Tài liệu Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực

  • Số trang: 18 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 985 |
  • Lượt tải: 0
dangvantuan

Tham gia: 02/08/2015

Mô tả:

Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực PHẦN MỞ ĐẦU 1/ Lý do chọn đề tài Theo Thạc sĩ Lê Thị Thanh Nga trong Tạp chí giáo dục mầm non số 52007 là “ mỗi ngày trẻ đến trường, và như vậy phần lớn thời gian trong ngày trẻ đều trải qua ở trường ở lớp với cô và bạn. Lớp học mầm non, vì thế phải là nơi mà trẻ cảm nhận được sự quan tâm chăm sóc và an toàn. Đây là nơi mà nhân cách trẻ được coi trọng,nhu cầu của trẻ được chú ý,được chấp thuận và cảm giác được ủng hộ.Đây cũng là nơi mà trẻ được giúp đỡ để thu nhận một khối lượng kiến thức và kỹ năng nền tảng cần thiết cho việc học sau này ở phổ thông....” Do trẻ em ở lứa tuổi mầm non đang hình thành và phát triển , đặc điểm của trẻ mẫu giáo là “ học mà chơi,chơi mà học”, qua học trẻ được chơi và qua chơi trẻ được học, trẻ thích tự mình tìm tòi khám phá, thích tự tay sắp xếp và hoạt động với các sự vật xung quanh ,qua đó trẻ được giao tiếp cũng như phát triển được các lĩnh vực: nhận thức,thẩm mỹ,ngôn ngữ,tình cảm-xã hội,thế chất, phát triển toàn diện đúng như mục tiêu của chương trình giáo dục mầm non. Năm 2008 Bộ Giáo Dục và Đào tạo ra chỉ thị số 40/2008/QĐ- BGD&ĐT ngày 22 tháng 07 năm 2008 của BGD &ĐT về nhiệm vụ “Xây dựng môi trường thân thiện, học sinh tích cực” Một trong các mục tiêu của Phong trào “xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” là: “Phát huy vai trò tích cực của học sinh thể hiện tinh thần hứng thú, tự giác, tự tin, chủ động, sáng tạo trong quá trình học tập và rèn luyện”. Vì vậy, song song với việc thực hiện phong trào: “ Xây dựng trường học thân thiện,học sinh tích cực” ,chính là chương trình Giáo dục mầm non mới, trong đó qua sự hướng dẫn gợi ý của giáo viên trẻ sẽ được tìm tòi khám phá và trải nghiệm trên chính môi trường hoạt động của mình, đó là trong nhóm lớp và ngoài nhóm lớp. 1 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực Căn cứ vào nhu cầu và khả năng ph¸t triển của trẻ: mẫu giáo, đ©y là lứa tuổi kỳ diệu , trẻ rất hiếu động tß mß, muốn học hỏi, t×m hiểu thế giới tự nhiªn và x· hội. Trong c¸c hoạt động của tuổi mẫu gi¸o: chơi giữ vai trß hoạt động chủ đạo,giữa hoạt động vui chơi và hoạt động học tập chưa cã ranh giới râ ràng. Kh¸c với người lớn trẻ em thật sự học trong khi chơi, trẻ lĩnh hội c¸c tri thức tiền khoa học trong trường mầm non theo phương ch©m “chơi mà học,học mà chơi”. Trẻ là chủ thể tÝch cực, gi¸o viªn là người tạo cơ hội, hướng dẫn, gợi mở c¸c hoạt động t×m tßi kh¸m ph¸ của trẻ. Trẻ chủ động tham gia c¸c hoạt động đã để ph¸t triển khả năng, năng lực cña m×nh. Trước những vấn đề trªn, kh«ng chØ cho trÎ ho¹t ®éng tÝch cùc trong giê häc mµ cßn ph¶i cho trÎ ho¹t ®éng tÝch cùc ë giê ch¬i vµ mäi lóc mäi n¬i, Cho nªn viÖc t¹o m«i trêng häc tËp xung quanh líp cho trÎ lµ rÊt cÇn thiÕt, nh»m t¹o ®iÒu kiÖn cho trÎ ho¹t ®éng c¸ nh©n nhiÒu h¬n, ®îc tù do kh¸m ph¸ theo ý thÝch, theo kh¶ n¨ng cña m×nh gióp trÎ ph¸t hiÖn nhiÒu ®iÒu míi l¹, hÊp dÉn trong cuéc sèng, c¸c kiÕn thøc kû n¨ng cña trÎ ®îc cñng cố vµ bæ sung . Nhưng với tình hình thực tế tại đơn vị, còn bỡ ngỡ trước chương trình Giáo dục mầm non mới, cũng như các hoạt động của phong trào “xây dựng trường học thân thiện,học sinh tích cực”.trẻ chưa phát huy được tính tích cực, môi trường hoạt động của trẻ còn “cứng nhắc” chưa đúng với yêu cầu của thực tế. ChÝnh v× vËy t«i ®· chän ®Ò tµi “Hướng dẫn giáo viên T¹o m«i trêng häc tËp cho trÎ ho¹t ®éng mét c¸ch tÝch cùc”gãp phần thực hiện tốt phương ph¸p đổi mới gi¸o dục mầm non của trêng nãi riªng và ngành học nãi chung. PHẦN NỘI DUNG I.LÝ LUẬN VÀ THỰC TRẠNG 1. Lý Luận Giáo viên mầm non phải là người biết khuyến khích trẻ thực hành tất cả các hoạt động trong lớp nhưng vẫn tôn trọng các quy tắc của lớp học. Biết lắng nghe những điều trẻ nói,biết chách giải thích với trẻ,biết xây dựng vốn từ và nền tảng kiến thức cho trẻ. Biết khi nào cần dạy trực tiếp khi nào dành thời gian cho trẻ tự thử nghiệm,khám phá, biết khi nào cần yêu cầu trẻ thực hành luyện kỹ năng và khi nào cần cho trẻ sáng tạo. 2 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực Biết giúp trẻ học cách làm việc cùng nhau và biết giải quyết các mâu thuẫn giữa chúng với nhau. Vì vậy môi trường học tập của trẻ mầm non chính là nơi để giáo viên và trẻ thể hiện được tất cả những điều đó, và người giáo viên phải biết sáng tạo và cùng trẻ tạo ra môi trường học tập ấy. Môi trường học tập của trẻ chính là môi trường trong lớp học và môi trường ngoài lớp học.  Môi trường chính là tất cả những gì bao quanh sinh vật, tất cả yếu tố vô sinh, hữu sinh có tác động trực tiếp lên sự sinh sống và phát triển.  Môi trường học tập: chính là những gì bao quanh có tác dộng trực tiếp lên sự phát triển của trẻ. Môi trường học tập bao gồm đầy đủ các thành tố như: - MT vật chất/ vật lý: Các điều kiện về CSVC - MT xã hội: gồm các mối tương tác xã hội (các mối quan hệ)/ MT tâm lý: mà trong đó giáo viên thực sự thương yêu trẻ,tạo cơ hội cho trẻ giao tiếp,hoạt động tích cực. - MT thời gian – là Yếu tố thời gian mà GV tạo điều kiện cho trẻ được hoạt động (lượng thời gian và thời điểm trong ngày.) Khi xây dựng môi trường học tập giáo viên cần tạo điều kiện để trẻ cùng tham gia tích cực trong việc xây dựng MTHT. - GV cần xác định rõ các yêu cầu đối với trẻ và tổ chức cho trẻ thực hiện một cách phù hợp nhất. 2.Thực Trạng 2.1 Vài nét về đặc điểm nhà trường: a. Vài nét về địa lý, kinh tế: Trường Mẫu giáo Thanh Tuyền nằm trên địa bàn dân cư đông đúc. Thuận lợi về kinh tế,và tập trng dân cư . Trường chỉ có 1 điểm chính tập trung tại khu trung tâm của xã. 3 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực Diện tích là : 2.600 m2, gồm : 7 phòng học, 01 phòng âm nhạc, 01 nhà bếp, 1 văn phòng. Có sân chơi là nền xi măng, đồ chơi ngoài trời, và cây xanh nhiều bóng mát. b/ Vài nét về văn hoá giáo dục: Về đội ngũ giáo viêncó: Đủ biên chế 2 cô/lớp. Tổng số 14 Sơ cấp 9+3 12+2 01 05 05 Trong đó CÑMN 03 Hiện có : 5 giáo viên đang học Đại Học mầm non hệ tại chức. * Học sinh : - Tổng số : 251 trong đó: - Năm 2006: 114/62 nữ. - Năm 2007 : 83/40 nữ - Năm 2008: 54/31 nữ 2.2. Thuận lợi. - Được sự quan tâm giúp đỡ và đầu tư của các cấp lãnh đạo,ban ngành địa phương,phụ huynh học sinh. - Đội ngũ giáo viên đa số là trẻ , nhiệt tình có kiến thức về chương trình GDMN (10/14 giáo viên có tuổi nghề từ 3-5 năm). - Cơ sở vật chất , trang thiết bị tương đối đầy đủ cho một trường Mẫu giáo cận chuẩn giai đoạn I . - Môi trường lớp học rộng rãi thoáng mát, có nhiều cây xanh, có khuôn viên tường rào, đồ chơi ngoài trời … 2.3 Khó khăn. Thực tế việc tổ chức môi trường hoạt động cho trẻ tiếp cận và hoạt động ngoài trời và trong lớp học đã thực hiện từ năm học 2010- 2011, nhưng đã phát sinh một số khó khăn như : 4 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Các khu chơi không liên kết nên cháu thiếu hứng thú, sân chơi hẹp không đảm bảo cho lượng trẻ đông. - Việc sữ dùng đồ dùng đồ chơi vào môi trường hoạt động chưa sáng tạo, hiệu quả chưa cao do còn ít và chưa mang tính gợi mở. - Môi trường học tập cũng còn nhiều bất cập. Kinh nghiệm tạo môi trường học tập cho trẻ của giáo viên cũng còn nan giải. Đồ dùng, đồ chơi, dụng cụ, phương tiện, không gian để phục vụ cho hoạt động hầu như chưa đạt yêu cầu .. * Về phía cháu: - Trẻ vào trường hoạt động bó hẹp từng khu vực, chưa có điều kiện sinh hoạt giao tiếp cùng nhau, hạn chế trong tìm hiểu quan sát về môi trường thiên nhiên, hoạt động ngoài trời và các góc bố trí trong nhóm lớp. - Một số cháu chưa qua trường lớp mẫu giáo nên nề nếp chưa đồng đều, trẻ còn nhút nhát, chưa chủ động tham gia các hoạt động. Kết quả tham gia vào các hoạt động trong lớp một cách tích cực còn hạn chế chưa hứng thú vào môi trường trong lớp. -Việc cùng cô thiết kế và tạo dựng môi trường hoạt động cho trẻ còn nhiều hạn chế vì giáo viên chưa có kinh nghiệm trong vấn đề này. Vì vậy tôi đã nghĩ ra biện pháp hướng dẫn giáo viên tạo môi trường học tập cho trẻ được hoạt động tích cực trong năm học này, bước đầu đạt được một số hiệu quả nhất định. II.Biện Pháp Thực Hiện. 1.Bồi Dưỡng Chuyên môn: - Do nắm được tình hình hiện tại của giáo viên trong đơn vị, nên từ đầu năm học đã xây dựng kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên. Trong đó nội dung hướng dẫn xây dựng môi trường học tập cho trẻ mà trọng tâm là trong lớp học được đưa vào kế hoạch một cách chi tiết. - Sưu tầm và tìm các tài liệu liên quan từ “Thí điểm chương trình Giáo dục mầm non mới”, “Hướng dẫn thực hiện chương trình Giáo dục mầm non 3 độ tuổi”, tạp chí GDMN….,sau đó lựa chọn và sáng tạo lại cho phù hợp với tình hình của đơn vị. 5 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Chia nhỏ nội dung và triển khai từng nội dung vào các buổi họp chuyên môn của tổ và trường. - Song song với việc bồi dưỡng chuyên môn bằng lý thuyết là đi đôi với thực hành, giáo viên ứng dụng từng nội dung vào ngay lớp học của mình không “máy móc” “rập khuôn”,tùy theo tình hình của từng lớp mà giáo viên thực hiện phù hợp với vị trí của lớp học. ( Tài liệu bồi dưỡng-phần phụ lục). 2./ Hướng dẫn tổ chức môi trường lớp học : Đối với trẻ , mọi yếu tố của môi trường đều quan trọng . Diện tích phòng học, góc chơi , màu tường , loại bàn ghế , đồ dùng đồ chơi ,khăn màn cửa....đều có ảnh hưởng đến học tập và sinh hoạt của trẻ phải thoáng mát đảm bảo yêu cầu về vệ sinh và thẩm mỹ lớp học . - Môi trường giáo dục trong lớp phải đạt các yêu cầu sau : + Các phòng có thẩm mỹ và đảm bảo an toàn , vệ sinh cho trẻ . khuyến khích sử dụng các sản phẩm tự làm của cô và trẻ để trang trí lớp tạo môi trường giáo dục . Trong lớp có chỗ cho hoạt động chung và hoạt động cá nhân của trẻ. + Góc chơi gây tiếng ồn sẽ không xếp gần chỗ yên tĩnh . + Việc bố trí lớp cũng cần phải tạo cho giáo viên quan sát được toàn bộ các hoạt Động của trẻ ở lớp mình. + Các đồ chơi được sắp xếp có mục đích nằm gây hứng thú cho trẻ tham gia hoạt động. - Ví dụ: Tạo cho trẻ hoạt động ngay trên mảng tường: + Như trước đây giáo viên chỉ treo và dán các loại tranh ảnh trên các tường trống để trẻ quan sát theo từng chủ đề, thường là tranh do cô làm,sưu tầm hay trẻ và cô cùng làm sau đó dán lên. + Nhưng với cách hướng dẫn mới, giáo viên để mảng tường trống sau đó gợi ý và cùng trẻ tạo nên các sản phẩm bằng các chất liệu như: lá cây, đất sét, giấy báo,lịch lên các mảng tường phù hợp với chủ đề nhưng cũng phát huy được tính tích cực của trẻ. 6 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Hướng dẫn giáo viên để các mảng trống theo từng nội dung phù hợp: hình ảnh chủ đề, môi trường quanh bé, ai đến lớp, bé khéo tay…. Chia trẻ ra từng nhóm nhỏ và hướng dẫn gợi ý cho trẻ thực hiện theo từng nội dung của mảng tường phù hợp với chủ đề mà cô gợi ý. Sau đó các nhóm thay đổi luân phiên theo các tuần để thực hiện các nội dung khác nhau. Ví dụ: ở lớp lá -tuần 1: chủ đề phương tiện giao thông. Nhóm A thực hiện ở nội dung: Thời tiết, Nhóm B thực hiện ở nội dung: Hôm nay bé học gì, nhóm C: thực hiện ở nội dung : môi trường quanh bé….và qua tuần 2 thay đổi các nhóm với nhau, như vậy mỗi trẻ sẽ được trực tiếp thao tác trên các mảng tường theo tất cả các nội dung mà cô gợi ý, tùy khả năng của trẻ mà hình thành các ý tưởng và sản phẩm khác nhau (như: dùng các nguyên vật liệu tạo ra chữ cái ở góc: hôm nay học gì?)nhưng theo nhóm. - Cô dùng các câu hỏi : nhóm của con thích làm gì? Làm như thế nào? Nếu trẻ gặp khó khăn trong thao tác cô sẽ gợi ý cho trẻ nói: cô ơi hãy chỉ con., hay: cô giúp con! và cô là người hướng dẫn cho trẻ thành thạo thao tác hơn. - - Trẻ thao tác trên mảng tường bằng đất sét  Do trường có 7 lớp nên tôi chọn 01 lớp để trực tiếp hướng dẫn giáo viên thực hiện, sau đó giáo viên chủ nhiệm lớp hướng dẫn lại các lớp khác, sắp xếp thời gian phù 7 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực hợp để các giáo viên khác đến quan sát ở giờ Hoạt động vui chơi,Hoạt động ngoài trời,Hoạt động chiều… Để có các phòng nhóm đạt yêu cầu , chúng tôi đã chỉ đạo xây dựng điểm tại 3 lớp ở các lứa tuổi từ 3 đến 5 tuổi sau đó nhân ra toàn trường. Đầu năm học để kích thích giáo viên tích cực và sáng tạo trong việc tạo môi trường lớp học ,chúng tôi thống nhất và tổ chức thi bố trí sắp xếp trang trí ở các lớp . Việc làm trên đã đáp ứng cải thiện môi trường giáo dục , vừa là việc làm hiệu quả trong đổi mới phương pháp chăm sóc- giáo dục trẻ theo hướng tích cực hoạt động cá nhân, ít tốn kém tiền của mà lại có tác dụng cao trong giáo dục trẻ. Về trang thiết bị theo từng lớp đã được trang bị bổ sung tương đối đầy đủ theo yêu cầu tối thiểu của Thông tư 02 /BGDĐT bao gồm : ti vi ( lớp lá),máy vi tính,đàn đồ dùng đồ chơi…. - Các giá góc , giá đồ chơi, các bàn học đúng quy cách gọn nhẹ tiện cho việc di chuyển phù hợp với sức trẻ. ….. Vào đầu năm học khi lập kế hoạch trang bị đồ dùng đồ chơi cho các lớp, được sự đồng ý của Hiệu trưởng ,đã trang bị một số nguyên vật liệu dạng mở như: len, chỉ,cát,xâu hạt,cỏ khô….. ngoài ra còn gợi ý thêm một số vật liệu khác nhằm giúp giáo viên tham khảo một số đồ chơi,nguyên vật liệu mở để có thể sưu tầm ;vận động phụ huynh hổ trợ làm phong phú thêm nguyên vật liệu cho lớp. - Do các phòng học được cải tạo và có 4 phòng xây mới nên các giá kệ bố trí không đồng đều.Tránh cho các lớp chứa nhiều kệ giá làm “ cứng ngắc” phòng học và gây chật hẹp phòng, đã bố trí lại các giá kệ phù hợp với các lớp,có lớp không sữ dụng giá kệ để trưng bày sản phẩm mà sữ dụng mảng tường để làm góc trưng bày sản phẩm của trẻ , vừa có thể cho trẻ thao tác hoạt động trên mảng tường đó cũng vừa để phụ huynh tham quan sản phẩm của con em mình. - Hàng ngày qua giờ thăm lớp,hướng dẫn nhắc nhở giáo viên để các đồ dùng vừa tầm tay trẻ, không để tràn lan gây mất tập trung ở trẻ, bố trí các góc có thể “di động” được,sau mỗi giờ chơi tập cho trẻ có thói quen tự sắp xếp đồ dùng. Cuối ngày trẻ tự 8 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực chuẩn bị các đồ dùng ở các góc cho ngày hôm sau ( nhưng cô phải là người cùng thực hiện và hướng dẫn cho trẻ). - Cuối tuần, sau giờ sinh hoạt chiều ,cô và trẻ cùng tổng kết lại xem trong tuần này đã làm được những gì bằng các câu hỏi: “ tuần vừa qua chúng ta đã học những gì”, “ các con đã tạo ra được những sản phẩm nào?” “ các con đã biết được những điều gì” “vì sao con biết?”. Trẻ sẽ hào hứng kể lại các công việc mình đã làm trong tuần qua và giáo viên sẽ là người gợi ý cho các ý tưởng trong tuần tới. - Bên cạnh đó còn hướng dẫn tạo các khu vực thiên nhiên trong lớp ,tạo môi trường xanh cho lớp học như: chậu cảnh, treo bình phát tài, bể cá…..tạo thiên nhiên gần gũi cho trẻ. 3/ Tạo Môi Trường Ngoài Lớp: Môi trường ngoài lớp cũng vô cùng quan trọng: đólà môi trường tự nhiên , là cát, là nước, là cây xanh…… Khi được chơi trong khung cảnh này sẽ góp phần làm giàu cảm xúc thẩm mỹ cho trẻ phát triển về ngôn ngữ ,làm giàu kiến thức cho trẻ về thế giới xung quanh .Tiếp xúc với thiên nhiên cây cảnh khác nhau sẽ giúp trẻ tìm hiểu thêm về thế giới thực vật , cô giáo có thể hướng dẫn trẻ học tập, vui chơi ngoài trời như làm quen với toán , khám phá môi trường xung quanh , văn học, âm nhạc, tạo hình ….. Ngoài ra cô giáo có thể tiến hành cho trẻ tổ chức các trò chơi leo trèo , chơi với nước , với cát , sỏi một cách vui vẻ và hứng thú. * Để thực hiện được như vậy, tôi đã khắc phục và sắp xếp môi trường ngoài lớp như sau: - Lên kế hoạch phân chia thời gian biểu hợp lý cho trẻ ra sân chơi , đổi luân phiên để các nhóm , lớp có thể được chơi ngoài thời trong nhiều thời điểm trong hoạt động một ngày của bé . - Do sân trường có diện tích hẹp: 1.291,98 m 2 , nhưng lượng trẻ đông : 251/7 lớp,và sân có rất nhiều cây xanh có bóng mát phủ hết sân, tôi đã chia lịch sinh hoạt ra 2 giờ hoạt động ngoài trời khác nhau như sau: 9 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực + Khối chồi và lá( 5 lớp) hoạt động vào lúc 7 giờ 50 đến 8 giờ 30. Khối mầm( 2 lớp) hoạt động vào lúc 8 giờ 30 đến 9 giờ 10. Giờ hoạt động ngoài trời khối Lá - Do sân là bê tông hóa việc chơi với cát đối với trẻ là cả một sự khó khăn. Tôi đề xuất với Hiệu trưởng và đồng ý vận động phụ huynh hổ trợ các vỏ xe hơi (tải) đã cũ bố trí hợp lý dưới các bóng cây và đổ cát sạch vào các vỏ xe đó, để trẻ có thể tham gia chơi với cát bằng các hình thức như: đếm bước chân từ vỏ này qua vỏ khác, đong cát từ các vỏ xe…… - Sinh hoạt trong môi trường thiên nhiên giáo viên không nhất thiết phải thực hiện tiết dạy trong lớp học mà có thể vận dụng cho cháu học ngoài trời , giáo viên dễ dàng giảng dạy thực tế hơn một số đề tài tìm hiểu môi trường xung quanh : Tìm hiểu về các loại hoa , các loại cây kiểng , cây bóng mát , sự phát triển của cây 10 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Hướng dẫn giáo viên tổ chức một số hoạt động tổ chức ngoài trời như: Lĩnh vực phát triển thể chất ( Thể dục giờ học)- Lĩnh vực phát triển nhận thức ( Khám phá khoa học)…. - - Giờ phát triển thể chất ( thể dục giờ học) - Bên cạnh đó hướng dẫn giáo viên tổ chức cho trẻ được hoạt động với môi trường ngoài lớp mà trực tiếp là các cây xanh, hoa kiểng…. + Ví dụ:Đối với lớp mầm,giờ học toán cho trẻ nhặt lá nhỏ lá to lá dài lá ngắn.qua đó trẻ nhận biết được kích thước và sự khác biệt của các loại lá, Hoặc: lớp chồi, cũng các loại lá nhưng cho trẻ nhặt các màu khác nhau: xanh, vàng,đỏ qua đó trẻ nhận biết được đặc điểm cũng như sự thay đổi lá của từng loại cây… - Cho trẻ quan sát các loại hoa với nhau Hoa được trồng ở trong mát như thế nào và ở ngoài nắng như thế nào, có ảnh hưởng của không khí và nắng, gió hay không….. - Kết hợp với gia đình hướng dẫn trẻ quan sát, khám phá và hôm sau tới lớp cùng thảo luận( đối với lớp Lá). * Bên cạnh đó nhận thấy tầm quan trọng của thiên nhiên đối với việc phát triển nhận thức và tư duy cho trẻ, đã phối hợp cùng các đoàn thể trong nhà trường như : chi đoàn, công đoàn….sắp xếp bố trí lại các góc chơi ngoài trời cho phù hợp 11 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Góc chơi cát, chơi nước bố trí gần nhau vị trí phải râm mát giúp trẻ có thể ngồi chơi lâu ,cháu có thể xây dựng nhà, cung điện, làm bánh, cân đo , đong đếm …..Qua chơi cát , nước cháu phát triển kỹ năng tạo hình , thực hành trải nghiệm về toán qua đong đo , dùng nước tưới cây xanh ,hoa ,lá đồng thời trẻ quan sát sự phát triển của chúng trong từng ngày, chơi nước còn giúp trẻ khám phá, thử nghiệm, phát hiện những hiện tượng khoa học vật lý hứng thú hơn như vật chìm , vật nổi , tại sao thả đá vào nước bị tràn ra, so sánh to nhỏ , mực nước cao thấp khi cho sạn to , sạn nhỏ vào bình , chơi thả thuyền , câu cá …..Bằng các vật liệu trong thiên nhiên cát , đá , sỏi, sạn ,nước …các cháu hứng thú và tự khám phá ra những điều mới lạ khi chơi cùng tập thể - Các cây xanh , hoa kiểng có tên từng loại cây tạo môi trường chữ trong thiên nhiên, cháu làm quen chữ viết đồng thời biết thêm tên các loại cây trong vườn trường, phát triển hoạt động tìm hiểu môi trường xung quanh 4. Triển khai giáo dục môi trường cho trẻ thông qua các hoạt động chăm sóc giáo dục : Trẻ mầm non rất nhạy cảm và dễ xúc cảm, đồng cảm đối với con người, cảnh vật xung quanh do đó việc hình thành những tình cảm , kỹ năng sống cho trẻ ở giai đoạn này có nhiều thuận lợi . Với mục đích trang bị cho trẻ một số hiểu biết về môi trường , về mối quan hệ giữa con người và môi trường sống, hình thành ở trẻ những tình cảm , thái độ hành vi tích cực đối với môi trường (yêu quý , bảo vệ môi trường, giữ gìn môi trường sạch sẽ ) dạy trẻ một số kỹ năng đơn giản để bảo vệ môi trường ở lớp học , gia đình, cộng đồng như : không xả rác bừa bãi, ngắt hoa, bẻ cây , khạc nhổ bừa bãi… Việc triển khai giáo dục môi trường trong các lớp mẫu giáo được tiến hành theo một quy trình chặt chẽ với quan điểm triệt để khai thác những nội dung giáo dục môi truờng có sẵn trong chương trình hiện hành , bám sát nội dung hướng dẫn giáo dục môi trường cho trẻ mẫu giáo, ban giám hiệu đã chỉ đạo giáo viên từ việc xây dựng kế hoạch hoạt động đến việc tổ chức hoạt động thao giảng theo từng chủ đề để rút kinh nghiệm và triển khai ra toàn trường , chúng tôi dùng biện pháp khuyến khích động viên giáo viên suy nghĩ tìm tòi các biện pháp lồng giáo dục môi truờng vào các hoạt động 12 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực giáo dục như : dạy rong và cá, thăm nhà bà , chú đỗ con và các đề tài trong môn môi trường xung quanh như : các loài hoa, cây , 1 số con vật sống trong nhà, rừng…, cây xanh, côn trùng , gió, mưa…. Chúng ta cũng biết rằng bản thân trẻ em chịu ảnh hưởng rất lớn của môi trường gia đình và nhà trường vì vậy việc giáo dục môi truờng cho trẻ cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường , nhà trường với dân cư xung quanh trường để tạo nên sức mạnh tổng hợp tác động đến trẻ. Ban giám hiệu đã kiên trì phát động trong phụ huynh phong trào giáo dục trẻ bảo vệ môi truờng xanh – sạch – đẹp bằng cách thông qua các cuộc họp, qua các góc tuyên truyền , tranh ảnh áp phích có nội dung giáo dục, phù hợp. Trong đó có nội dung về giáo dục môi trường cho trẻ. - Hướng dẫn cho giáo viên phải xây dựng cho cháu lòng yêu thiên nhiên , biết tự giữ gìn bảo quản tài sản chung , khi chơi xong phải biết thu dọn, các cháu biết chăm sóc cây kiểng , nhặt lá vàng , tưới cây … Từ những việc chăm chút quan tâm đến các góc chơi dành riêng cho mình trẻ ý thức tốt và biết bảo quản môi trường thiên nhiên của trường mình luôn xinh , luôn đẹp . III- KẾT QUẢ THỰC HIỆN Qua thời gian thực hiện “hướng dẫn giáo viên tạo môi trường cho trẻ hoạt động”, bước đầu đã có những kết quả sau: -+ Đối với cháu : Từ lòng yêu thích cái đẹp cháu có ý thức bảo quản , gìn giữ môi trường thiên nhiên, thể hiện qua hành động chăm sóc và nhắc nhở các bạn cùng làm như mình . - Hoạt động ngoài trời là hoạt động 100% các cháu yêu thích - Các hoạt động Văn học , Môi trường xung quanh (khám phá khoa học) , Tạo hình được tận dụng sân vườn để hướng dẫn trẻ hoạt động ,tạo sự hứng thú cho trẻ - Nhìn khuôn viên trường mát mẻ , sạch , đẹp nhân dân yên tâm đưa con em đến trường học tập nhiều hơn giúp nhà trường phát triển tốt về sỉ số: +Năm 2010-2011: 189 trẻ + Năm 2011-2012: 251 trẻ 13 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - 95 % trẻ thích thú khi được trực tiếp tham gia hoạt động trên môi trường nhóm lớp. - Các cháu mạnh dạn tự tin hơn, yêu thích giờ học , giờ chơi ngoài trời, trẻ có nhiều điều kiện để cùng trải nghiệm, khám phá, giao tiếp giữa trẻ với trẻ, giữa trẻ và cô gần gũi thân thiện hơn giúp cho cháu hứng thú, phát triển tốt ngôn ngữ làm giàu vốn từ hơn, lý luận vững chắc, mở rộng tầm hiểu biết hơn về môi trường thiên nhiên, từ đó biết yêu thích ngôi trường cháu đang học . + Đối vối giáo viên : - Tận dụng điều kiện sẳn có trong thiên nhiên các giáo viên được giảm tải sức lao động ,tập trung chăm sóc cháu tốt hơn , 85% giáo viên thích dạy các môn khoa học thử nghiệm , văn học , THMTXQ ngoài sân vườn . 90% giáo viên biết cách bố trí nhóm lớp theo từng chủ đề, tổ chức các hoạt động theo nhóm, cá nhân , tổ chức tốt cho trẻ thao tác trên môi trường lớp học như: đồ dùng đồ chơi, góc chơi, mảng tường.. IV/ BÀI HỌC KINH NGHIỆM - Hiểu dược tầm quan trọng của việc thực hiện chương trình Giáo Dục Mầm Non mới và Phong trào “ Xây dựng trường học thân thiện- Học sinh tích cực”, Phát huy được môi trường cơ sở vật chất tại đơn vị. -Xây dựng vườn trường cần chú ý đến khâu quy hoạch các khu vực như thế nào cho phù hợp với diện tích mặt bằng , thuận lợi cho trẻ khi di chuyển, đảm bảo tính an toàn, phục vụ được cho chuyên môn tối ưu nhất . - Việc bảo quản giữ gìn cho vẽ mỹ quan toàn cảnh ,muốn được như thế phải có sự hưởng ứng của tập thể: Nhân viên, Giáo viên, trẻ, phụ huynh cùng ý thức từ lòng yêu thiên nhiên với mục đích chính phục vụ cho mọi người nhất là cho các cháu con em của chúng ta . - Nắm bắt được điểm yếu và mạnh của giáo viên nhằm phát huy và bồi dưỡng kỹ năng. - Không ngừng phấn đầu tự bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ. V- Khả năng Ứng Dụng: Để có thể đưa các giải pháp trên ứng dụng rộng rãi cần đàm bảo các yêu tố sau: 14 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực - Đội ngũ giáo viên nhiệt tình tâm huyết với nghề, yêu thương học trò, có tinh thần tự học. - Cơ sở vật chất đảm bảo theo chương trình giáo dục mầm non mới. - Sân trường có cây xanh, bóng mát đảm bảo cho việc tổ chức các hoạt động ngoài trời. - Giáo viên có khả năng tạo ra các đồ chơi bằng nguyên vật liệu mở. - Trang bị đủ các tư liệu tham khảo. V/ KẾT LUẬN : Trong điều kiện phát triển như hiện nay,việc tạo môi trường thiên nhiên trong nhà trường là điều cần thiết để đáp ứng nhu cầu của các cháu: được chơi, được khám phá, được vận động, được học tập trong môi trường trong lành có đủ trang thiết bị, đồ chơi vận dụng từ thiên nhiên sẽ là cơ hội tốt cho các cháu phát triển tốt thể chất và trí tuệ và qua đó hình thành cho cháu tình cảm sâu sắc về quê hương ở bước đầu tiên là mái trường mầm non thân yêu của các cháu . Hoạt động trong một ngày tại các trường mầm non đòi hỏi người giáo viên làm việc với cường độ lao động cao, việc đưa trẻ vui chơi hoạt động học tập tích cực tại môi trường trong và ngoài lớp “ học mà chơi-chơi mà học” sẽ giảm tải cường độ lao động do giáo viên sẽ giảng dạy trong thực tế, bằng đồ dùng dạy học từ thiên nhiên, bằng chính sản phẩm trẻ tạo ra từ các nguyên vật liệu trong thiên nhiên, giáo viên có nhiều thời gian nâng cao chất lượng giảng dạy hơn. Một ngôi trường với khuôn viên sạch sẽ, thoáng mát, xinh đẹp, có môi trường lớp để trẻ hoạt động tích cực n sẽ tạo cho phụ huynh ấn tượng đẹp, thân thiện với trường lớp hơn, an tâm giao phó con em mình vào học . Thanh Tuyền, ngày 19 tháng 2 năm2012 Người viết Nguyễn Thị Ngọc Mỹ 15 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực PHẦN PHỤ LỤC 16 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực 17 Kinh nghiệm hướng dẫn Giáo viên tạo môi trường học tập nhằm giúp trẻ mẫu giáo hoạt động tích cực TÀI LIỆU THAM KHẢO - Tạp chí giáo dục mầm non - Thạc sĩ Lê Thị Thanh Nga số 5-2007 - Chỉ thị số 40/2008/QĐ- BGD&ĐT ngày 22 tháng 07 năm 2008 về nhiệm vụ “Xây dựng môi trường thân thiện, học sinh tích cực”. - Chương trình Giáo dục mầm non mới. 18
- Xem thêm -