Tài liệu Quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở việt nam luận văn ths

  • Số trang: 75 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 1171 |
  • Lượt tải: 12
nguyetha

Tham gia: 20/07/2015

Mô tả:

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ --------------------- PHẠM TRUNG KIÊN QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU MUA SẮM HÀNG HÓA TRONG KHU VỰC CÔNG Ở VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG THỰC HÀNH Hà Nội - 2014 ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ --------------------- PHẠM TRUNG KIÊN QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU MUA SẮM HÀNG HÓA TRONG KHU VỰC CÔNG Ở VIỆT NAM CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ MÃ SỐ: 60 34 01 LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG THỰC HÀNH NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. TS. PHẠM THỊ HỒNG ĐIỆP Hà Nội - 2014 MỤC LỤC Trang Danh mục chữ viết tắt...................................................................... i Danh mục bảng................................................................................. ii Danh mục hình................................................................................. iii Lời nói đầu....................................................................................... 1 Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ... 11 1.1. Khái quát chung về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công..................................... 11 1.1.1. Các khái niệm.......................................................................... 11 1.1.2. Sự cần thiết phải quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công..................................... 13 1.1.3. Nguyên tắc quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công..................................................... 15 1.1.4. Nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa..................................................................................... 18 1.2. Kinh nghiệm quản lý đấu thầu trong mua sắm công của một số nước trên thế giới và bài học cho Việt Nam................................. 20 1.2.1. Kinh nghiệm quản lý đấu thầu trong mua sắm công của một số nước trên thế giới.......................................................................... 20 1.2.2. Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam........................................ 24 Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu 26 thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam.................. 2.1. Khái quát về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam......................................................................... 26 2.1.1. Các hình thức lựa chọn nhà thầu............................................ 27 2.1.2. Các phương thức đấu thầu..................................................... 27 2.1.3. Nguồn ngân sách cho mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam................................................................................ 2.1.4. Đặc thù mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam 27 27 2.1.5. Quy trình thực hiện đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công............................................................................................. 28 2.1.6. Tổ chức chịu trách nhiệm thực hiện công tác đấu thầu......... 29 2.1.7. Tình hình thực hiện đấu thầu thời gian qua........................... 30 2.2. Tình hình quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công..................................................... 34 2.2.1. Cơ sở pháp lý về hoạt động đấu thầu và quản lý đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công............................................. 34 2.2.2. Bộ máy tổ chức, quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu ở Việt Nam............................................................................................ 39 2.2.3. Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức làm công tác đấu thầu..................................................................................................... 40 2.2.4. Tổng kết đánh giá báo cáo tình hình thực hiện đấu thầu....... 41 2.2.5. Thông tin về đấu thầu............................................................ 42 2.2.6. Hợp tác quốc tế trong đấu thầu.............................................. 42 2.2.7. Công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công............................................................. 43 2.3. Đánh giá công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công..................................... 45 2.3.1. Tiêu chí đánh giá 45 2.3.2. Kết quả đạt được.................................................................... 47 2.3.3. Những vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân........................... 49 Chương 3: Định hướng và giải pháp tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công 56 ở Việt Nam......................................................................................... 3.1. Bối cảnh mới và định hướng quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa ở Việt Nam.................................. 3.1.1. Bối cảnh mới............................................................................ 56 56 3.1.2. Định hướng quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa ở Việt Nam.......................................................... 57 3.2. Giải pháp tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công...................... 58 3.2.1. Giải pháp về cơ sở pháp lý..................................................... 58 3.2.2. Giải pháp về đào tạo.............................................................. 60 3.2.3. Giải pháp về chế tài xử lý sai phạm....................................... 62 KẾT LUẬN......................................................................................... 64 TÀI LIỆU THAM KHẢO.................................................................... 66 Danh mục bảng STT Số hiệu 1 Bảng 2.1 2 Bảng 2.2 3 Bảng 2.3 4 Bảng 2.4 5 Bảng 2.5 Nội dung Số gói thầu và giá trị chênh lệch giai đoạn từ 20092012................................................................................... ... Chênh lệch giữa giá trúng thầu và giá gói thầu lĩnh vực mua sắm hàng hóa theo năm............................................. Chênh lệch giữa giá trúng thầu và giá gói thầu theo hình thức lựa chọn nhà thầu năm 2010...................................... Chênh lệch giữa giá trúng thầu và giá gói thầu theo hình thức lựa chọn nhà thầu năm 2011...................................... Chênh lệch giữa giá trúng thầu và giá gói thầu theo hình thức lựa chọn nhà thầu năm 2012...................................... Trang 29 29 30 30 31 Danh mục hình STT Số hiệu 1 Hình 2.1 Nội dung Sơ đồ tổ chức, quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu ở Việt Nam........................................................................... Trang 37 LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đấu thầu là một hoạt động của nền kinh tế thị trường, nó tuân theo các quy luật khách quan của thị trường như quy luật cung- cầu, quy luật giá cả- giá trị. Thông qua hoạt động đấu thầu, Bên mời thầu có nhiều cơ hội để lựa chọn những nhà thầu phù hợp với mình, mang lại hiệu quả cao nhất với giá cả cạnh tranh nhất. Đồng thời nhà thầu có nhiều cơ hội để cạnh tranh nhằm đạt được các hợp đồng để có thể cung cấp các hàng hóa sản xuất ra, cung cấp các kiến thức mà mình có hoặc các dịch vụ mà mình có khả năng đáp ứng nhằm tối đa hóa lợi nhuận. Thông qua đấu thầu, các hoạt động kinh tế đều được kích thích phát triển như các ngành sản xuất trực tiếp, các ngành công nghiệp phụ trợ, chế biến, vv.... Với việc nhiều nhà thầu đứng vai trò tổng thầu để kết hợp được các nhà chế tạo, nhà sản xuất, các chuyên gia tư vấn nhằm thực hiện các gói thầu quy mô lớn, tổng hợp nhiều lĩnh vực đã làm cho hoạt động kinh tế được diễn ra theo hướng chuyên môn hóa sâu và đa phương hóa rộng. Với tầm quan trọng của công tác đấu thầu là nhằm quản lý việc chi tiêu, sử dụng các nguồn vốn một cách có hiệu quả nên trên thế giới hiện nay các định chế tài chính đều áp dụng các quy định về đấu thầu để giải ngân vốn, có thể kể đến các quy định trên thế giới về đấu thầu mua sắm như Luật mẫu về Đấu thầu của UNCITRAL (Liên hợp quốc), Hiệp định Mua sắm chính phủ của WTO (Tổ chức thương mại thế giới), Hướng dẫn đấu thầu mua sắm của WB (Ngân hàng thế giới), ADB (Ngân hàng phát triển châu Á), JBIC (Ngân hàng hợp tác quốc tế Nhật Bản), vv... Bên cạnh đó, hầu hết các quốc gia cũng đều có các quy định riêng về đấu thầu theo các hình thức khác nhau có thể là luật, nghị định, 1 sắc lệnh...chẳng hạn như Việt Nam có Luật đấu thầu số 61/2005/QH11 ngày 29/11/2005 của Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật số 38/2009/QH12 ngày 16/9/2009 sửa đổi, bổ sung một số điều của các Luật liên quan đến đầu tư xâu dựng cơ bản, Nghị định số 85/2009/NĐ-CP ngày 15/10/2009 của Chính phủ hướng dẫn thi hành Luật đấu thầu và lựa chọn nhà thầu xây dựng theo Luật xây dựng, vv... Hoạt động đấu thầu được áp dụng vào Việt Nam trong khoảng thời gian trên 10 năm trở lại đây, nó đã đóng góp những thành tựu to lớn cho sự phát triển kinh tế của đất nước. Bên cạnh những mặt tích cực mà hoạt động đấu thầu mang lại còn tồn tại những mặt tiêu cực như tình trạng đấu thầu thiếu minh bạch, thiếu công bằng, thông đồng giữa bên mời thầu và nhà thầu hoặc giữa các nhà thầu với nhau, vv ... vẫn diễn ra khá phổ biến, tình trạng này đi ngược lại với chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước về hoạt động đấu thầu. Do vậy, việc đi sâu nghiên cứu hoàn thiện chính sách về đấu thầu và quản lý nhà nước về đấu thầu là điều hết sức cần thiết cho quá trình phát triển kinh tế bền vững. Cục Quản lý đấu thầu – Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Bộ KH&ĐT) có nhiệm vụ thực hiện chức năng nhà nước về đấu thầu và hướng dẫn hoạt động đấu thầu, hướng dẫn thực hiện các quy định của pháp luật về đấu thầu, hướng dẫn xử lý tình huống trong đấu thầu, tổ chức kiểm tra công tác đấu thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu, tham gia các hoạt động thanh tra về đấu thầu theo yêu cầu của Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư, quản lý và phát hành Báo đấu thầu, trang thông tin điện tử về đấu thầu, xây dựng và quản lý mạng đấu thầu quốc gia, vv... Luật Đấu thầu số 61/2005/QH11 được Quốc hội thông qua ngày 29/11/2005 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/4/2006. Tiếp đó, Luật sửa 2 đổi, bổ sung một số điều của các luật liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản (Luật số 38/2009/QH12) được Quốc hội thông qua ngày 19/6/2009 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/8/2009, theo đó tại Điều 2 đã sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu thầu. Hai đạo luật này cùng với một số luật có liên quan và các văn bản hướng dẫn thi hành đã tạo thành một hệ thống pháp luật về đấu thầu tương đối đồng bộ, khả thi, tạo thuận lợi cho việc thống nhất quản lý công tác đấu thầu trong phạm vi cả nước. Tuy nhiên, qua đánh giá tình hình thực hiện Luật Đấu thầu và Luật số 38/2009/QH12, kết hợp với việc rà soát và thực hiện đơn giản hóa thủ tục hành chính theo yêu cầu tại Nghị quyết số 25/NQ-CP ngày 02/6/2010 và Nghị quyết số 70/NQ-CP ngày 27/12/2010 của Chính phủ cũng như để phù hợp với bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu, rộng. Quá trình thực hiện Luật Đấu thầu đã bộc lộ một số hạn chế, tồn tại như: phạm vi điều chỉnh chưa bao trùm hết các hoạt động mua sắm sử dụng nguồn lực của nhà nước (như các hoạt động mua sắm vì mục đích công nhưng không hình thành dự án, các hoạt động đầu tư ra nước ngoài sử dụng vốn nhà nước, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện các dự án hợp tác công tư PPP, dự án có sử dụng đất...); một số nội dung chưa được quy định trong Luật hoặc có quy định chưa rõ ràng gây khó khăn trong quá trình thực hiện, một số quy định mang tính quy trình còn phức tạp, các quy định mang tính chế tài xử lý các hành vi vi phạm còn chưa đủ mạnh, chưa đủ sức răn đe, vv... Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 8 năm 2012, Chính phủ đã thảo luận và quyết định thông qua dự án Luật đấu thầu (sửa đổi), đồng thời giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với Bộ Tư pháp, Văn phòng Chính 3 phủ và các cơ quan liên quan hoàn thiện dự án Luật đấu thầu (sửa đổi). Dự án Luật sửa đổi sẽ giải quyết các vấn đề cơ bản sau: 1. Phạm vi điều chỉnh; 2. Bảo đảm cạnh tranh; 3. Các trường hợp áp dụng hình thức chỉ định thầu; 4. Phương pháp, tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất; 5. Hình thức giá hợp đồng, nội dung điều chỉnh hợp đồng; 6. Phân cấp phê duyệt và thẩm định trong đấu thầu; 7. Ưu đãi nhà thầu và hàng hóa trong nước; 8. Trường hợp áp dụng mua sắm trong nước, quốc tế; 9. Hình thức lựa chọn nhà thầu; 10. Điều kiện đối với các bên tham gia tổ chức lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư; 11. Thời gian trong mua sắm; 12. Quy trình lựa chọn nhà thầu; 13. Giải quyết kiến nghị trong đấu thầu; 14. Tăng cường thanh tra, kiểm tra; 15. Xử lý vi phạm pháp luật về đấu thầu; 16. Lựa chọn nhà thầu trong mua sắm thường xuyên; 17. Lựa chọn nhà thầu trong mua sắm tập trung; 18. Lựa chọn nhà đầu tư; 4 19. Lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư qua mạng; 20. Hội nhập quốc tế; 21. Các vấn đề khác. Để thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu thì cơ sở pháp lý phải chặt chẽ, chế tài phải đủ mạnh, các quy định phải phù hợp với tình hình thực tế. Xuất phát từ yêu cầu đó và thực tế về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam, tôi quyết định đi sâu nghiên cứu, phân tích cơ chế quản lý đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam, do vậy tác giả chọn đề tài “Quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam” làm luận văn tốt nghiệp nhằm tìm hiểu thực trạng công tác quản lý đấu thầu trong mua sắm công ở Việt Nam trong thời gian qua, để từ đó đề xuất một số giải pháp tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam nhằm phù hợp với Luật sửa đổi vừa được Quốc hội thông qua. Nghiên cứu này, cũng góp phần vào việc thực hiện mục tiêu của Chính phủ là tăng cường công tác quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu. Câu hỏi nghiên cứu được đặt ra là: Thực trạng quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công thời gian qua như thế nào? Có thể làm gì để tăng cường quản lý nhà nước đối với đấu thầu mua sắm hàng hóa khu vực công trong thời gian tới? Đề tài Luận văn sẽ trả lời các câu hỏi trên. 5 2. Tình hình nghiên cứu Ở Việt Nam hiện nay, hoạt động đấu thầu đã có nhiều đề tài nghiên cứu như: - Đề tài: “Mô hình tổ chức và quản lý trong quá trình lựa chọn nhà thầu” của Phòng quản lý đấu thầu – Cục Quản lý đấu thầu – Bộ Kế hoạch và Đầu tư, đề tài nghiên cứu quản lý nhà nước về lựa chọn nhà thầu. Đề tài đã nghiên cứu, tìm hiểu những mô hình tổ chức trong quá trình lựa chọn nhà thầu của các nước có nền kinh tế phát triển, các nước trong khu vực Châu Á, Đông Nam Á để từ đó tìm ra mô hình thức tổ chức trong quá trình lựa chọn nhà thầu phù hợp với tình hình thực tế ở Việt Nam, trên cơ sở đó đưa ra những phương thức quản lý tổ chức đó để tổ chức hoạt động có hiệu quả. - Đề tài: “Quy trình đấu thầu hiệu quả cấp xã, phường”. Đề tài đi sâu vào việc nghiên cứu, tìm hiểu về hoạt động mua sắm tài sản công của cấp phường, cấp xã, từ đó nghiên cứu, xây dựng quy trình thực hiện đấu thầu phù hợp với quy mô, tổ chức và năng lực cán bộ của cấp phường, cấp xã, để quá trình thực hiện đấu thầu ở cấp phường, cấp xã đảm bảo đúng luật, đạt hiệu quả, đồng thời nâng cao tính chuyên môn. - Đề tài luận văn thạc sỹ của tác giả Trần Thị Đông Anh - Trường đại học Luật Hồ Chí Minh: Pháp luật về đấu thầu điện tử của một số nước, kinh nghiệm và khả năng áp dụng ở Việt Nam (2009), đề tài tập trung nghiên cứu các quy định về đấu thầu điện tử trong các văn bản pháp luật của một số nước như: Hàn Quốc, Anh, Philippin, các quy định của liên hợp quốc có liên quan đến đấu thầu điện tử, trên có sở đó so sánh khung pháp lý hiện hành về đấu thầu điện tử của Việt Nam để từ đó đánh giá, rút ra bài học kinh nghiệm và đề ra giải pháp hoàn thiện. 6 - Đề tài luận văn thạc sỹ của tác giả Nguyễn Thị Thùy Dung – Trường đại học kinh tế - đại học Đà Nẵng: Quy chế đấu thầu quốc tế mua sắm hàng hóa (2004), đề tài đưa ra những giải pháp, tình huống cụ thể để hoàn thiện pháp luật đấu thầu quốc tế mua sắm hàng hóa trong mối quan hệ giữa các quy định của Việt Nam và các tổ chức quốc tế. Kể từ khi Luật đấu thầu có hiệu lực từ 01/4/2006 đến nay, đã có nhiều công trình, đề tài nghiên cứu khoa học, luận văn thạc sỹ nghiên cứu về hoạt động đấu thầu trong mua sắm công ở Việt Nam nhưng chưa có công trình nghiên cứu toàn diện nào về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam theo hướng mua sắm tập trung và đấu thầu điện tử. Vì vậy, luận văn tốt nghiệp sẽ tập trung nghiên cứu về “Quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam” để đưa ra một số giải pháp hoàn thiện cơ chế quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. 3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu 3.1. Mục tiêu - Làm rõ cơ sở khoa học về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công; - Nghiên cứu kinh nghiệm về hoạt động đấu thầu và quản lý hoạt động đấu thầu của một số nước trong khu vực và nước có nền công nghiệp phát triển như Hàn Quốc, Pháp, vv.. - Phân tích tình hình quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam để tìm ra những ưu điểm và những vấn đề còn tồn tại, còn hạn chế, để từ đó, đưa ra một số giải 7 pháp khắc phục những vấn đề còn tồn tại, còn hạn chế nhằm tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. 3.2. Nhiệm vụ - Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công. - Nghiên cứu, học tập kinh nghiệm quản lý hoạt động đấu thầu trong mua sắm công của Chính phủ Hàn Quốc, Pháp. - Đánh giá thực trạng quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. - Đề xuất một số giải pháp tăng cường quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. 4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 4.1. - Đối tượng Đề tài nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. 4.2. Phạm vi nghiên cứu - Không gian: Nghiên cứu quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. - Thời gian: Từ năm 2009 đến hết năm 2012. 5. Phƣơng pháp nghiên cứu Luận văn được thực hiện dựa trên việc sử dụng phương pháp thu thập và nghiên cứu tài liệu; phương pháp phân tích và tổng hợp; phương pháp lôgic. 8 - Sử dụng phương pháp thu thập và nghiên cứu tài liệu để nghiên cứu hệ thống các văn bản pháp luật về đấu thầu được ban hành bởi Quốc hội, Chính phủ, Bộ Kế hoạch và Đầu tư và sẽ được sử dụng trong Chương 1, Chương 2 của đề tài. - Phương pháp phân tích và tổng hợp sử dụng để phân tích thực trạng công tác đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam, tổng hợp những cái được và chưa được trong đấu thầu. Phương pháp này sẽ được sử dụng trong Chương 2 và Chương 3 của đề tài. Sử dụng phương pháp này để rút ra nhận xét về các số liệu trong các bảng, biểu. Các số liệu này được Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính tổng hợp, công bố. - Phương pháp logic: sâu chuỗi các sự kiện nổi bật của lịch sử để tìm ra quy luật phát triển của hiện tượng từ đó tìm ra bản chất của quản lý nhà nước đối với hoạt động mua sắm công. Kết hợp sử dụng với các phương pháp trong tất cả các Chương của đề tài. 6. Những đóng góp của luận văn Luận văn đã phân tích thực trạng và đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam. 7. Kết cấu đề tài Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo nội dung luận văn gồm 3 chương: Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công 9 Chương 2: Thực trạng công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam Chương 3: Định hướng và giải pháp tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công ở Việt Nam 10 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU MUA SẮM HÀNG HÓA TRONG KHU VỰC CÔNG 1.1. Khái quát chung về quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công 1.1.1 Các khái niệm - Quản lý nhà nước. Quản lý nói chung là sự tác động có tổ chức, có mục đích của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý và khách thể quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả các nguồn lực để đạt được các mục tiêu đặt ra trong sự vận động của sự vật. Đối tượng quản lý, khách thể quản lý chủ yếu là quản lý con người, ngoài ra còn quản lý các khách thể khác nhau như tài nguyên, cơ sở vật chất kỹ thuật, vv... Chủ thể quản lý có thể là một người, một tổ chức, một bộ máy, vv...[15, tr.26]. Quản lý là sự tác động có ý thức để chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người để đạt tới mục đích đúng ý chí của người quản lý và phù hợp với quy luật khách quan. Quản lý nhà nước là một dạng quản lý do nhà nước làm chủ thể định hướng điều hành, chi phối, vv... để đạt được mục tiêu kinh tế xã hội trong những giai đoạn lịch sử nhất định. Quản lý nhà nước là sự quản lý xã hội bằng quyền lực nhà nước, ý chí nhà nước, thông qua bộ máy nhà nước làm thành hệ thống tổ chức điều khiển quan hệ xã hội và hành vi hoạt động của con người để đạt được mục 11 tiêu kinh tế xã hội nhất định, theo những thời gian nhất định với hiệu quả cao, [15, tr.27-30]. - Đấu thầu. Theo Điều 4 Luật đấu thầu số 61/2005/QH2005 thì: Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của bên mời thầu để thực hiện các gói thầu trên cơ sở bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. + Hoạt động đấu thầu bao gồm hoạt động của các bên liên quan trong quá trình lựa chọn nhà thầu. + Đấu thầu trong nước là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của bên mời thầu với sự tham gia của các nhà thầu trong nước. + Đấu thầu quốc tế là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của bên mời thầu với sự tham gia của các nhà thầu nước ngoài và nhà thầu trong nước. + Dự án là tập hợp các đề xuất để thực hiện một phần hay toàn bộ công việc nhằm đạt mục tiêu hay yêu cầu nào đó trong một thời gian nhất định dựa trên nguồn vốn xác định. + Bên mời thầu là Chủ đầu tư hoặc tổ chức chuyên môn có đủ năng lực và kinh nghiệm được Chủ đầu tư sử dụng để tổ chức đấu thầu theo các quy định của pháp luật về đấu thầu. + Chủ đầu tư là người chủ sở hữu vốn hoặc được giao trách nhiệm thay mặt chủ sở hữu, người vay vốn trực tiếp quản lý và thực hiện dự án theo quy định. + Nhà thầu là tổ chức, cá nhân có đủ tư cách theo quy định của pháp luật về đấu thầu. 12 + Hàng hóa gồm máy móc, thiết bị, nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu, hàng tiêu dùng và các dịch vụ không phải là dịch vụ tư vấn. Vậy, đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công là quá trình đấu thầu để lựa chọn nhà thầu cung cấp hàng hóa đáp ứng các yêu cầu của Bên mời thầu trên cơ sở cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế, [16, 17]. 1.1.2 Sự cần thiết phải quản lý nhà nước đối với hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa trong khu vực công Luật đấu thầu năm 2005 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản năm 2009 cùng với hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành hai Luật này đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng đưa hoạt động đấu thầu mua sắm hàng hóa sử dụng vốn nhà nước dần đi vào nề nếp; góp phần thiết lập môi trường minh bạch, cạnh tranh cho các hoạt động đấu thầu phù hợp với thông lệ quốc tế, tạo cơ sở để Chủ đầu tư lựa chọn được nhà thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm cung cấp hàng hóa, dịch vụ, giúp tiết kiệm được nguồn vốn có hạn của nhà nước. Tuy nhiên, trong thời gian qua, hoạt động đấu thầu sử dụng vốn nhà nước cũng bộc lộ một số bất cập; tính chuyên môn, chuyên nghiệp trong hoạt động đấu thầu chưa đồng đều và còn hạn chế ở một số địa phương; chất lượng, hiệu quả thực hiện một số công việc chuẩn bị cho hoạt động đấu thầu chưa cao; vấn đề quản lý sau đấu thầu chưa được thực hiện thường xuyên và quan tâm đúng mức; có tình trạng thông thầu, chỉ định thầu bất hợp lý, kéo dài thời gian thực hiện hợp đồng, chia nhỏ gói thầu để tạo thuận lợi cho một số nhà thầu hay đưa vào hồ sơ mời thầu những điều kiện có lợi cho một số nhà thầu tham gia, cố tình không bán hồ sơ thầu cho 13
- Xem thêm -