Tài liệu Kinh nghiệm phát triển lịch quốc tế của thái lan và những gợi ý cho việt nam

  • Số trang: 106 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 67 |
  • Lượt tải: 0
nguyetha

Đã đăng 8489 tài liệu

Mô tả:

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ -------o0o-------- NGUYỄN MINH NGỌC KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ CỦA THÁI LAN VÀ NHỮNG GỢI Ý CHO VIỆT NAM HÀ NỘI - 2012 ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ -------o0o-------- NGUYỄN MINH NGỌC KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ CỦA THÁI LAN VÀ NHỮNG GỢI Ý CHO VIỆT NAM Chuyên ngành: KTTG & QHKTQT Mã số: 60 31 07 NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN THỊ THU HẰNG HÀ NỘI - 2012 MỤC LỤC Trang DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT..........................................................................i DANH MỤC BẢNG BIỂU ............................................................................ .ii DANH MỤC HÌNH ........................................................................................ iii LỜI MỞ ĐẦU....................................................................................................................... 1 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ ................ 8 1.1. Các khái niệm và phân loại du lịch quốc tế ................................................................ 8 1.1.1. Một số khái niệm .................................................................................................. 8 1.1.2. Phân loại du lịch quốc tế ................................................................................... 11 1.2. Vai trò của kinh doanh du lịch quốc tế ..................................................................... 12 1.2.1. Du lịch quốc tế tạo nguồn thu nhập ngoại tệ đáng kể cho đất nước ................. 13 1.2.2. Du lịch quốc tế tạo điều kiện cho đất nước phát triển du lịch........................... 15 1.2.3. Du lịch quốc tế tiết kiệm thời gian và tăng vòng quay của vốn đầu tư ............. 16 1.2.4. Du lịch quốc tế là phương tiện quảng cáo không mất tiền cho đất nước du lịch chủ nhà ............................................................................................................................... 17 1.2.5. Mở rộng và củng cố các mối quan hệ kinh tế quốc tế ....................................... 18 1.2.6. Các vai trò khác ................................................................................................. 19 1.3. Các nhân tố ảnh hưởng tới kinh doanh du lịch quốc tế ............................................ 20 1.3.1. Các nhân tố bên trong doanh nghiệp................................................................. 20 1.3.2. Các nhân tố bên ngoài doanh nghiệp ................................................................ 21 1.3.3. Các nhân tố khác ............................................................................................... 24 CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG VÀ KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ CỦA THÁI LAN ................................................................................................................ 25 2.1. Giới thiệu chung về đất nước và hoạt động du lịch của Thái Lan ............................ 25 2.1.1. Sơ lược về Vương Quốc Thái Lan...................................................................... 25 2.1.2. Sơ lược về du lịch Thái Lan ............................................................................... 28 2.2. Các loại hình dịch vụ và các sản phẩm du lịch quốc tế của Thái Lan ...................... 31 2.2.1. Các loại hình dịch vụ du lịch ............................................................................. 31 2.2.2.Các sản phẩm du lịch.......................................................................................... 38 2.3. Cơ sở phát triển du lịch của Thái Lan ....................................................................... 40 2.3.1. Đường giao thông .............................................................................................. 40 2.3.2. Cơ sở lưu trú và vui chơi giải trí ....................................................................... 41 2.3.3. Phương tiện vận chuyển phục vụ du lịch ........................................................... 41 2.3.4. Các chiến lược thúc đẩy phát triển du lịch quốc tế ........................................... 45 2.4. Đánh giá chung ......................................................................................................... 47 2.4.1. Thành công ........................................................................................................ 47 2.4.2. Hạn chế .............................................................................................................. 49 2.4.3. Nguyên nhân ...................................................................................................... 52 2.5. Kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan .............................................. 53 2.5.1. Kinh nghiệm phát triển và nâng cấp sản phẩm du lịch ..................................... 53 2.5.2. Kinh nghiệm tạo nguồn nhân lực vững mạnh trong phát triển du lịch.............. 56 2.5.3. Kinh nghiệm từ những chính sách cung cấp và phát triển dịch vụ.................... 59 2.5.4. Kinh nghiệm phát triển cơ sở hạ tầng – vật chất phục vụ du lịch ..................... 60 2.5.5. Kinh nghiệm phát triển các dịch vụ hỗ trợ du lịch ............................................ 62 CHƢƠNG 3: MỘT SỐ GỢI Ý NHẰM PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ Ở VIỆT NAM .................................................................................................................................... 66 3.1. Thực trạng phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam .................................................. 66 3.2.1. Những cơ hội đối với sự phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam so với Thái Lan73 3.2.2. Những thách thức đối với sự phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam so với Thái Lan ............................................................................................................................... 74 3.2.3. Chiến lược phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam ........................................... 77 3.2.4. Mục tiêu phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam ............................................... 81 3.3. Kiến nghị nhằm phát triển du lịch quốc tế ở Việt Nam ............................................ 82 3.3.1. Đối với các cơ quan chức năng quản lý về du lịch ............................................ 82 3.3.2. Đối với các Bộ ngành có liên quan .................................................................... 86 3.3.3. Đối với các khách sạn và công ty du lịch đón khách quốc tế ............................ 89 KẾT LUẬN ......................................................................................................................... 96 TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................................. 97 DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Stt Ký hiệu Nguyên nghĩa 1 OECD Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế 2 TAT Tổng cục du lịch Thái Lan 3 GMS Khu vực sông Mê Kông 4 PAD Liên minh dân chủ nhân dân 5 FTI Liên đoàn các ngành công nghiệp Thái Lan 6 VHTTDL Văn hóa thể thao du lịch 7 PATA Hiệp hội du lịch Châu Á - Thái Bình Dương 8 GDP Tổng sản phẩm quốc nội i DANH MỤC BẢNG BIỂU Stt Số hiệu bảng 1 Bảng 2.1 2 Bảng 2.2 3 Bảng 3.1 4 Bảng 3.2 Tên bảng Trang Lượng khách du lịch quốc tế vào Thái Lan từ 30 2008 - 2012 Các loại hình dịch vụ du lịch Thái Lan từ 32 2008 - 2011 Lượt khách du lịch quốc tế đến Việt Nam từ 68 2008 - 2012 Một số tiêu chí so sánh hai quốc gia Việt 72 Nam - Thái Lan ii DANH MỤC HÌNH Stt Số hiệu hình 1 Hình 2.1 2 Hình 2.2 3 Hình 3.1 4 Hình 3.2 Tên hình Trang Lượng khách du lịch quốc tế vào Thái Lan từ 30 2008 - 2012 Tỷ lệ lượng khách du lịch quốc tế vào Thái 31 Lan tăng/ giảm từ 2008 - 2012 Lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam từ 68 2008 - 2012 Tỷ lệ lượng khách du lịch quốc tế đến Việt 69 Nam tăng/ giảm từ 2008 - 2012 iii LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Du lịch luôn được coi là sứ giả hòa bình, hữu nghị và hợp tác giữa các quốc gia, các dân tộc. Trên thế giới, du lịch được xem là một trong những ngành kinh tế hàng đầu, phát triển với tốc độ cao, thu hút được nhiều quốc gia tham gia vì những lợi ích to lớn về kinh tế - xã hội mà nó đem lại. Ngày nay, cùng với xu hướng quốc tế hóa và toàn cầu hóa, du lịch nói chung và du lịch quốc tế nói riêng đã và đang trở thành một ngành dịch vụ quan trọng, chiếm tỉ trọng ngày càng lớn trong GDP của mỗi quốc gia. Theo công bố mới đây tại Hội nghị Bộ trưởng du lịch G20 vừa diễn ra ngày 16 tháng 5 năm 2012 tại Mexico, ngành du lịch chiếm 9% thu nhập tổng sản phẩm quốc nội (GDP) thế giới, tương đương 6 nghìn tỷ USD. Du lịch là một trong những ngành kinh tế có tốc độ phát triển nhanh nhất. Năm 2011, mặc dù trong bối cảnh nền kinh tế thế giới tăng trưởng không lấy gì làm tốt đẹp và ổn định, ngành du lịch toàn thế giới vẫn tăng 4,6%, đón được 982 triệu lượt khách và thu nhập du lịch tăng 3,8%. Dự báo du lịch thế giới sẽ tiếp tục tăng trưởng một cách bền vững trong những năm tới, đạt 1 tỷ lượt khách trong năm 2012 và 1,8 tỷ lượt năm 2030. Dự kiến trong 10 năm tới, ngành công nghiệp này sẽ tăng trưởng trung bình 4% một năm, đóng góp 10% GDP toàn cầu (tương đương 10 nghìn tỷ USD). Bên cạnh những chỉ số đóng góp ấn tượng trên, du lịch cũng được đánh giá là ngành quan trọng tạo nhiều việc làm cho xã hội, chiếm 8% lao động toàn cầu. Cứ mỗi một việc làm trong ngành du lịch ước tính tạo ra 2 việc làm cho các ngành khác. Ngành du lịch cũng sử dụng lao động nhiều vượt trội so với ngành công nghiệp khác, gấp 6 lần ngành sản xuất ô tô, gấp 4 lần ngành khai khoáng, 1 và gấp 3 lần ngành tài chính. Du lịch cũng đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy mậu dịch quốc tế. Năm 2011, xuất khẩu thông qua du lịch quốc tế bao gồm cả vận chuyển hành khách đạt 1,2 nghìn tỷ USD, chiếm 30% xuất khẩu toàn thế giới. [28]. Không nằm ngoài xu thế đó, ngành du lịch của Vương quốc Thái Lan cũng là một ngành chính của nền kinh tế nước này. Thái Lan là đất nước du lịch với những điểm du lịch đặc sắc thế giới mang đậm văn hóa dân tộc. Ngành du lịch ở Thái Lan rất phát triển đặc biệt là du lịch quốc tế. Hàng năm có tới hàng triệu lượt du khách quốc tế tìm đến Thái Lan cho sự lựa chọn về một điểm đến ở Đông Nam Á. Cũng như Thái Lan, hoạt động kinh doanh du lịch Việt Nam đang ngày càng phát triển. Việt Nam được đánh giá là một đất nước rất an toàn, ổn định về chính trị xứng đáng là “Điểm đến của thiên niên kỷ mới”. Xét về tài nguyên du lịch tự nhiên, dù rằng diện tích của Việt Nam nhỏ hơn Thái Lan nhưng sự đa dạng về địa hình, khí hậu cũng như hệ động thực vật của chúng ta lại có phần nhỉnh hơn hẳn. Tuy nhiên, Thái Lan lại có được sự giàu có và dồi dào ngang ngửa với Việt Nam về tài nguyên du lịch văn hóa (bao gồm các yếu tố như di tích lịch sử, lễ hội, văn hóa, truyền thống...). Thế nhưng tại sao Việt Nam lại thua kém Thái Lan nhiều đến vậy trong khi cả hai nước được nhận định là có tiềm năng du lịch khá tương đồng? Những kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế ở Thái Lan là gì? Và những kinh nghiệm đó có gì tương đồng và hữu ích đối với Việt Nam? Nhận thức được tầm quan trọng, tính thời sự của vấn đề này cũng như những hiệu quả của việc học hỏi những kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan đối với Việt Nam hiện nay, tác giả đã mạnh dạn chọn đề tài nghiên cứu: “Kinh nghiệm phát triển Du lịch quốc tế của Thái Lan và những gợi ý cho Việt Nam”. 2 2. Tình hình nghiên cứu của đề tài Ngày nay, du lịch đã trở thành một hiện tượng kinh tế xã hội phổ biến trên thế giới và có xu hướng phát triển nhanh. Trong đó, Thái Lan là nột trong những nước có hoạt động kinh doanh du lịch phát triển nhất trên thế giới, đặc biệt là du lịch quốc tế. Vì vậy có không ít sách, báo và tài liệu tham khảo viết về vấn đề này. - Du lịch và kinh doanh – NXB Văn hóa Thông tin, 1995 (Trần Nhạn), tác giả đã trình bày một cách đầy đủ về hiện tượng, bản chất, khái niệm du lịch. Nguồn lực phát triển du lịch, các thể loại, kinh doanh du lịch. Chân dung các chủ doanh nghiệp du lịch, quản lý Nhà nước. Vị trí của văn hóa du lịch với hoạt động du lịch. - Thái Lan (Đối thoại với các nền văn hóa) – NXB Trẻ, 2002 (Trịnh Huy Hóa) sẽ giúp chúng ta tìm hiểu về nền văn hóa cũng như lối sống của Thái Lan theo một cấu trúc chung từ điều kiện tự nhiên, nguồn gốc dân tộc, lịch sử và nền kinh tế cho đến ngôn ngữ, tôn giáo, lễ hội, phong tục, lối sống… - Văn hóa du lịch Châu Á – Thái Lan (Đất nước của nụ cười) – NXB Thế Giới, 2007 (Vũ Thị Hạnh Quỳnh) đã mang lại cho ngươi đọc một cái nhìn tổng quan về Thái Lan, từ kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội và du lịch. Cuốn sách thực sự là cẩm nang hữu ích cho khách du lịch tại Thái Lan. Tuy nhiên sách chỉ dừng lại ở việc mô tả mà chưa tập trung nhiều vào phân tích trực trạng du lịch ở Thái Lan, những điểm mạnh và yếu của Thái Lan. - Vòng quanh các nước: Thái Lan – NXB Văn hóa Thể Thao, 2005 (Trần Vĩnh Bảo) phân tích tổng quan về Thái Lan ở nhiều khía cạnh trong đó tập trung phân tích sâu về du lịch Thái Lan và các điều kiện tự nhiên phát triển du lịch. 3 - Nghiệp vụ hướng dẫn du lịch – Đại học Quốc Gia Hà Nội, 2008 (Đinh Trung Kiên) đã trình bày những khái niệm về du lịch và du khách. Đưa ra các giai đoạn hình thành và phát triển du lịch, nhu cầu du lịch, các loại hình du lịch và tính thời vụ của du lịch. Những điều kiện phát triển du lịch và các tác động của du lịch cũng được đề cập. - Thị trường du lịch – Đại học Quốc Gia Hà Nội, 2009 (Nguyễn Văn Hưu) đã đưa ra lý luận tổng quan về thị trường du lịch bao gồm: khái niệm, bản chất, đặc điểm, chức năng và phân loại thị trường du lịch: thị trường du lịch thế giới, thị trường du lịch Asean và thị trường du lịch Việt Nam. Ngoài ra còn một số luận án nghiên cứu, phân tích về du lịch quốc tế nhưng ở những khía cạnh khác nhau: - Luận án “Các giải pháp tài chính nhằm phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2010” của Chu Văn Yêm – Học viện Tài Chính (2004) đã góp phần khẳng định vị trí kinh tế - xã hội của ngành du lịch, các hoạt động du lịch và nhấn mạnh vai trò của tài chính đối với phát triển du lịch nói chung. Luận án đã phân tích khách quan về du lịch Việt Nam và tập trung vào việc đề xuất các giải pháp về tài chính nhằm mở rộng và nâng cao hiệu quả của hoạt động du lịch Việt Nam đến năm 2010. - Luận án “Một số vấn đề về tổ chức và quản lý các hoạt động kinh doanh du lịch quốc tế ở Việt Nam” của Trịnh Xuân Dũng – Đại học Kinh tế Quốc Dân (1989) trình bày một cách có hệ thống các nội dung, đặc điểm, vị trí, vai trò của du lịch quốc tế, các yếu tố khách quan thúc đẩy sự phát triển du lịch trên thế giới và khu vực. Luận án còn đưa ra những cơ sở khoa học về tổ chức và quản lý hoạt động kinh doanh du lịch quốc tế. Tuy nhiên, công trình này chưa tập trung phân tích kinh nghiệm của một số nước trên thế giới để từ đó rút ra bài học cho Việt Nam. 4 - Luận án “Khai thác và mở rộng thị trường du lịch quốc tế của các doanh nghiệp lữ hành trên địa bàn Hà Nội” của Phạm Hồng Chương – Đại học Kinh tế Quốc Dân (2003) đã phân tích được bản chất các mối quan hệ chủ yếu trong kinh doanh lữ hành và trên thị trường kinh doanh du lịch quốc tế. Đưa ra được những khó khăn và thuận lợi, những điểm mạnh, điểm yếu và thực trạng hoạt động khai thác thị trường quốc tế của các doanh nghiệp lữ hành trên địa bàn Hà Nội. - Luận án “Một số giải pháp nâng cao chất lượng chương trình du lịch cho khách du lịch quốc tế đến Hà Nội của công ty lữ hành trên địa bàn Hà Nội” của Lê Thị Lan Hương – Đại học Kinh tế Quốc dân (2005). Luận án đã nêu ra những vấn đề lý luận cơ bản về chất lượng chương trình du lịch. Tác giả đã phân tích, đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng chương trình du lịch. Tác giả cũng đề cập đến kinh nghiệm của Thái Lan và Trung Quốc trong hoạt động này nhưng chưa tập trung phân tích sâu các kinh nghiệm đó để rút ra bài học cho Việt Nam. - Luận án “Hoàn thiện quản lý Nhà nước đối với cơ sở hạ tầng đô thị du lịch ở Việt Nam” của Hồ Đức Phước – Đại học Kinh tế Quốc Dân (2009) đã đánh giá được thực trạng quản lý Nhà nước trong lĩnh vực cở sở hạ tầng và sự phát triển cơ sở hạ tầng tại các đô thị du lịch Việt Nam từ đó đề xuất các giải pháp. - Luận án “Hoàn thiện hoạch định chiến lược xúc tiến điểm đến của ngành du lịch Việt Nam” của Nguyễn Văn Đảng – Đại học Thương Mại (2007) hệ thống hóa một số vấn đề lí luận mới về điểm đến du lịch, mô hình điểm đến du lịch. Phân tích và khảo sát thực trạng công tác hoạch định chiến lược và đánh giá hoạch định chiến lược. Xây dựng mô hình tổng quát hoạch định chiến lược xúc tiến hỗn hợp điểm đến du lịch. 5 Tuy nhiên theo như nghiên cứu, tác giả chưa thấy có tài liệu nào tập trung nghiên cứu và phân tích sâu kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan để từ đó rút ra bài học cho Việt Nam. 3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài 3.1. Mục đích nghiên cứu Đưa ra một số giải pháp từ kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan để phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam 3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu một số lý luận chung về du lịch quốc tế - Phân tích kinh nghiệm phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan - Đưa ra một số giải pháp để phát triển du lịch quốc tế tại Việt Nam. 4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 4.1. Đối tƣợng nghiên cứu Nghiên cứu kinh nghiệm phát triển hoạt động du lịch quốc tế của Thái Lan và Việt Nam 4.2. Phạm vi nghiên cứu Du lịch quốc tế bao gồm 2 mảng: du khách quốc tế vào nước mình và đưa khách trong nước đi du lịch quốc tế. Phạm vi nghiên cứu của đề tài là tập trung vào luồng khách quốc tế vào Thái Lan từ năm 2008 cho đến hết quý II năm 2012. 5. Phƣơng pháp nghiên cứu của đề tài Trên quan điểm duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, đề tài vận dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học như: 6 Phương pháp thu thập thông tin từ các nguồn tài liệu thứ cấp phục vụ cho việc nghiên cứu, phân tích: Thu thập các tài liệu tổng quan về lĩnh vực du lịch quốc tế Việt Nam và Thái Lan, thu thập thông tin về một số hoạt động và dự án du lịch đã và đang triển khai của Thái Lan; thu thập tài liệu về đề xuất các giải pháp đối với việc thúc đẩy du lịch quốc tế phát triển. Phương pháp thống kê, so sánh: Từ thống kê số liệu, tác giả đưa ra sự so sánh tương quan về việc phát triển du lịch quốc tế giữa hai quốc gia Việt Nam và Thái Lan. Phương pháp phân tích, tổng hợp và khái quát hóa Phương pháp logic, lịch sử. 6. Những đóng góp mới của đề tài - Phân tích rõ kinh nghiệm phát triển hoạt động du lịch của Thái Lan ở nhiều khía cạnh. - Đề xuất giải phấp nhằm phát triển hoạt động du lịch quốc tế tại Việt Nam từ các bài học kinh nghiệm của Thái Lan. 7. Kết cấu của luận văn Ngoài phần mở đầu, mục lục, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm những nội dung chính sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của phát triển du lịch quốc tế Chƣơng 2: Thực trạng phát triển du lịch quốc tế của Thái Lan Chƣơng 3: Kinh nghiệm và một số gợi ý nhằm phát triển du lịch quốc tế ở Việt Nam 7 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA PHÁT TRIỂN DU LỊCH QUỐC TẾ 1.1. Các khái niệm và phân loại du lịch quốc tế 1.1.1. Một số khái niệm 1.1.1.1. Khái niệm về du lịch Du lịch là việc thực hiện chuyến đi khỏi nơi cư trú từ 24 giờ trở lên, có tiêu tiền, lưu trú qua đêm và có sự trở về. Mục đích của chuyến đi là giải trí, nghỉ dưỡng, thăm thân nhân, công tác, hội nghị khách hàng hay du lịch khen thưởng. Theo Tổ chức Du lịch Thế giới, du lịch bao gồm tất cả mọi hoạt động của những người du hành, tạm trú, trong mục đích tham quan, khám phá và tìm hiểu, trải nghiệm hoặc trong mục đích nghỉ ngơi, giải trí, thư giãn; cũng như mục đích hành nghề và những mục đích khác nữa, trong thời gian liên tục nhưng không quá một năm, ở bên ngoài môi trường sống định cư; nhưng loại trừ các du hành mà có mục đích chính là kiếm tiền. Du lịch cũng là một dạng nghỉ ngơi năng động trong môi trường sống khác hẳn nơi định cư. Du lịch là ngành công nghiệp không khói, ít gây ô nhiễm môi trường, giúp khách du lịch vừa được nghỉ ngơi, giảm căng thẳng vừa biết thêm nhiều điều hay mới lạ. Du lịch còn góp phần phát triển kinh tế của đất nước, tạo việc làm và tăng thu nhập cho người lao động (hướng dẫn viên, các dịch vụ liên quan...). Ở Việt Nam, khái niệm du lịch được nêu trong Luật du lịch như sau: “Du lịch là hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên của mình nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong một khoảng thời gian nhất định.”[21, tr.2] 1.1.1.2. Khái niệm về du lịch quốc tế Các định nghĩa về du lịch nói chung và du lịch quốc tế nói riêng đã và 8 đang gặp phải những khó khăn nhất định. Hiện nay trên thế giới có nhiều định nghĩa của nhiều tác giả khác nhau. Theo định của hội nghị ở Roma do Liên hiệp quốc tổ chức về các vấn đề của du lịch quốc tế năm 1963: Khách du lịch quốc tế là những người lưu lại tạm thời ở nước ngoài và sống ngoài nơi cư trú thường xuyên của họ trong thời gian 24 giờ hoặc hơn. Định nghĩa trên đã không đánh giá đúng mức độ ảnh hưởng hay phụ thuộc giữa các ngành với nhau trong du lịch. Định nghĩa vẫn chưa giới hạn đầy đủ đặc trưng về lĩnh vực của các hiện tượng và các mối quan hệ kinh tế du lịch (các mối quan hệ thuộc loại nào: kinh tế, chính trị, xã hội, văn hoá). Ngoài ra, định nghĩa cũng bỏ sót hoạt động của các công ty giữ nhiệm vụ trung gian nhiệm vụ tổ chức du lịch và nhiệm vụ sản xuất hàng hoá dịch vụ đáp ứng nhu cầu khách du lịch. Xuất phát từ những thực tế đó, chúng ta chỉ có thể nhìn nhận du lịch quốc tế như sau: Du lịch quốc tế là hình thức du lịch mà ở đó điểm xuất phát và điểm đến của cuộc hành trình nằm ở các quốc gia khác nhau. Ở hình thức này khách phải vượt qua biên giới và tiêu ngoại tệ ở nơi đến du lịch. Từ cách nhìn nhận trên chúng ta có thể thấy rằng du lịch quốc tế là những hình thức du lịch có dính dáng tới yếu tố nước ngoài, điểm đi và điểm đến của hành trình ở các quốc gia khác nhau, khách du lịch sử dụng ngoại tệ của nước mình đem tới nước du lịch để chi tiêu cho nhu cầu du lịch của mình. Hay có thể hiểu du lịch quốc tế là du lịch thu hẹp theo khái niệm nói trên của đối tượng đặc biệt hơn đó là khách du lịch quốc tế tức là khách du lịch từ nước này qua nước khác, đảm bảo các điều kiện sau: - Trên đường đi thăm một hoặc một số nước khác với nước mà họ cư trú thường xuyên. 9 - Mục đích của chuyến đi là thăm quan, thăm viếng, nghỉ ngơi với thời gian 3 tháng, nếu trên 3 tháng phải được phép gia hạn. - Không được làm bất cứ việc gì để được trả thù lao tại nước đến do ý muốn của khách hay do yêu cầu của nước sở tại. - Sau khi kết thúc đợt tham quan hay lưu trú, phải rời khỏi nước đến tham quan để về nước thường trú của mình hoặc đi đến một nước khác. Du lịch quốc tế là chiếc cầu nối của tình hữu nghị, tạo sự hiểu biết giao lưu giữa các dân tộc, tạo nên một thế giới hoà bình, thịnh vượng và tôn trọng lẫn nhau. Với vị trí kinh tế của du lịch như đã đề cập ở trên, nhiều nhà kinh tế còn gọi du lịch là “ngành xuất khẩu vô hình”. Xét trên phương diện kinh tế, doanh thu du lịch quốc tế được xếp ngang hàng với doanh thu xuất khẩu và tiêu dùng trong du lịch quốc tế được xếp cùng với nhập khẩu. Đối với nhiều nước, du lịch quốc tế là nguồn không thể thiếu được trong khoản lợi nhuận thu được từ ngoại tệ. 1.1.1.3. Khái niệm về thị trường du lịch quốc tế Thị trường du lịch quốc tế được hiểu là điểm đến, sự lựa chọn của khách du lịch quốc tế đối với dịch vụ du lịch của một quốc gia nào đó. Thị trường du lịch quốc tế thường được đánh giá độ tín nhiệm và rủi ro của nhu cầu du lịch trên toàn cầu. Đối với các quốc gia coi du lịch là một ngành chiến lược chủ chốt và hy vọng ngành này đóng góp lớn trong tổng sản phẩm quốc nội bằng cách thu hút khách du lịch quốc tế thì các quốc gia đó phải biết cách “làm thị trường” cho tốt để thế giới và những người quan tâm đến du lịch biết đến mình và lựa chọn quốc gia mình trong việc du lịch. 10 * Thị trƣờng khách du lịch quốc tế Thị trường khách du lịch quốc tế là một yếu tố rất quan trọng, nó mang tính chất quyết định đối với sự phát triển của ngành du lịch. Việc nghiên cứu và phân tích thị trường khách du lịch là một cơ sở khoa học để lựa chọn thị trường ưu tiên, xây dựng chiến lược về thị trường và chiến lược sản phẩm... nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động du lịch. Thị trường khách quốc tế có thể phân theo 3 tiêu chí cơ bản: - Theo quốc tịch: phân chia theo quốc gia hay lãnh thổ của khách đến du lịch tại nước chủ nhà. - Theo mục đích chuyến đi: khách du lịch quốc tế có thể đi du lịch theo các mục đích khác nhau như thăm quan du lịch, thương mại du lịch, khách thăm thân. - Theo phương tiện vận chuyển: khách du lịch có thể vận chuyển theo đường hàng không, đường bộ, đường biển. 1.1.2. Phân loại du lịch quốc tế Du lịch quốc tế được chia làm hai loại: Du lịch quốc tế chủ động và du lịch quốc tế bị động. - Du lịch quốc tế chủ động là hình thức du lịch của khách ngoại quốc đến một đất nước nào đó, ví dụ đến Việt Nam và tiêu tiền kiếm được từ đất nước của họ. - Du lịch quốc tế bị động là hình thức du lịch có trong trường hợp các công dân Việt Nam đi ra ngoài biên giới nước ta và trong chuyến đi ấy, họ tiêu tiền kiếm được ở Việt Nam. Xét trên phương diện kinh tế, du lịch quốc tế chủ động gần giống hoạt động 11 xuất khẩu vì nó làm tăng thu nhập ngoại tệ cho đất nước du lịch. Khách du lịch quốc tế đến Việt Nam đổi ra bản tệ để chi tiêu số tiền chi tiêu ở nơi du lịch đẩy mạnh cán cân thanh toán của Việt Nam. Đối với hình thức du lịch quốc tế bị động, loại du lịch này tương tự như nhập khẩu hàng hoá vì nó liên quan tới chi ngoại tệ. Xét trên phương tiện văn hoá xã hội: Khách du lịch quốc tế có cơ hội tìm hiểu các phong tục tập quán, hệ thống văn hoá, pháp luật của nước sở tại, đồng thời chịu sự chi phối của hệ thống chính trị, văn hoá, kinh tế cũng như pháp luật của nước đó. Điều này có nghĩa là khi đó du lịch tại một quốc gia khác, khách du lịch phải tuân theo qui định về luật pháp, văn hoá, xã hội của quốc gia đó. Nguyên tắc trao đổi văn hoá và kinh tế trên cơ sở này sẽ có ảnh hưởng tích cực tới sự phát triển của du lịch quốc tế chủ động cũng như du lịch quốc tế bị động, tuy nhiên mỗi đất nước tuỳ thuộc vào khả năng của mình mà có những định hướng phát triển cho phù hợp. 1.2. Vai trò của kinh doanh du lịch quốc tế Du lịch quốc tế có vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế xã hội của một đất nước. Du lịch quốc tế thúc đẩy sự hiểu biết quốc tế như một phần của “Khái niệm ngôi làng toàn cầu”. Khách du lịch luôn mong muốn có được một trải nghiệm mang tính tổng thể. Việc đến thăm các tượng đài tưởng niệm, các viện bảo tàng hay các di tích văn hóa có thể khiến mong muốn này trở thành hiện thực. Các hoạt động như giải trí, thể thao, âm nhạc, khiêu vũ, hội hè, thám hiểm, nấu ăn, chăm sóc sức khỏe, giáo dục hay các hoạt động liên quan đến kinh tế có thể làm giàu kinh nghiệm và vốn hiểu biết cho du khách. Nhu cầu đi du lịch đang ngày càng tăng cùng với những tiến bộ hiện đại về giao thông, truyền thông và những cải thiện chung về an sinh kinh tế. Ngành du lịch có tác động tích cực đến nền kinh tế của đất nước, của vùng 12 hoặc của một nơi riêng biệt thông qua việc tiêu dùng của khách du lịch. Do vậy, để nhận rõ được vai trò của du lịch quốc tế đối với quá trình tái sản xuất xã hội cần hiểu rõ những đặc điểm tiêu dùng du lịch. Những đặc điểm quan trong nhất là: - Nhu cầu tiêu dùng trong du lịch là những nhu cầu đặc biệt bao gồm: Nhu cầu hiểu biết kho tàng văn hoá, lịch sử, nhu cầu vãn cảnh thiên nhiên, nhu cầu khám phá những điều mới lạ. - Tiêu dùng du lịch thoả mãn các nhu cầu hàng hoá (thức ăn, hàng hoá mua sắm, hàng lưu niệm...) và đặc biệt là các nhu cầu về dịch vụ nơi ở, vận chuyển hành khách, y tế, thông tin... - Việc tiêu dùng các dịch vụ và một số hàng hoá diễn ra đồng thời với việc sản xuất ra chúng. Trong du lịch không phải vận chuyển dịch vụ và hàng hoá đến cho khách và ngược lại, tự khách du lịch phải đi đến nơi có hàng hoá. Việc tiêu dùng du lịch chỉ thoả mãn những nhu cầu thứ yếu đối với con người (với ngoại tệ ở thể loại du lịch giữa khi đó du lịch có ý nghĩa sống còn đối với người bệnh) - Tiêu dùng du lịch thường xảy ra theo thời. Qua những đặc điểm tiêu dùng ở trên, ta có thể thấy vai trò của kinh doanh du lịch quốc tế như sau: 1.2.1. Du lịch quốc tế tạo nguồn thu nhập ngoại tệ đáng kể cho đất nước Ngành du lịch còn có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của các nước đang phát triển. Tổ chức Du lịch Thế giới Liên Hiệp Quốc nhận định rằng: “tại nhiều quốc gia đang phát triển, du lịch là nguồn thu nhập chính, ngành xuất khẩu hàng đầu, tạo ra nhiều công ăn việc làm và cơ hội cho sự phát triển” [2]. Trên diễn đàn du lịch thế giới vì hòa bình và phát triển bền vững họp tại 13
- Xem thêm -