Tài liệu Giáo trình thực hành kỹ thuật phòng thí nghiệm

  • Số trang: 51 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 73 |
  • Lượt tải: 0
tranbon

Đã đăng 976 tài liệu

Mô tả:

TRÖÔØNG CAO ÑAÚNG COÂNG NGHIEÄP 4 KHOA HOAÙ GIAÙO TRÌNH THÍ NGHIEÄM KYÕ THUAÄT PHOØNG THÍ NGHIEÄM HEÄ CAO ÑAÚNG VAØ TRUNG CAÁP Thaønh phoá Hoà Chí Minh, 9 – 2004 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm MUÏC LUÏC Noäi dung Trang Muïc luïc.....................................................................................................................................2 Moân hoïc: Kyõthuaät phoø ng thí nghieäm .....................................................................................3 Baø i 1: Giôùi thieäu moân hoïc .......................................................................................................5 Baø i 2: Duïng cuïthuûy tinh trong phoø ng thí nghieäm ..................................................................6 Baø i 3: Phö ông phaùp sö ûduïng caân .............................................................................................8 Baø i 4: Xaùc ñònh sai soácuûa moät soáduï ng cuïño theåtích .......................................................11 Baø i 5: Caùch pha cheádung dòch..............................................................................................14 Baø i 6: Hieäu chuaån moät soádung dòch chuaå n .........................................................................17 Baø i 7: Phö ông phaùp ño tyûtroïng.............................................................................................20 Baø i 8: Kyõthuaät loïc - taùch - chieát...........................................................................................22 Baø i 9: Chö ng caát....................................................................................................................25 Baø i 10: Caùch ño pH cuûa moät chaá t loûng .................................................................................27 Baø i 11: Caùch xaùc ñònh ñoäkhoâ...............................................................................................29 Baø i tö ôø ng trình 1: Phö ông phaùp sö ûduï ng caâ n, tuûsaá y, loønung..............................................31 Baø i tö ôø ng trình 2: Duïng cuïthuûy tinh phoø ng thí nghieäm .......................................................34 Baø i tö ôø ng trình 3: Phö ông phaùp sö ûduï ng caâ n ........................................................................38 Baø i tö ôø ng trình 4: Xaùc ñònh sai soácuûa moät soáduïng cuïño theåtích ....................................40 Baø i tö ôø ng trình 5: Caùch pha cheádung dòch ..........................................................................42 Baø i tö ôø ng trình 6: Hieäu chuaån moät soádung dòch chuaå n ......................................................44 Baø i tö ôø ng trình 7: Phö ông phaùp ño tyûtroï ng..........................................................................45 Baø i tö ôø ng trình 8: Kyõthuaät loïc - taùch - chieá t ........................................................................47 Baø i tö ôø ng trình 10: Caùch ño ph cuûa moät chaá t loûng ...............................................................48 Baø i tö ôø ng trình 11: Caùch xaùc ñònh ñoäkhoâ............................................................................49 2 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm MOÂN HOÏC: KYÕ THUAÄT PHOØNG THÍ NGHIEÄM 1. Maõ moân hoïc: 031HO210 2. Soá ñôn vò hoïc trình: 2 3. Trình ñoä thuoäc khoái kieán thöùc: Khoá i kieá n thö ùc kyõthuaät cô sôû 4. Phaân boá thôøi gian:  Lyùthuyeá t: 5 tieá t  Thö ïc haø nh: 55 giôø 5. Ñieàu kieän tieân quyeát: Hoïc ngay hoï c kyøñaàu cuûa khoùa hoï c 6. Moâ taû vaén taét noäi dung moân hoïc: Trang bò cho hoï c sinh nhö õng kieá n thö ùc cô baûn veà caùc phö ông phaùp ño lö ôø ng, caùc phö ông tieän ño lö ôø ng thö ôø ng duø ng trong thí nghieäm phaân tích vaøcaùc phö ông phaùp toåchö ùc trang bò phoø ng thí nghieäm. Ñoàng thôø i hö ôùng daãn cho sinh vieân bieát caùch sö û duï ng caùc duï ng cuïño lö ôø ng vaønaé m ñö ôï c kyõthuaät an toaø n trong khi laø m thí nghieäm hoùa hoï c. 7. Nhieäm vuï cuûa sinh vieân: Tham dö ïhoï c vaøthaûo luaän ñaày ñuû. Thi vaøkieå m tra giö õa hoïc kyøtheo qui cheá04/1999/QÑ-BGDÑT. 8. Taøi lieäu hoïc taäp: Giaùo trình lyùthueá t, giaùo trình thö ï c haø nh, caùc saùch tham khaûo 9. Taøi lieäu tham khaûo: [1]. Ngö ôø i dòch: LeâChí Kieân -Traàn Ngoï c Mai - Ñoaø n TheáPhieät -Nguyeãn Troï ng Uyeån - Kyõthuaät phoø ng thí nghieäm: 1, 2, 3. 10. Tieâu chuaån ñaùnh giaù sinh vieân:  Naém ñö ôïc cô baûn noäi dung moâ n hoï c.  Coùtính chuûñoäng vaøthaùi ñoänghieâ m tuùc trong hoï c taäp.  Kieåm tra giö õa moân hoïc ñeåñö ôï c dö ïthi.  Thi vôùi hình thö ùc traéc nghieäm, vieá t vaøbaø i taäp 11. Thang ñieåm: 10/10 12. Muïc tieâu cuûa moân hoïc: Naém vö õng caùch sö û duï ng caùc duï ng cuï , thieá t bò phoø ng thí nghieäm, xö û lyù keá t quaû thu ñö ôï c sau khi tieá n haø nh thí nghieäm vaøtoåchö ùc tieá n haø nh cho baø i thí nghieäm. 3 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm 13. Noäi dung chi tieát moân hoïc: Buoåi Baø i Noäi dung Soátieá t 1 Baø i1 Giôùi thieäu moâ n hoï c vaøphoø ng thí nghieäm khoa Hoaù– Tham quan caùc phoø ng thí nghieäm 5 tieá t 2 Baø i2 Duïng cuïthuûy tinh phoø ng thí nghieäm 5 tieá t 3 Baø i3 Phö ông phaùp sö ûduï ng caân 5 tieá t 4 Baø i4 Xaùc ñònh sai soácuûa moät soáduï ng cuïño theåtích: pipet, bình ñònh mö ùc, buret 5 tieá t 5 Baø i5 Caùch pha cheádung dòch 5 tieá t 6 Baø i6 Hieäu chuaån moät soádung dòch chuaå n 5 tieá t 7 Baø i7 Phö ông phaùp ño tyûtroï ng 5 tieá t 8 Baø i8 Kyõthuaät loïc - taùch – chieá t 5 tieá t 9 Baø i9 Chö ng caát 5 tieá t 10 Baø i 10 Caùch ño pH cuûa moät chaá t loûng 5 tieá t 11 Baø i 11 Caùch xaùc ñònh ñoäkhoâ 5 tieá t 12 Toång keát Kieåm tra vaøgiaûi ñaùp caùc caâ u hoûi 5 tieá t 4 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 1: GIÔÙI THIEÄU MOÂN HOÏC I. MUÏC ÑÍCH MOÂN HOÏC: - Sau khi hoïc xong moân kyõthuaät phoø ng thí nghieäm, sinh vieâ n coùkhaûnaê ng: Nhaän daïng caùc loaïi duïng cuïvaøthieá t bòthö ôø ng sö ûduï ng trong phoø ng thí nghieäm Choïn ñuùng duïng cuïcho muïc ñích thí nghieäm. Bieá t caùch laép raùp, sö ûduïng moät soáthieá t bòthoâ ng thö ôø ng trong phoø ng thí nghieäm. Hieåu vaøtính toaùn ñö ôïc sai soátrong khi thö ï c hieän caùc thí nghieäm Naém moät soákyõnaêng thao taùc trong phoø ng thí nghieäm II. PHEÙP ÑO VAØ SAI SOÁ CUÛA PHEÙP ÑO: 1. 2. Soáño vaøchö õsoácoùyùnghóa a. Moät soáqui taéc xaùc ñònh chö õsoácoùyùnghóa b. Phö ông c. phaùp xaùc ñònh chö õsoácoùyùnghóa trong pheùp tính Sai soátrong ño lö ôø ng a. Phaân loaïi b. Ñoäñuùng vaøñoächính xaùc - Ñoäñuùng - Ñoächính xaùc c. Caùch tính sai soá - Sai soátuyeät ñoá i - Sai soátö ông ñoái - Caùc ñieàu kieän chuùyùkhi ño II. KIEÁN TAÄP: - Tham quan caùc phoø ng thí nghieäm. Nhaän daïng caùc loaïithieát bòtrong phoø ng thieá t bò. Tham quan heäthoáng xö ûlyùkhí ñoäc. 5 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 2: DUÏNG CUÏ THUÛY TINH TRONG PHOØNG THÍ NGHIEÄM I. MUÏC ÑÍCH THÍ NGHIEÄM: Giuùp caùc sinh vieân nhaän dieän caùc loaï i duï ng cuïthuûy tinh thö ôø ng sö ûduï ng trong phoø ng thí nghieäm. Giuùp caùc sinh vieân bieát sö ûduïng caùc duï ng cuïthuûy tinh. Giuùp caùc sinh vieân choïn duïng cuïphuøhôï p cho muïc ñích sö ûduï ng. - II. DUÏNG CUÏ VAØ THIEÁT BÒ: - 1 becher 100ml 1 coác caân 1 pipet thaúng 10ml. 1 pipet baàu 10ml 1 boùp cao su 1 ñuõa thuyûtinh 1 bình tia. 1 oáng sinh haø n thaúng TQ 1 oáng sinh haø n xoaén nhaùm 1 oáng sinh haø n boùng 1 bình ñònh mö ùc 250ml 1 oáng ñong thaúng 100ml 1 coác ñong 500ml coái chaø y sö ù 1 phieãu G4 1 cheùn caân 1 nhieät keá1000C 1 tæ troïng keá 1 khuùc xaïkeá 1 keïp bình caàu - III. KIEÁN TAÄP : Thí nghieäm 1: Duïng cuï chöùa     Becher Coác caân Erlen Chai loïthö ôø ng, chai loïnuùt nhaùm, chai naâ u… Thí nghieäm 2: Duïng cuï ño  Tæ troïng keá,bình tæ troïng  Bình ñònh mö ùc, oáng ñong 6 1 erlen 100ml VN 1 erlen 250 ml Anh 1 erlen nuùt nhaùm TQ 1 baùt sö ù 1 cheùn sö ùcoùnaé p 1 cheùn niken 1 bình caàu 3 coåAnh 1 bình caàu coùnhaùnh muoãng nhö ï a. 1 bình huùt aå m 1 choå i rö ûa oá ng nghieäm 1 keï p coåbình caàu 1 chaá u 3 chaâ n 1 boäloï c huùt chaâ n khoâ ng 1 maë t kính ñoàng hoà 1 micropipet 1 bình ño tæ troï ng 1 oá ng nghieäm 1 oá ng ly taâ m 1 keï p caø ng cua Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm  Pipet baàu, pipet thaúng, micropipet Thí nghieäm 3: Caùch choïn löïa caùc loaïi oáng sinh haøn  Oáng sinh haø n thaúng  Oáng sinh haø n boùng  Oáng sinh haø n xoaén Thí nghieäm 4: Caùch choïn löïa caùc loaïi duïng cuï chöùa chòu nhieät cao  Becher chòu nhieät, erlen chòu nhieät, bình caàu chòu nhieät  Cheùn sö ù, baùt sö ù, cheùn niken, cheùn saé t, … Thí nghieäm 5: Caùch choïn löïa caùc loaïi duïng cuï loïc  Pheãu loïc thuûy pheãu loïc sö ù, pheãu loï c G4. 7 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 3: PHÖÔNG PHAÙP SÖÛ DUÏNG CAÂN I. MUÏC ÑÍCH THÍ NGHIEÄM: Thö ïc taäp thao taùc sö ûduïng caân trong phoø ng thí nghieäm Ñaùnh giaù ñoächính xaùc cuûa caân Hö ôùng daãn caùch hieäu chuaån caân Hö ôùng daãn sö ûduïng sö ûduïng tuûsaá y - II. DUÏNG CUÏ VAØ THIEÁT BÒ: - 4 becher 100ml 4 coác caân 1 pipet thaúng 10ml. 1 boùp cao su 1 ñuõa thuyûtinh 1 bình tia. - 1 muoãng nhö ï a. 1 bình huùt aå m 1 caâ n phaâ n tích. 1 caâ n kyõthuaät 1 tuûsaá y - Acid acetic 10ml III. HOÙA CHAÁT: - Maãu boät nhaõo 10g IV. THÖÏC HAØNH: Thí nghieäm 1: Höôùng daãn söû duïng caân kyõ thuaät cô 1 dóa  Ñaët caân taï i vò trí caân baèng vaølau saï ch dóa caâ n  Xoay naém vaën vaøcaùc choát veàvòtrí “0”  Ñieàu chænh thang ño sao cho kim thang ño chæ vaï ch “0” hay cho pheùp ñoø n caâ n giao ñoäng caân baèng quanh vòtrí “0” baè ng moät nuùm vaë n taï i cuoá i thang ño  Ñaët bì vaø o caân vaøxoay naé m vaë n vaøcaùc choá t sao cho kim thang ño chæ vaï ch “0” ñeåtrö øbì . Coùtheåkhoâng thö ï c hieän thao taùc naø y neá u khoâ ng caàn thieá t phaûi trö øbì  Di chuyeån caùc choát vaønaém vaë n veàcaùc vòtrí theåhieän giaùtrò caàn ñaï t tôùi  Cho tö ø ng lö ôïng nhoûvaät caâ n vaø o dóa caâ n ñeá n khi kim thang ño chæ vaï ch “0”  Ñem vaät caân ra khoûi dóa  Veäsinh dóa caân vaøtraû naém vaë n vaøcaùc choá t veàvòtrí “0” Thí nghieäm 2: Caùch ñaùnh giaù vaø naâng cao ñoä laëp laïi cuûa caân  Tieán haø nh caân moät becher ñaõñö ôï c rö ûa saï ch, saáy khoâ . Ghi nhaän giaù trò caâ n cuûa becher sau laàn caân.  Khi laëp laïi nhieàu laàn caâ n treâ n cuø ng moät vaät maøkeá t quaû khoâ ng sai nhau quaù 1 vaïch thì coù theåñaùnh giaù caâ n ñaï t yeâ u caàu. Neâ n duø ng coâ ng thö ùc tính ñoä leäch chuaån. 8 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm S  nhaân.  (x i  X )2 n 1 xi laøgiaùtrò cuûa caùc laàn caâ n. - X laøgiaùtròtrung bình cuûa caùc laàn caâ n laë p. - n: laøsoálaàn caân . Neân choï n n > 5. Neáu Sk < +1 thì chö ùng toûcaâ n coùñoälaë p laï i cao. Neáu Sk < +2 thì chö ùng toûcaâ n coùñoälaë p laï i ñaï t yeâ u caàu. Neáu Sk > +2 thì chö ùng toûcaâ n coùñoälaë p laï i thaá p vaøkieå m tra laï i caâ n ñeåtìm nguyeâ n Thí nghieäm 3: Höôùng daãn söû duïng caân phaân tích Giôùi thieäu hoïc vieân sö ûduïng caâ n phaâ n tích Sartorious  Sö ûduïng nguoàn ñieän 220V.  Taûi troïng toá i ña cuûa caân laø : 200g.  Kieåm tra ñoäthaêng baèng cuûa caâ n baè ng caùch ñieàu chænh gioï t nö ôùc vaø o trong voø ng troø n. Sö ûduïng nuùt xoay ôû2 ñeácaâ n ñeåñieàu chænh gioï t nö ôùc.  Ghim ñieän.      Nhaán nuùt “ ”. Môûcö ûa kính, ñaët nheïcoác caâ n vaø o giö õa ñóa caâ n. Ñoùng cö ûa kính laï i. Nhaám phím “Tare” ñeåcaân trôûveà0.000g. Cho tö ø ng lö ôïng nhoûvaät caâ n vaø o ñeá n khi ñaï t khoá i lö ôï ng caàn thieá t (Lö u yù: khoâ ng ñö ôïc ñeåhoaùchaát rôi vaõi ra ngoaø i baø n caâ n vaøkhoâ ng caâ n trö ï c tieá p treâ n ñóa caâ n).  Nhaán phím “ ”  Laáy vaät caân ra nheïnhaø ng.  Laáy ñóa caân ra, lau saïch ñóa caâ n vaøcaùc keõcuûa caâ n baè ng khaê n saï ch vaøkhoâhay thaám coàn.  Ñoùng caùc cö ûa kính laï i nheïnhaø ng. Trong baø i naø y sinh vieân thö ï c hieän vieäc caâ n laë p laï i moät becher vaøxaùc ñònh ñoä leäch chuaån cuûa caân. Thí nghieäm 4: Xaùc ñònh haøm löôïng nöôùc cuûa moät chaát coù ñoä dính cao (maãu coù ñoä dính cao nhö maém kem, nhöïa ñöôøng, thòt xay…)  Cho vaø o moät becher khoaûng 5g caùt saï ch vaømoät ñuõa thuûy tinh ngaé n. Ñem 0 becher vaø o tuûsaáy ñem saáy ôû100 C khoaûng 30 phuùt  Chuyeån becher vaø o bình huùt aå m, ñeånguoäi ñeá n nhieät ñoäphoø ng. Ñem caâ n becher baèng caân phaân tích, ghi nhaän giaùtrò caâ n.  Thö ïc hieän caùc bö ôùc saáy, caâ n ñeá n khi troï ng lö ôï ng becher khoâ ng ñoå i.  Troän ñeàu maãu baèng moät muoãng. Duø ng ñuõa thuûy tinh trong becher ñeålaá y chính xaùc 5 g maãu ñaõñònh trö ôùc.  Duø ng ñuõa thuyûtinh ñeåtroän ñeàu maãu vôùi caùt sau ñoùtraùng maãu taï o thaø nh moät lôùp moûng quanh ñaùy vaøthaø nh becher. 9 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm  Ñem becher coù maãu vaøñuõa cho vaø o tuû saá y saá y ôû 1000 C khoaûng 2 giôø . Chuyeå n becher vaø o bình huùt aåm ñeånguoäi tôùi nhieät ñoä phoø ng sau ñoù ñem caâ n baè ng caâ n phaân tích. Ghi nhaän keátquaû.  Cho becher treân vaø o tuû saáy saá y theâ m 30 phuùt . Chuyeå n becher vaø o bình huùt aå m ñeånguoäi roài caân. Neáu giö õa 2 laàn caâ n khoâ ng vö ôï t quaù0.1g thì keá t quaûseõlaøtrung bình coäng cuûa keá t quaû2 laàn caâ n. Löu yù: trong bình huùt aåm coù chö ùa caùc haï t silicagel coù taùc duï ng huùt aå m. Trong phoø ng thí nghieäm ñang sö û duïng loaï i haï t silicagel ñoå i maø u, neá u haï t coù maø u xanh thì coø n coùtaùc duïng huùt aåm, khi thaáy haït maø u hoàng thì phaûi thay hay xö ûlyùlaï i haï t. Thí nghieäm 5: Caân chaát loûng  Caân becher 100ml saïch vaøkhoâbaè ng caâ n phaâ n tích. Duø ng pipet thaúng 10ml huùt moät theåtích nö ôùc caá t.  Ñaåy maët kính treân hoäp caân (neá u coùhoäp caâ n), cho pipet vaø o becher vaøkhoâ ng ñeå chaïm vaø o thaø nh becher  Nhaác kheõngoùn tay troû ñeådoø ng chaá t loûng chaûy ñeàu vaø o becher ñeá n troï ng lö ôï ng ñaõñònh trö ôùc. Khoâng neân ñeåñaàu pipet cao quaù 0,5 cm so vôùi maë t chaá t loûng ñeå traùnh vaêng maãu. Thí nghieäm 6: Xaùc ñònh khoái löôïng cuûa moät theå tích chính xaùc chaát loûng deå bay hôi.  Chuaån bò moät coác caân ñaõrö ûa saï ch, saá y khoâvaøcho vaø o bình huùt aå m ñeånguoäi ñeán nhieät ñoäphoø ng.  Ñaët coác caân vaønaép leân caân phaâ n tích vaøghi nhaän giaùtrò caâ n.  Duø ng pipet huùt 5ml acid acetic 60% cho vaø o cheùn caâ n.  Nhanh choùng ñaäy naép cheùn caâ n laï i.  Ghi nhaän soálieäu caân. 10 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 4: XAÙC ÑÒNH SAI SOÁ CUÛA MOÄT SOÁ DUÏNG CUÏ ÑO THEÅ TÍCH I. MUÏC ÑÍCH THÍ NGHIEÄM: Xaùc ñònh sai soácuûa duïng cuïño baè ng thuûy tinh: pipet, bình ñònh mö ùc, buret. II. NGUYEÂN TAÉC: Cho nö ôùc caát vaø o duïng cuïcaàn xaùc ñònh theåtích cho tôùi vaï ch chö ùa khoaûng phaï m vi ño. Caân baèng caân kyõthuaät ñeåxaùc ñònh khoá i lö ôï ng cuûa duï ng cuïño theåtích coùchö ùa theå tích nö ôùc caá t treân. Tö økhoáilö ôïng xaùc ñònh cuûa theåtích nö ôùc treâ n, ñö ôï c theåtích thö ï c cuûa duï ng cuïño. Tieán haø nh xaùc ñònh theåtích thö ï c cuûa caùc duï ng cuïño theåtích. - Thí nghieäm 1: Xaùc ñònh sai soá cuûa pipet 1. Duïng cuï: - 4 becher 100ml 1 pipet baàu 10ml 1 nhieät keá 1 quaûboùp cao su 2. Hoùa chaát: Nö ôùùc caá t 3. Thöïc haønh: - 1 bình huùt aå m 1 caâ n kyõthuaät 1 tuûsaá y 1 bình tia - Caân baèng caân kyõthuaät 3 becher ñaõrö ûa saï ch vaølaø m khoâ . Ghi nhaän giaùtrò caâ n ñö ôï c vaø o baûng. - Cho moät lö ôïng nö ôùc caát vaø o becher khaùc. Duø ng nhieät keáxaùc ñònh nhieät ñoä cuûa nö ôùc. - Giö õpipet thaúng goùc vôùi maë t nö ôùc trong becher, ñaë t chuoâ i boùp cao su vaø o phaàn cuoái cuûa pipet. Boùp quaû boùng cao su ñeåñaâ å y mö ï c nö ôùc trong pipet leâ n quaù vaï ch mö ùc cuûa pipet. Boû boùp cao su ra vaønhanh choùng duø ng ngoùn tay troû giö õchaë t phaàn cuoái pipet. Nhanh choùng ñö a pipet ra khoûi chaá t loûng, duø ng giaá y thaá m lau khoâphaàn pipet bò ö ôùt. Ñö a pipet vaø o 1 becher ñaõchuaå n bò ôû treâ n. Nhaá c nheïngoùn troû ñang giö õpipet ra ñeåthaû dung dòch trong pipet chaûy ra ngoaø i moät caùch ñeàu ñaë n. Khoaûng caùch giö õa ñaàu pipet vaømaët chaá t loûng khoâ ng quaù0,5 cm ñeåtraùnh vaê ng chaá t loûng ra ngoaø i. Nghieâng becher cho chaá t loûng chaûy veàmoät phía, chaï m ñaàu pipet vaø o ñaùy hay thaø nh becher (phaàn khoâ ng coù chaá t loûng), xoay nhanh ñaàu pipet ñeågiaûm ñoä baùm cuûa gioïtchaátloûng cuoái treâ n ñaàu pipet. Tuyeät ñoá i khoâ ng ñö ôï c thoå i hay goõpipet ñeåñuoåi gioï t chaá t loûng cuoái ra ngoaø i. - Duø ng pipet baàu ñeålaáy chính xaùc theåtích nö ôùc caá t cho vaø o moät becher ñaõchuaå n bò ôûtreân. - Duø ng caân kyõthuaät ñeåcaâ n becher coùchö ùa theåtích nö ôùc. Ghi nhaän giaùtròcaâ n. 11 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm - Thö ïc hieän laëp laï i caùc thao taùc treâ n 3 laàn vaøghi nhaän caùc giaùtròcaâ n - Tính giaùtrò khoái lö ôïng trung bình cuûa theåtích chính xaùc nö ôùc caá t laá y ra tö øpipet tö ø ñoùsuy ra theåtích thaät sö ïcuûa pipet. Thí nghieäm 2: Xaùc ñònh theå tích thöïc cuûa bình ñònh möùc 1. Duïng cuï: - 2. 4 becher 100ml 1 bình ñònh mö ùc 50ml 1 nhieät keá 1 quaûboùp cao su - 1 bình huùt aå m 1 caâ n kyûthuaät 1 bình tia. 1 tuûsaá y Hoùa chaát: - Nö ôùc caát - Aceton 3. Thöïc haønh: - Rö ûa saïch, traùng bình ñònh mö ùc 2 laàn baè ng aceton. Sau ñoùcho vaø o tuûsaá y ôûnhieät ñoä 700C khoaûng 30 phuùt. Caân bình ñònh mö ùc ñaõñö ôïc laø m khoâbaè ng caâ n kyõthuaät. Ghi khoá i lö ôï ng vaø o baûng. Cho nö ôùc caá t vaø o bình ñònh mö ùc sao cho maë t khum cuûa gioï t nö ôùc caá t tieá p xuùc vôùi vaïch mö ùc cuûa bình. Lau khoâphía ngoaø i bình ñònh mö ùc, ñem caâ n treâ n cuø ng moät caâ n. Ghi giaù trò caâ n ñö ôïc. Ñoåboû nö ôùc trong bình ñònh mö ùc, khoâ ng caàn laø m khoânoù, cho nö ôùc caá t vaø o ñeá n vaïch vaøtieán haø nh caân vaøghi nhaän giaùtrò nhö caùc bö ôùc treâ n hai laàn nö õa. Tính giaù trò khoái lö ôïng trung bình cuûa theåtích chính xaùc nö ôùc caá t trong bình ñònh mö ùc tö øñoùsuy ra theåtích thaät sö ïcuûa bình ñònh mö ùc. - Thí nghieäm 3: Xaùc ñònh sai soá cuûa buret 1. Duïng cuï: - 6 becher 100ml - 1 buret 25ml - 1 nhieät keá 2. - 1 bình huùt aå m 1 caâ n kyõthuaät 1 bình tia. Tuûsaá y Hoùa chaát: - Nö ôùc caát 3. Thöïc haønh: - Chuaån bò 6 becher 100ml ñaõrö ûa saï ch, khoâvaøñaùnh soáthö ùtö ï . Caâ n caùc becher baè ng caân kyõthuaät. Ghi nhaän giaùtrò caâ n cuûa caùc becher. Cho nö ôùc caát vaø o moät oá ng ñong 500ml ñeåxaùc ñònh nhieät ñoävaøtæ troï ng cuûa nö ôùc. Traùng buret 3 laàn baèng nö ôùc caá t, sau ñoù cho nö ôùc vaø o buret ñeá n quaù vaï ch 0. Xoay nhanh khoaù buret baèng tay traùi theo ngö ôï c chieàu kim ñoàng hoàñeåñieàu chænh maë t khum cuûa gioït nö ôùc caát veàvaï ch 0. Taàm nhìn phaûi thaúng goùc vôùi vaï ch xaùc ñònh. - 12 Khoa Hoaù - - Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm Chuù yù phaûi ñuoå i heá t boï t khí coø n ñoï ng laï i buret baè ng caùch xoay nhanh khoaù buret ñeåcho chaûy ñoät ngoät moät lö ôïng nö ôùc ra ngoaø i. Cho nö ôùc caát chaûy tö øvaïch 0 ñeá n vaï ch 1 ml cuûa buret. Lö ôï ng theåtích naø y ñö ôï c hö ùng trong moät becher ñaõchuaån bò ôûtreâ n. Caân becher coùchö ùa nö ôùc treân baè ng caâ n kyõthuaät vaøghi nhaän giaùtrò ño. Thö ïc hieän caùc bö ôùc tieán haø nh treâ n khi cho nö ôùc caá t chaûy tö øvaï ch 0 ñeá n vaï ch 5, 10, 15 , 20 , 25 ml. Ghi nhaän caùc gía trò caâ n ñö ôï c cuûa caùc becher chö ùa caùc theåtích nö ôùc caát khaùc nhau cuûa buret. Laäp baûng xaùc ñònh theåtích thö ï c cuûa buret taï i caùc khoaûng ño. Bình 1 Bình 2 Bình 3 Bình 4 Bình 5 Khoái lö ôïng bình ñaõ saáy khoâ(gram) m1 m2 m3 m4 m5 Khoái lö ôïng bình khi coù nö ôùc (gram) M1 M2 M3 M4 M5 Vaïch ghi treân buret tö ông ö ùng 0–5 0 – 10 0 – 15 0 – 20 0 – 25 M3 – m3 M4 – m4 M5 – m5 Khoái lö ôïng cuûa nö ôùc M1 – m1 coùtrong bình (gram) Theå tích (Vthaät) thaät ml (M 1  m 1 ) d M2 – m2 (M 2  m 2 ) d (M 3  m 3 ) d (M 4  m 4 ) d (M 5  m 5 ) d ∆V = Vthaät -Vñoïc treân buret Lö u yù: Trong phaân tích, phaûi tính toaùn ñeá n sö ïthay ñoå i cuûa nö ôùc, sö ïgiaõn nôûcuûa thuyûtinh theo nhieät ñoä. Trong baø i taäp naø y chæ giaûn ö ôùc cho tæ troï ng cuûa nö ôùc d = 1 vaøboû qua sö ïgiaûn nôûcuûa buret. 13 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 5: CAÙCH PHA CHEÁ DUNG DÒCH I. MUÏC ÑÍCH THÍ NGHIEÄM: Pha cheácaùc dung dòch theo caùc loaï i noàng ñoä phaàn traê m, noàng ñoä mol, noàng ñoä nguyeân chuaån.. II. DUÏNG CUÏ VAØ THIEÁT BÒ: - 2 becher 250ml 4 cheùn nhö ïa 1 pipet thaúng 10m 1 boùp cao su 1 ñuõa thuyûtinh 4 chai thu hoài (1 chai nhö ïa) 1 Oáng ñong 100ml - 1 muoãng nhö ï a. 1 bình ñònh mö ùc 250ml 1 oá ng ñong 500ml 1 caâ n phaâ n tích 1 caâ n kyõthuaät 1 bình tia Keùo, baê ng keo III. HOÙA CHAÁT: - Tetra borat raén - HCl 35,5% IV. THÖÏC HAØNH: - Acid acetic 99,9% - NaOH raé n - Thí nghieäm 1: Pha loaõng moät dung dòch coù noàng ñoä % cao pha loaõng thaønh moät dung dòch coù noàng ñoä % thaáp hôn. Aùp duïng coâng thö ùc sau: C d Vññ = 2 2 V pha C 1d 1 Trong ñoù: C1 : noàng ñoäphaàn traê m cuûa dung dòch coùnoàng ñoäcao ban ñaàu. C2 : noàng ñoäphaàn traê m cuûa dung dòch caàn pha. Vññ: theåtích dung dòch coùnoàng ñoäcao ban ñaàu, ml. Vpha theåtích dung dòch caàn pha, ml. Vôùi caùc dung dòch coùnoàng ñoäxaá p xæ nhau ta xem d 1  d2 Sinh vieân tính toaùn theåtích acid acetic 99,9% ñeåpha 500ml acid acetic 10%. Bieá t raèng acid acetic coùcaùc tæ troïng theo baûng sau: Noàng ñoäacid acetic Tæ troïng 99,9% 11,7 8,14 17,5 1,015 1,010 14 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm - Cho vaø o oáng ñong khoaûng 100 ml nö ôùc caá t. - Roùt theåtích acid acetic vö ø a tính ñö ôï c cho vaø o oá ng ñong vaøcho nö ôùc caá t vaø o ñònh mö ùc tôùi vaïch 500ml. - Chuyeån dung dòch vö ø a pha ñö ôï c cho vaø o bình coù naé p vaøgaé n nhaõn. Nhaõn ghi caùc noäi dung sau:  Teân hoaùchaát  Noàng ñoä  Ngaø y pha  Ngö ôø i pha Löu yù : Caùc dung dòch pha cheátrong baø i naø y ñö ôï c cho vaø o chai thu hoài vaøsö ûduïng cho caùc baø i sau Thí nghieäm 2: Pha moät dung dòch theo noàng ñoä nguyeân chuaån töø moät dung dòch ban ñaàu bieåu dieãn theo noàng ñoä % Aùp duïng theo coâng thö ùc sau: Vññ = Trong ñoù: C N .Ñ .V Pha C %.10.d Vññ laøtheåtích hoaùchaá t ñaäm ñaë c caàn huùt ñeåpha, ml. CN laønoàng ñoäñö ông lö ôï ng hoaùchaá t caàn pha, N. VPha laøtheåtích maãu caàn pha, ml. C% laø ñoätinh khieá t cuûa hoaùchaá t caàn pha, %. d laøkhoáilö ôïng rieâ ng cuûa dung dòch caàn pha. Sinh vieân tính toaùn lö ôïng acid chlohydric 36,6% caàn thieá t ñeåpha 250ml dung dòch HCl coùnoàng ñoä0,1N. Cho vaø o bình ñònh mö ùc khoaûng 50ml nö ôùc caá t. Duø ng pipet huùt lö ôï ng HCl sau ñoù lau khoâthaø nh pipet. Nhuùng pipet ngaäp vaø o trong lôùp nö ôùc chö ùa saün trong bình ñònh mö ùc. Cho HCl chaûy ñeàu tôùi theåtích acid ñaõtính thì ngö ng. Laá y pipet ra khoûi bình ñònh mö ùc. Cho nö ôùc caát vaø o khoaûng 2/ 3 bình. Ñaäy naé p vaølaé c troän bình ñònh mö ùc coù chö ùa dung dòch cho ñeàu. Môû naé p vaøcho tieá p nö ôùc caá t vaø o ñeá n vaï ch mö ùc cuûa bình ñònh mö ùc. Ñaäy naép bình vaøxaùo troän ñeàu dung dòch. Chuyeån dung dòch vö ø a pha ñö ôï c cho vaø o bình coùnaé p vaøgaé n nhaõn. Lö u yù: Neáu pha dung dòch chuaån HCl 0.1N thì phaûi laá y moät theåtích lôùn hôn theåtích ñaõ tính ñeåthuaän tieän hôn cho vieäc hieäu chuaå n moâ ï t dung dòch coù noàng ñoä cao hôn 0.1N veà noàng ñoächính xaùc 0.1N Thí nghieäm 3: Pha cheá dung dòch Natri tetra borat 0.1N Aùp duïng coâng thö ùc sau: mct = C N .Ñ .V Pha 100 1000 P 15 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm Trong ñoù: - - mct laøkhoáilö ôïng maãu caàn caâ n pha, g CN laønoàng ñoäñö ông lö ôï ng hoaùchaá t caàn pha, N Ñlaøsoáñö ông lö ôï ng cuûa hoaùchaá t caàn pha. VPha laøtheåtích maãu caàn pha, ml. P laøñoätinh khieátcuûa hoaùchaá t. Sinh vieân tính toaùn lö ôïng natri tetra borat ñeåpha 250ml dung dòch natri tetra borat 0,1N. Caân baèng caân phaân tích lö ôïng natri tetra borat ñaõtính ôû treâ n vôùi ñoä chính xaùc + 0,0001g trong moät becher 250ml. Vì tetraborat ít tan trong nö ôùc neâ n phaûi pha baè ng nö ôùc noùng vaøchuyeå n thaúng lö ôïng caân vaø o bình ñònh mö ùc ñeådeãlaé c troän. Chuyeån caån thaän lö ôïng caân tetraborat qua pheãu khoâcoù cuoá ng roäng vaø o bình ñònh mö ùc 100ml. Cho khoaûng 50 ml nö ôùc caát noùng vaø o becher chö ùa hoaù chaá t treâ n. Chuyeå n lö ôï ng nö ôùc traùng treân sang bình ñònh mö ùc 250ml qua pheãu thuûy tinh treâ n. Thö ï c hieän vieäc traùng rö ûa becher baèng nö ôùc noùng khoaûng 3 laàn vaøchuyeå n toaø n boä vaø o bình ñònh mö ùc. Laéc troø n bình. Sau khi tetraborat tan heá t, laø m nguoäi bình ñeá n nhieät ñoäphoø ng vaøtheâm nö ôùc caát nguoäi ñeán vaï ch mö ùc. Ñaäy bình baè ng nuùt. Troän ñeàu dung dòch vö ø a pha. Chuyeån dung dòch vö ø a pha ñö ôï c cho vaø o bình coùnaé p vaøgaé n nhaõn. Thí nghieäm 4: Pha cheá dung dòch NaOH 0.1N NaOH laømoät chaát deãhuùt aåm neâ n khi thö ï c hieän thao taùc caâ n phaûi nhanh vaøkhoâ ng theåthu ñö ôïc dung dòch coù noàng ñoächính xaùc tö øvieäc caâ n vì theáchæ caàn caâ n NaOH baè ng caân kyõthuaät. Aùp duïng coâng thö ùc treâ n ñeåtính lö ôï ng NaOH caàn thieá t ñeåpha 250 ml dung dòch NaOH 0.1N vaøcho pheùp theâ m vaø o 5% lö ôï ng caâ n ñaõtính. Caùc duï ng cuïpha cheá trong trö ôø ng hôïp nay khoâng ñoø i hoûi ñoächính xaùc cao maøchæ caàn sö û duï ng oá ng ñong, caâ n kyûthuaät laøñuû. Caân lö ôïng NaOH ñaõtính vôùi phaàn theâ m baè ng caâ n kyõûthuaät. Cho vaø o khoaûng 20 ml nö ôùc caá t. Duø ng ñuõa thuûy tinh ñeåhoaøtan. Chuyeå n lö ôï ng dung dòch treân sang oáng ñong 250ml. Cho tieá p moät lö ôï ng nö ôùc caá t vaø o becher ñeå hoaøtan tieáp hoaù chaát vaøñeåtraùng becher, chuyeå n lö ôï ng nö ôùc caá t treâ n vaø o oá ng ñong. Thö ïc hieän thao taùc treân khoaûng 4 laàn sau ñoù duø ng bình tia ñeåñònh mö ùc tôùi vaïch 250ml. Chuyeån dung dòch vö ø a pha ñö ôï c cho vaø o bình coù naé p vaøgaé n nhaõn. Vôùi NaOH chæ ñö ôïc chö ùa trong bình nhö ïa. 16 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 6: HIEÄU CHUAÅN MOÄT SOÁ DUNG DÒCH CHUAÅN I. MUÏC ÑÍCH THÍ NGHIEÄM: - Hieäu chænh moät soádung dòch duø ng trong chuaå n ñoä Hö ôùng daãn moät soákyõnaêng trong quùa trình chuaå n ñoä Caùch xaùc ñònh ñieåm cuoá i cuûa quùa trình chuaå n ñoä II. DUÏNG CUÏ VAØ THIEÁT BÒ: - 1 becher 100ml 1 becher 250ml 3 erlen 250ml 1 pipet baàu 10ml 1 boùp cao su 1 ñuõa thuyûtinh - 1 buret 25ml 1 oá ng nhoûgioï t 1 oá ng ñong 250ml 1 bình tia III. HOÙA CHAÁT: - Phenolphtalein 0.1% - Metyl ñoû0.1% IV. THÖÏC HAØNH: Thí nghieäm 1: Hieäu chuaån dung dòch HCl 0.1N Aùp duïng coâng thö ùc sau ñeåxaùc ñònh noàng ñoäthö ï c cuûa caùc dung dòch: Caùch 1: Theo quy taéc ñö ôø ng cheùo: Cñ C1 – C0 C1 Cñ - C1 C0 Trong ñoù: Cñnoàng ñoäcuûa dung dòch coùnoàng ñoäcao hôn C0 nö ôùc = 0 C1 noàng ñoäcuûa chaát caàn hieäu chuaå n Muoán hieäu chuaån moät dung dòch coùnoàng ñoälaø0,12N thaø nh dung dòch 0,1N thì caàn theâm bao nhieâu bao nhieâu ml nö ôùc? Ta coù: 0,12 0.12 0 0. 12 0,1 – 0 = 0,1 0,1 0,12 - 0,1 = 0,02 17 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm Coù nghóa laøcö ù 100ml dung dòch coù noàng ñoä0.12N thì caàn theâ m 2ml nö ôùc ñeåñö ôï c dung dòch coùnoàng ñoä0.1N. Caùch 2 : Cl (Vñ + Vnö ôùc) = Cñ x Vñ Ví duï: muoán hieäu chuaån 100ml 0.1N tö ødung dòch 0.12N thì caàn bao nhieâ u ml dung dòch coùnoàng ñoä0.12N vaøbao nhieâ u ml nö ôùc. Ta coù: 0,1 (V + Vnö ôùc) = 0,12 x V V= 10  83.3 ml 0.12 Thí nghieäm 2: Xaùc ñònh noàng ñoä dung dòch HCl 0.1N vöøa pha - - - - - - Laéc troän chai hoaùchaát chö ùa tetraborat pha ôûbaø i 3 ñeåchuaå n ñoä. Duø ng pipet baàu 10ml laáy khoaûng 5 ml dung dòch tetraborat. Nghieâ ng pipet veàmoï i phía ñeåtraùng khaép pipet, sau ñoùñoåñi. Giö õpipet thaúng goùc vôùi maë t nö ôùc trong becher, ñaë t chuoâ i boùp cao su vaø o phaàn cuoái cuûa pipet. Boùp quaû boùng cao su ñeåñaâ å y mö ï c nö ôùc trong pipet leâ n quaù vaï ch mö ùc cuûa pipet. Boû boùp cao su ra vaønhanh choùng duø ng ngoùn tay troû giö õchaë t phaàn cuoái pipet. Nhanh choùng ñö a pipet ra khoûi chaá t loûng, duø ng giaá y thaá m lau khoâphaàn pipet bò ö ôùt. Nhaác nheïngoùn troûñang giö õpipet ra ñeåthaûdung dòch trong pipet chaûy ra ngoaø i ñeán vaïch ñònh mö ùc. Chuyeå n ñaàu pipet vaø o erlen vaøcho chaûy moät caùch ñeàu ñaën. Khoaûng caùch giö õa ñaàu pipet vaømaë t chaá t loûng khoâ ng quaù 0,5 cm ñeåtraùnh vaêng chaát loûng ra ngoaø i. Nghieâ ng erlen cho chaá t loûng chaûy veàmoät phía, chaï m ñaàu pipet vaø o ñaùy hay thaø nh erlen (phaàn khoâ ng coùchaá t loûng), xoay nhanh ñaàu pipet ñeå giaûm ñoäbaùm cuûa gioï t chaát loûng cuoá i treâ n ñaàu pipet. Tuyeät ñoá i khoâ ng ñö ôï c thoå i hay goõpipet ñeåñuoå i gioït chaátloûng cuoá i ra ngoaø i. Theâm vaø o moãi bình noùn vaø i gioï t metyl ñoûvaøkhoaûng 10ml nö ôùc caá t. Traùng buret 2- 3 laàn vôùi khoaûng 10ml nö ôùc HCl. Laá y dung dòch acid vaø o buret vaø cao hôn vaïch khoâng vaø o. Chæ khi naø o baé t ñaàu chuaån ñoä ta môùi ñieàu chænh mö ï c dung dòch trong buret veàûvaïch khoâ ng. Ñaët erlen dö ôùi buret. Dö ôùi bình ñaë t moät tôøgiaá y traé ng. Ñaàu cuoá i buret nhuùng saâ u vaø o coåbình 1 -2 cm. Tay traùi voø ng tay giö õkhoaù buret ñeåñieàu chænh, tay phaûi giö õ coåbình erlen. Giö õcoáñònh coåtay phaûi vaøduø ng baø n tay ñeålaé c bình erlen. Môûkhoaù cho acid baét chaûy vaø o erlen. Khi dung dòch chaûy tö øburet, ta laé c troø n khoâ ng ngö ø ng erlen. Ngö ôø i ta ngö ø ng chuaå n khi theâm moät gioï t acid thì dung dòch xuaá t hieän maø u da cam. Ghi nhaän theåtích dung dòch HCl ñaõtieâu toán. Tieán haø nh chuaån ñoä laàn thö ù hai, laàn thö ù ba. Caùc laàn chuaå n ñoä sau nhanh hôn laàn ñaàu. Trong luùc chuaån ñoä khoâ ng laø m rôi vaõi dung dòch ra ngoaø i vaøkhoâ ng ñö ôï c ñeå gioïtcuoái cuø ng coø n treo cuoái buret. Ghi nhaän theåtích dung dòch HCl ñaõtieâ u toá n. N C Laáy keát quaû trung bình VHCl tö øñoù tính noàng ñoä dung dòch HCl A theo coâ ng thö ùc. 18 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm N CHCl  C NatritetraboratV Natritetraborat V HCl Thí nghieäm 2: Hieäu chuaån dung dòch HCl 0,1N - Duø ng coâng thö ùc ñö ôø ng cheùo ñeåtính lö ôï ng nö ôùc cho vaø o ñeåhieäu chuaå n dung dòch HCl vö ø a pha veàñuùng 0,1N CThöïc teá 0,1 - 0 0,1 0 CThöïc teá – 0,1 Vôùi x laøtheåtích dung dòch HCl coù noàng ñoä C Thö ïc teávö ø a xaùc ñònh caàn thieá t ñeåpha thaø nh 100ml dung dòch HCl coùnoàng ñoä0.1N. Duø ng pipet huùt x ml dung dòch HCl cho vaø o bình ñònh mö ùc 250ml. Cho nö ôùc caá t vaø o ñeán vaïch ñònh mö ùc cuûa bình. Neân thö ïc hieän laï i vieäc chuaån ñoä ñeåkieå m chö ùng laï i dung dòch HCl coù ñuùng 0,1N hay khoâng Thí nghieäm 3: Hieäu chuaån dung dòch NaOH 0,1N vöøa pha Laéc troän chai hoaùchaát chö ùa dung dòch NaOH pha ôûbaø i 3 ñeåchuaå n ñoä. Duø ng dung dòch NaOH treân ñeåtraùng pipet baàu10ml Duø ng pipet baàu ñeåhuùt chính xaùc 10ml dung dòch NaOH cho vaø o 3 erlen saï ch. Theâm vaø o moãi erlen khoaûng 10ml nö ôùc caá t ñeådeãnhaän thaá y sö ïñoå i maø u. Theâm vaø o moãi bình noùn vaø i gioï t phenolphtalein. Traùng buret 2- 3 laàn vôùi khoaûng 10ml dung dòch HCl 0.1N vö ø a hieäu chuaå n treâ n. Khi chuaån ñoä erlen ñaàu, ta chuaå n nhanh vaøngaé t quaõng. Khi dung dòch chuyeå n tö ø khoâng maø u sang hoàng, ta ghi nhaän vaï ch mö ùc maøtö øñoùcoùsö ïthay ñoå i maø u ñoät ngoät. Ghi nhaän keá t quaûño. Baét ñaàu chuaån ñoä caùc erlen sau, ta cho chaûy nhanh moät theåtích nhoû hôn theåtích ñaõghi nhaän ôûlaàn 1 khoaûng 1ml. Sau ñoùñieàu khieå n cho chaûy tö ø ng gioï t dung dòch tö ø buret xuoáng ñeán khi dung dòch vö ø a chuyeå n sang maø u hoàng nhaï t. Ghi nhaän keá t quaû tính. Neáu giaù trò ño laàn thö ù nhaát khaùc bieät nhieàu so vôùi caùc keá t quaû sau, ta chæ neâ n sö û duïng 2 keát quaûsau ñeåtính toaùn. Tö ønoàng ñoä thö ïc cuûa dung dòch NaOH vö ø a ñö ôï c xaùc ñònh, ta tieá n haø nh caùc bö ôùc hieäu chuaån ñeåñaït dung dòch NaOH coùnoàng ñoächính xaùc 0,1N. Lö u yù: Ñeán baø i hieäu chuaån dung dòch NaOH, sinh vieâ n phaûi ñaï t kyû naê ng chuaå n nhanh vaø nhaän roõñieåm chuyeån maø u ñoät ngoät thì môùi ñaï t yeâ u caàu. - 19 Khoa Hoaù Giaùo trình thöïc haønh Kyõ thuaät phoøng thí nghieäm BAØI 7: PHÖÔNG PHAÙP ÑO TYÛ TROÏNG I. MUÏC ÑÍCH: - Hö ôùng daãn caùch sö û duïng moät soáloaï i tæ troï ng keá Thö ïc haø nh xaùc ñònh tæ troïng cuûa chaá t raé n, loûng. II. DUÏNG CUÏ VAØ THIEÁT BÒ: - 2 becher 100ml 1 bình tæ troïng 1 ñuûa thuyûtinh 1 tæ troïng keá - 2 becher 100ml 1 bình tæ troï ng 1 ñuûa thuyûtinh 1 tæ troï ng keá III. HOAÙ CHAÁT: - Aceton - Maãu IV. THÖÏC HAØNH: Thí nghieäm 1: Ño tyû troïng cuûa moät chaát loûng baèng tæ troïng keá Thaû nheïtæ troïng keávaø o oáng ñong ñaõchö ùa dung dòch caàn xaùc ñònh. Traùnh cho tæ troïng keáchaïm vaø o thaø nh bình. Ñeåyeân ñeán khi maët chaát loûng khoâ ng coø n dao ñoäng. Quan saùt taï i nôi tieá p xuùc giö õa tæ troïng keávaømaëtchaátloûng, ñoï c vaï ch mö ùc ngay ñieå m tieá p xuùc. Ghi keá t quaûtæ troïng cuûa dung dòch. Thí nghieäm 2: Ño tyû troïng cuûa moät chaát loûng baèng bình ño tæ troïng Rö ûa saïch bình ño tæ troïng bình, traùng aceton ñeåbay hôi tö ïnhieâ n. 0 Ñem bình cho vaø o tuûsaáy ôûnhieät ñoä70 C trong voø ng 30 phuùt. Cho vaø o bình huùt aåm, ñeånguoäi ñeá n nhieät ñoäphoø ng. Ñem caân bình baèng caân kyõthuaät. Ghi nhaän keá t quaûcaâ n. Ruùt mao quaûn ra khoûi bình. Ñoåñaày dung dòch caàn ño tôùi ngaäp mieäng bình. Aán nhanh thanh mao quaûn vaø o bình. Duø ng giaáy thaám lau khoâbình. Ñem caân bình baèng caân kyõthuaät. Ghi nhaän keá t quaûcaâ n. Dö ïa vaø o theåtích cuûa bình vaøsö ïcheâ nh leäch khoá i lö ôï ng giö õa 2 laàn caâ n cuûa bình tæ troïng ñeåtính tæ troïng cuûa maãu chaâ t loûng. So saùnh keát quaûtæ troïng cuûa moät dung dòch baè ng 2 duï ng cuïño khaùc nhau treâ n cuø ng moât maãu vaät. Thí nghieäm 3: Ño tyû troïng cuûa moät chaát raén Caân ñóa nhö ïa baèng caân kyõthuaät. Ghi nhaän keá t quaû. Laáy nuùt cao su ñö ôïc phaùt ñaë t vaø o ñóa nhö ï a, ñem caâ n. Ghi khoá i lö ôï ng vaø o baûng. Cho nö ôùc caát vaø o khoaûng phaâ n nö ûa cuûa oá ng ñong 100ml. Ñoï c vaï c h chæ mö ï c nö ôùc. Ghi giaùtrò naø y vaø o baûng. 20
- Xem thêm -