Tài liệu Xây dựng và quản trị website

  • Số trang: 174 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 171 |
  • Lượt tải: 1
tranvantruong

Đã đăng 3224 tài liệu

Mô tả:

xây dựng và quản trị website
TÀI LI U H C T P à N ng, 08/2007 Tài li u này c biên so n, ch nh s a và b sung t các ngu n tài li u trên Internet. Tài li u thi#t k# website, l&p trình web hi n nay r)t nhi*u bao g m c, sách i n t c bán và cho mi-n phí trên m ng. Tuy nhiên, v/i nh0ng ng 1i m/i b2t 3u h4c r)t khó 6 ch4n cho mình nh0ng tài li u phù h p, d- h4c và 3y 9. Tài li u này s: giúp cho các b n có c ki#n th n?ng v* các v)n * liên quan #n vi c xây dCng, qu,n trD và b,o trì mEt website cho mEt t ch?ng 2 ............................................................................................................................. 15 T ng quan v mAt h8 th-ng Web.......................................................................................... 15 2.1 GiCi thi8u ................................................................................................................... 15 2.2 Mô hình h8 th-ng Web nói chung............................................................................... 15 2.3. Nguyên tGc ho t Ang................................................................................................ 16 Ch>?ng 3. ............................................................................................................................ 18 Ngôn NgI Jánh D u Siêu VMn B n HTML ......................................................................... 18 3.1 Khái ni8m................................................................................................................... 18 3.2 Các thP c? b n: Cách Rnh nghSa thP: Có 2 lo i thP: .................................................... 18 3.3 T o form .................................................................................................................... 24 3.4 T o khung (thP Frame) ............................................................................................... 28 Ch>?ng 3 ............................................................................................................................. 32 Frontpage 2002/2003 (Front page XP) ................................................................................. 32 4.1. T o trang Web........................................................................................................... 32 4.2 X[ lý nâng cao và xu t b n mAt Web site .................................................................. 47 Ch>?ng 5. CSS (Cascading Style Sheets)............................................................................. 58 5.1 Khái quát.................................................................................................................... 58 5.2 K] thu^t CSS (nhIng k] thu^t thông d ng) ................................................................ 59 5. 3 MAt s- thuAc tính hay dùng trong CSS (cùng thP HTML) .......................................... 60 Ch>?ng 6. ............................................................................................................................ 63 S[ d ng phan m m Photoshop, Coreldraw áp d ng cho vi8c chdnh s[a, xu t nh cho Web .. 63 6.1- J, ho trên Web ....................................................................................................... 63 6.2- X[ lý , hfa trên Web: ............................................................................................. 65 Ch>?ng 7 ............................................................................................................................. 66 GiCi thi8u mAt s- ngôn ngI l^p trình Web – Ngôn ngI l^p trình ASP.................................. 66 7.1.Khái ni8m v CGI: ..................................................................................................... 66 7.2.GiCi thi8u mAt s- ngôn ngI l^p trình WEB................................................................. 67 7.3. – Ngôn ngI ASP ....................................................................................................... 71 Ch>?ng 8. .......................................................................................................................... 114 Qu n trR máy ch Web Server trên Windows...................................................................... 114 8.1. GiCi thi8u WEB Server............................................................................................ 114 8.2. GiCi thi8u mAt s- phan m m Web Server................................................................. 114 8.3. Qu n trR máy ch WebServer trên Windows - Phan m m IIS Web Server................ 115 Ch>?ng 9. .......................................................................................................................... 138 Các b>Cc Xây djng mAt website........................................................................................ 138 9.2. Các b>Cc xây djng mAt website .............................................................................. 139 9.3. K] thu^t kh o sát, thu th^p thông tin........................................................................ 141 9.4. Phân tích, lja chfn các thành phan chính c a Website, th tj >u tiên ..................... 143 9.5. Ph>?ng án k] thu^t, mô hình b o m^t, v^n hành website ......................................... 144 9.6. C u trúc c? sl dI li8u Web ..................................................................................... 148 9.7. Ph>?ng án trimn khai xây djng Web ........................................................................ 149 Ch>?ng 10. ........................................................................................................................ 151 4 JavaScript (B sung) .......................................................................................................... 151 I. ToNG QUAN Vq JAVASCRIPT.............................................................................. 151 II. Sr DsNG JAVASCRIPT ........................................................................................ 153 III. HÀM VÀ JuI TvwNG.......................................................................................... 161 IV. TxO JuI TvwNG TRONG JAVASCRIPT ............................................................ 164 V. Sy KIzN TRONG JAVASCRIPT ............................................................................ 167 Tài li8u tham kh o ............................................................................................................. 175 5 Ch ng I. Gi#i thi%u v( InterNet, World Wide Web I. INTERNET 1.1 L2ch s4 phát tri7n M ng Internet ngày nay là mAt m ng toàn cau, bao g,m hàng ch c tri8u ng>{i s[ d ng, >|c hình thành cu-i th^p k} 60 t~ mAt thí nghi8m c a BA Qu-c phòng M]. T i th{i imm ban au ó là m ng ARPAnet c a Ban qu n lý dj án nghiên c u qu-c phòng. ARPAnet là mAt m ng th[ nghi8m ph c v các nghiên c u qu-c phòng, mAt trong nhIng m c ích c a nó là xây djng mAt m ng máy tính có kh nMng chRu jng các sj c- (ví d mAt s- nút m ng bR t n công và phá hu} nh>ng m ng v€n ti•p t c ho t Ang). M ng cho phép mAt máy tính b t kƒ trên m ng liên l c vCi mfi máy tính khác. Kh nMng k•t n-i các h8 th-ng máy tính khác nhau ã h p d€n mfi ng>{i, m…t khác ây c†ng là ph>?ng pháp thjc t• duy nh t m k•t n-i các máy tính c a các hãng khác nhau. K•t qu là các nhà phát trimn phan m m l M], Anh và châu Âu bGt au phát trimn các phan m m trên bA giao th c TCP/IP (giao th c >|c s[ d ng trong vi8c truy n thông trên Internet) cho t t c các lo i máy. Ji u này c†ng h p d€n các tr>{ng i hfc, các trung tâm nghiên c u lCn và các c? quan chính ph , nhIng n?i mong mu-n mua máy tính t~ các nhà s n xu t, không bR ph thuAc vào mAt hãng c- Rnh nào. Bên c nh ó các h8 th-ng c c bA LAN bGt au phát trimn cùng vCi sj xu t hi8n các máy m bàn (desktop workstations) - 1983. Phan lCn các máy m bàn s[ d ng Berkeley UNIX, phan m m cho k•t n-i TCP/IP ã >|c coi là mAt phan c a h8 i u hành này. MAt i u rõ ràng là các m ng này có thm k•t n-i vCi nhau d‰ dàng. Trong quá trình hình thành m ng Internet, NSFNET ( >|c sj tài tr| c a HAi Khoa hfc qu-c gia M]) óng mAt vai trò t>?ng -i quan trfng. Vào cu-i nhIng nMm 80, NFS thi•t l^p 5 trung tâm siêu máy tính. Tr>Cc ó, nhIng máy tính nhanh nh t th• giCi >|c s[ d ng cho công vi8c phát trimn v† khí mCi và mAt vài hãng lCn. VCi các trung tâm mCi này, NFS ã cho phép mfi ng>{i ho t Ang trong lSnh vjc khoa hfc >|c s[ d ng. Ban au, NFS Rnh s[ d ng ARPAnet m n-i 5 trung tâm máy tính này, nh>ng ý , này ã bR thói quan liêu và bA máy hành chính làm th t b i. Vì v^y, NFS ã quy•t Rnh xây djng m ng riêng c a mình, v€n dja trên th t c TCP/IP, >{ng truy n t-c A 56 kbps. Các tr>{ng i hfc >|c n-i thành các m ng vùng, và các m ng vùng >|c n-i vCi các trung tâm siêu máy tính. J•n cu-i nMm 1987, khi l>|ng thông tin truy n t i làm các máy tính kimm soát >{ng truy n và b n thân m ng i8n tho i n-i các trung tâm siêu máy tính bR quá t i, mAt h|p ,ng v nâng c p m ng NSFNET ã >|c ký vCi công ty Merit Network Inc, công ty ang cùng vCi IBM và MCI qu n lý m ng giáo d c l Michigan. M ng c† ã >|c nâng c p bŠng >{ng i8n tho i nhanh nh t lúc b y gi{, cho phép nâng t-c A lên g p 20 lan. Các máy tính kimm soát m ng c†ng >|c nâng c p. Vi8c nâng c p m ng v€n liên t c >|c ti•n hành, …c bi8t trong nhIng nMm cu-i cùng do s- l>|ng ng>{i s[ d ng Internet tMng nhanh chóng. Jimm quan trfng c a NSFNET là nó cho phép mfi ng>{i cùng s[ d ng. Tr>Cc NSFNET, chd có các nhà khoa hfc, chuyên gia máy tính và nhân viên các c? quan chính ph >|c k•t n-i Internet. NSF chd tài tr| cho các tr>{ng i hfc m n-i m ng, do ó m‹i sinh viên i hfc u có kh nMng làm vi8c trên Internet. 6 Ngày nay m ng Internet ã >|c phát trimn nhanh chóng trong giCi khoa hfc và giáo d c c a M], sau ó phát trimn rAng toàn cau, ph c v mAt cách Gc ljc cho vi8c trao i thông tin tr>Cc h•t trong các lSnh vjc nghiên c u, giáo d c và gan ây cho th>?ng m i. 1.2 T8 ch9c c:a Internet Internet là mAt liên m ng, t c là m ng c a các m ng con. V^y au tiên là v n k•t n-i hai m ng con. Jm k•t n-i hai m ng con vCi nhau, có hai v n can gi i quy•t. V m…t v^t lý, hai m ng con chd có thm k•t n-i vCi nhau khi có mAt máy tính có thm k•t n-i vCi c hai m ng này. Vi8c k•t n-i ?n thuan v v^y lý ch>a thm làm cho hai m ng con có thm trao i thông tin vCi nhau. V^y v n th hai là máy k•t n-i >|c v m…t v^t lý vCi hai m ng con ph i himu >|c c hai giao th c truy n tin >|c s[ d ng trên hai m ng con này và các gói thông tin c a hai m ng con sŒ >|c g[i qua nhau thông qua ó. Máy tính này >|c gfi là Internet gateway hay router. Hai m=ng Net 1 và Net 2 k?t n@i thông qua router R. Khi k•t n-i ã trl nên ph c t p h?n, các máy gateway can ph i bi•t v s? , ki•n trúc c a các m ng k•t n-i. Ví d trong hình sau ây cho th y nhi u m ng >|c k•t n-i bŠng 2 router. M=ng k?t n@i v#i nhau thông qua 2 router Nh> v^y, router R1 ph i chuymn t t c các gói thông tin •n mAt máy nŠm l m ng Net 2 ho…c Net 3. VCi kích th>Cc lCn nh> m ng Internet, vi8c các routers làm sao có thm quy•t Rnh v vi8c chuymn các gói thông tin cho các máy trong các m ng sŒ trl nên ph c t p h?n. Jm các routers có thm thjc hi8n >|c công vi8c chuymn mAt s- lCn các gói thông tin thuAc các m ng khác nhau ng>{i ta ra quy tGc là: Các routers chuymn các gói thông tin dja trên Ra chd m ng c a n?i •n, ch không ph i dja trên Ra chd c a máy nh^n. Nh> v^y, dja trên Ra chd m ng nên t ng s- thông tin mà router ph i l>u giI v s? , ki•n trúc m ng sŒ tuân theo s- m ng trên Internet ch không ph i là s- máy trên Internet. 7 Trên Internet, t t c các m ng u có quy n bình •ng cho dù chúng có t ch c hay s- l>|ng máy là r t chênh l8ch nhau. Giao th c TCP/IP c a Internet ho t Ang tuân theo quan imm sau: T t các các m ng con trong Internet nh> là Ethernet, mAt m ng di8n rAng nh> NSFNET back bone hay mAt liên k•t imm- imm giIa hai máy duy nh t u >|c coi nh> là mAt m ng. Ji u này xu t phát t~ quan imm au tiên khi thi•t k• giao th c TCP/IP là m có thm liên k•t giIa các m ng có ki•n trúc hoàn toàn khác nhau, khái ni8m "m ng" -i vCi TCP/IP bR •n i phan ki•n trúc v^t lý c a m ng. Jây chính là imm giúp cho TCP/IP t• ra r t m nh. Nh> v^y, ng>{i dùng trong Internet hình dung Internet là mAt m ng th-ng nh t và b t kƒ hai máy nào trên Internet u >|c n-i vCi nhau thông qua mAt m ng duy nh t. Hình vŒ sau mô t ki•n trúc t ng thm c a Internet. 8 M ng Internet d>Ci con mGt ng>{i s[ d ng. Các máy >|c n-i vCi nhau thông qua mAt m ng duy nh t. (b) - Ki•n trúc t ng quát c a m ng Internet. Các routers cung c p các k•t n-i giIa các m ng. M ng Internet chi ti•t h?n 1.3 VEn F( quGn lý m=ng Internet - Thjc ch t Internet không thuAc quy n qu n lý c a b t kƒ ai. Nó không có giám -c, không có ban qu n trR. B n có thm tham gia ho…c không tham gia vào Internet, ó là quy n c a m‹i thành viên. M‹i m ng thành phan sŒ có mAt giám -c hay ch tRch, mAt c? quan chính ph ho…c mAt hãng i u hành, nh>ng không có mAt t ch c nào chRu trách nhi8m v toàn bA Internet. - Hi8p hAi Internet (Internet Socity - ISOC) là mAt hi8p hAi tj nguy8n có m c ích phát trimn kh nMng trao i thông tin dja vào công ngh8 Internet. Hi8p hAi bau ra Internet Architecture Board- IAB ( y ban Ki•n trúc m ng). y ban này có trách nhi8m >a ra các h>Cng d€n v k] thu^t c†ng nh> ph>?ng h>Cng m phát trimn Internet. IAB hfp Rnh kƒ m bàn v các v n nh> các chu•n, cách phân chia tài nguyên, Ra chd ... - Mfi ng>{i trên Internet thm hi8n nguy8n vfng c a mình thông qua y ban K] thu^t Internet (Internet Engineering Task Force - IETF). IETF c†ng là mAt t ch c tj nguy8n, có m c ích th o lu^n v các v n k] thu^t và sj ho t Ang c a Internet. N•u mAt v n >|c coi trfng, IETF l^p mAt nhóm k] thu^t m nghiên c u v n này. - Nhóm …c trách nghiên c u phát trimn Internet (IRTF). - Trung tâm thông tin m ng (Network Information Center -NIC) g,m có nhi u trung tâm khu vjc nh> APNIC - khu vjc châu á -Thái Bình D>?ng. NIC chRu trách nhi8m phân tên và Ra chd cho các m ng máy tính n-i vào Internet. 9 II. WORLD WIDE WEB “B t kƒ mAt cá nhân nào, ang s[ d ng b t kƒ lo i máy tính nào, l b t kƒ n?i nào, u có thm truy c^p >|c dI li8u trên Internet chd nh{ s[ d ng mAt ch>?ng trình ?n gi n” ó là ý t>lng c a Tim Berners-Lee - MAt nhà khoa hfc t i phòng thí nghi8m v^t lý châu âu (CERN) vào nMm 1989. World Wide Web 1.4 NguMn g@c World Wide Web. Vào cu-i nMm 1980, Tim Berner Lee ã vi•t mAt ch>?ng trình l>u trI dI li8u tên là “Enquire” là c? sl m sau này phát trimn ch>?ng trình cho Web server và Web client au tiên. Ch>?ng trình này >|c bGt au vào tháng 12 nMm 1990 t i CERN và >|c qu ng bá vào mùa hè nMm 1991. "WorldWideWeb" trình duy8t hypertext au tiên ch y trên máy NeXT - Step. C†ng vào th{i gian này ã có nhi u công trình chu•n hoá các h8 th-ng Hypertext. Các n‹ ljc này t^p trung vào lSnh vjc Internet theo sj phát trimn c a Hypertext Markup Language, hay HTML, >|c thi•t l^p bli Tim Berner Lee. Phiên b n au tiên này bây gi{ gfi là HTML 1.0 NMm 1993, mAt sinh viên trP tên là Marc Andressen, tr>{ng i hfc Illinois t i UrbanaChampaign ã t o ra mAt giao di8n , hfa au tiên dành cho Web >|c gfi là Mosaic. Ban au nó ã >|c phát trimn trên n n X Windows, mAt môi tr>{ng dja vào Unix. (Lúc ó Unix là h8 i u hành ph bi•n nh t cho các h8 th-ng máy tính n-i k•t vCi Internet). Sau ó, NhIng ng>{i l^p trình Mosaic bGt au nghS ra các phan ml rAng tuƒ bi•n dành cho HTML nhŠm ml rAng các tính nMng c a bA trình duy8t Mosaic. W3C (World Wide Web Consortium) >|c hình thành vào cu-i nMm 1994, vCi h>Cng d€n c u trúc và sj phát trimn HTML l mAt c p A >u tiên nh t và phát trimn ngôn ngI này cho •n nay. 1.5 World Wide Web là gì? Theo W3C: World Wide Web là m ng l>Ci ngu,n thông tin cho phép ta khai thác thông qua mAt s- công c , ch>?ng trình ho t Ang d>Ci các giao th c m ng. World Wide Web là công c , ph>?ng ti8n hay úng h?n là mAt dRch v c a Internet. Himu th• nào là dRch v Internet? Jó là nhIng cách th c >|c s[ d ng trên Internet nhŠm giúp cho vi8c trao i thông tin trl nên thu^n ti8n và d‰ dàng. 10 Không gi-ng vCi nhIng dRch v khác c a Internet, Web cung c p thông tin r t a d ng, bao g,m vMn b n, hình nh, âm thanh, video, nghSa là nhIng gì chúng ta có thm c m nh^n >|c. Thông tin >|c bimu di‰n bŠng “trang Web” theo úng nghSa c a mAt trang mà chúng ta có thm nhìn th y trên màn hình máy tính. Mfi thông tin u có thm bimu thR trên trang Web ó, km c âm thanh, hình nh Ang. Nh>ng v n lý thú nh t c a Web nŠm l khía c nh khác. Trang Web b n nhìn th y trên màn hình máy tính có kh nMng liên k•t vCi nhIng trang Web khác, d€n ta •n nhIng ngu,n thông tin khác. Kh nMng này c a Web có >|c nh{ thông qua các “siêu liên k•t” (hyperlink). Siêu liên k•t v b n ch t là Ra chd tr• tCi ngu,n thông tin (trang Web) nŠm âu ó trên Internet. BŠng nhIng siêu liên k•t này, các trang Web có thm liên k•t vCi nhau thành mAt m ng chŠng chRt, trang này chd tCi trang khác, cho phép ta chu du trên bimn c thông tin. 1.6 Trình duy%t Web World Wide Web >|c bGt au t i CERN (Conseil European pour la Recherche Nucleaire, bây gi{ >|c gfi là European Laboratory for Particle Physics). M…c dù ý t>lng v Web xu t phát t~ nhi u n?i khác nhau, nh>ng mAt nghR ban au ã >|c vi•t bŠng vMn b n và >|c thông tin t i CERN vào nMm 1989. CERN còn chRu trách nhi8m v vi8c phát trimn bA trình duy8t Web au tiên, và bA trình duy8t này ã >|c xu t b n vào nMm 1990. BA trình duy8t au tiên này ã >|c so n th o trên mAt máy NeXT-Step. Không gi-ng nh> các bA trình duy8t vCi các giao di8n , hfa mà chúng ta th>{ng nhìn th y ngày nay, nó chd himn thR vMn b n (text). Các bA trình duy8t khác c†ng sCm >|c phát trimn, bao g,m Erwise, Viola, và Lynx. Ngày nay, nhi u máy v€n còn s[ d ng các bA trình duy8t không thuAc , hfa này, …c bi8t là Lynx. Lynx >|c s[ d ng ch y•u trên các h8 th-ng Unix và VMS, m…c dù nó có s”n -i vCi t t c các trình ng d ng lCn. Sau ó, NCSA (National Center for Supercomputing Applications), …t c? sl t i tr>{ng i hfc c a Illinois l Urbana-Champaign, bGt au quan tâm •n Web và bGt au phát trimn mAt bA trình duy8t. BA trình duy8t này, Mosaic for X, ã >|c xu t b n rAng rãi trên các n n X, C/Windows và Macintosh vào tháng 9 nMm 1993. MAt trong nhIng ng>{i ã làm vi8c trên án này là mAt sinh viên t i NCSA, ch>a t-t nghi8p, tên Mark Andreessen. Vào nMm 1994, Mark Andreessen và nMm ng>{i khác ã r{i NCSA và thành l^p Mosaic Communications Corporation, sau ó trl thành Netscape Communications Corporation. Trong khi ó, Microsoft ã phát trimn Internet Explorer (lE), là -i th c nh tranh chính c a Netscape; Sun Microsystems ã phát trimn HotJava; và America Online (AOL) ã phát trimn bA trình duy8t AOL c a riêng hf. Gan ây, mAt công ty có tên là WebTV ã giCi thi8u mAt bA trình duy8t ch y trên truy n hình nh{ s[ d ng mAt hAp set-top. Bây gi{ th^m chí không can s[ d ng máy tính • truy c^p Web! Hai bA trình duy8t chính Internet Explorer. >|c s[ d ng ngày nay là Netscape Navigator và Microsoft Tháng 10 nMm 1994 Netscape giCi thi8u Netscape Navigator 1.0 mi‰n phí -i vCi ng>{i s[ d ng thông qua lnternet. Tháng 3 nMm 1995 Netscape Navigator 1.1 >|c công b-. Nó bao g,m sj h‹ tr| -i vCi các tính nMng trình bày cao c p nh{ s[ d ng các font , hfa và các b ng bimu HTML 3.0. Các tính nMng này cho phép trình bày các trang ph c t p h?n, bao g,m vi8c b- trí nhi u cAt text và các hình nh linh Ang. 11 Tháng 9 nMm 1995 Netscape giCi thi8u Netscape Navigator Gold 2.0, bA trình duy8t này cho phép ng>{i s[ d ng t o, chdnh s[a và Rnh h>Cng các tài li8u trjc tuy•n mAt cách d‰ dàng. V b n ch t, bA chdnh s[a này h‹ tr| các phan ml rAng Netscape. Các tính nMng bao g,m sj h‹ tr| -i vCi các khung (frame), mAt tính nMng trình bày trang trên Netscape Navigator 2.0 cho phép himn thR nhi u ô có thm >|c cuAn mAt cách Ac l^p trên mAt màn hình ?n; các font và các b ng bimu HTML 3.0. Tháng 1 nMm 1996 Netscape công b- các plug-in, ây là các phan m m nh• c i ti•n các tính nMng c a bA trình duy8t. Tháng 4 nMm 1996 Netscape công b- Netscape Navigator 3.0. Nó h‹ tr| các thP HTML mCi, bao g,m màu n n trong b ng bimu và các ch c nMng nhúng audio và video. Microsoft Internet Explorer 2.0 dành cho Macintosh >|c xu t b n. Nó h‹ tr| plug-in Shockwave, các thP HTML 2.0 và 3.0, QuickTime, và Virtual Reality Modeling Language (VRML). Tháng 5 nMm 1996 Microsoft internet Explorer 3.0 Beta s”n sàng. Tháng 6 nMm 1996 Netscape công b- rŠng có trên 130 nhà phát trimn plug-in ang t o các plug-in m làm vi8c vCi Netscape Navigator. Nó c†ng công b- rŠng site Internet c a nó nh^n trên 80 tri8u l>|t truy c^p mAt ngày và ã tích l†y trên 10 t} l>|t truy c^p km t~ khi bGt au. Microsoft ti•p t c phát trimn IE 3.0, và sŒ giCi thi8u kh nMng ml rAng qua các Active X control. Tháng 8 nMm 1996 Netscape công b- Netscape Navigator 3.0 h‹ tr| c Java và JavaScript. MAt s- nhà phát trimn thuAc nhóm th ba l^p ra các s? , m phát trimn các plug-in nhŠm t^n d ng tính nMng c a Netscape Navigator 3.0. Jã có 175 plug-in >|c công b- cho Netscape Navigator. Microsoft tung ra lnternet Explorer 3.0. Các Web site ng au cung c p nAi dung mi‰n phí mà có thm chd >|c xem bli nhIng ng>{i s[ d ng lnternet Explorer 3.0. Tháng 10 nMm 1996 Netscape công b- Netscape Communicator, bA trình duy8t này h|p nh t phan m m bA trình duy8t Netscape Navigator 4.0, phan m m t o HTML Netscape Composer, th> i8n t[ Netscape Messenger, phan m m th o lu^n nhóm Netscape Collabra, và phan m m cAng tác th{i gian thjc Netscape Conference. Netscape công b- Netscape Navigator 4.0, bao g,m sj h‹ tr| -i vCi sj Rnh vR tuy8t -i, t o lCp và stylesheet, các font HTML mCi, và sj h‹ tr| -i vCi Netscape ONE (the open network environment). Tháng 1 nMm 1997 Microsoff giCi thi8u Internet Explorer 3.0 cu-i cùng dành cho Macintosh. Microsoft lnternet Explorer 3.0 cung c p sj h‹ tr| ay -i vCi HTML 3.2, các b ng bimu, các khung và các khung c i ti•n (không có >{ng biên và di Ang). VCi phiên b n này, lnternet Explorer trl thành bA trình duy8t au tiên cho phép nhIng ng>{i s[ d ng Macintosh xem các trang Web >|c t o nh{ s[ d ng cascading stylesheet chu•n c a HTML. Tháng 4 nMm 1997 Microsoft công b- Microsoft Internet Explorer 4.0. Sj h‹ tr| stylesheet c i ti•n. Dynamic HTML, và Active Desktop >|c xem nh> là mAt làn sóng mCi trong sj trình duy8t. Tháng 7 nMm 1997 Microsoft ch ng thjc HTML 4.0 c a World Wide Web Consortium và công b- sj h‹ tr| trong M icrosoft Internet Explorer 4.0. Các …c tính chính c a các bA trình duy8t 12 Jôi khi b n c n tìm himu bA trình duy8t có nhIng …c tính nào và ai h‹ tr| chúng. Ji u quan trfng là b n ph i nh^n bi•t các …c tính nào >|c h‹ tr| bli các bA trình duy8t nào và chúng >|c thjc thi lan au trong các phiên b n nào. NGm vIng i u này, b n sŒ có thm thjc hi8n các quy•t Rnh v kimu thi•t k• và các …c tính c a các Web site dja vào sj phân tích các s- li8u th-ng kê server -i vCi nhIng bA trình duy8t nào mà ng>{i xem c a b n ang s[ d ng và bao nhiêu ng>{i trong s- hf không thm nhìn th•y các …c tính mà b n ã s[ d ng. Trong m c này, chúng ta sŒ xem xét chi ti•t h?n v các bA trình duy8t mà b n có thm g…p. III. Microsoft Internet Explorer Microsoft lnternet Explorer hi8n ang l phiên b n 6.0. Microsoft ã phát trimn mAt s- công ngh8, bao g,m các stylesheet và ActiveX. Các FUc tính chính : Ja ph>?ng ti8n truy n thông, sj t>?ng tác, và các k] thu^t t o hình Ang IE h‹ tr| các k] thu^t t o ho t hình GlF. Nó c†ng ã h‹ tr| các applet Java km t~ phiên b n 3.0b2. Sj bao hàm c a thP SCRIPT -i vCi JavaScript ã xu t hi8n cùng vCi phiên b n 3.0. Microsoft c†ng ã sao chép ý t>lng plug-in c a Netscape - hi8n có nhi u plug-in dành cho c Navigator và IE. IE ã h‹ tr| các form ngay t~ lúc au - phiên b n 1.0. Có lŒ bi•n i h p d€n nh t trong vi8c phát trimn IE là sj giCi thi8u c a ActiveX. ActiveX ã >|c sáng t o bli Microsoft, i u chdnh các công ngh8 hi8n có OLE 2.0 và OCX cho phù h|p vCi các trình ng d ng lnternet. MAt ActiveX control là mAt sj k•t h|p giIa mAt plug-in và mAt applet Java - nó b sung tính nMng ho t Ang gi-ng nh> mAt plug-in, và nó ch y mAt cách Ac l^p vCi bA trình duy8t, gi-ng nh> mAt applet. Không gi-ng nh> mAt applet, ActiveX control >|c t i xu-ng và >|c ch a trên Sa c ng c a ng>{i s[ d ng. Các ActiveX control hi8n không >|c h‹ tr| bli b t kƒ bA trình duy8t nào ngoài IE m…c dù có mAt plug-in Navigator cho phép b n xem các ActiveX control. Sj h‹ tr| -i vCi ActiveX bGt au vCi phiên b n IE 3.0. Các table, layout, và style Microsoft Internet Explorer ã h‹ tr| các table km t~ phiên b n 1.0 và các frame km t~ phiên b n 3.0. Các tùy chfn mà nó h‹ tr| -i vCi các frame h?i khác vCi các tùy chfn >|c h‹ tr| bli Netscape Navigator, và Microsoft ã phát minh ra các frame (nh{ s[ d ng thP (FRAME). B n sŒ tìm himu thêm v các frame trong ch>?ng 5. Hình Gnh IE ã h‹ tr| các hình nh km t~ phiên b n 2.0. Nó không h‹ tr| nhi u tùy chfn b- trí hình nh, ch•ng h n nh> canh giIa, ho…c dàn text xung quanh -i t>|ng nh. IE c†ng h‹ tr| các b n , nh. Th và tin t9c BGt au vCi phiên b n 2.0, IE ã h‹ tr| vi8c fc và gli e-mail, cùng vCi vi8c fc và gli •n các newsgroup. BGo mXt Gi-ng nh> Navigator, IE h‹ tr| các ch ng nh^n k] thu^t s- m b o m sj an toàn. Ngoài ra, IE có mAt công ngh8 >|c gfi là Authenticode. Authenticode cho phép nhIng ng>{i t o phan 13 m m ký nh^n phan m m c a hf bŠng k] thu^t s- m nhIng ng>{i s[ d ng có thm bi•t chGc rŠng phan m m này (bao g,m c applet Java) ã •n t~ n?i gi-ng nh> hf nghS. MAt …c tính trong IE mà nhi u b- m— tìm th y h p d€n là kh nMng s[ d ng "parental controls" >|c cài s”n vào bA trình duy8t. Các cài …t này sŒ không cho phép ng>{i s[ d ng xem các web site v-n có các nAi dung không thm ch p nh^n >|c. 14 Ch ng 2 T8ng quan v( mYt h% th@ng Web 2.1 Gi#i thi%u MAt h8 th-ng Web là mAt h8 th-ng cung c p thông tin trên m ng Internet thông qua các thành phan Máy ch , trình duy8t và nAi dung thông tin. Trong ch>?ng này sŒ giCi thi8u mAt cách c? b n nguyên lý ho t Ang c a mAt h8 th-ng Web c†ng nh> các thông tin liên quan tCi các cách th c xác Rnh vR trí ngu,n thông tin, cách th c trao i dI li8u giIa máy ch vCi trình duy8t và cách th c thm hi8n thông tin. 2.2 Mô hình h% th@ng Web nói chung M ng dRch v Web là m ng các máy tính liên quan •n dRch v Web bao g,m các máy ch dRch v , các máy tính và thi•t bR ph c v cho vi8c cung c p dRch v Web. H8 th-ng ó bao g,m: - J>{ng k•t n-i vCi m ng cung c p dRch v Internet 15 - Các máy ch cung c p dRch v Web: cung c p các dRch v web hosting, ch a các phan m m Application Server m b o vi8c phát trimn các dRch v trên web, k•t n-i •n các c? sl dI li8u trên các máy tính khác, m ng khác - Các máy ch c? sl dI li8u, máy ch ch ng thjc, máy ch tìm ki•m ... - H8 th-ng t>{ng l[a (c phan c ng và phan m m) vCi môi tr>{ng Internet. m b o an toàn cho h8 th-ng máy ch - H8 th-ng máy tr m i u hành, c^p nh^t thông tin cho máy ch Web... 2.3. Nguyên t\c ho=t FYng Khi máy client k•t n-i vào Internet (thông qua h8 th-ng m ng LAN hay các >{ng dial up..), ng>{i s[ d ng dùng trình duy8t web (web browser) gõ Ra chd tên mi n can truy nh^p (ví d : http://www.vnn.vn) g[i yêu cau •n máy ch Web. Web Server xem xét và thjc hi8n h•t nhIng yêu cau t~ phía Web browser g[i •n. K•t qu là mAt trang "thuan HTML" >|c >a ra Browser. Ng>{i s[ d ng sŒ hoàn toàn trong su-t vCi nhIng gì Šng sau c a mAt Web server nh> CGI Script, các ng d ng c? sl dI li8u. Tr>{ng h|p là web tSnh thì web server sŒ l y thông tin l>u s”n trên máy ch d ng th> m c, file g[i l i theo yêu cau c a client. Tr>{ng h|p web Ang (dùng các ngôn ngI l^p trình web nh> ASP, PHP, JSP, CGI ... k•t n-i và khai thác c? sl dI li8u. MAt ví d : Khi có k• ho ch i công tác t i Hà nAi, A bi•t có thm tìm >|c các thông tin liên quan tCi th{i ti•t l Hà nAi t i Ra chd Web "http://hanoi.vnn.vn" – Ra chd này chính là mAt URI (Uniform Resource Identifier - world wide web address) . Khi A nh^p URI trên vào trình duy8t thì: 1. Trình duy8t sŒ thjc hi8n g[i yêu cau l y thông tin tCi Ra chd xác Rnh trong URL thông qua giao th c truy n dI li8u có tên là http. 16 2. Máy ch nCi ch a thông tin sŒ xác Rnh nhIng thông tin can thi•t theo yêu cau dja trên URI c a ng>{i s[ d ng g[i tCi. Truy n thông tin liên qua tCi yêu cau tCi ng>{i s[ d ng thông qua giao th c truy n thông http. 3. Trình duy8t sau khi nh^n >|c k•t qu tr l{i c a máy ch sŒ ti•n hành trình bày dI li8u k•t qu nh^n >|c theo khuôn d ng nh t Rnh. B n thân trong k•t qu nh^n >|c c†ng bao g,m các liên k•t tCi thông tin l vR trí khác trên Web và các vR trí này c†ng >|c xác Rnh bli các URI. Trong ví d trên ã giCi thi8u cho chúng ta ba c u trúc c a Web g,m: Xác Rnh vR trí thông tin, Trao i và cách thm hi8n thông tin: 1. Xác Rnh vR trí thông tin: M‹i resource trong Web sŒ >|c xác Rnh bli Uniform Resource Identifier (URI). Trong ví d trên, resource dùng m l y tông tin v th{i ti•t l Hà nAi >|c xác Rnh b{i URI: "http://hanoi.vnn.vn". 2. Trao i thông tin: Các tác nhân c a Web (trình duy8t – browser, web server, …) thjc hi8n trao i thông tin thông qua các message, các message này >|c hình thành khi có yêu cau c a ng>{i s[ d ng ho…c khi thjc hi8n các ti•n trình x[ lý dI li8u. Các giao th c (Protocols) sŒ Rnh nghSa cách th c trao i dI li8u giIa các tác nhân trong Web, trong ví d này là giao th c HTTP. Thm hi8n thông tin: Các message >|c hình thành khi trao -i thông tin giIa các tác nhân trong web ã ch a các Rnh d ng dI li8u. Tùy thuAc vào t~ng yêu cau c thm mà các inh d ng thm hi8n dI li8u sŒ khác nhau. Trong tr>{ng h|p khi nh^n k•t qu tr l{i t~ các web server, các Rnh d ng ó có thm là: HTML, XML, … dI li8u nh, … Dja trên các Rnh d ng >|c Rnh nghSa này, trình duy8t sŒ trình bày l i sao cho dI li8u có thm giúp ng>{i s[ d ng khai thác thông tin mAt cách d‰ dàng. 17 Ch ng 3. Ngôn Ng] ánh DEu Siêu V_n BGn HTML 3.1 Khái ni%m HTML(Hypertext Markup Language) là ngôn ngI ánh d u siêu vMn b n, mAt ngôn ngI thông d ng himn thR Web. Ngôn ngI HTML không ph i là mAt ngôn ngI l^p trình. HTML gfi là ngôn ngI chd vì nó g,m các t^p h|p nh• các nhóm ký tj theo mAt quy tGc mà b n dùng m quy Rnh kimu dáng, vR trí, cách th c c a vMn b n, nh, âm thanh hay b t c mAt -i t>|ng nào khác cùng vCi sj liên k•t giIa chúng. Các trang vi•t bŠng ngôn ngI HTML có c u trúc nh> sau: tiêu * trang <TITLE> </HEAD> <BODY> NEi dung v?n b,n </BODY> </HTML> 3.2 Các tha c bGn: Cách F2nh nghba tha: Có 2 lo=i tha: - ThP có nAi dung: <Tên thP> nAi dung text </Tên thP> <tên thP>: BGt au mAt thP. </tên thP>: K•t thúc mAt thP. - ThP r‹ng: <Tên thP> (Tr>{ng h|p này không có k•t thúc thP) 3.2.1 Các th- ./nh ngh0a .o n v2n b3n, ki6u ch7 ThP P: JRnh nghSa o n vMn b n. Cú pháp: <P> nAi dung o n vMn b n </P> Mã ngu,n <html> <head><title>Test

Day la noi dung doan text

Xâu ký tj nŠm giIa không himn thR trên trang Web mà himn thR t i thanh phía trên c a Browser. Xâu ký tj nŠm giIa >|c …t trong phan header khi trang Web >|c in ra. 18 Xâu ký tj nŠm giIa >|c ghi l i khi b n c^p nh^t trang Web này vào m c các trang Web yêu thích (Fovorites). 3.2.2. 8u .9 trong m t trang v2n b3n HTML Mã nguMn: TCa <HEAD> <BODY> <H1>Zây là <H2>Zây là <H3>Zây là <H4>Zây là <H5>Zây là <H6>Zây là * thí dX 3u 3u 3u 3u 3u 3u * 1 * 2 * 3 * 4 * 5 * 6 3.2.3. Xu=ng dòng và chia .o n trong trang HTML Khi b n ánh máy mAt vMn b n trong mAt ch>?ng trình so n th o vMn b n nào ó, b n có thm chd can b m phím Return m k•t thúc mAt dòng hay mAt o n vMn, nh>ng b n sŒ can ph i làm nhi u thao tác h?n khi b n mu-n phân Rnh riêng các o n vMn khác nhau trong mAt trang Web. Browser tj Ang b• qua các mã xu-ng dòng bình th>{ng. Vì v^y b n ph i vi•t thêm thP

m phân o n hay vi•t thP
t i vR trí c thm mà b n mu-n xu-ng dòng. Mã nguMn (v#i Fo=n v_n bGn s4 d ng mã xu@ng dòng bình th hng) CAng hoà xã hAi ch nghSa Vi8t nam JAc l^p - Tj do - H nh phúc J?n xin vi8c K?t quG CYng hoà xã hYi ch: nghba Vi%t nam Yc lXp - Tk do - H=nh phúc n xin vi%c Mã nguMn (có s4 d ng tha

) CAng hoà xã hAi ch nghSa Vi8t nam
JAc l^p - Tj do - H nh phúc

J?n xin vi8c K?t quG CYng hoà xã hYi ch: nghba Vi%t nam Yc lXp - Tk do - H=nh phúc n xin vi%c 3.2.4. ng k- ngang J>{ng kP ngang ch y•u >|c dùng m phân Rnh mAt trang Web thành nhIng phan có tính logic và d‰ nhìn. Có không nhi u kh nMng , ho trong ngôn ngI HTML, bli v^y >{ng kP ngang là mAt công c r t có ích 19 Mã nguMn K?t quG






Chú ý: Có thm t h|p các tùy chfn trên vCi nhau 3.2.5. Danh sách phân lo i Jây là mAt danh sách các lý do cho th y t i sao danh sách l i r t có ích. Bli vì: Nó có tính h p d€n trjc quan . Nó có thm >|c s[ d ng m nhóm các y•u t- ho…c ý ki•n t>?ng tj . Chúng ta có thm d‰ dàng fc l>|t qua các danh sách và ghi nhC các y•u t- t>?ng ng. HTML cung c p mAt nhóm khá a d ng các kimu danh sách khác nhau. M‹i lo i danh sách này có mAt c u trúc Rnh d ng riêng. Chúng bao g,m: Danh sách có trXt tk Danh sách có tr^t tj tj Ang ánh s- t~ng thành t- c a danh sách. Mã nguMn
  1. Y•u t- 1
  2. Y•u t- 2
  3. Y•u t- 3
K?t quG 1. Y•u t- 1 2. Y•u t- 2 3. Y•u t- 3 Danh sách không có trXt tk Danh sách không có tr^t tj ánh d u (ch•ng h n các núm tròn) cho t~ng y•u t- c a danh sách. Mã nguMn
  • Y•u t- 1
  • Y•u t- 2
  • Y•u t- 3
K?t quG o Y•u t- 1 o Y•u t- 2 o Y•u t- 3 Danh sách F2nh nghba M‹i y•u t- c a danh sách bao g,m hai thành phan: Tiêu >|c cMn l phía trái (chd ra bli thP
) Phan gi i nghSa >|c cMn l th t h?n sang phía ph i (chd ra bli thP
) Mã nguMn
Y•u t- 1
Chú gi i cho y•u t- 1
Y•u t- 2 K?t quG Y•u t- 1 Chú gi i cho y•u t- 1 Y•u t- 2 Chú gi i cho y•u t- 2 20
Chú gi i cho y•u t- 2
Danh sách ki7u thkc F n M‹i y•u t- c a danh sách >|c c p mAt chd s- ch•ng h n nh> d u tròn. Trông r t gi-ng danh sách không có tr^t tj Mã nguMn
  • Y•u t- 1
  • Y•u t- 2
  • Y•u t- 3
  • K?t quG Y•u t- 1 Y•u t- 2 Y•u t- 3 Danh sách ki7u th m c Trông khá gi-ng danh sách không có tr^t tj T8 hmp các ki7u danh sách Ta có thm t h|p các kimu danh sách vCi nhau Ký tD ./nh d ng tr Ec Kimu ký tj Rnh d ng tr>Cc cho phép b n có thm b o toàn các d u cách và d u xu-ng dòng trong trang vMn b n HTML y nh> khi b n gõ vào trong quá trình so n th o. Ji u ó có nghSa là b n không nên s[ d ng các thP
    c†ng nh>

    trong o n ký tj Rnh d ng tr>Cc. Browser s[ d ng phông chI b rAng c- Rnh (fixed-width font) m himn thR nAi dung trong phan ký tj Rnh d ng tr>Cc. Thông th>{ng, ó là phông h8 th-ng ang >|c s[ d ng trong máy tính c a b n. Kimu ký tj Rnh d ng tr>Cc r t có ích trong tr>{ng h|p d u cách là không thm thi•u >|c, ch•ng h n nh> khi thm hi8n mAt o n mã ch>?ng trình. Kimu ký tj Rnh d ng tr>Cc >|c bGt au bŠng thP

     và k•t thúc bŠng thP
    
    . Kh=i trích dGn Kh-i trích d€n th>{ng >|c dùng trong các tr>{ng h|p s[ d ng các trích d€n ml rAng. Toàn kh-i trích d€n sŒ >|c cMn l th t vào c l hai phía và t o thành mAt kh-i riêng so vCi các o n khác c a trang vMn b n HTML. Kh-i trích d€n >|c ml au bŠng thP
    và k•t thúc bŠng thP
    . Ki6u ch7 Các thP kimu chI trong ngôn ngI HTML cho phép b n i u khimn >|c vP b ngoài c a b n thân các ký tj - ch•ng h n chúng ta có thm Rnh d ng mAt t~ là FXm ho…c nghiêng. Các Rnh d ng này có thm áp d ng t~ ph m vi mAt o n hay toàn bA vMn b n cho tCi t~ng ký tj ?n lP. 21
    - Xem thêm -