Tài liệu Quản lý thu ngân sách nhà nước thành phố vĩnh yên

  • Số trang: 136 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 66 |
  • Lượt tải: 0
nhattuvisu

Đã đăng 27125 tài liệu

Mô tả:

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH NGUYỄN HỮU NAM QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ THÁI NGUYÊN - 2014 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH NGUYỄN HỮU NAM QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN Chuyên ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 60.34.04.10 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS. TRẦN ĐÌNH THAO THÁI NGUYÊN - 2014 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận văn “Quản lý thu ngân sách nhà nước Thành phố Vĩnh Yên” PGS.TS. Trần Đình Thao. Các số liệu, kết luận nghiên cứu trình bày trong luận văn này là trung thực và chính xác. Những kết quả của luận văn chƣa từng đƣợc công bố trong bất cứ công trình nào. Tôi xin chịu trách nhiệm về nghiên cứu của mình! Thái Nguyên, ngày .... tháng .... năm 2014 Học viên Nguyễn Hữu Nam Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ ii LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn: PGS.TS. Trần Đình Thao đã tận tình hƣớng dẫn tôi trong suốt quá trình thực hiện. Tôi xin trân thành cảm ơn Phòng Quản lý Đào tạo Sau đại học - Trƣờng ĐH Kinh tế và QTKD đã tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành khoá học và trình bày luận văn. . Xin trân trọng cảm ơn! Thái Nguyên, ngày .... tháng .... năm 2014 Học viên Nguyễn Hữu Nam Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .............................................................................................. i LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... ii MỤC LỤC ........................................................................................................ iii DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT .............................................................. vi DANH MỤC CÁC BẢNG.............................................................................. vii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH ......................................................................... viii DANH MỤC MỘT SỐ LOẠI PHÍ, LỆ PHÍ THEO QUY ĐỊNH ................... ix MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1 1. Tính cấp thiết của đề tài ................................................................................ 1 2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài ..................................................................... 3 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu ................................................................. 4 4. Đóng góp mới của luận văn .......................................................................... 4 5. Kết cấu của luận văn ..................................................................................... 5 Chƣơng 1. LÝ LUẬN CHUNG VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC VÀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC..................................... 7 1.1. Tổng quan về Ngân sách nhà nƣớc (NSNN) ............................................. 7 1.1.1. Khái niệm NSNN .................................................................................... 7 1.1.2. Vai trò của NSNN ................................................................................... 8 1.1.3. Quản lý nhà nƣớc đối với NSNN .......................................................... 10 1.2. Thu Ngân sách Nhà nƣớc ......................................................................... 13 1.2.1. Đặc điểm thu ngân sách nhà nƣớc ........................................................ 15 1.2.2. Chức năng của thu ngân sách nhà nƣớc ................................................ 15 1.3. Nội dung quản lý thu ngân sách nhà nƣớc ............................................... 18 1.3.1. Lập kế hoạch thu ngân sách .................................................................. 18 1.3.2. Tổ chức thu ngân sách........................................................................... 22 1.3.3. Kiểm tra, thanh tra thu ngân sách ......................................................... 23 1.4. Các nhân tố ảnh hƣởng đến quản lý nguồn thu NSNN ............................ 24 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ iv 1.4.1. Các yếu tố thuộc môi trƣờng kinh tế ..................................................... 24 1.4.2. Các yếu tố thuộc chính sách thu ngân sách........................................... 26 1.4.3. Yếu tố thuộc về cơ quan thu ngân sách ................................................ 31 1.4.4. Yếu tố thuộc về ngƣời nộp thuế, phí ..................................................... 33 1.4.5. Mức độ trang trải các khoản chi phí của Nhà nƣớc .............................. 35 1.5. Một số kinh nghiệm về quản lý thu ngân sách nhà nƣớc của một số Thành phố thuộc Tỉnh ở trong nƣớc ..................................................... 35 1.5.1. Thành phố Mỹ Tho................................................................................ 35 1.5.2. Thành phố Đà Lạt.................................................................................. 36 1.5.3. Những bài học kinh nghiệm .................................................................. 37 Kết luận chƣơng 1 ........................................................................................... 38 Chƣơng 2. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................................. 40 2.1. Câu hỏi nghiên cứu .................................................................................. 40 2.2. Các phƣơng pháp nghiên cứu................................................................... 40 2.2.1. Phƣơng pháp thu thập thông tin ............................................................ 40 2.2.2. Phƣơng pháp tổng hợp thông tin ........................................................... 41 2.2.3. Phƣơng pháp phân tích đánh giá ........................................................... 41 2.3. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu ................................................................... 43 Chƣơng 3. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC ............................. 45 3.1. Khái quát về Thành phố Vĩnh Yên .......................................................... 45 3.1.1. Vị trí địa lý ............................................................................................ 45 3.1.2. Đặc điểm địa hình ................................................................................. 46 3.1.3. Khí hậu, thủy văn .................................................................................. 46 3.1.4. Các nguồn tài nguyên thiên nhiên ......................................................... 47 3.2. Đặc điểm kinh tế-xã hội Thành phố Vĩnh Yên giai đoạn 2011-2013 ...... 50 3.2.1. Đặc điểm kinh tế ................................................................................... 50 3.2.2. Các thành phần kinh tế .......................................................................... 51 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ v 3.3. Thực trạng thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên giai đoạn 2011-2013 ................ 57 3.3.1. Nội dung thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên ........................................... 57 3.3.2. Nội dung quản lý thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên .............................. 59 3.3.3. Tổ chức bộ máy quản lý thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên................... 60 3.3.4. Thực trạng thực hiện thu NSNN Thành phố qua các năm .................... 61 3.3.5. Thu ngân sách xã, phƣờng .................................................................... 74 3.4. Tình hình thanh tra, kiểm tra thu ngân sách ............................................. 80 3.5. Những thuận lợi, khó khăn và nguyên nhân thất thoát nguồn thu ngân sách ............................................................................................... 82 3.5.1. Thuận lợi ............................................................................................... 82 3.5.2. Khó khăn và nguyên nhân thất thoát nguồn thu ngân sách .................. 83 3.6. Các yếu tố tác động đến thu NSNN Thành phố qua các năm .................. 84 3.6.1. Nhân tố tăng trƣởng kinh tế .................................................................. 84 3.6.2. Nhân tố cơ chế chính sách .................................................................... 86 3.6.3. Nhân tố tổ chức thực hiện thu ............................................................... 87 Kết luận chƣơng 3 ........................................................................................... 90 Chƣơng 4. GIẢI PHÁP TĂNG THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC ............................. 92 4.1. Các căn cứ đƣa ra giải pháp ..................................................................... 92 4.1.1. Quy hoạch phát triển kinh tế- xã hội thành phố Vĩnh Yên giai đoạn 2011-2015, tầm nhìn đến năm 2020 ..................................................... 92 4.1.2. Kế hoạch phát triển kinh tế Thành phố, những định hƣớng, mục tiêu thu NSNN Thành phố giai đoạn 2014-2015 .................................. 94 4.2. Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý thu ngân sách Nhà nƣớc của Thành phố giai đoạn 2014-2015................................................... 104 4.2.1. Giải pháp từ cơ quan Chi cục Thuế Thành phố .................................. 105 4.2.2. Ngƣời nộp thuế .................................................................................... 112 4.3. Kiến nghị ................................................................................................ 114 KẾT LUẬN .................................................................................................. 118 TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................... 122 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Ngân sách nhà nƣớc : NSNN Thực hiện : TH Dự toán : DT Cân đối ngân sách : CĐNS Doanh nghiệp Nhà nƣớc : DNNN Đơn vị tính : ĐVT Giá trị gia tăng : GTGT Hội đồng nhân dân : HĐND Ủy ban nhân dân : UBND Ngân sách địa phƣơng : NSĐP Ngân sách trung ƣơng : NSTW Sản xuất kinh doanh : SXKD Xây dựng cơ bản : XDCB Tài chính nhà nƣớc : TCNN Mục tiêu đại hội : MTĐH Giải phóng mặt bằng : GPMB Cải cách hành chính : CCHC Thu nhập cá nhân : TNCN Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ vii DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3.1. Hiện trạng sử dụng đất Thành phố Vĩnh Yên (năm 2009) ........... 48 Bảng 3.2. Chuyển dịch cơ cấu giá trị sản xuất trên địa bàn Thành phố ........ 52 Bảng 3.3. Số lƣợng cơ sở kinh tế cá thể phân theo ngành thống kê Nông - lâm nghiệp - thủy sản ................................................................. 55 Bảng 3.4. Cơ cấu kinh tế Thành phố Vĩnh Yên qua các năm ....................... 56 Bảng 3.5. Dự toán thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên 3 năm (2011-2013) ......... 63 Bang 3.6. Tình hình thực hiện thu NSNN trên địa bàn Thành phố Vĩnh Yên năm 2011 - 2013 ............................................................................. 67 Bảng 3.7. Tình hình thực hiện thu bổ sung ngân sách cấp trên của Thành phố qua các năm 2011, 2012 và năm 2013 ....................... 73 Bảng 3.8. Tình hình thu ngân sách xã, phƣờng năm 2011............................ 75 Bảng 3.9. Tình hình thu ngân sách xã, phƣờng năm 2012 và năm 2013 ...... 78 Bảng 3.10. Bảng tổng hợp tốc độ tăng trƣởng kinh tế và tốc độ tăng thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên giai đoạn 2011-2013 ...................... 85 Bảng 3.11. Số liệu về kỹ năng, trình độ cán bộ thu ngân sách tại cơ quan Chi cục Thuế thành phố Vĩnh Yên ............................................... 89 Bảng 4.1. Chuyển đổi cơ cấu ngành ............................................................... 95 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ viii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH Sơ đồ 3.1. Bản đồ hành chính Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc ............ 50 Sơ đồ 3.2. Bộ máy quản lý NSNN Thành phố Vĩnh Yên ............................... 61 Hình 4.1. Sơ đồ KCN Vĩnh Yên trong bố trí KCN của tỉnh Vĩnh Phúc ......... 98 Hình 4.2. Minh họa khu thƣơng mại ............................................................. 101 Hình 4.3. Sơ đồ mạng lƣới du lịch Vĩnh Yên kết nối với cả Tỉnh ................ 103 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ ix DANH MỤC MỘT SỐ LOẠI PHÍ, LỆ PHÍ THEO QUY ĐỊNH I - Phí thuộc lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ sản 1. Thuỷ lợi phí. 2. Phí kiểm dịch động vật, thực vật. 3. Phí kiểm nghiệm chất lƣợng động vật, thực vật….. II- Phí thuộc lĩnh vực công nghiệp, xây dựng 1. Phí kiểm nghiệm chất lƣợng sản phẩm, hàng hoá, thiết bị, vật tƣ, nguyên vật liệu. 2. Phí xây dựng. 3. Phí đo đạc, lập bản đồ địa chính….. III- Phí thuộc lĩnh vực thƣơng mại, đầu tƣ 1. Phí chợ 2. Phí thẩm định đầu tƣ 3. Phí đấu thầu, đấu giá….. IV- Phí thuộc lĩnh vực giao thông vận tải 1. Phí sử dụng đƣờng bộ 2. Phí qua cầu 3. Phí qua đò, qua phà…. V- Phí thuộc lĩnh vực thông tin, liên lạc 1. Phí cấp tên miền địa chỉ sử dụng Internet 2. Phí thẩm định điều kiện hoạt động bƣu chính viễn thông… VI - Phí thuộc lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội 1. Phí an ninh, trật tự, an toàn xã hội 2. Phí xác minh giấy tờ, tài liệu 3. Phí trông giữ xe… Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ x VII - Phí thuộc lĩnh vực văn hoá, xã hội 1. Phí tham quan 2. Phí thẩm định văn hoá phẩm… VIII - Phí thuộc lĩnh vực giáo dục và đào tạo 1. Học phí. 2. Phí dự thi, dự tuyển. IX- Phí thuộc lĩnh vực y tế 1. Viện phí 2. Phí giám định y khoa 3. Phí kiểm tra, kiểm nghiệm vệ sinh an toàn thực phẩm… X - Phí thuộc lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trƣờng 1. Phí bảo vệ môi trƣờng 2. Phí thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trƣờng 3. Phí vệ sinh… XI - Phí thuộc lĩnh vực tài chính, ngân hàng, hải quan 1. Phí cung cấp thông tin về tài chính doanh nghiệp 2. Phí bảo lãnh, thanh toán khi đƣợc cơ quan, tổ chức cấp dịch vụ bảo lãnh, thanh toán 3. Phí sử dụng thiết bị, cơ sở hạ tầng chứng khoán… XII- Phí thuộc lĩnh vực tƣ pháp 1. Án phí. 2. Phí giám định tƣ pháp. 3. Phí cung cấp thông tin về giao dịch bảo đảm. * Danh mục lệ phí I - Lệ phí quản lý nhà nước liên quan đến quyền và nghĩa vụ của công dân 1. Lệ phí quốc tịch. 2. Lệ phí hộ tịch, hộ khẩu. 3. Lệ phí cấp hộ chiếu, thị thực xuất cảnh, nhập cảnh. 4. Lệ phí toà án. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ xi II - Lệ phí quản lý nhà nƣớc liên quan đến quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản 1. Lệ phí trƣớc bạ. 2. Lệ phí địa chính. 3. Lệ phí bảo hộ quyền tác giả. 4. Lệ phí bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp. 5. Lệ phí cấp giấy phép xây dựng. III- Lệ phí quản lý nhà nƣớc liên quan đến sản xuất, kinh doanh 1. Lệ phí cấp GCN đăng ký kinh doanh, cung cấp thông tin về đăng ký kinh doanh. 2. Lệ phí cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động trên các loại phƣơng tiện. 3. Lệ phí cấp hạn ngạch, giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu. 4. Lệ phí cấp giấy chứng nhận chất lƣợng sản phẩm, hàng hoá. IV - Lệ phí quản lý nhà nƣớc đặc biệt về chủ quyền quốc gia 1. Lệ phí ra vào cảng. 2. Lệ phí bay qua vùng trời, đi qua vùng đất, vùng biển. V - Lệ phí quản lý nhà nƣớc trong các lĩnh vực khác 1. Lệ phí cấp giấy phép sử dụng con dấu. 2. Lệ phí Hải quan. 3. Lệ phí cấp văn bằng, chứng chỉ. 4. Lệ phí chứng thực. 5. Lệ phí công chứng Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngân sách nhà nƣớc (NSNN), hay ngân sách chính phủ, là một phạm trù kinh tế và là phạm trù lịch sử; là một thành phần trong hệ thống tài chính. Thuật ngữ "Ngân sách nhà nƣớc" đƣợc sử dụng rộng rãi trong đời sống kinh tế, xã hội ở mọi quốc gia. Song quan niệm về ngân sách nhà nƣớc lại chƣa thống nhất, ngƣời ta đã đƣa ra nhiều định nghĩa về ngân sách nhà nƣớc tùy theo các trƣờng phái và các lĩnh vực nghiên cứu. Các nhà kinh tế Nga quan niệm: Ngân sách nhà nƣớc là bảng liệt kê các khoản thu, chi bằng tiền trong một giai đoạn nhất định của quốc gia. Luật Ngân sách Nhà nƣớc của Việt Nam đã đƣợc Quốc hội Việt Nam thông qua ngày 16/12/2002 định nghĩa: Ngân sách Nhà nƣớc là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nƣớc trong dự toán đã đƣợc cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền quyết định và đƣợc thực hiện trong một năm để đảm bảo thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của nhà nƣớc. Ngân sách nhà nƣớc bao gồm ngân sách trung ƣơng và ngân sách địa phƣơng. Ngân sách trung ƣơng là ngân sách của các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các cơ quan khác ở trung ƣơng. Ngân sách địa phƣơng bao gồm ngân sách của đơn vị hành chính các cấp có Hội đồng Nhân dân và Ủy ban Nhân dân. NSNN là một trong những nguồn lực quan trọng đảm bảo các hoạt động của Nhà nƣớc. NSNN đã trở thành công cụ tài chính rất quan trọng, góp phần to lớn vào việc phát triển kinh tế- xã hội. Vì vậy, thu NSNN không chỉ đáp ứng nhu cầu hoạt động của bộ máy Nhà nƣớc, các tổ chức chính trị xã hội thực thi tốt nhiệm vụ mà còn dành phần đáng kể cho dự phòng, dự trữ tài chính, đầu tƣ phát triển và trả nợ. Thu NSNN là công cụ hữu hiệu để điều tiết, điều chỉnh nền kinh tế. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 2 Do thu NSNN có vị trí, vai trò quan trọng nhƣ vậy nên quản lý thu NSNN đƣợc Nhà nƣớc, các bộ, ngành luôn chú trọng ở tất cả các mặt: Hình thành khung pháp luật và cơ chế chính sách thu NSNN, xây dựng và hoàn thiện bộ máy quản lý thu, đổi mới quy trình thu và áp dụng nhiều biện pháp tích cực trong quản lý thu NSNN. Trong những năm gần đây, thu NSNN trên địa bàn Thành phố Vĩnh Yên luôn hoàn thành và hoàn thành vƣợt mức chỉ tiêu cấp trên giao, và hoàn thành vƣợt mức so với chỉ tiêu của HĐND Thành phố. Vĩnh Yên là đơn vị đứng đầu toàn tỉnh Vĩnh Phúc về thu NSNN. Số thu NSNN trên địa bàn Thành phố qua các năm luôn ổn định, đối tƣợng nộp NSNN tăng nhanh và về cũng nhƣ về chất. Số thu NSNN đƣợc tập trung đầy đủ, nhanh chóng, kịp thời qua cơ quan chức năng là Chi cục Thuế Thành phố. Kết quả đó, khẳng định Vĩnh Yên đã luôn chủ động trong việc khai thác cũng nhƣ nuôi dƣỡng nguồn thu. Thu NSNN Thành phố cơ bản đáp ứng kịp thời các nhiệm vụ chi cho ngân sách các cấp Thành phố. Nhìn lại công tác thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên thời gian qua đã có rất nhiều nỗ lực, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban, ngành, đoàn thể, đặc biệt là cơ quan Thuế đã có nhiều tham mƣu trong việc thu ngân sách, Thành phố đã có nhiều đổi mới và cải tiến cơ chế thu, quản lý nguồn thu NSNN Thành phố. Nguồn thu NSNN Thành phố đã góp phần quan trọng trong tiến trình đổi mới, phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng an ninh, xóa đói giảm nghèo, thực hiện các chính sách an sinh xã hội của Thành phố. Từ nguồn thu NSNN những năm qua, Thành phố đã đƣợc đầu tƣ hoàn thiện hệ thống cơ sở ha tầng kinh tế - xã hội, hạ tầng đô thị. Vĩnh Yên đã khẳng định là Thành phố trẻ năng động, là vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và là vùng trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội của tỉnh. Vĩnh Yên đang thực hiện lộ trình trở thành đô thị loại II vào năm 2014, tiến tới xây dựng đô thị Vĩnh Yên xanh, phát triển bền vững, trở thành đô thị lõi của tỉnh Vĩnh Phúc. Vì Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 3 vậy, thu NSNN có vị trí đặc biệt quan trọng để Vĩnh Yên phát huy nội lực, thực hiện có hiệu quả những nhiệm vụ theo lộ trình đã đề ra. Trong thời gian tiếp theo, để tiếp tục giải quyết tốt công tác quản lý nguồn thu cho ngân sách trong khi vẫn đạt đƣợc mục tiêu nuôi dƣỡng nguồn thu và xa hơn, hƣớng tới sự phát triển bền vững đòi hỏi các nhà quản lý cần có những giải pháp sao cho phù hợp trong giải quyết vấn đề này. Thực tế cho thấy, công tác quản lý thu NSNN vẫn còn bộc lộ một số hạn chế nhất định, công tác quản lý điều hành thu NSNN của HĐND và UBND các cấp còn nhiều hạn chế, tình trạng lãng phí trong quản lý, sử dụng NSNN đang có chiều hƣớng gia tăng. Trong điều kiện NSNN còn hạn hẹp, việc tập trung đầy đủ và kịp thời các khoản thu NSNN trên địa bàn thành phố Vĩnh Yên luôn đƣợc xác định là nhiệm vụ trọng tâm, nhằm đảm bảo nguồn lực phục vụ tốt nhiệm vụ chiến lƣợc và Đảng và Nhà nƣớc ta đã đề ra. Nhận thức về tầm quan trọng của việc quản lý thu NSNN trong giai đoạn hiện nay, cũng nhƣ để tiếp tục nghiên cứu cả về mặt lý luận cũng nhƣ thực tiễn nhằm tìm ra phƣơng pháp hữu hiệu để tiếp tục thực hiện có hiệu quả công tác quản lý thu NSNN nên tôi đã chọn đề tài nghiên cứu “Quản lý thu ngân sách nhà nước Thành phố Vĩnh Yên” làm luận văn tốt nghiệp của mình. 2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 2.1. Mục tiêu tổng quát Trên cơ sở đánh giá thực trạng việc quản lý thu NSNN tại Thành phố Vĩnh Yên, phát hiện những mặt mạnh và những hạn chế trong quản lý thu ngân sách, từ đó đề xuất giải pháp nhằm thực hiện tốt hơn nữa việc quản lý thu NSNN trên địa bàn thành Phố Vĩnh Yên. 2.2. Mục tiêu cụ thể - Luận văn hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý thu NSNN. - Đánh giá thực trạng công tác quản lý thu NSNN trên địa bàn Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh phúc. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 4 - Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý thu NSNN của Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3.1. Đối tượng nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu của đề tài là công tác quản lý thu NSNN trên địa bàn Thành phố Vĩnh Yên. 3.2 Phạm vi nghiên cứu 3.2.1. Phạm vi về không gian Đề tài đƣợc nghiên cứu công tác quản lý thu NSNN trên địa bàn Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. 3.2.2. Phạm vi về thời gian Đề tài đƣợc tiến hành nghiên cứu trong năm 2014. Do vậy, các thông tin, số liệu đƣợc thu thập phục vụ cho đề tài từ các tài liệu liên quan đến công tác quản lý thu NSNN của Thành phố Vĩnh Yên đƣợc giới hạn từ năm 2011 đến năm 2013, gắn với kế hoạch thực hiện phát triển kinh tế - xã hội Thành phố giai đoạn 2011-2013. 3.2.3. Phạm vi nội dung nghiên cứu Đề tài tập trung phân tích, đánh giá thực trạng quản lý thu NSNN của Thành phố Vĩnh yên trong giai đoạn 2011-2013, đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm tăng thu ngân sách nhà nƣớc Thành phố Vĩnh Yên trong các năm tiếp theo. 4. Đóng góp mới của luận văn - Hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về hiệu quả quản lý ngân sách nhà nƣớc và quản lý ngân sách nhà nƣớc của Thành phố. - Về lý luận: luận án góp phần làm sáng tỏ lý thuyết về vị trí, vai trò của hệ thống ngân sách Thành phố Vĩnh Yên và mối quan hệ hữu cơ trong quan hệ cân đối giữa ngân sách trung ƣơng và ngân sách địa phƣơng theo nguyên tắc phát triển kinh tế ngành và lãnh thổ (khu vực). Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 5 - Phân tích rõ thực trạng về hiệu quả quản lý ngân sách nhà nƣớc thành phố Vĩnh Yên; đánh giá những thành tích đạt đƣợc, những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế cần khắc phục. - Đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nƣớc thành phố Vĩnh Yên giai đoạn 2014 - 2015 và tầm nhìn đến năm 2020. - Đề ra các biện pháp thực hiện những giải pháp về quản lý ngân sách nhà nƣớc thành phố Vĩnh Yên. - Đóng góp mới về cơ chế quản lý ngân sách: Đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản lý ngân sách địa phƣơng trên các góc độ: phân định quản lý thu - chi giữa ngân sách trung ƣơng và ngân sách địa phƣơng; quan hệ về quá trình ngân sách (lập, chấp hành và quyết toán ngân sách); nâng cao vai trò của chính quyền địa phƣơng trong tự chủ ngân sách và mở rộng quyền tự quyết của ngân sách xã, để từng bƣớc đƣa ngân sách xã thực sự là một khâu cấu thành của NSNN. Những đóng góp chủ yếu trên đây đã khái quát những nội dung chính mà luận văn đã đề cập. Hy vọng rằng đây sẽ là những ý kiến đóng góp tích cực cho quá trình đổi mới và hoàn thiện quản lý NSNN, quản lý thu NSNN ở thành phố Vĩnh Yên nói riêng, đổi mới quản lý tài chính của đất nƣớc nói chung với mục tiêu thực hiện thành công chiến lƣợc tài chính, chiến lƣợc phát triển kinh tế- xã hội Thành phố giai đoạn 2014-2015 và tầm nhìn đến 2020 của địa phƣơng và đất nƣớc. 5. Kết cấu của luận văn Ngoài phần mở đầu và phần kết luận, luận văn gồm 4 chƣơng Chương 1. Lý luận chung về Ngân sách nhà nƣớc và quản lý thu NSNN. Chương 2. Phƣơng pháp nghiên cứu. Chương 3. Thực trạng công tác quản lý thu NSNN Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Chương 4. Giải pháp tăng thu NSNN thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 6 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/ 7 Chƣơng 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC VÀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC 1.1. Tổng quan về Ngân sách nhà nƣớc (NSNN) 1.1.1. Khái niệm NSNN Lịch sử đã chứng minh rằng, sản xuất hàng hóa phát triển, chế độ tƣ hữu xuất hiện, và có sự phân chia giai cấp và đấu tranh giai cấp. Trong điều kiện lịch sử đó, Nhà nƣớc xuất hiện, đầu tiên là Nhà nƣớc chiếm hữu nô lệ. Khi Nhà nƣớc ra đời và hoạt động, để duy trì sự tồn tại của mình, Nhà nƣớc đã dùng quyền lực chính trị buộc các tổ chức và cá nhân trong xã hội phải đóng góp một phần thu nhập, của cải cho Nhà nƣớc nhằm tạo lập quỹ tiền tệ đáp ứng nhu cầu chi tiêu quốc gia. Nhƣ vậy sự ra đời của Nhà nƣớc đã làm nảy sinh các quan hệ kinh tế gắn với hình thành, phân phối và sử dụng quỹ tiền tệ riêng có của mình, để phục vụ các chức năng, nhiệm vụ hoạt động của Nhà nƣớc, hình thành nên hoạt động tài chính nhà nƣớc (TCNN). Lịch sử đã chứng minh rằng TCNN gắn liền sự ra đời của Nhà nƣớc và cùng với sự xuất hiện của tiền tệ làm tiền tệ hoá các khoản thuế và chi tiêu của Nhà nƣớc. Bản chất của TCNN do bản chất Nhà nƣớc quyết định, ỏ chế độ chính trị khác nhau thì bản chất TCNN khác nhau. Tài chính nhà nƣớc tác động đến hoạt động và phát triển của toàn bộ nền kinh tế xã hội, thể hiện qua quá trình phân phối và phân phối lại sản phẩm của xã hội. TCNN đã hình thành trƣớc so với ngân sách nhà nƣớc (NSNN). Trong TCNN thì NSNN là bộ phận chủ yếu, quan trọng nhất vì nó là quỹ tiền tệ lớn nhất. Qua kênh thu, NSNN huy động và tập trung một bộ phận các nguồn tài chính trong xã hội dƣới các hình thức nhƣ: thuế và các khoản thu không mang tính chất thuế, vay nợ của chính phủ trong và ngoài nƣớc, viện Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
- Xem thêm -