Tài liệu Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng và các giải pháp tăng doanh thu tại công ty tnhh thắng tuyết (2)

  • Số trang: 40 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 98 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34345 tài liệu

Mô tả:

Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu tại trường Đại học Thương mại, nhờ sự chỉ bảo dạy dỗ nhiệt tình của các thầy, cô giáo tôi đã trang bị được cho mình những kiến thức lý luận cơ bản nhất về chuyên ngành kế toán - tài chính thương mại. Qua nghiên cứu thực tiễn tình hình doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết, tôi đã có cơ hội vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn làm việc. Do trình độ và thời gian có hạn, tôi không thể đi sâu vào nghiên cứu từng khía cạnh trong hoạt động kinh doanh mà tôi chỉ tập trung nghiên cứu về tình hình thực hiện doanh thu bán hàng của công ty. Qua đó, tôi đã nắm bắt được tình hình thực hiện doanh thu bán hàng cũng như việc xây dựng các hệ thống bảng biểu nhằm theo dõi doanh thu bán hàng. Bên cạnh đó, tôi cũng nhận thấy được những điểm chưa phù hợp, chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý trong việc thực hiện doanh thu bán hàng. Do vậy, tôi đã đưa ra những ý kiến đề xuất nhằm nâng cao hơn nữa doanh thu bán hàng của công ty. Tôi xin chân thành cảm ơn sự chỉ bảo tận tình của thầy Trần Thế Dũng cùng tập thể lớp HK1A đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu tại trường. Cám ơn toàn thể các anh chị trong công ty TNHH Thắng Tuyết đã giúp đỡ tôi trong quá trình thực tập tại công ty. Tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các thầy, cô giáo và các bạn. -1- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại MỤC LỤC CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ DOANH THU BÁN HÀNG......5 1.1 Tính cấp thiết của đề tài.......................................................................................7 1.2. Xác lập đề tài nghiên cứu...................................................................................8 1.3 Mục tiêu nghiên cứu.............................................................................................8 1.4 Phạm vi nghiên cứu..............................................................................................9 1.5 Một số vấn đề lý luận cơ bản về phân tích doanh thu bán hàng.........................9 1.5.1 Khái niệm doanh thu bán hàng và ý nghĩa của việc tăng doanh thu bán hàng ở một doanh nghiệp................................................................................................9 1.5.1.1 Khái niệm doanh thu bán hàng...............................................................9 1.5.1.2 Ý nghĩa của việc tăng doanh thu án hàng đối với sự tồn tại và phát triển của một doanh nghiệp thương mại...........................................................11 1.5.1.3 Mục đích phân tích doanh thu bán hàng trong các doanh nghiệp........12 1.5.2 Nội dung phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng tại một doanh nghiệp...................................................................................................................13 1.5.2.1 Phân tích khái quát sự tăng giảm doanh thu qua các năm....................13 1.5.2.2 Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng theo phương thức bán....................................................................................................................13 1.5.2.3 Phân tích tình hình doanh thu theo tổng mức và kết cấu mặt hàng......14 1.5.2.4 Phân tích tình hình doanh thu theo từng tháng, quý.............................15 1.5.2.5 Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng theo phương thức thanh toán.........................................................................................................15 1.5.2.6 Phân tích các nhân tố ảnh hưởng tới việc tăng doanh thu bán hàng của doanh nghiệp....................................................................................................16 -2- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CÁC KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG DOANH THU BÁN HÀNG TẠI CÔNG TY TNHH THẮNG TUYẾT........................................................................................................20 2.1. Phương pháp hệ nghiên cứu phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng ..................................................................................................................................20 2.1.1. Phương pháp thu thập tài liệu.....................................................................20 2.1.1.1. Phương pháp đăng ký trực tiếp...........................................................20 2.1.1.2. Phương pháp phỏng vấn......................................................................20 2.1.2 Nguồn tài liệu phân tích doanh thu bán hàng..............................................21 2.1.3 Các phương pháp phân tích doanh thu bán hàng........................................22 2.1.3.1 Phương pháp so sánh............................................................................22 2.1.3.2 Phương pháp loại trừ (hay còn gọi là phương pháp thay thế)..............23 2.1.3.3 Phương pháp liên hệ cân đối................................................................24 2.2 Tổng quan về tình hình doanh nghiệp và ảnh hưởng của nhân tố môi trường đến hiệu quả sản xuất kinh doanh của công ty................................................................24 2.2.1 Tổng quan về tình hình của doanh nghiệp..................................................24 2.2.1.1. Quá trình thành lập và phát triển của công ty TNHH Thắng Tuyết....24 2.1.1.2 Chức năng nhiệm vụ của công ty.........................................................25 2.2.1.3. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý, kế toán.............................................25 2.2.1.3.1. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý....................................................25 2.2.1.3.2. Cơ cấu tổ chức bộ máy kế toán....................................................26 2.2.1.3.3 Kết quả doanh thu bán hàng trong 2 năm 2008, 2009..................26 2.2.2 Ảnh hưởng của nhân tố môi trường đến doanh thu bán hàng.....................27 2.2.2.1 Các nhân tố khách quan:......................................................................27 2.2.2.2 Các nhân tố chủ quan...........................................................................28 -3- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại 2.3 Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết........................................................................................................................29 2.3.1 Phân tích khái quát sự tăng giảm của tổng doanh thu bán hàng qua một số năm tại công ty TNHH Thắng Tuyết...................................................................29 2.3.2 Phân tích chung tình hình thực hiện doanh thu bán hàng theo mặt hàng....30 2.3.3 Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán.................................32 2.3.4 Phân tích doanh thu bán hàng theo các quý trong năm 2009......................33 2.3.5 Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết.............................................................................................34 CHƯƠNG III: CÁC KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT ĐỂ NÂNG CAO DOANH THU TẠI CÔNG TY TNHH THẮNG TUYẾT................................................................36 3.1 Các kết luận và phát hiện qua nghiên cứu tình hình thực hiện doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết......................................................................36 3.1.1 Những kết quả đạt được của công ty...........................................................36 3.1.2.Những tồn tại của công ty trong vấn đề nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh....................................................................................................................37 3.2 Một số giải pháp nhằm góp phần tăng doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết.............................................................................................................38 -4- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại DANH MỤC BẢNG BIỂU 1/ Biểu 1: kết quả doanh thu bán hàng trong 2 năm 2008 – 2009 2/ Biểu 2: phân tích khái quát doanh thu bán hàng qua 5 năm 3/ Biểu 3: phân tích doanh thu bán hàng theo từng mặt hàng qua 2 năm 2008-2009 4/ Biểu 4: phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán qua 2 năm 2008- 2009 5/ Biểu 5: phân tích doanh thu bán hàng theo các quý năm 2009 6/ Biểu 6: phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng -5- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ 1/ Sơ đồ 1: cơ cấu tổ chức bộ máy công ty 2/ Sơ đồ 2: Cơ cấu tổ chức bộ máy kế toán -6- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ DOANH THU BÁN HÀNG 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Phân công lao động xã hội phát triển đã quyết định một bộ phận lao động xã hội được tách ra khỏi quá trình sản xuất, chuyên làm nhiệm vụ lưu thông hàng hóa, hình thành một ngành kinh tế riêng biệt - kinh tế thương mại. Như vậy thương mại là một ngành kinh tế độc lập có chức năng quan trọng là thực hiện quá trình lưu thông hàng hóa đưa hàng hóa từ lĩnh vực sản xuất đến lĩnh vực tiêu dùng do vậy góp phần gắn sản xuất với thị trường, thúc đẩy sản xuất ngày càng phát triển. Cũng như các doanh nghiệp khác tồn tại trong nền kinh tế thị trường có sự cạnh tranh gay gắt, doanh nghiệp thương mại cũng là một đơn vị kinh doanh, do vậy cũng phải hạch toán kinh tế, lấy thu bù đắp chi phí sao cho có lãi. Muốn quản lý kinh tế tốt và kinh doanh có hiệu quả các doanh nghiệp phải thường xuyên phân tích tình hình thực hiện doanh thu của mình qua mỗi kỳ kinh doanh để tìm ra các biện pháp nhằm tăng doanh thu bán hàng. Doanh thu là một chỉ tiêu quan trọng vì doanh thu chính là cơ sở để xác định số thuế phải nộp cho ngân sách Nhà nước, là khoản để bù đắp vốn kinh doanh và chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp, lợi nhuận của doanh nghiệp cũng được xác định từ doanh thu... Chỉ tiêu doanh thu nói lên tình hình kinh doanh của doanh nghiệp, qua đó định hướng sự phát triển kinh doanh trong tương lai. Ngoài ra, doanh thu là yếu tố khẳng định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp trên thương trường. Do đó việc phân tích để tìm ra nguyên nhân của sự tăng, giảm doanh thu trong các kỳ kinh doanh là rất quan trọng. Nâng cao doanh thu có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với nhu cầu tăng trưởng và phát triển kinh tế. Khi chuyển sang nền kinh tế thị trường với quy luật cạnh tranh khắc nghiệt của nó thì việc tăng doanh thu còn là một trong những yếu tố quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp, từ nó nâng cao vị thế của doanh nghiệp không chỉ trong thị trường trong nước mà có thể giành được lợi thế trong các quan hệ quốc tế. Việt Nam đang trong quá trình chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và như vậy cần đặc biệt chú ý đến vấn đề nâng cao hiệu quả kinh doanh mà cụ thể là việc tăng doanh thu. Đó có thể là con đường rút ngắn để chúng ta xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và có cơ sở để thực hiện tốt hơn nữa các chính sách ưu việt của nhà nước xã hội chủ nghĩa. Qua thời gian thực tập và nghiên cứu tại công ty TNHH Thắng Tuyết em thấy rằng vấn đề tăng doanh thu là vấn đề hết sức cấp thiết, luôn làm đau đầu lãnh đạo của -7- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại công ty. Nhất là trong giai đoạn mà nền kinh tế đang bước vào giai đoạn phục hồi sau cuộc khủng hoảng thì việc tính toán làm sao để doanh thu bù đắp được chi phí và tạo ra lợi nhuận sẽ giúp cho công ty vượt qua được khó khăn và có những bước phát triển mới. Thời kỳ khó khăn này vừa để thử thách doanh nghiệp vừa là cơ hội để doanh nghiệp có những bước phát triển mới 1.2. Xác lập đề tài nghiên cứu. Phân tích doanh thu bán hàng và biện pháp nhằm tăng doanh thu là một vấn đề không mới nhưng vai trò của nó rất là quan trọng và đòi hỏi phải luôn luôn được quan tâm. Mọi doanh nghiệp muốn tồn tại, phát triển và hơn nữa là có tầm vóc trên thị trường thì phải luôn luôn ý thức được điều này. Sự khác biệt lớn nhất giữa một doanh nghiệp thành công và một doanh nghiệp không khẳng định được mình ngoài nhiều yếu tố khác thì việc giải bài toán về tăng doanh thu là yếu tố rất quan trọng, đóng vai trò chủ chốt. Khi mà thế giới đang dần khôi phục sau cuộc khủng hoảng kinh tế lớn nhất trong vòng 80 năm trở lại đây thì việc làm thế nào để tăng doanh thu giúp doanh nghiệp có lãi để vực dậy nền kinh tế lại càng trở nên quan trọng. Đặc biệt, trong thời gian thực tập vừa qua tại công ty TNHH Thắng Tuyết, được tìm hiểu và hướng dẫn tận tình của các anh chị trong phòng kế toán, nhận thức được tầm quan trọng của việc tăng doanh thu với công ty nên em đã quyết định lựa chọn đề tài: “ Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng và các giải pháp tăng doanh thu tại công ty TNHH Thắng Tuyết”. Kết cấu đề tài gồm có 3 chương: Chương 1: Tổng quan nghiên cứu về doanh thu bán hàng Chương 2: Phương pháp nghiên cứu và các kết quả phân tích thực trạng doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết Chương 3: Các kết luận và đề xuất nhằm tăng doanh thu tại công ty TNHH Thắng Tuyết 1.3 Mục tiêu nghiên cứu Hệ thống hóa một số lý luận chung về doanh thu bán hàng và các phương pháp phân tích doanh thu bán hàng Đồng thời thông qua việc vận dụng các phương pháp phân tích để phân tích doanh thu bán hàng tại công ty TNHH Thắng Tuyết, em có thể tìm ra được những hạn -8- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại chế, thiếu sót trong hoạt động kinh doanh của công ty, từ đó có thể đưa ra những biện pháp cụ thể và phù hợp giúp cho công ty tăng được doanh thu. Em hi vọng những biện pháp này được công ty sử dụng và giúp cho công ty đứng vững trong giai đoạn phục hồi sau cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, hơn nữa là giúp cho công ty Thắng Tuyết có những bước phát triển mới. Mặt khác, thông qua việc phân tích tình hình doanh thu bán hàng của công ty TNHH Thắng Tuyết , em muốn cho các nhà đầu tư và các bên hữu quan một cái nhìn tổng quát về tình hình của công ty trong khoảng 2 năm trở lại đây để có những quyết định đúng đắn trong quá trình đầu tư, hợp tác với công ty. 1.4 Phạm vi nghiên cứu Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng của công ty TNHH Thắng Tuyết trong 2 năm 2008, 2009 1.5 Một số vấn đề lý luận cơ bản về phân tích doanh thu bán hàng 1.5.1 Khái niệm doanh thu bán hàng và ý nghĩa của việc tăng doanh thu bán hàng ở một doanh nghiệp 1.5.1.1 Khái niệm doanh thu bán hàng - Doanh thu bán hàng là tổng giá trị thực hiện được do việc bán hàng hóa, sản phẩm, cung cấp lao vụ, dịch vụ cho khách hàng mang lại. - Các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ đem biếu, tặng, cho hoặc tiêu dùng ngay trong nội bộ, dùng để thanh toán tiền lương, tiền thưởng cho cán bộ công nhân viên, trao đổi hàng hóa, làm phương tiện thanh toán công nợ của doanh nghiệp cũng phải được hạch toán để xác định doanh thu bán hàng. - Hiểu theo một nghĩa khác thì doanh thu bán hàng của một doanh nghiệp là bao gồm toàn bộ số tiền đã thu được hoặc có quyền đòi về do việc bán hàng hóa và dịch vụ trong một thời gian nhất định. - Thời điểm xác định doanh thu bán hàng là khi người mua đã chấp nhận thanh toán không phụ thuộc vào số tiền đã thu được hay chưa, ở đây ta cần phân biệt hai thuật ngữ: Doanh thu tổng thể và doanh thu thuần. + Doanh thu tổng thể hay còn gọi là tổng doanh thu là số tiền ghi trong hóa đơn bán hàng, hợp đồng cung cấp lao vụ kể cả số doanh thu bị chiết khấu, hàng bán bị trả -9- Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại lại và giảm giá hàng bán chấp thuận cho người mua nhưng chưa được ghi trên hóa đơn. + Doanh thu thuần hay còn gọi là doanh thu thực được xác định bằng công thức sau: Doanh thu thuần = Doanh thu tổng thể - Chiết khấu bán hàng - Hàng bán bị trả lại - giảm giá hàng bán - Thuế gián thu * Chiết khấu hàng bán bao gồm:  Chiết khấu thanh toán là khoản tiền thưởng chấp thuận cho khách hàng đã thanh toán trước thời hạn cho phép.  Chiết khấu thương mại là khoản tiền giảm trừ cho khách hàng tính trên tổng số các nghiệp vụ đã thực hiện trong một thời gian nhất định, khoản giảm trừ trên giá bán thông thường vì lý do mua hàng với số lượng lớn. Các khoản chiết khấu bán hàng được coi nhu một khoản chi phí làm giảm lợi nhuận của doanh nghiệp.  Hàng bán bị trả lại là số hàng hóa, thành phẩm, dịch vụ đã tiêu thụ bị khách hàng trả lại do không phù hợp với yêu cầu của người mua, do vi phạm hợp đồng kinh tế, vi phạm cam kết, kém phẩm chất không đúng chủng loại quy cách.  Giảm giá hàng bán là khoản giảm trừ được chấp nhận một cách đặc biệt trên giá đã thỏa thuận vì lý do hàng kém phẩm chất hay không đúng quy cách theo hợp đồng, không đúng thời hạn ghi trong hợp đồng nhưng chưa đến mức độ bị trả lại do bên mua đồng ý chấp nhận giảm giá.  Thuế gián thu: trước kia là thuế doanh thu hoặc thuế tiêu thụ đặc biệt, hiện nay thuế doanh thu được thay bằng thuế VAT. - Thuế doanh thu: Tiền thuế được cấu thành trong giá bán của sản phẩm nhằm góp một phần thu nhập của người tiêu dùng vào ngân sách Nhà nước. Thuế suất thuế doanh thu được Nhà nước quy định theo từng ngành nghề từng nhóm hàng và mặt hàng. - Thuế tiêu thụ đặc biệt: chỉ thu vào một số mặt hàng, sản phẩm cần thuộc diện cần hướng dẫn sản xuất hoặc điều tiết tiêu dùng xã hội nhằm điều tiết thu nhập của người tiêu dùng cho ngân sách Nhà nước. - Thuế giá trị gia tăng (VAT): Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là loại thuế gián thu đánh vào giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ qua quá trình sản xuất và lưu thông. - 10 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại Thuế GTGT cơ sở kinh doanh phải nộp được tính theo một trong hai phương pháp: phương pháp thuế khấu trừ và phương pháp tính thuế trực tiếp 1.5.1.2 Ý nghĩa của việc tăng doanh thu án hàng đối với sự tồn tại và phát triển của một doanh nghiệp thương mại Doanh thu tiêu thụ sản phẩm là một chỉ tiêu kinh tế cơ bản phản ánh mục đích kinh doanh cũng như kết quả về tiêu thụ hàng hoá, thành phẩm. Tăng doanh thu là một trong những mục tiêu nhằm thúc đẩy sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Đồng thời tăng doanh thu có nghĩa là tăng lượng tiền về cho doanh nghiệp và tăng lượng hàng hoá tung ra trên thị trường. Trong cơ chế thị trường để đứng vững doanh nghiệp tồn tại và phát triển là một điều không dễ đối với các doanh nghiệp thương mại. Song khi đã sản xuất và kinh doanh có hiệu quả thì doanh nghiệp sẽ có những đóng góp đáng kể đối với sự phát triển kinh tế của đất nước. Khi doanh thu của doanh nghiệp tăng lên có nghĩa là doanh nghiệp đã góp phần thỏa mãn cung cầu về hàng hóa trên thị trường, ổn định giá cả và thị trường, khuyến khích tiêu dùng. Doanh thu tăng lên tức là doanh nghiệp đã đáp ứng các nhu cầu vật chất cho xã hội làm cho đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện. Ngoài ra việc tăng doanh thu còn có tác dụng thúc đẩy sản xuất, làm cho nền kinh tế phát triển mạnh mẽ, thực hiện tốt chu kỳ tái sản xuất xã hội. Việc tăng doanh thu bán hàng ảnh hưởng trực tiếp đến quy mô sản xuất kinh doanh cũng như sự tồn tài và phát triển của mỗi doanh nghiệp. Tăng doanh thu có ý nghĩa là doanh nghiệp đã thực hiện tốt chức năng và nhiệm vụ của mình. Doanh thu tăng nói lên doanh nghiệp đang làm ăn có hiệu quả và thỏa mãn một cách tối ưu nhu cầu tiêu dùng của khách hàng. Tăng doanh thu sẽ làm tăng lượng vốn lưu động của doanh nghiệp, doanh nghiệp sẽ giảm bớt được khoản vay bên ngoài để kinh doanh. Doanh thu tăng lên là điều kiện để doanh nghiệp thu hồi vốn, bù đắp các khoản chi phí phát sinh trong quá trình kinh doanh. Lợi nhuận biểu hiện kết quả kinh doanh của doanh nghiệp, khi tiến hành kinh doanh tất cả các doanh nghiệp đều cùng có chung một mục đích là tối đa hóa lợi nhuận. Muốn có lợi nhuận cao thì các doanh nghiệp cần phải tìm ra các biện pháp tăng doanh thu bán hàng một cách có hiệu quả nhất. Để thực hiện tốt nghĩa vụ đối với Nhà nước và các ngành, trước hết doanh nghiệp phải có nguồn thu và tăng doanh thu là điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp - 11 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại hoàn thành tốt các nghĩa vụ trên.Việc tăng doanh thu vừa có ý nghĩa với xă hội vừa có ý nghĩa đối với doanh nghiệp. Cụ thể: *Đối với xă hội: -Tăng doanh thu bán hàng góp phần thoả măn tốt hơn các nhu cầu tiêu dùng hàng hoá cho xă hội, đảm bảo cân đối cung cầu, ổn định giá cả thị trường và mở rộng giao lưu kinh tế giữa các vùng. Trong nền kinh tế thị trường để đứng vững, tồn tại và phát triển đối với một doanh nghiệp không phải là điều dễ. VVì vậy doanh nghiệp phải không ngừng đổi mới và hoàn thiện cơ cấu cũng nhu phương thức sản xuất nhằm đưa doanh nghiệp mình ngày một phát triển. -Doanh thu tăng có nghĩa là doanh nghiệp đáp ứng được các nhu cầu về vật chất cho xă hội, làm cho đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện, nhờ đó mà đời sống tinh thần cũng được nâng lên. Đồng thời kho doanh thu của doanh nghiệp tăng cũng có nghĩa là doanh nghiệp đa có chỗ đứng vững trên thị trường, đa chiếm được thị phần thu lợi nhuận, tạo vị thế và uy tín của mìnhtrên thương trường. *Đối với doanh nghiệp: Tăng doanh thu bán hàng là điều kiện để doanh nghiệp thực hiện tốt chức năng kinh doanh, thu hồi vốn nhanh, bù đắp các chi phí sản xuất kinh doanh, thực hiện tốt nghĩa vụ đối với Nhà nước. Cụ thể: -Doanh thu tăng giúp cho doanh nghiệp có điều kiện thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của mình và là điều kiện để đạt được mục đích kinh doanh mà doanh nghiệp đề ra đồng thời nó là điều kiện cơ bản để tăng thu nhập nhằm tái mở rộng và cải thiện đời sống vật chất tinh thần cho cán bộ công nhân viên. -Doanh thu bán hàng là nguồn tài chính quan trọng giúp doanh nghiệp trang trải các khoản chi phí trong quá tŕnh sản xuất, kinh doanh góp phần đảm bảo cho quá tŕnh kinh doanh của doanh nghiệp liên tục và tạo ra lợi nhuận. Do đó khi doanh thu tăng thV ì doanh nghiệp có khả năng tự chủ về vốn, không phải phụ thuộc vào nguồn vốn bên ngoài và làm giảm chi phí về vốn. -Việc tăng doanh thu sẽ giúp cho doanh nghiệp giải quyết tốt những vấn đề tài chính như chi phí sản xuất kinh doanh được trang trải, vốn được thu hồi và góp phần tăng thu nhập cho các quỹ của doanh nghiệp từ đó mở rộng quy mô sản xuất. Đồng thời doanh thu tăng tạo điều kiện cho doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ của mình đối với Nhà nước. 1.5.1.3 Mục đích phân tích doanh thu bán hàng trong các doanh nghiệp. - 12 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại Doanh thu bán hàng là một chỉ tiêu kinh tế quan trọng phản ánh kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của một doanh nghiệp. Do vậy, phân tích tình hình doanh thu bán hàng là một nội dung quan trọng trong phân tích hoạt động kinh tế doanh nghiệp. Phân tích tình hình doanh thu bán hàng nhằm mục đích nhận thức và đánh giá một cách đúng đắn, toàn diện và khách quan tVình hình bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ về số lượng, kết cấu chủng loại và giá cả hàng bán ...qua đó thấy được mức độ hoàn thành các chỉ tiêu kế hoạch doanh thu bán hàng của doanh nghiệp. Đồng thời qua phân tích cũng nhằm thấy được những mâu thuẫn tồn tại và những nguyên nhân ảnh hưởng khách quan cũng như chủ quan trong khâu bán hàng để từ đó tVìm ra được những chính sách, biện pháp thích hợp nhằm đẩy mạnh bán hàng tăng doanh thu. Những số liệu, tài liệu phân tích doanh thu bán hàng là cơ sở, căn cứ để phân tích các chỉ tiêu kinh tế khá như: Phân tích tình hình mua hàng, phân tích tình hình chi phí hoặc lợi nhuận (kết quả) kinh doanh. Ngoài ra doanh nghiệp cũng sử dụng các số liệu phân tích doanh thu bán hàng để làm cơ sở, căn cứ xây dựng kế hoạch sản xuất kinh doanh cho kỳ sau, và các chỉ tiêu tài chính kinh tế tài chính làm cơ sở cho việc đề ra các quyết định trong quản lý và chỉ đạo kinh doanh. Phân tích doanh thu nhằm xem xét mục tiêu doanh nghiệp đặt ra đạt được đến đâu, rút ra những tồn tại xác định những nguyên nhân chủ quan và khách quan ảnh hưởng đến doanh thu và đề ra biện pháp khắc phục để tận dụng triệt để thế mạnh của doanh nghiệp. Phân tích nhằm cung cấp các tài liệu cần thiết làm cơ sở cho việc phân tích. Tóm lại, mục tiêu duy nhất của phân tích doanh thu là giúp doanh nghiệp sản xuất kinh doanh ngày càng có hiệu quả thể hiện qua việc doanh thu của doanh nghiệp không ngừng tăng lên. 1.5.2 Nội dung phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng tại một doanh nghiệp 1.5.2.1 Phân tích khái quát sự tăng giảm doanh thu qua các năm. Phân tích khái quát sự tăng giảm của tổng doanh thu qua các năm với mục đích để đánh giá tính quy luật về sự biến động của tổng doanh thu qua các năm nhằm làm cơ sở cho việc xây dựng kế hoạch dài hạn hoặc trung hạn, đồng thời đánh giá khả năng chiếm lĩnh thị trường của doanh nghiệp. Trong trường hợp này người ta sử dụng phương pháp so sánh thông qua so sánh định gốc, so sánh liên hoàn để phân tích. 1.5.2.2 Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng theo phương thức bán. - 13 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại Việc bán hàng trong doanh nghiệp thương mại, dịch vụ được thực hiện bằng những phương thức khác nhau: bán buôn, bán lẻ, bán đại lư, bán trả góp.v.v.. Mỗi phương thức bán có những đặc điểm kinh tế kỹ thuật và ưu nhược điểm khác nhau. -Bán buôn: Là bán hàng với số lượng lớn theo hợp đồng hoặc theo đơn đặt hàng của người mua. Phương thức bán này có ưu điểm là doanh thu lớn, hàng tiêu thụ nhanh nhưng nhược điểm là đồng vốn, phát sinh rủi ro mất vốn do không thu tiền được ngay (do bán chịu) và lăi xuất thấp. -Bán lẻ: Là bán trực tiếp cho người tiêu dùng thông qua mạng lưới cửa hàng, quầy hàng của công ty. Bán lẻ thường bán với số lượng ít, doanh thu tăng chậm nhưng giá bán lẻ thường cao hơn so với bán buôn, ít bị mất vốn hoặc đọng vốn. -Bán đại lý, ký gửi: Là bán hàng thông qua một tổ chức hoặc cá nhân bán đại lý. Phương thức bán hàng đại lý góp phần tăng doanh thu nhưng người giao bán đại lý phải chi một khoản hoa hồng đại lý trong giá bán cho bên nhận đại lý. -Bán hàng trả góp: Là phương thức bán mà người bán trao hàng cho người mua nhưng người mua trả tiền thành nhiều lần theo sự thoả thuận trong hợp đồng. Phương thức bán này góp phần đẩy mạnh bán hàng, tăng doanh thu nhưng nhược điểm của phương thức này là tiền bán hàng thu hồi chậm do người mua trả chậm. Ngoài ra doanh nghiệp thương mại dịch vụ có thể áp dụng các phương thức bán khác nhau như: Bán qua điện thoại hoặc qua mạng intrnet . Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán nhằm mục đích đánh giá tVình hình và khả năng đa dạng hoá các phương thức bán hàng của doanh nghiệp qua đó tVm ra những phương thức bán thích hợp cho doanh nghiệp để đẩy mạnh bán hàng tăng doanh thu. Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán những số liệu thực tế kỳ báo cáo và kỳ trước để tính toán lập biểu so sánh. 1.5.2.3 Phân tích tình hình doanh thu theo tổng mức và kết cấu mặt hàng. Một doanh nghiệp thường sản xuất kinh doanh nhiều mặt hàng hoặc nhóm hàng, nhất là doanh nghiệp thương mại. Mỗi mặt hàng nhóm hàng có những đặc điểm kinh tế kỹ thuật khác nhau trong sản xuất kinh doanh đáp ứng những nhu cầu tiêu dùng cũng như mức doanh thu đạt được cũng rất khác nhau. Mặt khác, trong những mặt hàng, nhóm hàng mà doanh nghiệp có khả năng và lợi thế cạnh tranh trong sản xuất kinh doanh, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Do vậy, phân tích doanh thu bán hàng trong doanh nghiệp cần phải phân tích chi tiết theo từng mặt hàng, nhóm hàng trong đó có những mặt hàng, nhóm hàng chủ yếu để qua đó thấy được sự biến đổi tăng giảm và xu hướng phát triển của chúng làm cơ - 14 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại sở cho việc hoạch định chiến lược đầu tư trong những mặt hàng nhóm hàng sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Phân tích doanh thu bán hàng theo nhóm, mặt hàng và những mặt hàng chủ yếu căn cứ vào những số liệu kế hoạch và hạch toán chi tiết doanh thu bán hàng để so sánh giữa số thực hiện với số kế hoạch và số thực hiện kỳ trước. 1.5.2.4 Phân tích tình hình doanh thu theo từng tháng, quý. Phân tích doanh thu bán hàng theo tháng, quý nhằm mục đích thấy được mức độ và tiến độ hoàn thành kế hoạch bán hàng. Đồng thời qua phân tích cũng thấy được sự biến động của doanh thu bán hàng qua các thời điểm khác nhau và những nhân tố ảnh hưởng của chúng để có những chính sách và biện pháp thích hợp trong việc chỉ đạo kinh doanh. Phân tích doanh thu bán hàng theo tháng, quý có ý nghĩa đặc biệt đối với những doanh nghiệp sản xuất kinh doanh những mặt hàng mang tính thời vụ trong sản xuất hoặc tiêu dùng. Phương pháp phân tích chủ yếu là sổ sách giữa số thực tế với số kế hoạch hoặc số cùng kỳ năm trước để thấy được mức độ hoàn thành tăng giảm. Đồng thời so sánh doanh thu thực tế từng tháng, quý với kế hoạch năm (Số luỹ kế) để thấy được tiến độ thực hiện kế hoạch. Việc thực hiện kế hoạch doanh thu bán hàng chịu sự tác động, ảnh hưởng của nhiều nhân tố khác nhau trong đó có nhân tố khách quan và chủ quan. Về chiều hướng ảnh hưởng thV ì có nhân tố ảnh hưởng tăng nhưng cũng có nhân tố ảnh hưởng giảm đến chỉ tiêu doanh thu. Do vậy, để có thể nhận thức và đánh giá một cách chính xác tình hình thực hiện kế hoạch bán hàng ta cần phải đi sâu phân tích để thấy được mức độ và tính chất ảnh hưởng của các nhân tố đến chỉ tiêu doanh thu, từ đó có những chính sách biện pháp thích hợp nhằm đẩy mạnh bán hàng tăng doanh thu. Để phân tích các nhân tố ảnh hưởng có thể xem xét dưới nhiều góc độ khác nhau. Cụ thể như ảnh hưởng của các nhân tố định lượng và các nhân tố định tính. 1.5.2.5 Phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng theo phương thức thanh toán. Do việc thanh toán tiền hàng trong doanh nghiệp được thực hiện theo nhiều phương thức cho nên việc phân tích doanh thu theo phương thức thanh toán để nhằm mục đích thấy được tình hình thanh toán tiền hàng của doanh nghiệp để có những biện pháp, chính sách điều chỉnh và thu hồi nhanh các công nợ để từ đó lựa chọn phương thức thanh toán cho phù hợp với đặc điểm kinh doanh của công ty. - 15 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại 1.5.2.6 Phân tích các nhân tố ảnh hưởng tới việc tăng doanh thu bán hàng của doanh nghiệp Có rất nhiều nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu của doanh nghiệp và chúng tác động đến doanh thu theo những khía cạnh khác nhau. Để thấy được một cách rõ nét sự tác động đó người ta chia các nhân tố trên thành hai nhóm đó là: - Nhóm các nhân tố lượng hóa được. - Nhóm các nhân tố không lượng hóa được. a) Nhóm nhân tố lượng hóa được Nhân tố lượng hóa được đó là các nhân tố có thể đo lường được sự ảnh hưởng của nó bằng các số liệu cụ thể. *) Sự ảnh hưởng của lượng hàng bán và đơn giá bán đến doanh thu bán hàng. Doanh thu bán hàng được tính bằng tiền và xác định bằng công thức. Doanh thu bán hàng = Lượng hàng bán x Đơn giá bán Μ =q*p Do vậy khi lượng hàng bán (q) hoặc đơn giá bán (p) thay đổi hoặc cả hai cùng thay đổi đều làm cho doanh thu thay đổi theo. Tuy nhiên sự ảnh hưởng của lượng hàng bán và đơn giá bán đến doanh thu là rất khác nhau thể hiện: Sự thay đổi của lượng hàng bán tỷ lệ thuận với sự thay đổi của doanh thu. Khi lượng hàng bán tăng lên thì doanh thu cũng tăng lên và ngược lại khi lượng hàng bán giảm xuống thì doanh thu cũng giảm theo. Sự thay đổi của lượng hàng bán được coi là chủ quan vì lượng hàng bán ra thị trường là do bản thân doanh nghiệp quyết định, là yếu tố doanh nghiệp có thể kiểm soát được. Như vậy tùy theo mục đích của chiến lược kinh doanh trong từng thời kỳ mà doanh nghiệp chủ động điều chỉnh lượng hàng hóa bán ra thị trường. Cũng như lượng hàng bán đơn giá bán là nhân tố ảnh hưởng đến do doanh thu theo tỷ lệ thuận có nghĩa là với một lượng hàng hóa bán ra thị trường nhất định khi giá bán tăng lên thì doanh thu cũng tăng lên và ngược lại. Tuy nhiên sự thay đổi của giá bán được coi là khách quan, là nhân tố nằm ngoài tầm kiểm soát của doanh nghiệp bởi vì giá bán của hàng hóa trên thị trường bị ảnh hưởng bởi rất nhiều nhân tố đó là: - Giá bán của hàng hóa: yếu tố này phụ thuộc vào lượng lao động hao phí kết tinh trong hàng hóa do đó nó được hình thành trong quá trình sản xuất. - Cung cầu hàng hóa trên thị trường: đây là yếu tố tác động mạnh mẽ đến giá cả hàng hóa. Khi cung lớn hơn cầu thì giá cả sẽ giảm xuống nhưng khi cung nhỏ hơn cầu thì giá cả sẽ tăng lên và giá cả chỉ tương đối ổn định khi cung và cầu cân bằng. - 16 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại - Các chính sách của Nhà nước như chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ ảnh hưởng rất lớn đến sức mua của đồng tiền và có thể dẫn đến lạm phát làm cho đồng tiền mất giá khi đó giá cả hàng hóa sẽ tăng rất nhanh. - Cạnh tranh: trong cơ chế thị trường cạnh tranh ngày càng trở lên gay gắt, khốc liệt, quyết định sự tồn tại, phát triển của doanh nghiệp. Mức độ cạnh tranh sẽ ảnh hưởng đến giá cả thị trường của người mua. Thông thường cạnh tranh làm giảm giá thị trường nhưng giá cả hàng hóa cũng có giới hạn bởi giá trần và giá sàn. Để tính được ảnh hưởng của hai nhân tố này đến sự thay đổi của doanh thu ta dựa vào công thức: μ = q * p rồi áp dụng phương pháp thay thế liên hoàn để tính sự ảnh hưởng trên cả về số tiền và tỉ lệ. *) Sự ảnh hưởng của lao động và năng suất lao động tác động đến sự thay đổi của doanh thu. Nhóm nhân tố này thường áp dụng đối với các doanh nghiệp bán lẻ là chủ yếu: - Nếu điều kiện cho biết số liệu doanh thu và lao động ở hai kỳ thì các nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu có thể tính được gồm 2 nhân tố. Số lượng lao động (T) và năng suất lao động (W) được phản ánh qua công thức sau: Doanh thu bán hàng = Số lượng lao động * Năng suất lao động μ=T*W Như vậy khi số lượng lao động (T) hoặc năng suất lao dodọng (W) thay đổi hoặc cả hai cùng thay đổi đều làm cho doanh thu thay đổi theo. Số lượng lao động được coi là yếu tố khách quan còn năng suất lao động là yếu tố chủ quan. Để tính được ảnh hưởng của hai nhân tố này tới doanh thu ta dựa vào công thức μ = T * W rồi áp dụng phương pháp thay thế liên hoàn để tính ảnh hưởng các nhân tố tác động đến sự thay đổi của doanh thu về cả số tiền và tỷ lệ. -Nếu điều kiện cho biết doanh thu, số lao động và số ngày làm việc ở hai kỳ thì các nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu có thể tính gồm ba nhân tố: Số lượng lao động, số ngày lao động và năng suất lao động bình quân ngày được phản ánh qua công thức sau: Doanh thu bán hàng = Số lượng lao động * Số ngày lao động * Năng suất lao động bình quân ngày μ = T * Sn * W ngày Như vậy khi một trong ba nhân tố trên thay đổi hoặc cả ba nhân tố trên cùng thay đổi thì doanh thu cũng thay đổi theo. Để tính được ảnh hưởng của ba nhân tố trên - 17 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại đến sự tăng giảm của doanh thu ta dựa vào công thức: μ = T * Sn * W ngày rồi dùng phương pháp thay thế liên hoàn để tính ảnh hưởng theo thứ tự từ trái sang phải. *) Sự ảnh hưởng của khâu lưu chuyển hàng hóa tác động đến sự thay đổi của doanh thu. Để nghiên cứu sự ảnh hưởng của các khâu lưu chuyển hàng hóa người ta dựa vào công thức lưu chuyển hàng hóa rồi áp dụng phương pháp cân đối để từ đó xác định sự ảnh hưởng của các nhân tố trên tác động đến sự thay đổi của doanh thu bán hàng. Công thức lưu chuyển hàng hóa như sau: Tồn đầu kỳ + Nhập trong kỳ = Bán trong kỳ + Hao hụt + Tồn cuối kỳ D1 + N = B + H + D2 Từ công thức trên ta có: B = D1 + N - H - D2 ± B = ± D1 + (± N) - (± H) - (± D2) *) Sự ảnh hưởng của số lượng điểm bán hàng, số ngày bán hàng và năng suất bán hàng của mỗi điểm tác động đến sự thay đổi của doanh thu bán hàng. Nhóm nhân tố này thường được áp dụng chủ yếu đối với hoạt động bán lẻ. Để tính được ảnh hưởng của từng nhân tố tác động đến doanh thu bán hàng mỗi ngày ta áp dụng phương pháp liên hoàn rồi dựa vào công thức sau để tính từ trái sang phải. Doanh số bán ngày = Số lượng cửa hàng trực thuộc *Số điểm bán hàng của mỗi cửa hàng * Thời gian bán bình quân mỗi điểm * Năng suất bán bình quân mỗi ngày của mỗi điểm Như vậy nếu một trong 4 yếu tố thay đổi hoặc cả bốn nhân tố thay đổi thì doanh số bán ngày cũng thay đổi theo. b) Nhóm nhân tố không lượng hóa được. Nhân tố không lượng hóa được là các nhân tố ảnh hưởng đến sự tăng giảm của doanh thu bán hàng nhưng việc xác định ảnh hưởng của nó thì không tính được bằng con số cụ thể. Nhóm này gồm các nhân tố: - Tình hình sản xuất trong và ngoài nước: Nếu trong nước và ngoài nước có ít hãng sản xuất mặt hàng mà doanh nghiệp đang tiến hành sản xuất và kinh doanh thì sẽ tạo điều kiện rất thuận lợi để doanh nghiệp tiêu thụ mặt hàng của mình, dẫn đến tới doanh thu của doanh nghiệp sẽ ổn định hoặc tăng lên. Ngược lại nếu có nhiều hãng sản xuất chủng loại mặt hàng đó thì doanh nghiệp sẽ phải đương đầu với sự cạnh tranh gay gắt, phải tìm ra biện pháp để mặt hàng của doanh nghiệp mình được thị trường chấp nhận về chất lượng và giá cả. Điều này có ảnh hưởng xấu đối với doanh thu của doanh nghiệp. - 18 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại - Tình hình thay đổi về thu nhập và thị hiếu của người tiêu dùng:Khi thu nhập tăng lên thì nhu cầu về tiêu dùng cũng tăng lên, mặt khác nếu hàng hóa bán ra sẽ tăng lên và doanh thu bán hàng cũng tăng lên tương ứng. Nhưng khi thu nhập giảm đi thì lập tức cầu về hàng hóa sẽ giảm theo và doanh thu của doanh nghiệp sẽ bị ảnh hưởng theo chiều hướng xấu. - Các chính sách kinh tế của Nhà nước, của các ngành: Các chính sách này thay đổi trong từng giai đoạn từng thời kỳ, có những chính sách tạo điều kiện thuận lợi cho việc kinh doanh của doanh nghiệp nhưng trên thực tế không ít những chủ trương chính sách đã cản trở, gây nhiều khó khăn lớn cho doanh nghiệp ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu cũng như kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. - Sự biến đổi về cung cầu, giá cả thị trường trong và ngoài nước: Nếu như cung lớn hơn cầu thì hàng hóa trên thị trường sẽ dư thừa làm cho giá cả có xu hướng giảm xuống. Nếu như cung nhỏ hơn cầu hàng hóa sẽ trở lên khan hiếm dẫn đến giá cả tăng lên. Như vậy khi cung lớn hơn cầu thì hàng hóa doanh nghiệp bán ra sẽ tiêu thụ chậm dẫn đến tình trạng dư thừa, ứ đọng kết hợp với giá cả giảm sẽ làm cho doanh thu của doanh nghiệp giảm đi và ngược lại. - Trình độ tổ chức và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp: Đây là yếu tố chủ đạo, đóng vai trò quyết định trong kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Với một đội ngũ lãnh đạo có trình độ chuyên môn vững vàng, có kinh nghiệm trên thương trường, có khả năng đưa ra các quyết định đúng đến về các vấn đề như: lựa chọn ngành hàng kinh doanh, thị trường mua bán, thời điểm kinh doanh, tổ chức sắp xếp mọi hoạt động của doanh nghiệp... đó sẽ là tiền đề là cơ sở vững chắc để cho một doanh nghiệp làm ăn có hiệu quả. - Lợi thế kinh doanh của doanh nghiệp như địa điểm bán hàng, ngành hàng kinh doanh thuộc ngành hàng độc quyền kinh doanh, uy tín của tập thể hoặc cá nhân lãnh đạo... tất cả các điều kiện trên đều tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tăng doanh thu bán hàng và thu lợi nhuận cao hơn. - Những biến đổi, thay đổi về hoạt động chính trị cũng ảnh hưởng gián tiếp đến việc tăng giảm doanh thu của doanh nghiệp. - 19 - Ngô Thị Thúy Hà K4HK1A_2 Trường Đại Học Thương Mại CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CÁC KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG DOANH THU BÁN HÀNG TẠI CÔNG TY TNHH THẮNG TUYẾT 2.1. Phương pháp hệ nghiên cứu phân tích tình hình thực hiện doanh thu bán hàng 2.1.1. Phương pháp thu thập tài liệu. Để thu thập tài liệu trong điều tra thống kê, người ta có thể dùng nhiều phương pháp khác nhau. Tuỳ theo điều kiện thực tế về đặc điểm của hiện tượng nghiên cứu, khả năng về tài chính, thời gian, kinh nghiệm, trình độ của người tổ chức và điều tra viên… để lựa chọn phương pháp điều tra thích hợp. 2.1.1.1. Phương pháp đăng ký trực tiếp. Theo phương pháp này, nhân viên điều tra phải trực tiếp tiếp xúc với đối tượng điều tra, trực tiếp tiến hành hoặc giám sát việc cân, đo, đong, đếm và sau đó ghi chép những thông tin thu được vào phiếu điều tra. Phương pháp đăng ký trực tiếp thường được thực hiện gắn liền với quá trình phát sinh, phát triển của hiện tượng. Tài liệu ghi chép ban đầu thu được qua đăng ký trực tiếp có độ chính xác khá cao, nhưng lại đòi hỏi nhiều nhân lực và thời gian. Mặt khác, trong thực tế có rất nhiều hiện tượng không cho phép quan sát, cân đo trực tiếp quá trình phát triển phát sinh của nó được, như nghiên cứu thu chi, mức sống dân cư….. Vì vậy phạm vi áp dụng của phương pháp này rất hạn chế. 2.1.1.2. Phương pháp phỏng vấn. Phỏng vấn là phương pháp điều tra thống kê được sử dụng nhiều nhất, theo đó việc ghi chép, thu thập tài liệu ban đầu được thực hiện thông qua quá trình hỏi đáp giữa nhân viên điều tra và người cung cấp thông tin. Phỏng vấn trong thống kê phải tuân thủ theo mục tiêu nghiên cứu, theo đối tượng, khách thể, nội dung nghiên cứu đã xác định rõ trong chương trình, phương án điều tra. Do đó, cần phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kỹ năng phỏng vấn, về năng lực phỏng vấn, về năng lực chuyên môn, sự am hiểu về các nội dung, về đối tượng điều tra. Ngay việc ghi chép cũng phải thực hiện nghiêm chỉnh theo tất cả các hướng dẫn, các quy định của phiếu điều tra để tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý, tổng hợp thông tin sau này. - 20 -
- Xem thêm -