghiÖp khi cã nùo ng¾n h¹n qu¸ lín sÏ ¶nh h-ëng ®Õn qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Do vËy nã còng ¶nh h-ëng ®Õn l-îng vèn l-u ®éng rßng. NWC ®-îc x¸c ®Þnh lµ ph©n chªnh lÖch gi-a tæng tµi s¶n l-u ®éng vµ nî ng¾n h¹n hoÆc lµ phÇn chªnh lÖch gi÷a vèn th-êng xuyªn æn ®Þnh víi bÊt ®éng s¶n rßng. NWC = TSL§ - Nî ng¾n h¹n NWC = Vèn dµi h¹n - TSL§ Kh¶ n¨ng ®¸p øng nghÜa vô thanh to¸n, më réng quy m« s¶n xuÊt kinh doanh vµ kh¶ n¨ng n¾m b¾t thêi c¬ thuËn lîi cña doanh nghiÖp phô thuéc phÇn lín vµo vèn l-u ®éng nãi chung vµ vèn l-u ®éng rßng. TSL§ - Dù tr÷ Kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh = _____________________ Nî ng¾n h¹n Dù tr÷ tån kho c¸ ytµi kho¶n khã chuyÓn thµnh tiÒn h¬n trong tæng tµi s¶n l-u ®éng vµ dÔ bÞ lç nhÊt nÕ ®-îc b¸n. Do vËy tû lÖ nµy cho biÕt kh¶ n¨ng hoµn tr¶ c¸c kho¶n nî ng¾n h¹n kh«ng phô thuéc vµo viÖc b¸n tµi s¶n dù tr÷. Tû lÖ d÷ tr÷ trªn vèn l-u ®éng. Dù tr÷ __________ Dù tr÷ = NWC _____________________________ TSL§ - Nî ng¾n h¹n Tû lÖ nµy cho biÕt phÇn thua lç mµ doanh nghiÖp ph¶i g¸nh chÞu do gi¸ trÞ hµng dù tr÷ gi¶m. Tû lÖ nµy cµng lín chøng tá r»ng gi¸ trÞ hµng dù tr÷ cña doanh nghiÖp ngµy cµng gi¶m vµ doanh nghiÖp cµng bÞ thua lç. Doanh thu thuÇn Vßng quay cña tiÒn = _________________________________________ TiÒn + chøng kho¸n ng¾n h¹n 14 Tû lÖ nµy cho biÕt sè vßng quay cña tiÒn trong mét chu kú kinh doanh (th-êng lµ mét n¨m). Tû lÖ nµy cµng lín chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn b»ng tiÒn cña doanh nghiÖp ®· t¨ng cao vµ doang thu cña doanh nghiÖp còng cã xu h-íng t¨ng lªn. Doanh thu thuÇn Vßng quay dù tr÷ tån kho = __________________________ Dù tr÷ b×nh qu©n ChØ tiªu nµy cµng cao chøng tá ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn. Dù tr÷ b×nh qu©n gi¶m do hµng ho¸ mua vÒ ®· ®-îc chi tiªu tèt, kh«ng bÞ tån ®äng l©u, kÐo theo ®ã doanh thu còng t¨ng lªn. Ng-îc l¹i tû lÖ nµy thÊp cho thÊy hµng ho¸ cña doanh nghiÖp dù tr÷ lín vµ ch-a tiªu thô ®-îc. C¸c kho¶n ph¶i thu Kú thu tiÒn = ___________________________________________ Doanh thu b×nh qu©n mét ngµy Tû lÖ nµy chØ ra kh¶ n¨ng thu håi vèn trong thanh to¸n cña doang nghiÖp. Tû lÖ nµy cao chøng tá c¸c kho¶n ph¶i thu cña doanh nghiÖp lµ kh¸ lín. L-îng vèn bÞ chiÕm dông cña doanh nghiÖp lµ kh¸ cao. Tæng doanh thu thuÇn Søc s¶n xuÊt cña vèn l-u ®éng = ___________________________________ Vèn l-u ®éng b×nh qu©n ChØ tiªu nµy cho biÕt mét ®ång vèn l-u ®éng ®em l¹i bao hiªu ®ßng doanh thu thuÇn. Tû lÖ nµy cµng cao chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp cµng t¨ng lªn v× mét ®ång vèn l-u ®äng b×nh qu©n mµ doanh nghiÖp bá ra ®· mang l¹i nhiÒu ®ång doanh thu thuÇn lín. Lîi nhuËn thuÇn (l·i gép) Søc sinh lîi cña vèn l-u ®éng = _____________________________________ Vèn l-u ®éng b×nh qu©n ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh mét ®ång vèn l-u ®éng b×nh qu©n bá ra ®· gióp doanh nghiÖp thu ®-îc bao nhiªu ®ång lîi nhuËn (l·i gép) trong kú. Tæng doanh thu thuÇn 15 Sè vßng quay cña VL§ = ___________________________________ Vèn l-u ®éng b×nh qu©n ChØ tiªu nµy cho biÕt sè vßng quay cña c¶ vèn l-u ®éng trong kú. Sè vßng quay nµy cµng t¨ng chøng tá hiÖu qu¶ sö dông vèn t¨ng vµ ng-îc l¹i sè vßng quay gi¶m th× hiÖu qu¶ sö dông vèn gi¶m. ChØ tiªu nµy cßn ®-îc gäi lµ hÖ sè lu©n chuyÓn Thêi gian cña mét vßng Thêi gian kú kinh doanh = lu©n chuyÓn ______________________________________________ Sè vßng quay cña VL§ trong kú ChØ tiªu nµy biÓu hiÖn sè ngµy cÇn thiÕt cho mét vßng quay cña vèn l-u ®éng. ChØ tiªu nµy cµng cao chøng tá vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp quay vßng chËm. Do vËy, hiÖu qu¶ sö dông vèn l-u ®éng cña doanh nghiÖp kh«ng cao. Vèn l-u ®éng b×nh qu©n HÖ sè ®¶m nhiÖm VL§ = ____________________________________ Doanh thu thuÇn 3.Vai trß cña c«ng t¸c huy ®éng, qu¶n lý vµ sö dông vèn kinh doanh Mäi nhµ doanh nghiÖp khi bá vèn vµ sö dông vèn trong kinh doanh ®Òu cã mét mong muèn ®ã lµ ®-a l¹i hiÖu qu¶ cao, vèn ph¶i sinh lêi vµ do ®ã ph¶i gi¸m s¸t tÝnh tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶ cña ®ång vèn ®-îc ®Çu t-.HiÖu qu¶ cña viÖc sö dông vèn l¹i phô thuéc vµo viÖc ph¸t huy c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn kinh doanh. Qua ph©n tÝch c¸c chi tiªu tµi chÝnh cho phÐp c¸c doanh nghiÖp cã c¨n cø ®Çu t- ®óng môc ®Ých vµ hiÖu qu¶ cao. Vai trß cña c«ng t¸c qu¶nn lý sö dông vèn kinh doanh thÓ hiÖn: -Cã vai trß trong viÖc chñ ®éng t¹o lËp vèn cho s¶n xuÊn kinh doanh, tæ chøc ®¶m b¶o vµ sö dông vèn tèt, n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tÕ cña tiÒn vèn. Tr-íc trong c¬ chÕ cò, nguån vèn s¶n xuÊt kinh doanh h¹n hÑp, chØ bao gåm ng©n s¸ch cÊp vµ vay ng©n hµng víi l·i suÊt -u ®·i. Lóc ®ã, c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn ch-a lµ vÊn ®Ò cÊp b¸ch. Ngµy nay trong c¬ chÕ thÞ tr-êng viÖc ®¶m b¶o vèn lµ nh©n tè sèng cßn, c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn ®-îc ®Æt ra ®Ó x¸c ®Þnh ®óng yªu cÇu vèn, c©n nh¾c nguån tµi trî cã hiÖu qu¶, thÝc hîp. Sö dông c¸c ®ßn bÈy kinh tÕ nh- l·i suÊt tiÒn vay, lîi tøc cæ phÇn ... ®Ó kÝch thÝch thu hót vèn, linh ho¹t trong sö dông nguån vµ c©n ®èi trang tr¶i c¸c nguån tµi trî. -C«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn kinh doanh cã vai trß trong viÖc tæ chö sö dông vèn mét c¸ch tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶. Nã gióp cho sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn 16 cña mçi doanh nghiÖp trong ®iÒu kiÖn kinh tÕ thÞ tr-êng. Quy luËt c¹nh tranh ®Æt ra tr-íc mäi nhµ kinh doanh nh÷ng yªu cÇu trong kinh doanh s¶n phÈm hµng ho²: chÊt l­îng tèt, gi² “võa ®ð” v¯ hîp víi thÞ hiÕu ng­êi tiªu dïng. Trong c¬ chÕ bao cÊp gi¸ ®Çu vµo vµ ®Çu ra cñ yÕu do Nhµ n-íc quy ®Þnh. ChØ tiªu ph¸p lÖnh vÒ doanh thu, vÒ mÆt hµng kinh doanh ®-îc giao tõ trªn xuèng. Nhµ n-íc tiÕn hµnh bï gi¸, bï lç kinh doanh. Do ®ã c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn kh«ng cã sù chñ ®éng, s¸ng t¹o h¹ch to¸n kinh tÕ chØ lµ gi¶ t¹o, c¸c doanh nghiÖp lµm ¨n l¾m hiÖu qu¶ vÉn nghiÔm nhiªn tån t¹i. Trong kinh tÕ thÞ tr-êng cã hîp t¸c, cã c¹nh tranh, c«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn ®-îc thùc hiÖn trªn c¬ së tù chñ vÒ tµi chÝnh. Tæ chøc c«ng t¸c nµy tèt sÏ ®¹t ®-îc yªu cÇu vÒ tiÕt kiÖm vèn. -C«ng t¸c qu¶n lý sö dông vèn lµ ®ßn bÈy kÝch thÝch kinh doanh s¶n xuÊt. C«ng t¸c nµy kÝch thÝch t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, ®Èy m¹nh phong trµo hiÕn kÕ, ph¸t minh, kÝch thÝch tiªu dïng, thu hót ®Çu t-, ®iÒu hoµ vèn hîp lý, ®¶m b¶o ho¹t ®éng kinh doanh s¶n xuÊttiÕn hµnh nhÞp nhµng, ¨n khíp vµ ®Çu t- vèn vµo kh©u cã lîi, t¨ng vßng quay vèn kinh doanh th«ng qua c¬ chÕ ph©n phèi thu nhËp, quü l-¬ng, quü khen th-ëng, quü phóc lîi, c¬ chÕ x©y dùng gi¸ b¸n, l·i suÊt vµ hoa hång vÒ ®¹i lý b¸n. §ång thêi qu¶n lý sö dông vèn gãp phÇn ®-a ra nh»m vµo viÖc ®Ò cao tr¸ch nhiÖm vËt chÊt, ng¨n chÆn c¸c hiÖn t-îng tiªu cùc n¶y sinh nh- lîi dông, tham nhòng hoÆc l·ng phÝ, ph« tr-¬ng h×nh thøc. Qu¶n lý sö dông vèn kinh doanh tèt ®Ó thu håi vèn nhanh, ®Ó t¸i s¶n xuÊt c¸c tµi s¶n cè ®Þnh vµ ®Çu t- míi cã tÝnh ®Õn hiÖu qu¶ kinh tÕ, kh«ng lµm cho chi phÝ kinh doanh cao vät lªn. Tãm l¹i, trong ho¹t ®éng kinh doanh c«ng t¸c qu¶n lý vµ sö dông vèn ®ãng vai trß quan träng ®ßi hái doanh nghiÖp nµo còng ph¶i tæ chøc tèt c«ng t¸c nµy th× míi ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao. 17 Ch-¬ng II Thùc tr¹ng huy ®éng, qu¶n lý vµ sö dông vèn kinh doanh ë c¸c DNTM Nhµ n-íc vµ ë C«ng ty Kinh doanh thÐp VËt t- Hµ néi I - Tæng quan vÒ DNTM Nhµ n-íc Trong thêi gian qua ngµnh th-¬ng m¹i ViÖt Nam cã xu h-íng t¨ng m¹nh, gãp phÇn tÝch cùc cho sù ph¸t triÓn kinh tÕ cña ®Êt n-íc. Sè l-îng DNTM t¨ng lªn qua c¸c n¨m. So víi n¨m 1993 chØ cã 5444 DNTM ®Õn n¨m 1994 cã 8029 doanh nghiÖp t¨ng 47,48%; n¨m 1995 cã 10806 doanh nghiÖp t¨ng 34,58%; n¨m 1996 cã 14871 doanh nghiÖp t¨ng 37,6%; n¨m 1997 cã 14625 doanh nghiÖp gi¶m 2%. Tèc ®é t¨ng sè l-îng DNTM hµng n¨m ®¹t ®¸ng kÓ, nh-ng sè t¨ng chñ yÕu ®ã bëi sè l-îng doanh nghiÖp t- nh©n, c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n vµ doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t- n-íc ngoµi. Ng-îc l¹i víi sù t¨ng trong tæng sè DNTM th× DNTM Nhµ n-íc cã xu h-íng gi¶m ®i qua c¸c n¨m. §iÒu nµy cã thÓ lµ tÊt yÕu bëi trong ®iÒu kiÖn c¹nh tranh kh«ng b×nh ®¼ng gi÷a c¸c thµnh phÇn kinh tÕ cïng víi nhiÒu khã kh¨n kh¸c. Trªn mét sè lÜnh vùc mét sè ngµnh hµng mµ doanh nghiÖp th-¬ng m¹i Nhµ n-íc kh«ng thøc hiÖn tèt h¬n so víi c¸c DNTM thuéc ngµnh kh¸c th× viÖc nh-êng chç tÊt yÕu x¶y ra. Theo nguån sè liÖu Vô Th-¬ng m¹i vµ Gi¸ c¶ tæng hîp sè l-îng DNTM n¨m 1993 cã 1799 DNTM Nhµ n-íc (chiÕm 33,05% trong tæng sè DNTM) th× trong ®ã DNTM Nhµ n-íc Trung -¬ng chiÕm kho¶ng 23,96% (trong tæng sè DNTM Nhµ n-íc). §Õn n¨m 1994 sè l-îng DNTM Nhµ n-íc t¨ng, t¨ng 6,84% so víi n¨m 1993. Nh-ng tõ n¨m 1995 ®Õn nay sè l-îng DNTM Nhµ n-íc cã xu h-íng gi¶m, nh-ng tèc ®é gi¶m còng kh«ng lín, n¨m 1995 gi¶m 6,08% so víi n¨m 1994, n¨m 1996 gi¶m 3,15% so víi n¨m 1995, n¨m 1997 gi¶m 2,47% so víi n¨m 1996. MÆc dï DNTM Nhµ n-íc cã xu h-íng gi¶m vÉn chiÕm mét tû lÖ ®¸ng kÓ trong tæng sè DNTM. N¨m 1994 chiÕm 23,94%; n¨m 1995 chiÕm 16,7%; n¨m 1996 chiÕm 11,96%; n¨m 1997 chiÕm 11,72% trong tæng sè DNTM. Tæng møc b¸n lÎ hµng ho¸ x· héi thuéc khu vùc kinh tÕ Nhµ n-íc cã gi¶m qua c¸c n¨m: N¨m 1995 ®¹t 3730 tû ®ång chiÕm 29,4%; n¨m 1996 ®¹t 3965 tû ®ång chiÕm 27%; n¨m 1997 ®¹t 4219 tû ®ång chiÕm 27,1%; n¨m 1998 ®¹t 4598 tû ®ång chØ chiÕm 26,9% so víi tæng møc b¸n lÎ hµng ho¸ trªn thÞ 18 tr-êng x· héi, xong vÒ tæng møc l-u chuyÓn hµng hãa x· héi khu vùc Nhµ n-íc chiÕm kh¸ cao, n¨m 1993 khu vùc kinh tÕ Nhµ n-íc ®¹t 46,43%; n¨m 1994 ®¹t 49,46%; n¨m 1995 ®¹t 47,53%; n¨m 1996 ®¹t 49,65%; n¨m 1997 ®¹t 50,20%; n¨m 1998 ®¹t 49,90% so víi tæng møc l-u chuyÓn hµng ho¸ cña x· héi. DNTM Nhµ n-íc tuy cã gi¶m vÒ sè doanh nghiÖp, vÒ tæng møc b¸n lÎ, xong quy m« kinh doanh d· b¾t ®Çu ®-îc phôc håi, vÉn chèt gi÷ ®-îc nhiÒu trËn ®Þa quan träng, gi÷ ®-îc vai trß chñ ®¹o trªn nhiÒu lÜnh vùc nh- trong xuÊt khÈu, trong bu«n b¸n mét sè ngµnh träng yÕu nh- xi m¨ng, x¨ng dÇu, s¾t thÐp. Trong lÜnh vùc xuÊt nhËp khÈu ë n-íc ta, c¸c DNTM Nhµ n-íc cã ®ãng gãp ®¸ng kÓ: N¨m 1997 tæng trÞ gi¸ xuÊt khÈu ®¹t 5.911.990 USD; trong ®ã xuÊt khÈu trùc tiÕp lµ 3.806.248 USD; 6 th¸ng ®Çu n¨m 1998 ®· ®¹t 3.133.045 USD. Cßn nhËp khÈu n¨m 1997 cã tæng trÞ gi¸ nhËp khÈulµ 4.784474 USD; trong ®ã nhËp khÈu trùc tiÕp lµ 3.564.962 USD; 6 th¸ng ®Çu n¨m 1998 tæng trÞ gi¸ nhËp khÈu lµ 2.296.854 USD , trong ®ã nhËp khÈu trùc tiÕp lµ 1.851.287 USD. Theo sè liÖu thèng kª, sè vèn tÝnh ®Õn thêi ®iÓm cuèi kú cña c¸c DNTM Nhµ n-íc nh- sau: BiÓu 2.1: Vèn, tµi s¶n cña DNTM Nhµ n-íc. §¬n vÞ tÝnh: triÖu ®ång. N¨m ChØ tiªu I. Tæng tµi s¶n 1996 Gi¸ trÞ 1997 Tû träng (%) Gi¸ trÞ Tû träng (%) 6 th¸ng ®Çu n¨m 1998 Gi¸ trÞ 40186740 100,00 51848334 100,00 55218992 1. TSC§ vµ ®Çu t9203456 dµi h¹n Tû träng (%) 100,00 22,90 11876080 22,91 12296387 22,27 2. TSL§ vµ ®Çu t30983284 77,10 39972248 77,09 42922605 ng¾n h¹n 77,73 1.Vèn chñ së h÷u 13973028 34,77 15557936 30,00 16128039 29,21 + Vèn KD 10940341 27,00 11915157 22,98 11962839 21,66 2. Nî ph¶i tr¶ 26213721 65,23 36290398 70,00 39090953 70,79 DNTM Nhµ n-íc lµ mét lo¹i h×nh doanh nghiÖp n¨m trong hÖ thèng kinh doanh th-¬ng m¹i. Do tÝnh chÊt ho¹t ®éng th-¬ng m¹i, lo¹i h×nh doanh nghiÖp nµy lu«n cÇn mét l-îng vèn l-u ®éng lín. Nãi chung l-îng vèn l-u ®éng trong c¸c DNTM Nhµ n-íc còng ®· chiÕm mét tû lÖ t-¬ng ®èi, kho¶ng 77% vµo n¨m 19 1996 vµ n¨m 1997, cho ®Õn 6 th¸ng ®Çu n¨m 1998 møc vèn l-u ®éng chiÕm kho¶ng gÇn 78% so víi tæng sè vèn cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i Nhµ n-íc. MÆc dï tæng nhuån vèn vÉn t¨ng ®Òu qua c¸c n¨m, nguån vèn chñ së h÷u còng t¨ng qua c¸c n¨m nh-ng tèc ®é t¨ng còng kh«ng lín, ®Æc biÖt chiÕm mét phÇn nhá trong tæng nguån vèn, chØ chiÕm 34,77% vµo n¨m 1996, ®Õn n¨m 1997 chiÕm 30% vµ cho ®Ðn 6 th¸ng ®Çu n¨m 1998 chØ chiÕm 29,21%. §iÒu ®ã chøng tá vèn huy ®éng tõ bªn ngoµi lµ qu¸ lín, ®©y lµ mét bÊt lîi ®èi víi DNTM Nhµ n-íc. Trong tæng sè c¸c DNTM Nhµ n-íc cã b¸o c¸o quyÕt to¸n tµi chÝnh sè l-îng doanh nghiÖp ph©n bæ theo quy m« vèn chñ yÕu tËp trung ë møc tõ 1 tû ®Õn 10 tû ®ång. BiÓu 2.2 Sè l-îng DNTM Nhµ n-íc ph©n theo quy m« tæng nguån vèn. 1996 N¨m 1997 6 th¸ng1998 Sè l-îng C¬ cÊu Sè l-îng C¬ cÊu Sè l-îng C¬ cÊu Sè c¸c DN DN (%) DN (%) DN (%) Tæng sè DNTMNN 1563 100,00 1566 100,00 1566 100,00 DN cã vèn<100 tr.® 28 1,85 18 1,15 5 0,32 Tõ 100tr.® ®Õn d-íi 500 tr.® 140 8,96 51 3,25 45 2,87 Tõ 500 tr.® ®Õn 1 tû ®ång 184 11,75 98 6,26 95 6,07 Tõ 1 ®Õn 5 tû ®ång 567 36,4 484 30,91 485 30,97 Tõ 5 ®Õn 10 tû ®ång 244 15,58 246 15,71 246 15,71 Tõ 10 ®Õn 50 tû ®ång 250 15,96 445 28,41 461 29,43 Tõ 50 ®Õn 100 tû ®ång 98 6,25 103 6,57 111 7,08 Tõ 100 tû ®ång trë lªn 53 3,40 121 7,74 118 7,55 Sè doanh nghiÖp TMNN cã møc vèn d-íi 1tû ®ång cã xu h-íng gi¶m qua c¸c n¨m: cã 352 doanh nghiÖp vµo n¨m 1996, 167 doanh nghiÖp vµo n¨m 1997 vµ chØ cßn 145 doanh nghiÖp vµo ngµy 30/6/1998. Trong ®ã c¸c doanh nghiÖp TMNN cã tæng nguån vèn ë ba møc d-íi 100 triÖu ®ång, tõ 100 triÖu ®Ðn d-íi 500 triÖu vµ tõ 500 triÖu ®Õn d-íi 1 tû ®Òu gi¶m , chØ chiÕm mét tû lÖ nhá trong tæng sè DNTMNN qua c¸c n¨m. 20
- Xem thêm -