Tài liệu Luận văn đánh giá của cộng đồng dân cư về hoạt động của các trạm y tế trên địa bàn thành phố vĩnh long, tỉnh vĩnh long

  • Số trang: 134 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 438 |
  • Lượt tải: 0
dangvantuan

Tham gia: 02/08/2015

Mô tả:

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI NGUYỄN THỊ TUYẾT HỒNG ĐÁNH GIÁ CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN CƢ VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG TỈNH VĨNH LONG LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC HÀ NỘI - 2017 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI NGUYỄN THỊ TUYẾT HỒNG ĐÁNH GIÁ CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN CƢ VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG TỈNH VĨNH LONG Chuyên ngành: Giáo dục và phát triển cộng đồng Mã ngành: Thí điểm LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Người hướng dẫn khoa học PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn HÀ NỘI - 2017 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đề tài nghiên cứu “Đánh giá của cộng đồng dân cƣ về hoạt động của các Trạm y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long” dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi. Các số liệu có trích dẫn nguồn chính xác, kết quả nghiên cứu nêu trong luận văn là trung thực, chưa từng được công bố trong bất cứ một nghiên cứu nào khác. Tác giả Nguyễn Thị Tuyết Hồng LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên, em xin gửi lời cảm ơn đến PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn, người đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ và động viên em trong suốt quá trình nghiên cứu đề tài luận văn tốt nghiệp này. Em xin bày tỏ lòng cảm ơn chân thành tới các thầy, cô trong Khoa Tâm lý – Giáo dục học, trường ĐHSP Hà Nội, các đồng chí cùng công tác tại đơn vị, gia đình, bè bạn đã giúp đỡ, động viên, tạo điều kiện cho em trong suốt quá trình nghiên cứu. Mặc dù đã dành nhiều thời gian, công sức và cố gắng rất nhiều, nhưng do khả năng của bản thân còn hạn chế, kinh nghiệm nghiên cứu khoa học chưa nhiều nên luận văn tốt nghiệp của em còn nhiều thiếu sót, kính mong các thầy, cô góp ý và chỉ bảo để em được tiến bộ và trưởng thành hơn về chuyên môn cũng như về công tác nghiên cứu khoa học. Hà Nội, ngày … tháng …. năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Tuyết Hồng DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT CP : Chính phủ Nxb : Nhà xuất bản NQ : Nghị quyết TYT : Trạm y tế TW : Trung ương UBND : Ủy ban nhân dân CSSK : Chăm sóc sức khỏe CĐ : Cộng đồng CĐDC : Cộng đồng dân cư CSHT : Cơ sở hạ tầng TTB : Trang thiết bị MỤC LỤC MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1 1.Tính cấp thiết của đề tài.............................................................................................. 1 2. Mục đích nghiên cứu: ................................................................................................ 3 3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu ......................................................................... 3 4. Giả thuyết khoa học ................................................................................................... 4 5. Nhiệm vụ nghiên cứu ................................................................................................ 4 6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu.................................................................................... 4 7. Phương pháp nghiên cứu........................................................................................... 4 8. Cấu trúc luận văn ....................................................................................................... 6 Chƣơng 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN CƢ ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TẠI CƠ SỞ ......... 7 1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề ............................................................. 7 1.2. Vài nét khái quát về hệ thống y tế Việt Nam ............................................ 9 1.3. Trạm Y tế ................................................................................................. 10 1.4. Cộng đồng, cộng đồng dân cư và đánh giá của cộng đồng dân cư .......... 15 1.4.1. Cộng đồng ...................................................................................... 15 1.4.2. Cộng đồng dân cư........................................................................... 19 1.5. Các tiêu chí đánh giá và tổ chức thực hiện đánh giá hoạt động của Trạm Y tế tại cơ sở ......................................................................................................................... 19 1.5.1. Các tiêu chí đánh giá hoạt động của Trạm Y tế tại cơ sở ................ 19 1.5.2. Tổ chức thực hiện đánh giá hoạt động của Trạm Y tế tại cơ sở....... 27 1.6. Đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế ........... 32 1.6.1. Đánh giá ......................................................................................... 32 1.6.2. Đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế ................................................................................................. 33 1.7. Các yếu tố chi phối việc đánh giá của cộng đồng dân cư đối với họat động của các Trạm Y tế .................................................................................. 35 Tiểu kết chƣơng 1 .......................................................................................... 38 Chƣơng 2. THỰC TRẠNG ĐÁNH GIÁ CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN CƢ ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG, TỈNH VĨNH LONG ................................... 39 2.1. Tổ chức và phương pháp khảo sát thực trạng .......................................... 39 2.2. Thực trạng hoạt động của các TYT và việc sử dụng các dịch vụ của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................... 46 2.2.1. Thực trạng nhận thức của cộng đồng dân cư về tầm quan trọng của các TYT đối với công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................................................... 46 2.2.2. Thực trạng tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh của cộng đồng dân cư ...... 48 2.2.3. Thực trạng sử dụng dịch vụ khám chữa bệnh của cộng đồng dân cư tại các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ...... 59 2.3. Thực trạng đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................. 61 2.3.1. Đánh giá về thái độ phục vụ của cán bộ Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................................................... 61 2.3.2. Đánh giá về quy trình phục vụ của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................................................... 62 2.3.3. Đánh giá về chất lượng phục vụ của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................................................... 63 2.3.4. Đánh giá về cơ sở hạ tầng, trang thiết bị của Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ...................................................... 65 2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .................................. 68 2.5. Đánh giá chung về thực trạng .................................................................. 70 Tiểu kết chương 2............................................................................................ 72 Chƣơng 3: BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VĨNH LONG, TỈNH VĨNH LONG ...................................................................................... 73 3.1. Định hướng đề xuất biện pháp ................................................................. 73 3.2. Nguyên tắc đề xuất biện pháp .................................................................. 74 3.3. Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long ........................................................................ 78 3.3.1. Tuyên truyền rộng rãi, nâng cao nhận thức cho cộng đồng dân cư về tầm quan trọng và hoạt động của các Trạm Y tế………………....................70 3.3.2. Khuyến khích cộng đồng dân cư đánh giá hoạt động của các Trạm Y tế một cách thường xuyên và cung cấp những thông tin đánh giá cho các cơ quan chức năng ........................................................................................ 79 3.3.3. Tăng cường công tác khen thưởng đối với những cá nhân, cộng đồng dân cư có nhiều đóng góp cho sự phát triển của các Trạm Y tế ................ 81 3.3.4. Bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, tinh thần trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp cho đội ngũ cán bộ của các Trạm Y tế ..... 83 3.3.5. Tăng cường nguồn lực tài chính đầu tư hệ thống trang thiết bị y tế, phát triển y dược cổ truyền tại các Trạm Y tế, phục vụ hiệu quả công tác khám chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân ......................................... 86 3.4. Mối quan hệ giữa các biện pháp .............................................................. 89 3.5. Khảo nghiệm các biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long ......................................................... 92 3.5.1. Khái quát chung về khảo nghiệm.................................................... 92 3.5.2. Phân tích kết quả khảo nghiệm ....................................................... 93 Tiểu kết chƣơng 3 .......................................................................................... 99 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ............................................................. 100 TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................... 103 DANH MỤC CÁC BẢNG SỐ LIỆU Bảng 2.1. Các TYT và nhân lực các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long......... 45 Bảng 2.2. Nhận thức của người dân về tầm quan trọng của các TYT đối với công tác CSSK nhân dân trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................. 47 Bảng 2.3. Thực trạng tiếp cận thông tin về giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................................................... 50 Bảng 2.4. Nội dung tiếp cận thông tin giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long........................................................... 52 Bảng 2.5. Con đường tiếp cận thông tin giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................................................... 54 Bảng 2.6. Thực trạng người dân đến TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................................................................................................................................................56 Bảng 2.7. Mục đích đến TYT của người dân trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .........................................................................................................................................................57 Bảng 2.8. Thực trạng sử dụng dịch vụ CSSK, khám chữa bệnh tại các TYT của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .................... 59 Bảng 2.9. Đánh giá của cộng đồng dân cư về thái độ phục vụ của cán bộ TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long........................................................... 61 Bảng 2.10. Đánh giá của cộng đồng dân cư về quy trình phục vụ của các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long........................................................... 62 Bảng 2.11. Đánh giá của người dân về bảng giá chi phí các dịch vụ CSSK, khám chữa bệnh tại các TYT trên thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ......................... 64 Bảng 2.12. Đánh giá về mức độ hài lòng của người dân khi sử dụng dịch vụ khám chữa bệnh tại các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............ 65 Bảng 2.13. Đánh giá của cộng đồng dân cư về cơ sở hạ tầng của các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long................................................................. 66 Bảng 2.14. Đánh giá của cộng đồng dân cư về trang thiết bị của các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long................................................................. 67 Bảng 2.15. Đánh giá của cộng đồng dân cư về các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động của các TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long........... 69 DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 2.1. Nhận thức của người dân về tầm quan trọng của các TYT đối với công tác CSSK nhân dân trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ....................................................................................................... 48 Biểu đồ 2.2. Thực trạng tiếp cận thông tin về giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ................... 51 Biểu đồ 2.3. Đánh giá về nội dung tiếp cận thông tin giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long .......... 53 Biểu đồ 2.4. Con đường tiếp cận thông tin giáo dục sức khỏe của cộng đồng dân cư trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................ 55 Biểu đồ 2.5. Thực trạng người dân đến TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ...................................................................................... 57 Biểu đồ 2.6. Mục đích đến TYT của người dân trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ...................................................................................... 58 Biểu đồ 2.7. Thực trạng sử dụng dịch vụ CSSK, khám chữa bệnh tại các TYT của CĐDC trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ..................... 60 Biểu đồ 2.8. Đánh giá của cộng đồng dân cư về thái độ phục vụ của cán bộ TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................... 62 Biểu đồ 2.9. Đánh giá của cộng đồng dân cư về trang thiết bị của TYT trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long ............................................... 68 MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài Trong xu thế hội nhập và phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, hoạt động khám chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe cho người bệnh được xác định là hoạt động dịch vụ. Bên cạnh trình độ chuyên môn giỏi, các nhà quản lý hướng đến chất lượng dịch vụ y tế, tính tiện ích, sự tiện nghi, phong cách giao tiếp ứng xử của đội ngũ thầy thuốc, nhân viên phục vụ, “lấy người bệnh làm trung tâm của hoạt động chăm sóc và điều trị”. Đây là bài toán đối với các cơ sở khám chữa bệnh nhằm thu hút và hấp dẫn người bệnh. Để duy trì được chất lượng dịch vụ y tế, đặc biệt là các dịch vụ y tế công, phương thức đầu tư phát triển hướng tới cộng đồng và dựa vào cộng đồng được quan tâm hàng đầu. Hướng phát triển này đảm bảo các dịch vụ y tế đáp ứng đúng và đủ các nhu cầu của cộng đồng, từ đó đầu tư tiết kiệm, sử dụng nguồn lực cho các yêu cầu cấp thiết khác. Mặt khác, các dịch vụ được người dân quan tâm, giám sát, tạo điều kiện cho việc duy trì và nâng cao chất lượng. Chính vì thế hướng phát triển này được coi là sự cụ thể hóa nguyên tắc “ của dân, do dân và vì dân” trong lĩnh vực y tế và phát triển cộng đồng. Một trong các khâu của quá trình phát triển cộng đồng là sự tham gia đánh giá của người dân đối với các dự án, các dịch vụ. Nó thể hiện sự tham gia của người dân vào quá trình phát triển, đồng thời cung cấp thông tin cho việc điều chỉnh hoạt động vì cộng đồng. Chính vì vậy, việc nghiên cứu đánh giá từ phía cộng đồng đối với các trạm y tế về chất lượng khám, điều trị bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân không chỉ là vấn đề được cộng đồng và cả xã hội hết sức quan tâm, mà còn bởi nó chính là quá trình phát triển năng lực tham gia của cộng đồng vào các lĩnh vực đời sống của chính mình. Giáo dục, tạo điều kiện cho người dân nhận thức về vai trò, trách nhiệm và quyền hạn của 1 mình trong việc đánh giá các dịch vụ liên quan đến cộng đồng chính là một nội dung quan trọng trong hoạt động phát triển cộng đồng nói chung. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long có 01 bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh và 08 bệnh viện đa khoa cấp thành phố, thị xã và huyện và 107 trạm y tế xã, phường, thị trấn. Riêng về địa bàn Thành phố Vĩnh Long, có 01 bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh, 01 bệnh viện Thành phố và 11 trạm y tế xã, phường, bao gồm 7 trạm y tế thuộc phường và 4 trạm y tế thuộc xã, các trạm y tế đều được công nhận chuẩn Quốc gia về y tế. Đạt được kết quả này là nhờ sự quan tâm của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và nhà tài trợ, các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long đã được sửa chữa, nâng cấp và xây dựng mới, đồng thời hỗ trợ các trang thiết bị cho các trạm y tế như máy siêu âm, máy đo điện tim, dụng cụ khám nha…. theo danh mục Bộ Y tế qui định cho trạm y tế có bác sĩ và hệ mua sắm hệ thống thiết bị tin học, đào tạo và phát triển hệ thống quản lý thông tin y tế từ tuyến xã đến tuyến tỉnh, chính vì vậy, hiện nay các trạm y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long các trạm y tế đều đáp ứng đủ chức năng cung cấp, thực hiện các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu trên địa bàn xã, phường. Và nhiệm vụ của Trạm Y tế là thực hiện các họat động chuyên môn kỹ thuật về y tế dự phòng, khám bệnh, chữa bệnh, kết hợp, ứng dụng y học cổ truyền trong chữa bệnh, phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe sinh sản, quản lý sức khỏe cộng đồng, truyền thông giáo dục sức khỏe theo hướng dẫn của cơ quan quản lý cấp trên…. và một số nhiệm vụ khác do Gíam đốc Trung tâm y tế Thành phố và Chủ tịch UBND xã, phường. Vai trò, vị trí của mạng lưới trạm y tế các xã, phường dần được khẳng định. Các chương trình y tế quốc gia được triển khai và thực hiện có hiệu quả. Công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu, phòng chống dịch bệnh, chăm sóc sức khỏe sinh sản, chăm sóc người cao tuổi và tư vấn, truyền thông giáo dục sức khỏe, dân số - kế hoạch hóa gia đình đã tạo được chuyển biến mạnh mẽ, nhận thức của cán bộ và nhân dân về bảo vệ sức khỏe cho cá nhân, gia đình và cộng đồng được nâng lên. 2 Việc nghiên cứu đánh giá của người dân trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long giúp củng cố mạng lưới y tế cơ sở xã, phường để làm tốt hơn công tác phòng chống dịch bệnh, khám chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân, đào tạo cán bộ, đưa bác sĩ về xã, phường, không ngừng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, từng bước thực hiện công bằng trong hưởng thụ chăm sóc y tế giữa các vùng, miền góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân đặc biệt là nhân dân nghèo. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại những hạn chế nhất định tại các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố. Nếu có cách điều chỉnh hợp lý thì hoạt động của Trạm Y tế sẽ được đánh giá tốt hơn, đặc biệt là bệnh nhân yên tâm hơn khi đến khám chữa bệnh. Chính vì vậy, các cơ sở y tế cố gắng tạo uy tín cho đơn vị mình nhằm thu hút bệnh nhân đến khám khi có nhu cầu và từng bước cải thiện, nâng chất lượng phục vụ chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Xuất phát từ những lí do trên, đề tài: “Đánh giá của cộng đồng dân cư về hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long” được lựa chọn để tiến hành nghiên cứu. 2. Mục đích nghiên cứu: Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long, đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng phục vụ và quy trình hoạt động của các Trạm Y tế, đồng thời nâng cao ý thức của người dân về việc tham gia vào các hoạt động cộng đồng. 3. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu 3.1. Đối tƣợng Đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế. 3.2.Khách thể nghiên cứu 3 Hoạt động và dịch vụ của các Trạm Y tế phục vụ cộng đồng trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long. 4. Giả thuyết khoa học Hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long đã đáp ứng được các yêu cầu cơ bản theo đánh giá của cộng đồng dân cư. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại những hạn chế nhất định. Nếu điều chỉnh theo hướng tuyên truyền và thu hút sự tham gia của cộng đồng thì hoạt động của Trạm Y tế sẽ được đánh giá tốt hơn. 5. Nhiệm vụ nghiên cứu 5.1. Hệ thống hóa những vấn đề lý luận liên quan đến đề tài như cộng đồng, cộng đồng dân cư, đánh giá của cộng đồng dân cư, hoạt động của Trạm Y tế. 5.2. Khảo sát thực trạng về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long. 5.3. Đề xuất các biện pháp đối với hoạt động của các Trạm Y tế và cộng đồng dân cư. 6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu Nghiên cứu đánh giá của cộng đồng dân cư về hoạt động chung của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long. 7. Phƣơng pháp nghiên cứu 7.1. Các cách tiếp cận - Tiếp cận giáo dục học. - Tiếp cận phát triển cộng đồng. 7.2. Các phương pháp nghiên cứu 7.2.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận. 7.2.1.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp lí thuyết: Luận văn phân tích và tổng hợp các tài liệu, lí luận liên quan, bao gồm: 4 - Lí luận về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế. - Các văn kiện, văn bản chỉ đạo, điều hành hoạt động của các Trạm Y tế và kiểm tra, đánh giá hoạt động của các Trạm Y tế. - Các công trình khoa học, các bài báo đã được công bố. 7.2.1.2 Phương pháp phân loại và hệ thống hóa lý thuyết: Luận văn sử dụng phương pháp phân loại và hệ thống hóa kiến thức để sắp xếp phân loại các nghiên cứu về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế. 7.2.2. Nhóm hương pháp nghiên cứu thực tiễn: 7.2.2.1. Phương pháp quan sát. Quan sát các hình thức biểu hiện hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long. 7.2.2.2. Phương pháp khảo sát bằng phiếu hỏi Đề tài xây dựng phiếu hỏi nhằm thu thập các thông tin, số liệu về thực trạng đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long. 7.2.2.3. Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động Trên cơ sở nghiên cứu phân tích các sản phẩm hoạt động để có cái nhìn toàn diện hơn về hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long. 7.2.2.4. Phương pháp tổng kết kinh nghiệm Đề tài xem xét lại những kết quả thực tiễn đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm, những kết luận khoa học bổ ích, những ưu điểm cần học hỏi và phát triển; làm cơ sở để đề xuất các biện pháp đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long. 5 7.2.2.5. Phương pháp chuyên gia Trực tiếp làm việc với một số chuyên gia hoặc gián tiếp (bằng phiếu hỏi) trao đổi những vấn đề liên quan đến đề tài nghiên cứu: . Đặc biệt xin ý kiến về các biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động y tế của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long. 7.2.3. Các phương pháp xử lí thông tin Thông tin được xử lí bằng toán học thống kê, mã hóa thông tin hợp lí để sử dụng các phần mềm tin học thực hiện thống kê toán học, vẽ đồ thị và biểu đồ. 8. Cấu trúc luận văn Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn được thể hiện qua 3 chương: Chương 1: Cơ sở lý luận về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long Chương 2: Thực trạng đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long Chương 3: Các biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động của các Trạm Y tế trên địa bàn Thành phố Vĩnh Long. 6 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN CƢ ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TRẠM Y TẾ TẠI CƠ SỞ 1.1. Sơ lƣợc lịch sử nghiên cứu vấn đề Phát triển hệ thống TYT và nâng cao chất lượng hoạt động của các TYT, góp phần nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cho nhân dân là vấn đề được Đảng, Nhà nước, Bộ Y tế và các nhà khoa học đặc biệt quan tâm, nghiên cứu trong những năm gần đây. 1.1.1. Những chủ trương, chính sánh của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội và Bộ Y tế về phát triển Y tế cơ sở Năm 1996, Chính phủ banh hành Nghị quyết về định hướng chiến lược công tác chăm sóc sức khỏe và bảo vệ sức khỏe nhân dân đến năm 2000 và 2020, NQ số 37/CP, ngày 20 tháng 6 năm 1996. Năm 2001, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 35/2001/QĐ – TTg ngày 19 tháng 3 năm 2001 phê duyệt Chiến lược chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân giai đoạn 2001 – 2010. Năm 2002, Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị số 06/CT – TW, ngày 22 tháng 01 năm 2002 về củng cố và hoàn thiện mạng lưới y tế cơ sở; Bộ trưởng Bộ Y tế ra Quyết định số 370/2002/QĐ-BYT về việc ban hành Chuẩn Quốc gia về y tế xã giai đoạn 2001 – 2010. Năm 2005, Ban chấp hành Trung ương Đảng ban hành Nghị quyết số 46NQ/TW ngày 23 tháng 2 năm 2005 về công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới. Năm 2008, Bộ Y tế ban hành Quyết định số 3333/2008/QĐ – BYT qui định danh mục trang thiết bị y tế thiết yếu tuyến huyện; Quốc hội ban hành Luật Bảo hiểm y tế, số 25/2008/QH12, ngày 14 tháng 11 năm 2008. 7 Năm 2009, Quốc hội ban hành Luật khám bệnh, chữa bệnh, số 40/2009/QH12, ngày 23 tháng 11 năm 2009; Ban Bí thư ban hành Chỉ thị số 38CT/TW ngày 7 tháng 9 năm 2009 về đẩy mạnh công tác Bảo hiểm y tế trong tình hình mới. 1.1.2. Những công trình nghiên cứu về hoạt động của Trạm Y tế Năm 2001, tác giả Đỗ Nguyên Phương nghiên cứu đề tài “Một số vấn đề công bằng, hiệu quả trong công tác chăm sóc sức khỏe ở Việt Nam, chăm sóc sức khỏe nhân dân theo hướng công bằng và hiệu quả”. Năm 2002, tác giả Hà Văn Giáp nghiên cứu đề tài “Mô tả tình hình cung ứng và sử dụng dịch vụ y tế tại một số xã huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa”. Năm 2003, tác giả Nguyễn Thị Kim Chúc nghiên cứu đề tài “Tình hình sử dụng dịch vụ y tế của người dân huyện Ba Vì – kết quả theo dõi tại cơ sở thực địa dịch tễ”. Năm 2004, Bộ Y tế nghiên cứu và xuất bản công trình “Tăng cường kĩ năng quản lí y tế xã”; tác giả Lương Ngọc Khuê nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu thực trạng và góp phần hoàn thiện mô hình khám chữa bệnh bảo hiểm y tế tại Trạm y tế xã Phù Linh và Đức Hòa, huyện Sóc Sơn, Hà Nội”. Năm 2007, tác giả Trịnh Văn Mạnh nghiên cứu đề tài “Thực trạng và một số yếu tố liên quan việc sử dụng dịch vụ khám chữa bệnh của người dân ở Trạm Y tế xã Ngũ Hùng, huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương”; tác giả Nguyễn Đình Dự nghiên cứu đề tài “Mô tả sự tiếp cận và sử dụng dịch vụ y tế của người dân huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang”; tác giả Vũ Xuân Phú nghiên cứu đề tài “Thực trạng chi trả khám chữa bệnh ở tuyến y tế cơ sở tại Chí Linh – Hải Dương và đề xuất giải pháp can thiệp”. Năm 2008, tác giả Trần Đăng Khoa nghiên cứu đề tài “Đánh giá tiếp cận và sử dụng dịch vụ y tế của người dân huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh”. 8 Năm 2011, tác giả Nguyễn Khánh Phương nghiên cứu đề tài “Giải pháp tài chính trong chăm sóc sức khỏe người nông dân nông thôn tại 4 huyện thuộc tỉnh Hải Dương và Bắc Giang”. Từ các nghiên cứu đó có thể có nhận xét như sau: - Nghiên cứu về các dịch vụ khám chữa bệnh tại các Trạm Y tế, các mô hình dịch vụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng đã được quan tâm nghiên cứu. - Tuy nhiên, nghiên cứu từ tiếp cận giáo dục và phát triển cộng đồng thì chưa có các đề tài tập trung. Theo đó, hoạt động của các Trạm Y tế được đánh giá từ phía người dân – những người hưởng dịch vụ và việc đề xuất các biện pháp không chỉ hướng đến các Trạm Y tế mà còn hướng đến cả người dân để nâng cao năng lực cho họ. - Chưa có công trình nào nghiên cứu về đánh giá của cộng đồng dân cư đối với hoạt động của Trạm Y tế trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long. 1.2. Vài nét khái quát về hệ thống y tế Việt Nam Thực tế hiện nay ở Việt Nam, hệ thống y tế được nhìn nhận theo cấp độ quản lí hành chính nhà nước gồm có 4 cấp: - Tuyến Trung ương, gồm có các bệnh viện đa khoa và các bệnh viện chuyên khoa. - Tuyến tỉnh, gồm có các bệnh viện đa khoa và các bệnh viện chuyên khoa Tỉnh. - Tuyến huyện, gồm có các bệnh viện đa khoa huyện (trước đây mô hình là Trung tâm y tế huyện). - Tuyến xã có các Trạm Y tế xã. Tổ chức khám chữa bệnh theo tuyến chuyên môn kĩ thuật [Thủ tướng Chính phủ (2008),Phê duyệt Quy hoạch phát triển mạng lưới khám chữa bệnh đến năm 2010 và tầm nhìn đến năm 2020, số 30/2008/QĐ-TTg, ngày 22 tháng 02 năm 2008] của Việt Nam hiện nay được chia làm 3 tuyến: 9 - Tuyến 1: Các bệnh viện huyện, quận, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh (gọi chung là bệnh viện huyện) và TYT xã, phường, thị trần (gọi chung là TYT xã). - Tuyến 2: Gồm các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa trực thuộc tỉnh, thành phố, bệnh viện đa khoa khu vực (gọi chung là bệnh viện Tỉnh). - Tuyến 3: Gồm các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa trực thuộc Bộ Y tế và một số bệnh viện thuộc các thành phố trực thuộc Trung ương do Bộ Y tế qui định. Hệ thống khám chữa bệnh ở nước ta được tổ chức theo 4 cấp hành chính với Bộ Y tế là cơ quan chịu trách nhiệm chung ở tuyến Trung ương. Bộ Y tế cũng quản lí trực tiếp các viện, trường đại học, cao đẳng y dược, các bệnh viện tuyến Trung ương và các viện nghiên cứu. Ở tuyến tỉnh, Sở Y tế chịu trách nhiệm chung về các hoạt động y tế trên địa bàn tỉnh. Dưới Sở Y tế là các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến tỉnh và trung tâm y tế dự phòng tuyến tỉnh. Ở tuyến huyện, mỗi huyện có Phòng Y tế, bệnh viện huyện và Trung tâm Y tế dự phòng tuyến huyện. Cấp hành chính cuối cùng là xã/phường. Mỗi xã có một TYT xã, chịu trách nhiệm về chăm sóc sức khỏe ban đầu, cung cấp các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình, bao gồm cả y tế dự phòng, giáo dục sức khỏe…Ngoài ra, còn có các cơ sở y tế, bệnh viện tư nhân tham gia vào việc khám chữa bệnh và cung cấp các dịch vụ khám chữa bệnh cho người dân. 1.3. Trạm Y tế 1.3.1. Khái niệm Theo nghị định số 117/2914/NĐ-CP ngày 08 tháng 12 năm 2014 của Chính phủ quy định về Y tế xã, phường, thị trấn: Tổ chức Y tế xã, phường, thị trấn được gọi chung là Trạm Y tế là đơn vị y tế thuộc Trung tâm y tế huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh được thành lập theo đơn vị hành chính xã, phường, thị trấn [Chính phủ Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2014), Nghị định số 117/2914/NĐ-CP ngày 08 tháng 12 năm 2014 của Chính phủ quy định về Y tế xã, phường, thị trấn]. 10
- Xem thêm -