Tài liệu Xây dựng công cụ hạch toán kế toán vật liệu, công cụ dụng cụ bằng phần mềm ms excel

  • Số trang: 50 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 51 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34345 tài liệu

Mô tả:

PhÇn I: Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ h¹ch to¸n kÕ to¸n vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô. I. Kh¸i niÖm, ®Æc ®iÓm cña vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: 1) Kh¸i niÖm vµ ®Æc ®iÓm cña vËt liÖu: VËt liÖu lµ mét trong nh÷ng yÕu tè c¬ b¶n cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh, tham gia th-êng xuyªn vµ trùc tiÕp vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt s¶n phÈm, ¶nh h-ëng trùc tiÕp ®Õn chÊt l-îng cña s¶n phÈm ®-îc s¶n xuÊt. VËt liÖu lµ ®èi t-îng lao ®éng, lµ c¬ së vËt chÊt ®Ó h×nh thµnh nªn thùc thÓ s¶n phÈm. Qua mét chu kú s¶n xuÊt, vËt liÖu ®-îc tiªu dïng toµn bé, h×nh th¸i vËt chÊt ban ®Çu cña nã sÏ kh«ng cßn n÷a. Nãi mét c¸ch kh¸c, vËt liÖu bÞ tiªu hao hoµn toµn hay bÞ biÕn d¹ng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ cÊu thµnh thùc thÓ cña s¶n phÈm. Kh¸c víi TSC§, vËt liÖu kh«ng bÞ hao mßn dÇn mµ gi¸ trÞ cña vËt liÖu ®-îc chuyÓn dÞch toµn bé vµ chuyÓn dÞch mét lÇn vµo gi¸ trÞ s¶n phÈm s¶n xuÊt ra. Th«ng th-êng trong cÊu t¹o cña s¶n phÈm th× chi phÝ vÒ nguyªn vËt liÖu chiÕm tû träng kh¸ lín nªn viÖc sö dông vµ tiÕt kiÖm vËt liÖu ®óng môc ®Ých, ®óng kÕ ho¹ch cã ý nghÜa quan träng trong viÖc h¹ thÊp gi¸ thµnh s¶n phÈm vµ thùc hiÖn tèt kÕ ho¹ch s¶n xuÊt kinh doanh. 2) Kh¸i niÖm vµ ®Æc ®iÓm cña c«ng cô dông cô: C«ng cô dông cô lµ nh÷ng t- liÖu lao ®éng kh«ng cã ®ñ c¸c tiªu chuÈn vÒ gi¸ trÞ vµ thêi gian sö dông quy ®Þnh víi TSC§. C«ng cô dông cô gièng vËt liÖu ë chç cã gi¸ trÞ nhá nªn ®-îc xÕp vµo tµi s¶n l-u ®éng, c«ng cô dông cô gièng TSC§ ë chç tham gia vµo nhiÒu chu kú s¶n xuÊt kinh doanh nh-ng vÉn gi÷ nguyªn tr¹ng th¸i ban ®Çu trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh hoÆc sö dông gi¸ trÞ cña c«ng cô dông cô ®-îc chuyÓn dÞch dÇn dÇn vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh. V× vËy cÇn ph¶i trÝch tr-íc hoÆc phÈn bæ gi¸ trÞ cña c«ng cô dông cô vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh. C«ng cô dông cô hay vËt liÖu ®Òu cã ®Æc ®iÓm riªng nh-ng chóng ®-îc mua s¾m vµ l-u tr÷ b»ng nguån vèn l-u ®éng, lµ tµi s¶n dù tr÷ lu«n lu«n biÕn ®éng kh«ng ngõng. Do ®ã nÕu kh«ng theo dâi, qu¶n lý chÆt chÏ th× nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô sÏ thÊt tho¸t l·ng phÝ, cÇn qu¶n lý chÆt chÏ ë mäi kh©u tõ kh©u thu mua, b¶o qu¶n vµ sö dông. II. NhiÖm vô h¹ch to¸n cña vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: XuÊt ph¸t tõ ®Æc ®iÓm, yªu cÇu qu¶n lý vËt liÖu, c«ng cô dông cô vµ vÞ trÝ cña kÕ to¸n trong hÖ thèng qu¶n lý kinh tÕ, h¹ch to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô cã c¸c nhiÖm vô sau: - Tæ chøc ghi chÐp, ph¶n ¸nh tæng hîp sè liÖu vÒ t×nh h×nh thu mua, vËn chuyÓn, b¶o qu¶n nhËp xuÊt tån vËt liÖu. TÝnh gi¸ thùc tÕ cña vËt liÖu ®· mua. KiÓm tra t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch thu mua vËt liÖu vÒ sè l-îng, chÊt l-îng, chñng lo¹i, gi¸ c¶, thêi h¹n nh»m ®¶m b¶o cung cÊp kÞp thêi, ®Çy ®ñ vËt liÖu trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. - ¸p dông ®óng ®¾n ph-¬ng ph¸p h¹ch to¸n vËt liÖu, c«ng cô dông cô sao cho phï hîp víi ®Æc ®iÓm ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp vµ ®Æc ®iÓm víi tõng vËt liÖu, c«ng cô dông cô. H-íng dÉn kiÓm tra phßng ban, ph©n x-ëng trong ®¬n vÞ thùc hiÖn ®Çy ®ñ chÕ ®é ghi chÐp ban ®Çu cña vËt liÖu. - KiÓm tra viÖc chÊp hµnh, b¶o qu¶n, dù tr÷, sö dông vËt liÖu, c«ng cô dông cô. KiÓm tra qu¸ tr×nh nhËp, xuÊt vËt liÖu, ph¸t hiÖn ng¨n ngõa vµ ®Ò xuÊt biÖn ph¸p xö lý vËt liÖu thõa, thiÕu, ø ®äng, kÐm phÈm chÊt ®Ó ®éng viªn ®óng møc nguån vèn néi bé, t¨ng nhanh tèc ®é chuyÓn vèn. TÝnh to¸n chÝnh x¸c sè l-îng, gi¸ trÞ vËt liÖu thùc tÕ ®-a vµo sö dông vµ tiªu hao trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Ph©n bæ chÝnh x¸c gi¸ trÞ vËt liÖu ®· tiªu hao vµo c¸c ®èi t-îng sö dông. - Tham gia kiÓm kª vµ ®¸nh gi¸ vËt liÖu, c«ng cô dông cô theo chÕ ®é ®· quy ®Þnh. LËp c¸c b¸o c¸o vÒ vËt liÖu, c«ng cô dông cô nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông cña nã trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. III. Ph©n lo¹i, ®¸nh gi¸ vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: 1)Ph©n lo¹i vËt liÖu, c«ng cô dông cô: §Ó t¹o ra s¶n phÈm doanh nghiÖp ph¶i sö dông mét khèi l-îng vËt liÖu, c«ng cô dông cô bao gåm nhiÒu thø, nhiÒu lo¹i. Mµ mçi thø, mçi lo¹i l¹i cã t¸c dông kh¸c nhau trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Do ®ã nÕu kh«ng ph©n lo¹i vËt liÖu, c«ng cô dông cô mét c¸ch hîp lý th× kh«ng thÓ tæ chøc qu¶n lý vµ h¹ch to¸n tèt ®-îc. Ph©n lo¹i c«ng cô dông cô còng nh- vËt liÖu lµ ®iÒu kiÖn quan träng ®Ó tæ chøc qu¶n lý vµ h¹ch to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô ®-îc chÝnh x¸c. a) Ph©n lo¹i vËt liÖu: §èi víi hiÖn nay viÖc ph©n lo¹i lµ theo t¸c dông cña nã ®èi víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Theo c¸ch ph©n lo¹i nµy vËt liÖu ®-îc chia ra thµnh c¸c lo¹i: - Nguyªn vËt liÖu chÝnh: Lµ lo¹i vËt liÖu bÞ biÕn ®æi h×nh d¹ng vµ tÝnh chÊt cña chóng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt chÕ t¹o ®Ó cÊu thµnh thùc thÓ cña s¶n phÈm. Nguyªn liÖu lµ chØ nh÷ng s¶n phÈm cña c«ng nghiÖp vµ n«ng nghiÖp. VËt liÖu chÝnh lµ nh÷ng s¶n phÈm ®· qua chÕ biÕn c«ng nghiÖp dïng cho ®èi t-îng chÕ biÕn trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Trong vËt liÖu chÝnh cã nöa mua ngoµi ®Ó tiÕp tôc gia c«ng. Nh- vËy qua qu¸ tr×nh chÕ t¹o s¶n xuÊt th× b¸n thµnh phÈm mua ngoµi ®ã sÏ cÊu thµnh thùc thÓ cña s¶n phÈm míi. - Nguyªn vËt liÖu phô: Lµ lo¹i vËt liÖu cã t¸c dông phô trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Chñ yÕu ®-îc sö dông ®Ó kÕt hîp víi nguyªn vËt liÖu chÝnh nh»m n©ng cao chÊt l-îng s¶n phÈm hoÆc ®Ó ®¶m b¶o cho c«ng cô dông cô ®-îc ho¹t ®éng b×nh th-êng. C¨n cø vµo t¸c dông cña vËt liÖu trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, trong qu¸ tr×nh chÕ t¹o s¶n phÈm cña mçi doanh nghiÖp mµ ng-êi ta ph©n ra vËt liÖu chÝnh vµ vËt liÖu phô chø kh«ng ph¶i c¨n cø vµo thuéc tÝnh vËt lý hay ho¸ häc ®Ó ph©n chia. - Nhiªn liÖu: Lµ nh÷ng thø t¹o ra nhiÖt n¨ng nh-: x¨ng, dÇu, than, cñi. Nhiªn liÖu cã thÓ tån t¹i ë thÓ r¾n, thÓ láng, thÓ khÝ. - Phô tïng thay thÕ: Lµ phô tïng cÇn dù tr÷ ®Ó s÷a ch÷a, thay thÕ c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ, ph-¬ng tiÖn vËn t¶i.v.v.. - VËt liÖu vµ thiÕt bÞ x©y dùng c¬ b¶n: lµ lo¹i vËt liÖu, thiÕt bÞ phôc vô cho viÖc l¾p ®Æt vµ dïng l¾p ®Æt c¸c c«ng tr×nh x©y dùng c¬ b¶n gåm: thiÕt bÞ cÇn l¾p, c«ng cô, khÝ cô.v.v.. - PhÕ liÖu: Gåm c¸c vËt liÖu bÞ lo¹i ra trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ thanh lý TSC§, c«ng cô dông cô nh-ng nã cã thÓ b¸n ra ngoµi.  C¨n cø vµo nguån nhËp vËt liÖu: VËt liÖu ®-îc chia ra thµnh c¸c lo¹i: - VËt liÖu gãp vèn liªn doanh: Do nhiÒu ®¬n vÞ kh¸c th«ng qua hîp ®ång gãp vèn liªn doanh ®em ®Õn doanh nghiÖp nguyªn vËt liÖu nh- ®· ký kÕt. - VËt liÖu mua ngoµi: Lµ toµn bé nguyªn vËt liÖu doanh nghiÖp bá vèn ra mua bªn ngoµi ®Ó phôc vô cho s¶n xuÊt kinh doanh. - VËt liÖu tù chÕ biÕn: Tuú theo yªu cÇu cña ®¬n vÞ m×nh doanh nghiÖp tù s¶n xuÊt ra nh÷ng vËt liÖu cÇn thiÕt ®Ó phôc vô cho viÖc s¶n xuÊt kinh doanh. Tuy nhiªn viÖc ph©n lo¹i vËt liÖu nh- nªu trªn vÉn mang tÝnh tæng qu¸t mµ ch-a ®i vµo tõng lo¹i, tõng thø vËt liÖu cô thÓ ®Ó phôc vô cho viÖc qu¶n lý chÆt chÏ vµ thèng nhÊt trong tõng doanh nghiÖp. §Ó phôc vô tèt cho yªu cÇu qu¶n lý chÆt chÏ vµ thèng nhÊt c¸c lo¹i vËt liÖu ë c¸c bé phËn kh¸c nhau, ®Æc biÖt lµ phôc vô cho yªu cÇu xö lý th«ng tin trªn m¸y tÝnh th× viÖc lËp b¶ng danh ®iÓm vËt liÖu lµ hÕt søc cÇn thiÕt. Trªn c¬ së ph©n lo¹i vËt liÖu theo c«ng dông nh- nªu trªn, tiÕn hµnh x¸c lËp danh ®iÓm theo lo¹i, nhãm, thø vËt liÖu. CÇn ph¶i quy ®Þnh thèng nhÊt tªn gäi, ký hiÖu, m· hiÖu, quy c¸ch, ®¬n vÞ tÝnh vµ gi¸ h¹ch to¸n cña tõng vËt liÖu. b) Ph©n lo¹i c«ng cô dông cô: C«ng cô dông cô cã nhiÒu thø, nhiÒu lo¹i, cã lo¹i n»m trong kho, cã lo¹i ®ang dïng. Lo¹i ®ang dïng l¹i n»m r·i r¸c ë c¸c bé phËn, ph©n x-ëng: C«ng cô dông cô, bao b× lu©n chuyÓn, ®å dïng cho thuª. Theo quy ®Þnh hiÖn hµnh nh÷ng t- liÖu lao ®éng sau ®©y ®-îc h¹ch to¸n lµ c«ng cô dông cô: - C¸c lo¹i bao b× dïng ®Ó ®ùng vËt liÖu, hµng ho¸ trong qu¸ tr×nh thu mua, b¶o qu¶n tiªu thô s¶n phÈm hµng ho¸. - C¸c bao b× kÌm theo hµng ho¸ cã tÝnh tiÒn riªng. - Nh÷ng dông cô b»ng thuû tinh, sµnh sø, giµy dÐp, ¸o quÇn.v.v.. Tõ c¸ch ph©n lo¹i trªn ®ßi hái kÕ to¸n ph¶i n¾m v÷ng ®Æc ®iÓm sö dông, h×nh thµnh, vËn chuyÓn ®Ó ph©n lo¹i chi tiÕt tõng nhãm, tõng thø, quy c¸ch... phï hîp víi yªu cÇu qu¶n lý cña doanh nghiÖp. 2)TÝnh gi¸ vËt liÖu, c«ng cô dông cô: TÝnh gi¸ vËt liÖu lµ dïng tiÒn ®Ó hiÓn thÞ vËt liÖu theo nh÷ng nguyªn t¾c nhÊt ®Þnh. Mét trong nh÷ng nguyªn t¾c c¬ b¶n cña h¹ch to¸n vËt liÖu, c«ng cô dông cô lµ ph¶i ghi sæ theo gi¸ thùc tÕ. Nh-ng trong thùc tÕ gi¸ c¶ vËt liÖu biÕn ®éng th-êng xuyªn nªn viÖc ghi sæ vËt liÖu theo gi¸ thùc tÕ kh¸ phøc t¹p v× ph¶i tÝnh th-êng xuyªn theo gi¸ thùc tÕ sau mçi lÇn nhËp, xuÊt kho mµ doanh nghiÖp s¶n xuÊt nªn viÖc s¶n xuÊt diÔn ra liªn tôc, ®Ó ®¬n gi¶n h¬n trong c«ng t¸c h¹ch to¸n doanh nghiÖp cã thÓ sö dông mét lo¹i gi¸ h¹ch to¸n.  TÝnh theo gi¸ thùc tÕ: a) TÝnh gi¸ thùc tÕ vËt liÖu, c«ng cô dông cô nhËp kho:  Nguyªn t¾c chung: - §èi víi c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh thuéc ®èi t-îng nép thuÕ GTGT theo ph-¬ng ph¸p khÊu trõ thuÕ, th× gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸, dÞch vô mua ngoµi lµ gi¸ mua thùc tÕ kh«ng cã thuÕ gia t¨ng ®Çu vµo. - §èi víi c¸c c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh thuéc ®èi t-îng nép thuÕ GTGT theo ph-¬ng ph¸p trùc tiÕp trªn GTGT vµ c¬ së kinh doanh kh«ng thuéc ®èi t-îng chÞu thuÕ GTGT th× gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸, dÞch vô mua vµo lµ tæng gi¸ thanh to¸n. Tuú theo tõng nguån nhËp mµ néi dung gi¸ thùc tÕ cña vËt liÖu nhËp kho ®-îc x¸c ®Þnh: - §èi víi vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô mua ngoµi gi¸ thùc tÕ bao gåm: + Gi¸ mua ghi trªn ho¸ ®¬n kÓ c¶ thuÕ nhËp khÈu (nÕu cã). + Chi phÝ mua ngoµi thùc tÕ (chi phÝ vËn chuyÓn, bèc xÕp, b¶o qu¶n, ph©n lo¹i, b¶o hiÓm ...). - §èi víi vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô tù chÕ biÕn gi¸ thùc tÕ bao gåm: + Gi¸ thùc tÕ cña vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô xuÊt ®Ó chÕ biÕn vµ chi phÝ chÕ biÕn. - §èi víi vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn gi¸ thùc tÕ bao gåm: + Gi¸ thùc tÕ vËt liÖu s¶n xuÊt, chÕ biÕn vµ chi phÝ chuyªn chë ®Õn n¬i chÕ biÕn, tõ n¬i chÕ biÕn xong vÒ ®¬n vÞ vµ tiÒn thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn. - §èi víi vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô nhËn gãp vèn liªn doanh gi¸ thùc tÕ lµ gi¸ cña c¸c bªn liªn doanh chÊp nhËn. b) TÝnh gi¸ thùc tÕ vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô xuÊt kho: Cã thÓ sö dông mét trong c¸c ph-¬ng ph¸p sau: - Ph-¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n: Cã thÓ tÝnh gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n cuèi th¸ng hoÆc theo gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n sau mçi lÇn nhËp tuú vµo ph-¬ng ph¸p kiÓm kª mµ doanh nghiÖp ¸p dông. NÕu tÝnh gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n sau mçi lÇn nhËp th× sau mét lÇn nhËp ph¶i tÝnh l¹i ®¬n gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n. Tr-êng hîp tÝnh gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n cuèi th¸ng: Ta cã c«ng thøc: §¬n gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n TrÞ gi¸ thùc tÕ NL, VL tån ®Çu kú. + Tæng gi¸ trÞ thùc tÕ NL, VL nhËp trong kú. Sè l-îng NL, VL tån ®Çu kú. + Tæng sè l-îng NL, VL nhËp trong kú. = Cho nªn: Gi¸ trÞ thùc tÕ cña NL, VL xuÊt trong kú = §¬n gi¸ thùc tÕ b×nh qu©n.  Sè l-îng NL, VL xuÊt trong kú. - Ph-¬ng ph¸p tÝnh theo gi¸ thùc tÕ nhËp tr-íc, xuÊt tr-íc (ph-¬ng ph¸p FIFO): NghÜa lµ gi¸ vËt liÖu nhËp tr-íc sÏ ®-îc xuÊt dïng cho s¶n xuÊt kinh doanh tr-íc. Ph¶i xuÊt hÕt gi¸ trÞ vËt liÖu nhËp vµo tr-íc míi xuÊt gi¸ trÞ vËt liÖu nhËp vµo sau. Khi sö dông ph-¬ng ph¸p nµy th× nÕu gi¸ trÞ vËt liÖu mua vµo ngµy cµng t¨ng th× vËt liÖu tån kho cã gi¸ trÞ lín, nghÜa lµ chi phÝ vËt liÖu trong gi¸ thµnh s¶n phÈm sÏ thÊp vµ l·i gép sÏ t¨ng lªn. - Ph-¬ng ph¸p tÝnh theo gi¸ nhËp sau, xuÊt tr-íc (LIFO): Gi¸ vËt liÖu nhËp sau sÏ lµm gi¸ ®Ó xuÊt tr-íc, nghÜa lµ gi¸ trÞ míi nhËp vµo sÏ ®-îc xuÊt tr-íc. Khi ¸p dông ph-¬ng ph¸p nµy nÕu gi¸ vËt liÖu mua vµo ngµy cµng t¨ng th× gi¸ vËt liÖu tån kho cã gi¸ trÞ bÐ, tøc lµ chi phÝ vËt liÖu trong gi¸ thµnh sÏ cao do vËy l·i gép sÏ thÊp. Khi ¸p dông ph-¬ng ph¸p nµy th× gi¸ thµnh thùc tÕ cña vËt liÖu xuÊt ra ®Ó s¶n xuÊt s¶n phÈm sÏ rÊt phï hîp víi gi¸ c¶ thÞ tr-êng. - Ph-¬ng ph¸p tÝnh theo gi¸ thùc tÕ ®Ých danh: Khi sö dông ph-¬ng ph¸p nµy b¾t buéc kÕ to¸n ph¶i cã ®Çy ®ñ hå s¬ cho tõng lÇn nhËp vËt liÖu, tõng lo¹i vËt liÖu. Mçi doanh nghiÖp cã thÓ lùa chän cho m×nh mét ph-¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thùc tÕ sao cho phï hîp víi yªu cÇu qu¶n lý, tr×nh ®é n¨ng lùc nghiÖp vô cña kÕ to¸n. §¬n vÞ sö dông ph-¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thùc tÕ nµo th× ph¶i ®¶m b¶o tÝnh nhÊt qu¸n trong niªn ®é kÕ to¸n.  TÝnh theo gi¸ h¹ch to¸n: §Ó ®¬n gi¶n cho viÖc tÝnh to¸n h»ng ngµy, c¸c doanh nghiÖp cã thÓ sö dông mét lo¹i gi¸ cè ®Þnh gäi lµ gi¸ h¹ch to¸n. Gi¸ h¹ch to¸n cã thÓ lµ gi¸ kÕ ho¹ch hoÆc mét lo¹i gi¸ æn ®Þnh trong kú h¹ch to¸n vµ sö dông nhÊt qu¸n trong niªn ®é kÕ to¸n ®Ó h¹ch to¸n sù biÕn ®éng h»ng ngµy cña nguyªn vËt liÖu, c«ng cô dông cô. Cuèi th¸ng kÕ to¸n ph¶i tiÕn hµnh ®iÒu chØnh tõ gi¸ h¹ch to¸n sang gi¸ thùc tÕ trªn sæ tæng hîp b»ng c¸ch: Gi¸ thùc tÕ cña CCDC, VL xuÊt kho trong kú = Gi¸ h¹ch to¸n cña CCDC, VL xuÊt kho trong kú. Gi¸ thùc tÕ cña VL, CCDC tån ®Çu kú. Gi¸ h¹ch to¸n VL, CCDC tån ®Çu kú.  H Gi¸ thùc tÕ cña VL, CCDC nhËp trong HÖ sè gi÷a gi¸ thùc H = tÕ vµ gi¸ h¹ch to¸n = kú. Gi¸ h¹ch to¸n VL, cña VL, CCDC + CCDC nhËp trong kú. Tuú theo yªu cÇu qu¶n lý cña tõng doanh nghiÖp, hÖ sè nµy cã thÓ tÝnh cho tõng lo¹i vËt liÖu hoÆc tõng nhãm vËt liÖu. + IV. H¹ch to¸n chi tiÕt vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: H¹ch to¸n chi tiÕt vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô ®ång thêi h¹ch to¸n chi tiÕt kÓ c¶ gi¸ trÞ lÉn hiÖn vËt. KÕ to¸n ph¶i theo dâi tõng thø, tõng chñng lo¹i, quy c¸ch kh«ng chØ theo tõng kho mµ c¶ phßng kÕ to¸n. TÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp ®Òu tu©n theo nguyªn t¾c: - ÅÍ kho: Theo dâi vËt liÖu, c«ng cô dông cô vÒ mÆt sè l-îng trªn thÎ kho. - ÅÍ bé phËn kÕ to¸n: Theo dâi vËt liÖu, c«ng cô dông cô vÒ mÆt sè l-îng, gi¸ trÞ trªn thÎ (sæ) kÕ to¸n chi tiÕt vËt liÖu, c«ng cô dông cô. 1) Ph-¬ng ph¸p thÎ song song: - ÅÍ kho: C¨n cø vµo chøng tõ nhËp, xuÊt kho thñ kho ghi sè l-îng thùc nhËp, thùc xuÊt vµo c¸c thÎ kho cã liªn quan. Sau mçi nghiÖp vô nhËp, xuÊt l¹i tÝnh ra sè tån kho trªn thÎ kho. Thñ kho lu«n ®èi chiÕu sè tån kho trªn thÎ vµ thùc tÕ tån trong kho. Cø ®Õn 3 hoÆc 5 ngµy mét lÇn sau khi vµo thÎ kho, thñ kho ph¶i chuyÓn toµn bé chøng tõ nhËp, xuÊt kho vÒ phßng kÕ to¸n. - ÅÍ phßng kÕ to¸n: Më sæ kÕ to¸n chi tiÕt cho tõng danh ®iÓm t-¬ng øng víi thÎ kho ®· ®-îc më ë kho. Cø ®Õn 3 hoÆc 5 ngµy mét lÇn khi nhËn ®-îc c¸c chøng tõ nhËp kho do thñ kho ®-a lªn, kÕ to¸n kiÓm tra, ®èi chiÕu chøng tõ nhËp, xuÊt kho víi c¸c chøng tõ cã liªn quan nh-: Ho¸ ®¬n mua hµng, phiÕu mÉu hµng... ghi ®¬n gi¸ h¹ch to¸n vµ tÝnh thµnh tiÒn, kÕ to¸n ghi c¸c nghiÖp vô nhËp, xuÊt kho vµo c¸c sæ chi tiÕt cã liªn quan. Cuèi th¸ng kÕ to¸n céng thÎ (sæ) kÕ to¸n chi tiÕt cña tõng danh ®iÓm, tÝnh ra tæng sè nhËp, xuÊt, tån kho cuèi kú vµ ®èi chiÕu thÎ kho theo tõng danh ®iÓm. KÕ to¸n c¨n cø sæ kÕ to¸n chi tiÕt vËt liÖu ®Ó lËp b¶ng tæng hîp nhËp, xuÊt, tån kho vËt liÖu. Sè liÖu trªn b¶ng nhËp, xuÊt, tån nµy ®-îc ®èi chiÕu víi sè liÖu tæng hîp. ¦u ®iÓm lín nhÊt cña ph-¬ng ph¸p nµy lµ ®¬n gi¶n, dÔ lµm, dÔ ®èi chiÕu kiÓm tra nh-ng nã cã nh-îc ®iÓm lµ khèi l-îng ghi chÐp kh¸ lín. PhiÕu nhËp kho ThÎ kho ThÎ (sæ) kÕ to¸n chi tiÕt vËt t-. PhiÕu xuÊt kho  Ghi chó: B¶ng tæng hîp nhËp xuÊt tån kho : Ghi hµng ngµy : Ghi vµo cuèi th¸ng. : §èi chiÕu cuèi th¸ng. 2) Ph-¬ng ph¸p ®èi chiÕu lu©n chuyÓn: - ÅÍ kho: VÉn më thÎ kho ®Ó theo dâi vÒ mÆt sè l-îng ®èi víi tõng danh ®iÓm vËt liÖu nh- ph-¬ng ph¸p thÎ song song. - ÅÍ phßng kÕ to¸n: Cã mét sè nÐt ®Æc thï riªng, kh«ng më sæ kÕ to¸n chi tiÕt VL mµ më sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn theo tõng kho. Sè nµy chØ ghi mét lÇn vµo cuèi th¸ng trªn c¬ së tæng hîp c¸c chøng tõ nhËp, xuÊt kho ph¸t sinh trong th¸ng. Cuèi th¸ng ®èi chiÕu sè l-îng vËt liÖu trªn “ Sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn” víi thÎ kho sau ®ã lÊy sè tiÒn cña tõng lo¹i vËt liÖu trªn sæ nµy ®Ó ®èi chiÕu víi kÕ to¸n tæng hîp. PhiÕu nhËp kho B¶ng tæng hîp chøng tõ nhËp vËt t- ThÎ kho Sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn PhiÕu xuÊt kho B¶ng tæng hîp chøng tõ xuÊt vËt t- Tuy ®¬n gi¶n nh-ng ph-¬ng ph¸p nµy khèi l-îng ghi chÐp nhiÒu l¹i dån vµo cuèi th¸ng nªn viÖc h¹ch to¸n vµ b¸o c¸o bÞ chËm trÔ. 3) Ph-¬ng ph¸p sæ sè d-: - ÅÍ kho: §Þnh kú thñ kho ph¶i tËp hîp c¸c chøng tõ gèc tõ nhËp, xuÊt kho trong kú ph©n lo¹i tõng nhãm vËt t- theo quy ®Þnh. C¨n cø vµo kÕt qu¶ ph©n lo¹i chøng tõ, lËp phiÕu giao nhËn chøng tõ trong phiÕu sÏ ghi râ sè l-îng, sè hiÖu c¸c chøng tõ cña tõng nhãm, lo¹i vËt liÖu. Sau khi lËp xong kÌm c¸c phiÕu nhËp, xuÊt giao cho phßng kÕ to¸n. §Õn cuèi th¸ng c¨n cø vµo thÎ kho ghi sè l-îng vËt t- tån kho cña tõng danh ®iÓm vËt t- vµo sæ sè d-. Sæ sè d- do phßng KÕ To¸n më cho tõng kho vµ dïng cho c¶ n¨m. Sau ®ã chuyÓn cho phßng kÕ to¸n kiÓm tra vµ tÝnh thµnh tiÒn. KÕ to¸n vËt t- ph¶i th-êng xuyªn xuèng kho ®Ó h-íng dÉn vµ kiÓm tra viÖc ghi chÐp vµo thÎ kho cña thñ kho. - ÅÍ phßng kÕ to¸n: §Þnh kú khi nhËn ®-îc chøng tõ nhËp, xuÊt kho vËt liÖu ë kho do thñ kho chuyÓn ®Õn kÕ to¸n kiÓm tra ®èi chiÕu, ph©n lo¹i ghi gi¸ h¹ch to¸n vµ tÝnh thµnh tiÒn cho tõng chøng tõ. C¨n cø vµo phiÕu giao nhËn chøng tõ ®Ó ghi sè tiÒn vµo b¶ng luü kÕ nhËp, xuÊt, tån kho vËt liÖu. B¶ng nµy nhËp cho tõng kho mçi kho mét tê. Cuèi th¸ng tÝnh ra sè tån kho b»ng tiÒn trªn b¶ng luü kÕ. Sè liÖu nµy ®-îc dïng ®Ó ®èi chiÕu víi sæ sè d- vµ ®èi chiÕu víi kÕ to¸n tæng hîp theo tõng nhãm vËt t-. PhiÕu nhËp kho ThÎ kho PhiÕu giao nhËn chøng tõ nhËp. Sæ sè d- B¶ng luü kÕ nhËp, xuÊt tån kho vËt t-. PhiÕu xuÊt kho PhiÕu giao nhËn chøng tõ xuÊt. Sö dông ph-¬ng ph¸p nµy doanh nghiÖp sÏ gi¶m nhÑ ®-îc khèi l-îng ghi chÐp nh-ng cã nh-îc ®iÓm lµ nÕu sai sãt th× khã kiÓm tra. V. H¹ch to¸n tæng hîp vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: 1) C¸c ph-¬ng ph¸p h¹ch to¸n vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô: KÕ to¸n cã thÓ sö dông mét trong hai ph-¬ng ph¸p sau: - Ph-¬ng ph¸p kª khai th-êng xuyªn. - Ph-¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú. a) Ph-¬ng ph¸p kª khai th-êng xuyªn: Lµ ph-¬ng ph¸p theo dâi ph¶n ¸nh th-êng xuyªn, liªn tôc, cã hÖ thèng t×nh h×nh nhËp, xuÊt, tån vËt t-, hµng ho¸ trªn sæ kÕ to¸n vµ ®-îc sö dông tµi kho¶n hµng tån kho ®Ó ph¶n ¸nh t×nh h×nh hiÖn cã, t×nh h×nh biÕn ®éng t¨ng, gi¶m cña vËt t-. V× vËy, gi¸ trÞ vËt t- trªn sæ kÕ to¸n cã thÓ x¸c ®Þnh ë bÊt kú thêi ®iÓm nµo trong niªn ®é kÕ to¸n. VÒ nguyªn t¾c sè liÖu tån kho thùc tÕ lu«n lu«n phï hîp víi sè tån kho trªn sæ kÕ to¸n. Ph-¬ng ph¸p nµy th-êng ¸p dông cho c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt, ®¬n vÞ th-¬ng nghiÖp kinh doanh c¸c mÆt hµng cã gi¸ trÞ lín. b) Ph-¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú: Ph-¬ng ph¸p nµy kh«ng theo dâi mét c¸ch th-êng xuyªn, liªn tôc trªn sæ kÕ to¸n t×nh h×nh nhËp, xuÊt, tån vËt t- mµ chØ ph¶n ¸nh gi¸ trÞ hµng tån kho ®Çu kú vµ cuèi kú. Khi ¸p dông ph-¬ng ph¸p nµy th× toµn bé c¸c kho¶n mua hµng ho¸, vËt liÖu ®-îc ph¶n ¸nh vµo tµi kho¶n mua hµng. Trong kú c¸c kho¶n xuÊt kho vËt liÖu ®-a vµo sö dông hoÆc b¸n hµng kh«ng ph¶n ¸nh vµo tµi kho¶n tån kho mµ cuèi kú tiÕn hµnh kiÓm kª sè l-îng vËt t-, hµng ho¸ cßn l¹i, x¸c ®Þnh gi¸ thùc tÕ ghi vµo c¸c tµi kho¶n hµng tån kho ®ång thêi c¨n cø vµo gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸ tån kho ®Ó x¸c ®Þnh gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸ xuÊt kho trong kú lµm c¨n cø ghi vµo sæ kÕ to¸n mua hµng vµ gi¸ trÞ hµng xuÊt. TrÞ gi¸ hµng xuÊt = Tæng trÞ gi¸ hµng nhËp ± Chªnh lÖch gi¸ trÞ hµng tån kho cuèi kú vµ ®Çu kú Ph-¬ng ph¸p nµy ®-îc ¸p dông ë doanh nghiÖp cã nhiÒu chñng lo¹i vËt t-, hµng ho¸ víi quy c¸ch, mÉu m· kh¸c nhau, gi¸ trÞ thÊp, hµng ho¸, vËt t- xuÊt dïng hoÆc b¸n th-êng xuyªn. §Ó ¸p dông ph-¬ng ph¸p nµy ®ßi hái ph¶i t¨ng c-êng vËt t- t¹i bÕn, b·i, quÇy, kho. 2) C¸c tµi kho¶n sö dông: C¨n cø vµo viÖc lùa chän ph-¬ng ph¸p h¹ch to¸n vËt liÖu, c«ng cô dông cô mµ sö dông c¸c tµi kho¶n phï hîp víi viÖc h¹ch to¸n tæng hîp vËt liÖu, c«ng cô dông cô. - Ph-¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú sö dông tµi kho¶n 611. KÕt cÊu cña TK 611: TK 611 - TrÞ gi¸ thùc tÕ hµng ho¸, NVL, CCDC tån kho ®Çu kú. - TrÞ gi¸ thùc tÕ hµng ho¸, NVL, CCDC mua vµo trong kú, hµng ho¸ b¸n bÞ tr¶ l¹i. - TrÞ gi¸ thùc tÕ hµng ho¸, NVL, CCDC tån kho cuèi kú. - TrÞ gi¸ hµng hµng ho¸ göi ®i b¸n ch-a x¸c ®Þnh tiªu thô trong kú. - TrÞ gi¸ hµng ho¸, vËt t- tr¶ l¹i cho ng-êi b¸n hoÆc gi¶m gi¸. TK 611 kh«ng cã sè d- cuèi kú. TK 152, 153 - KÕt chuyÓn gi¸ trÞ thùc tÕ NL, VL, CCDC tån kho cuèi kú. - SD: TrÞ gi¸ thùc tÕ NVL, CCDC tån kho cuèi kú. - KÕt chuyÓn gi¸ trÞ thùc tÕ cña NL, vËt liÖu, CCDC tån kho ®Çu kú. - Ph-¬ng ph¸p kª khai th-êng xuyªn sö dông tµi kho¶n: TK 151: Hµng mua ®ang ®i ®-êng. - Gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸ ®ang - Gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸ ®ang ®i ®i trªn ®-êng ®· vÒ nhËp kho ®-êng. hoÆc ®· chuyÓn giao th¼ng cho SDCK: Gi¸ trÞ vËt t-, hµng ho¸ ®· kh¸ch hµng. mua nh-ng cßn ®ang ®i trªn ®-êng. TK 152: Nguyªn vËt liÖu - TrÞ gi¸ thùc tÕ cña NVL nhËp kho - Gi¸ trÞ NVL xuÊt kho ®Ó s¶n xuÊt, do mua ngoµi, tù chÕ, nhËn gãp ®Ó b¸n, thuª ngoµi gia c«ng chÕ 3) to¸n nhËp xuÊt kho vËt liÖu, c«ng cô dông cô: vènH¹ch liªn doanh. biÕn… - TrÞ gi¸ NVL thõa ph¸t hiÖn khi - TrÞ gi¸ NVL tr¶ l¹i ng-êi b¸n  Tr×nh tù, thñ tôc lu©n chuyÓn chøng tõ: kiÓm kª. hoÆc ng-êi b¸n gi¶m gi¸. SDCK: tÕ cña NVL chøng tõ -nhËp TrÞ gi¸ NVL thiÕu hôt khi kiÓm a) Tr×nhTrÞ tù,gi¸ thñthùc tôc lu©n chuyÓn kho: tån kho. kª. KÕ to¸n sö dông c¸c chøng tõ chñ yÕu sau ®Ó h¹ch to¸n nhËp kho vËt liÖu, c«ng cô dông cô: - Ho¸ ®¬n GTGT. - Ho¸ ®¬n b¸n hµng. - Biªn b¶n kiÓm nghiÖm vËt t-. - PhiÕu nhËp vËt t-. - PhiÕu di chuyÓn vËt t- trong néi bé. - ThÎ kho.  Tr-êng hîp mua ngoµi: Phßng cung øng më sæ theo dâi t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch cung øng vµ t×nh h×nh thùc hiÖn hîp ®ång. Khi nhËn ®-îc ho¸ ®¬n GTGT hoÆc ho¸ ®¬n b¸n hµng hoÆc giÊy b¸o nhËn hµng phßng cung øng ph¶i kiÓm tra ®èi chiÕu víi kÕ ho¹ch thu mua, víi hîp ®ång ®Ó quyÕt ®Þnh chÊp nhËn hay kh«ng chÊp nhËn thanh to¸n víi tõng chuyÕn hµng. Khi vËt liÖu vÒ ®Õn ®¬n vÞ cÇn lËp ban kiÓm nghiÖm “ Biªn b¶n kiÓm nghiÖm vËt t-” sÏ do ban kiÓm nghiÖm lËp thµnh 2 b¶n. Mét b¶n phßng cung øng gëi ®Ó theo ghi sæ theo dâi t×nh h×nh thùc hiÖn hîp ®ång, mét b¶n giao cho phßng kÕ to¸n ®Ó lµm cung c¨n cø ®Ó theo dâi vµ thanh to¸n. Khi kiÓm nhËn nÕu ph¸t hiÖn vËt liÖu thõa, thiÕu, kÐm phÈm chÊt thñ kho ph¶i b¸o cho phßng cung øng biÕt vµ lËp biªn b¶n cïng ng-êi giao hµng ®Ó lµm c¨n cø gi¶i quyÕt. PhiÕu nhËp kho lËp thµnh 2 b¶n sau khi cã ®Çy ®ñ ch÷ ký cña ng-êi giao nhËn… thñ kho gëi lªn phßng kÕ to¸n 1 b¶n, 1 b¶n thñ kho gi÷ lµm c¨n cø vµo thÎ kho.  §èi víi vËt liÖu nhËp kho dïng kh«ng hÕt tr¶ l¹i hay phÕ liÖu, phÕ phÈm thu håi: §èi víi c¸c bé phËn cã vËt liÖu, c«ng cô dông cô nhËp kho ph¶i lËp thµnh 3 b¶n “ PhiÕu nhËp kho” . C¨n cø vµo phiÕu nhËp kho thñ kho kiÓm nhËn vµ ghi sè thùc nhËp vµo phiÕu, cïng víi ng-êi nép thñ kho ký vµo 3 b¶ng “ PhiÕu nhËp kho” . Mét b¶n giao cho ng-êi nép, 1 b¶n chuyÓn lªn phßng cung øng, cßn 1 b¶n sau khi thñ kho ghi vµo thÎ kho sÏ chuyÓn vÒ phßng kÕ to¸n ®Ó ghi sæ kÕ to¸n nhËp vËt liÖu.  §èi víi vËt liÖu, c«ng cô dông cô thuª ngoµi chÕ biÕn nhËp kho: Dùa vµo giÊy giao hµng cña ®¬n vÞ nhËn gia c«ng chÕ biÕn, phßng cung øng lËp phiÕu vËt t- thµnh 3 b¶n. PhiÕu ®-îc giao cho ng-êi mua hµng xuèng nhËp, khi phiÕu ®· cã ch÷ ký cña ng-êi phô tr¸ch phßng cung øng. Mét b¶n giao cho ng-êi nép, mét b¶n thñ kho chuyÓn lªn phßng cung øng, mét b¶n sau khi thñ kho vµo thÎ kho sÏ chuyÓn lªn phßng kÕ to¸n.  §èi víi vËt liÖu nhËp kho do di chuyÓn néi bé: Phßng cung øng lËp phiÕu di chuyÓn vËt t- trong néi bé thµnh 2 b¶n. C¸c thñ tôc kh¸c t-¬ng tù nh- c¸c tr-êng hîp trªn. b) Tr×nh tù, thñ tôc lu©n chuyÓn chøng tõ xuÊt kho: KÕ to¸n sö dông c¸c chøng tõ sau ®Ó h¹ch to¸n xuÊt kho vËt liÖu, c«ng cô dông cô: - PhiÕu xuÊt kho vËt t-. - PhiÕu xuÊt kho kiªm vËn chuyÓn néi bé. - Ho¸ ®¬n kiªm phiÕu xuÊt kho. - ThÎ kho. - Ho¸ ®¬n GTGT. - Ho¸ ®¬n b¸n hµng. Tuú theo ®Æc ®iÓm yªu cÇu qu¶n lý cña tõng doanh nghiÖp, c¸c doanh nghiÖp cã thÓ sö dông thªm c¸c chøng tõ h-íng dÉn nh- phiÕu xuÊt kho vËt t- theo h¹n møc ...  Tr-êng hîp vËt liÖu xuÊt b¸n: Theo lÖnh cña gi¸m ®èc phßng cung øng vËt tlËp “ Ho¸ ®¬n GTGT” hoÆc ho¸ ®¬n b¸n hµng thµnh 3 b¶n. Sau khi gi¸m ®èc duyÖt 3 b¶n trªn kÕ to¸n tr-ëng ký duyÖt vµ giao cho kh¸ch hµng, c¨n cø vµo phiÕu xuÊt kho thñ kho xuÊt kho vËt liÖu vµ ký vµo 3 b¶n. Mét b¶n giao cho kh¸ch hµng, mét b¶n thñ kho chuyÓn lªn phßng cung øng, mét b¶n sau khi thñ kho vµo thÎ kho sÏ chuyÓn lªn phßng kÕ to¸n.  Tr-êng hîp vËt liÖu xuÊt dïng cho s¶n xuÊt kinh doanh trong ®¬n vÞ: Khi cã nhu cÇu lÜnh vËt liÖu, bé phËn cã nhu cÇu lËp giÊy ®Ò nghÞ lÜnh vËt liÖu. GiÊy nµy ®-îc chuyÓn lªn phßng cung øng sau khi kiÓm tra hîp lý, hîp lÖ cña giÊy, ®Ò nghÞ phßng cung øng lËp giÊy xuÊt vËt liÖu thµnh 3 b¶n. C¨n cø vµo chøng tõ nµy thñ kho xuÊt kho vµ ghi sè thùc xuÊt vµo phiÕu cïng víi ng-êi nhËn ký vµo 3 b¶n phiÕu xuÊt. Mét b¶n ng-êi nhËn gi÷, mét b¶n thñ kho gi÷ lµm c¨n cø ®Ó ghi vµo thÎ kho vµ chuyÓn lªn phßng kÕ to¸n ghi vµo sæ, b¶n cßn l¹i chuyÓn lªn phßng cung øng.  §èi víi vËt liÖu thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn: C¨n cø vµo hîp ®ång thuª ngoµi gia c«ng ®Ó lËp “ PhiÕu xuÊt kho vËt t-” ghi râ thuª ngoµi gia c«ng thµnh 3 b¶n, mét b¶n thñ kho gi÷ lµm c¨n cø ®Ó ghi vµo thÎ kho vµ chuyÓn lªn phßng kÕ to¸n ®Ó ghi vµo sæ, b¶n cßn l¹i chuyÓn lªn phßng cung øng.  S¬ ®å h¹ch to¸n tæng hîp nhËp xuÊt kho vËt liÖu, c«ng cô dông cô: - Ph-¬ng ph¸p kª khai th-êng xuyªn: Tk 111, 112, 141, 331 Tk 152, 153 NhËp kho NVL, CCDC Gi¸ t.to¸n ThuÕ GTGT TK 133 Tk 154 XuÊt VL thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn ®-îc khÊu trõ Tk138, 334, 821 Tk 151 NhËp kho NVL, CCDC XuÊt VL thuª ngoµi ®i ®-êng kú tr-íc khi kiÓm kª Tk 621, 641, 642, 214 Tk 154 VL, tù chÕ, thuª ngoµi gia c«ng XuÊt VL dïng cho chÕ biÕn xong nhËp kho SXKD, XDCB Tk 128, 222 Tk 3333 Tk 411 ThuÕ nhËp khÈu tÝnh vµo XuÊt VL gãp vèn (nÕu cã) liªn doanh Tk 412 NhËn VL, CCDC do gãp vèn §¸nh gi¸ chªnh liªn doanh hay biÕu tÆng lÖch gi¶m Tk 338 VL kiÓm kª ph¸t hiÖn thõa §¸nh gi¸ chªnh lÖch - Ph-¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú: Tk 611 Tk 152, 153 Tk 111, 112 NÕu thu ®-îc KÕt chuyÓn gi¸ trÞ NVL tiÒn hµng tån ®Çu kú Tr¶ l¹i hµng kh«ng ®óng quy c¸ch hoÆc ®-îc gi¶m gi¸ Tk 111, 112, 141, 331 Gi¸ Tk 138, 331 Gi¸ thùc tÕ NVL mua mua trong kú ch-a cã thuÕ GTGT Tk 152, 153 Gi¸ trÞ thùc tÕ NVL xuÊt dïng cho xuÊt dïng cho s¶n xuÊt kinh doanh Tk 621 Gi¸ trÞ thùc tÕ NVL xuÊt dïng cho s¶n xuÊt kinh doanh Tk 138, (1381) Gi¸ trÞ NVL thiÕu hôt Tk 133 ThuÕ GTGT ®Çu vµo ph-¬ng ph¸p khÊu trõ 4) H¹ch to¸n dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho: §Ó h¹n chÕ bít nh÷ng thiÖt h¹i cã thÓ x¶y ra trong kinh doanh, doanh nghiÖp ph¶i thùc hiÖn lËp dù phßng gi¶m gi¸ vËt t-, hµng ho¸. LËp dù phßng lµ chuyÓn chi phÝ ph¸t sinh c¸c n¨m sau vµo chi phÝ n¨m nµy. - Ph-¬ng ph¸p lËp dù phßng: Doanh nghiÖp ph¶i c¨n cø vµo t×nh h×nh gi¶m gi¸, sè l-îng tån kho thùc tÕ cña tõng vËt t-, hµng ho¸ ®Ó x¸c ®Þnh møc dù phßng. Ta cã c«ng thøc: Møc dù phßng L-îng vËt t-, Gi¸ h¹ch Gi¸ thùc tÕ  = gi¶m gi¸ VT, HH HH gi¶m gi¸ to¸n trªn - trªn thÞ tr-êng cho n¨m kÕ trÞ thêi ®iÓm sæ kÕ to¸n. t¹i thêi ®iÓm ho¹ch. 13/12. 31/12. + C¨n cø vµo t×nh h×nh thùc tÕ biÕn ®éng gi¸ c¶ cña thÞ tr-êng vµo cuèi niªn ®é kÕ to¸n, kÕ to¸n thµnh lËp dù phßng cho n¨m N+1 dùa vµo ®iÒu kiÖn lËp dù phßng. KÕ to¸n hoµn nhËp toµn bé dù phßng ®· lËp cho n¨m N. Nî TK 159 : Dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho. Cã TK 721: C¸c kho¶n thu nhËp bÊt th-êng. + LËp dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho cho n¨m N+1. Nî TK 642 : Chi phÝ qu¶n lý DN. Cã TK 159: Dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho. PhÇn II: kh¸I qu¸t chung vÒ xÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- - phÕ liÖu vµ t×nh h×nh h¹ch to¸n kÕ to¸n vËt liÖu - c«ng cô dông cô t¹i xÝ nghiÖp. A - Kh¸i qu¸t chung vÒ xÝ nghiÖp: I. Qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña xÝ nghiÖp: C«ng ty vËt t- kü thuËt ra ®êi ngµy 01/10/1975. §Õn n¨m 1980 theo quy ®Þnh chung cña ngµnh, sau ®ã bé vËt t- cã quyÕt ®Þnh sè 316/VTQ§ chuyÓn thµnh XÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- vµ phÕ liÖu. XÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- vµ phÕ liÖu lµ ®¬n vÞ trùc thuéc C«ng ty vËt t- tæng hîp §µ N½ng. Th¸ng 11/1989, chñ tÞch tØnh QN - §N ký quyÕt ®Þnh thµnh lËp vµ cho phÐp xÝ nghiÖp ®-îc h¹ch to¸n ®éc lËp, cã ®Çy ®ñ t- c¸ch ph¸p nh©n vÒ mÆt nhµ n-íc vµ thuéc tØnh qu¶n lý. XÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- vµ phÕ liÖu ®-îc së Th-¬ng M¹i Du LÞch trùc tiÕp qu¶n lý. Ngµy 31/12/1993, së Th-¬ng M¹i Du LÞch ra quyÕt ®Þnh sè 632/TCTM ®Ó tæ chøc s¾p sÕp l¹i ®¬n vÞ s¶n xuÊt kinh doanh trùc thuéc c«ng ty vËt t- tæng hîp §µ N½ng ®èi víi XÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- vµ phÕ liÖu. XÝ nghiÖp khai th¸c vËt t- vµ phÕ liÖu lµ mét doanh nghiÖp nhµ n-íc, võa ho¹t ®éng s¶n xuÊt võa ho¹t ®éng th-¬ng m¹i, trong ®ã ho¹t ®éng th-¬ng m¹i lµ chñ yÕu. N¨m 1989, XÝ nghiÖp ®-îc UBND ký quyÕt ®Þnh cho phÐp ho¹t ®éng kinh doanh ®éc lËp c¸c mÆt hµng nh-: s¾t, kim khÝ, xi m¨ng, x¨ng dÇu. N¨m 1993 XÝ nghiÖp tæ chøc s¶n xuÊt s¾t phi. Tõ n¨m 1993 cho ®Õn nay, mÆc dï xÝ nghiÖp ®i vµo s¶n xuÊt víi quy m« nhá, d©y chuyÒn c«ng nghÖ kh«ng hiÖn ®¹i, vèn kinh doanh Ýt, ®éi ngò c¸n bé chuyªn m«n cßn h¹n chÕ l¹i chÞu sù chi phèi vµ c¹nh tranh gay g¾t cña thÞ tr-êng. Song c¸n bé c«ng nh©n viªn ®· næ lùc phÊn ®Êu ®Ó v-¬n lªn víi th¸i ®é lµm viÖc nghiªm tóc, chñ ®éng chÊp nhËn thö th¸ch, tæ chøc ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ngµy cµng tèt h¬n, ®¸p øng nhu cÇu s¶n xuÊt vµ tiªu dïng. XÝ nghiÖp ngµy mét tr-ëng thµnh vµ cã nhiÒu kinh nghiÖm trong qu¸ tr×nh kinh doanh tõ kh©u mua vµo cho ®Õn kh©u b¸n ra. Tr¶i qua nhiÒu khã kh¨n vµ thö th¸ch do nhiÒu nguyªn nh©n t¸c ®éng tõ bªn trong còng nh- bªn ngoµi, cho ®Õn nay xÝ nghiÖp ®· ®¹t ®-îc mét sè thµnh tùu ®¸ng kÓ: ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ph¸t triÓn, kinh doanh nhiÒu mÆt hµng (kim khÝ, xi m¨ng, x¨ng dÇu, s¾t thÐp,…) ®êi sèng c¸n bé c«ng nh©n viªn ngµy cµng n©ng cao. II. §Æc ®iÓm tæ chøc qu¶n lý cña xÝ nghiÖp: 1) §Æc ®iÓm tæ chøc s¶n xuÊt vµ quy tr×nh c«ng nghÖ t¹i xÝ nghiÖp: a) Tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp: XÝ nghiÖp võa mang tÝnh chÊt cña doanh nghiÖp s¶n xuÊt l¹i võa mang tÝnh chÊt cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i, do ®ã tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp gåm hai phÇn c¬ b¶n sau: - PhÇn s¶n xuÊt: XÝ nghiÖp tuy kinh doanh nhiÒu mÆt hµng nh-ng chñ yÕu lµ s¶n xuÊt s¾t phi c¸c lo¹i (cã ®-êng kÝnh 4mm trë lªn), ngoµi ra cßn s¶n xuÊt phô c¸c s¶n phÈm nh-: s¾t dÑt vµ ®inh c¸c lo¹i. H»ng n¨m xÝ nghiÖp s¶n xuÊt trªn 1000 tÊn. + §Ó tiÕt kiÖm ®-îc thêi gian lao ®éng phï hîp víi yªu cÇu s¶n xuÊt, xÝ nghiÖp ®· bè trÝ ë ph©n x-ëng chia ra lµm 2 bé phËn: - Bé phËn chuÈn bÞ ph«i: 10 c«ng nh©n/ ca. - Bé phËn c¸n kÐo chia lµm 2 tæ, mçi tæ : 8 c«ng nh©n/ ca. - PhÇn kinh doanh: + VÒ lÜnh vùc kinh doanh: XÝ nghiÖp chuyªn kinh doanh c¸c mÆt hµng dÔ b¶o qu¶n vÒ mÆt lý häc, ho¸ häc nªn cã thÓ dù tr÷ ®-îc nhiÒu mµ kh«ng sî h- háng nhkim khÝ, vËt liÖu x©y dùng, m¸y mãc thiÕt bÞ hµng tiªu dïng thiÕt yÕu. C¸c s¶n phÈm nµy còng gièng nh- c¸c lo¹i s¶n phÈm kh¸c trªn thÞ tr-êng th-êng b¸n ch¹y theo mïa, b¸n ch¹y nhÊt lµ vµo nh÷ng kho¶ng thêi gian mµ thêi tiÕt kh«ng m-a ®Ó cã thÓ dÔ dµng trong viÖc x©y dùng vµ l-u chuyÓn s¶n phÈm ra ngoµi thµnh phè. §Æc biÖt, hµng kim khÝ chiÕm tû träng kho¶ng 70% tæng doanh thu cña xÝ nghiÖp. + VÒ tæ chøc kinh doanh: V× quy m« cña xÝ nghiÖp kh«ng réng nªn phÇn lín kh¸ch hµng chñ yÕu lµ nh÷ng c¸ nh©n hay ®¬n vÞ kinh doanh t-¬ng ®èi nhá nh-ng ng-îc l¹i cã mét thÞ tr-êng kh¸ lín. §a sè s¶n phÈm ®-îc tiªu thô ngay trªn thÞ tr-êng, trªn ®Þa bµn thµnh phè. Sè l-îng tiªu thô ë c¸c tØnh phÝa Nam vµ T©y Nguyªn còng kh«ng Ýt. §Æc biÖt, ë quý I/2003 xÝ nghiÖp ®· xuÊt khÈu s¾t x©y dùng sang thÞ tr-êng Lµo víi trÞ gi¸ kho¶ng 400.000.000 ®ång. Tuy ®ã lµ con sè ch-a cao so víi c¸c doanh nghiÖp kh¸c nh-ng ®©y còng lµ ®éng c¬ tÝch cùc ®Ó xÝ nghiÖp hoµn thiÖn vµ tiÕn nhanh h¬n vµo nh÷ng n¨m kÕ tiÕp. b) Quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt s¶n phÈm cña xÝ nghiÖp: Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt t¹i xÝ nghiÖp tr¶i qua 2 giai ®o¹n: - Tõ s¾t tÊm c«ng nghiÖp, gia c«ng chÕ biÕn ph«i. - Tõ ph«i lµm nguyªn liÖu chÝnh s¶n xuÊt ra s¾t phi. Quy tr×nh: Nguyªn vËt liÖu TiÕp nhËn Ph©n lo¹i Lß nung M¸y c¸n ph«i M¸y ®Þnh h×nh Kho thµnh phÈm - VËt liÖu lµ s¾t phÕ liÖu tËn dông ®-îc xÝ nghiÖp tæ chøc thu mua vÒ nhËp kho ®Ó s¶n xuÊt, chÕ t¹o ra s¶n phÈm. XÝ nghiÖp dïng ph-¬ng ph¸p c¸n nãng, nung ph«i ë nhiÖt ®é 1.200 - 1.400 ®é C, cho ph«i qua m¸y c¸n nhiÒu lÇn ®Ó t¹o ra thµnh phÈm, cô thÓ qua c¸c b-íc sau: + T¹o ph«i: vËt liÖu, s¾t tÊm tËn dông cã ®ñ ®é dµi vµ dµy cÇn thiÕt, sau khi xuÊt kho ®-a vµo m¸y c¾t thµnh tõng miÕng theo yªu cÇu cña tõng lo¹i s¾t phi cÇn s¶n xuÊt. Ngoµi ra cã thÓ sö dông giã ®¸ nÕu trong tr-êng hîp m¸y kh«ng thÓ t¹o ph«i ®-îc. + Sau khi ph«i ®-îc t¹o xong ph¶i nung ë nhiÖt ®é 1.200 - 1.400 ®é C dïng than hoÆc dÇu ®en ®Ó nung vµ dïng qu¹t ®iÖn ®Ó qu¹t giã vµo lß, lóc nµy s¾t ®· ®-îc nung ®á råi ®-a sang m¸y c¸n. + Sau khi ph«i ®· dµi vµ nhá theo ®óng yªu cÇu,®-a sang m¸y ®Þnh h×nh ph«i sÏ cho ra s¶n phÈm. + C«ng viÖc cuèi cïng lµ dïng thñ c«ng ®Ó c¾t ®Çu, ®u«i, hoµn tÊt s¶n phÈm, bã buéc, nhËp kho råi ®-a ra tiªu thô. 2) Tæ chøc bé m¸y qu¶n lý cña xÝ nghiÖp: a) S¬ ®å tæ chøc bé m¸y qu¶n lý cña xÝ nghiÖp: Gi¸m ®èc Phã gi¸m ®èc Phßng kÕ to¸n Phßng kinh doanh Phßng tæ chøc - hµnh chÝnh Ph©n x-ëng s¶n xuÊt  Ghi chó: : Quan hÖ trùc tuyÕn. : Quan hÖ tham m-u. b) Chøc n¨ng vµ nhiÖm vô cña c¸c phßng ban: - Gi¸m ®èc: lµ ng-êi ®iÒu hµnh mäi ho¹t ®éng cña xÝ nghiÖp, ban hµnh c¸c quyÕt ®Þnh vµ ®ång thêi lµ ng-êi chÞu tr¸ch nhiÖm cao nhÊt vÒ mäi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp. - Phã gi¸m ®èc: lµ ng-êi gióp gi¸m ®èc qu¶n lý vµ ®iÒu hµnh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp. Phã gi¸m ®èc ®-îc uû quyÒn ký kÕt c¸c hîp ®ång kinh tÕ vµ thay mÆt gi¸m ®èc gi¶i quyÕt nh÷ng c«ng viÖc cña xÝ nghiÖp khi gi¸m ®èc v¾ng mÆt. - Phßng kÕ to¸n: tæ chøc thùc hiÖn c«ng t¸c tµi chÝnh kÕ to¸n theo ®óng ph¸p luËt cña nhµ n-íc. CËp nhËt c¸c chøng tõ vÒ nhËp, xuÊt vµ c¸c chi phÝ trong qu¸ tr×nh l-u chuyÓn hµng ho¸ ®Ó tiÕn hµnh kiÓm tra, ®èi chiÕu, ghi chÐp vµ h¹ch to¸n kÕ to¸n. Thùc hiÖn chÕ ®é b¸o c¸o kÕ to¸n, tæng hîp vµ ph©n tÝch t×nh h×nh ho¹t ®éng kinh doanh cña xÝ nghiÖp. + ChØ ®¹o vµ kiÓm tra viÖc thùc hiÖn c¸c chÕ ®é vÒ c«ng t¸c tµi vô, b¶o ®¶m vµ b¶o qu¶n c¸c hå s¬ tµi liÖu, chøng tõ kÕ to¸n. + Cung cÊp c¸c th«ng tin vÒ kÕ to¸n, vÒ tµi chÝnh cho gi¸m ®èc. - Phßng kinh doanh: cã nhiÖm vô tham m-u cho gi¸m ®èc vµ thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng nh- lËp vµ chØ ®¹o s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp, nghiªn cøu n¾m b¾t th«ng tin trªn thÞ tr-êng nh»mkhai th¸c nguån hµng, më réng thÞ tr-êng tiªu thô, tæ chøc thùc hiÖn m¹ng l-íi kinh doanh cña xÝ nghiÖp.
- Xem thêm -