Vật lí 8-cả năm-theo chuẩn ktkn

  • Số trang: 85 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 18 |
  • Lượt tải: 0
hoanggiang80

Đã đăng 24000 tài liệu

Mô tả:

Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 Gi¸o ¸n: vËT LÝ 8 1. §Çy ®ñ c¸c tiÕt 2. §· ®æi míi theo chuÈn KTKN tieát 1 Ngaøy soaïn : Ngaøy daïy : CHÖÔNG I : CÔ HOÏC Baøi 1 : CHUYEÅN ÑOÄNG CÔ HOÏC I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Hoïc sinh bieát phaân bieät moät vaät chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân,  Hieåu ñöôïc chuyeån ñoängcuûa moät vaät coù tính töông ñoái, nhaän bieát ñöôïc moät chuyeån ñoäng thaúng hay chuyeån ñoäng cong.  Neâu ñöôïc ví duï veà chuyeån ñoäng töông ñoái. 2) Kyõ naêng :  Coù kyõ naêng quan saùt thöïc teá vaø phaân tích hieän töôïng,  Bieát choïn vaät laøm moác ñeå xaùc ñònh ñöôïc moät vaät khaùc chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân. 3)Thaùi ñoä : Phaùt huy tính tích cöïc trong hoïc taäp. II/ Chuaån bò : Giaùo vieân coù moät quaû boùng baøn, moät vieân ñaù nhoû buoäc daây, ñoàng hoà coù kim giaây. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh : 1) Ñaët vaán ñeà : ( 3 phuùt) GV : Buoåi saùng maët trôøi moïc höôùng naøo? Buoåi chieàu maët trôøi laën höôùng naøo? GV : Nhö vaäy coù phaûi maët trôøi chuyeån ñoäng töø höôùng ñoâng sang höôùng taây khoâng? Sau ñaây ta seõ nghieân cöùu moät hieän töôïng goïi laø chuyeån ñoäng cô hoïc. Hoaït ñoäng hoïc cuûa hoïc sinh Trôï giuùp cuûa giaùo vieân Hoaït ñoäng 1 : Tìm hieåu caùch nhaän bieát moät vaät chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân. ( 10 phuùt) Caû lôùp nhaän xeùt vaø traû lôøi caù nhaân. - Cho hoïc sinh laøm C1. - Giôùi thieäu cho hoïc sinh trong vaät lyù ngöôøi ta duøng moät vaät laøm moác ñeå nhaän bieát moät vaät HS Thaûo luaän nhoùm vaø ñaïi dieän töøng nhoùm traû chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân. lôøi. Khi vò trí cuûa vaät so vôùi vaät moác thay ñoåi theo HS Laøm vieäc caû lôùp. Moät soá hoïc sinh neâu ra ví thôøi gian thì vaät chuyeån ñoäng so vôùi vaät moác. duï mình tìm ñöôïc. - Cho hoïc sinh laøm leänh C2. Hoaït ñoäng 2 : Tìm hieåu tính töông ñoái cuûa chuyeån ñoäng vaø ñöùng yeân. ( 15 phuùt) - Cho hoïc sinh laøm leänh C3. - Cho hoïc sinh xem hình 1.2 trang 5SGK. - Cho hoïc sinh laøm leänh C4. - Cho hoïc sinh laøm leänh C5. 1 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 - Cho hoïc sinh laøm leänh C6. HS traû lôøi caù nhaân. HS traû lôøi caù nhaân. HS thaûo luaän nhoùm vaø traû lôøi. (1) ñoái vôùi vaät naøy, (2) ñöùng yeân. HS traû lôøi caù nhaân. HS thaûo luaän nhoùm vaø traû lôøi. Hoaït ñoäng 3 : Nhaän bieát moät soá chuyeån ñoäng thöôøng gaëp. ( 7 phuùt) HS : Traû lôøi caù nhaân. Hoaït ñoäng 4 : Vaän duïng, cuûng coá( 7 phuùt) HS traû lôøi caù nhaân. HS thaûo luaän nhoùm vaø traû lôøi. - Cho hoïc sinh laøm leänh C7. - Töø nhöõng caâu traû lôøi treân ta thaáy moät vaät coù theå chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân tuyø thuoäc vaøo vaät choïn laøm moác. Ta noùi : Chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân coù tính töông ñoái. - Cho hoïc sinh laøm leänh C8. - Giôùi thieäu cho hoïc sinh quyõ ñaïo cuûa moät vaät chuyeån ñoäng coù theå thaúng hoaëc cong neân ngöôøi ta phaân bieät chuyeån ñoäng thaúng vaø chuyeån ñoäng cong. Thaû quaû boùng baøn rôi thaúng ñöùng, cho hoïc sinh quan saùt chuyeån ñoäng cuûa ñaàu kim ñoàng hoà. - Cho hoïc sinh quan saùt hình 1.3 trang 6 SGK. - Cho hoc sinh laøm leänh C9. - Cho hoïc sinh laøm leänh C10. Gôïi yù : Hình veõ goàm coù 4 vaät laø : xe taûi, ngöôøi taøi xeá, ngöôøi ñöùng döôùi ñaát, coät ñeøn. - Cho hoïc sinh laøm leänh C11. - GV laøm thí nghieäm quay troøn vieân ñaù nhoû buoäc daây ñeå chöùng minh cho leänh C11 khoâng ñuùng. 2) Daën doø (3 phuùt) - Hoïc kyõ phaàn ghi nhôù trang 7 SGK. - Laøm baøi taäp 1.1 ñeán 1.6 trang 3, 4 SBT. - Ñoïc muïc " Coù theå em chöa bieát". - Tìm hieåu baøi 2 : Vaän toác trang 8 SGK. ___________________________________________________ __________________________________________________________ Ngaøy soaïn : Ngaøy daïy : Tieát 2 Baøi 2 : 2 VAÄN TOÁC Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 / Muïc tieâu : 1) Kieán Thöùc  Hoïc sinh hieåu yù nghóa vaät lyù cuûa vaän toác laø quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong moät giaây,  Bieát coâng thöùc tính vaän toác v = s/t vaø bieát caùc ñôn vò vaän toác hôïp phaùp laø meùt treân giaây, kiloâmeùt treân giôø. 2) Kyõ naêng :  Hoïc sinh vaän duïng ñöôïc coâng thöùc tính vaän toác ñeå laøm moät soá baøi taäp ñôn giaûn tính quaõng ñöôøng hoaëc thôøi gian trong chuyeån ñoäng,  Bieát ñoåi töø ñôn vò vaän toác naøy sang ñôn vò vaän toác khaùc. 3) Thaùi ñoä :  Hoïc sinh coù tinh thaàn laøm vieäc hôïp taùc, trung thöïc, tính caån thaän, chính xaùc, coù yù thöùc chaáp haønh toát luaät leä giao thoâng. II/ Chuaån bò : Giaùo vieân phoùng lôùn baûng 2.2 vaø hình 2.2. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh : 1) Kieåm tra baøi cuõ (7 phuùt) GV ñaët caùc caâu hoûi sau : 1) Chuyeån ñoäng cô hoïc laø gì? (3ñ) 2) Taïi sao laïi noùi chuyeån ñoäng hay ñöùng yeân coù tính töông ñoái? (4ñ) 3) Haõy neâu moät ví duï chöùng minh nhaän xeùt treân.(3ñ) 4) Treân moät chieác xe löûa ñang chaïy coù moät em beù thaû quaû boùng rôi treân saøn toa xe. Haõy cho bieát - Xe löûa chuyeån ñoäng so vôùi vaät naøo? - Em beù chuyeån ñoäng so vôùi vaät naøo, ñöùng yeân so vôùi vaät naøo? - Quaû boùng chuyeån ñoäng so vôùi vaät naøo, ñöùng yeân so vôùi vaät naøo? (3ñ) 5) Caùc daïng chuyeån ñoäng thöôøng gaëp laø nhöõng daïng naøo? (3ñ) 6) Moät vieân ñaù nhoû ñöôïc neùm ñi. Haõy cho bieát neùm caùch naøo thì khi rôi xuoáng hoøn ñaù coù chuyeån ñoäng thaúng, chuyeån ñoäng cong? (4ñ) 2 ) Ñaët vaán ñeà : ( 3 phuùt) GV : Moät vaän ñoäng vieân ñieàn kinh chaïy boä moät quaõng ñöôøng 800m maát thôøi gian 2 phuùt vaø moät hoïc sinh ñi xe ñaïp töø nhaø caùch tröôøng 5km maát thôøi gian 0,2 giôø. Hoûi ngöôøi naøo ñi nhanh hôn? Ñeå coù theå traû lôøi chính xaùc caâu hoûi naøy hoâm nay ta cuøng tìm hieåu baøi vaän toác. Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng cuûa troø Hoaït ñoäng 2 (25 phuùt )Tìm hieåu vaän toác -Höôùng daãn hoïc vaøo vaán ñeà so saùnh söï nhanh , chaäm cuûa chuyeån ñoäng cuûa caùc baïn trong nhoùm , caên cöù vaøo keát quaû cuoäc chaïy 60m . - Töø kinh nghieäm haøng ngaøy caùc em xeáùp thöù töï chuyeån ñoäng nhanh , chaäm cuûa caùc baïn nhôø soá ño quaõng ñöôøng cuûa caùc baïn chaïy ñöôïc trong moät ñôn vò thôøi gian - Yeâu caàu hs traû lôøi C1,C2, C3 .Ñeå ruùt ra khaùi nieäm veà vaän toác chuyeån ñoäng . - Laøm vieäc theo nhoùm : Ñoïc baûng keát quaû , phaân tích , so saùnh möùc ñoä nhanh , chaäm cuûa chuyeån ñoäng . Traû lôøi C1, C2, C3 vaø ruùt ra nhaän xeùt . C1:Cuøng moät thôøi gian chuyeån ñoäng hs naøo maát ít thôøi gian hôn thì chuyeån ñoäng nhanh hôn . C2:So saùnh ñoä daøi quaõng ñöôøng maø hs chaïy ñöôïc trong moät ñôn vò thôøi gian ñeå hình dung ñöôïc söï nhanh , chaäm Hoï vaø teân Xeáp Quaõng ñöôøng chaïy ñöôïc 3 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 +Quaõng ñöôøng chaïy ñöôïc trong moät giaây goïi laø vaän toác +Ñoä lôùn cuûa vaän toùc cho bieát nhanh hay chaäm cuûa chuyeån ñoäng vaø ñöôïc tính baèng ñoä daøi quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong moät ñôn vò thôøi gian . - Thoâng baùo coâng thöùc vaø ñôn vò tính vaän toác - Giôùi thieäu toác keá .qua toác keá thaät . Khi oâ toâ hoaëc xe maùy chuyeån ñoäng , kim toác keá cho bieát vaän toác chuyeån ñoäng hoïc sinh haïng trong moät giaây An 3 6m Bình 2 6,32m Cao 5 5,45m Huøng 1 6,67m Vieät 4 5,71m C3: (1) nhanh ;(2)chaäm ;(3)quaõng ñöôøng ñi ñöôïc ; (4)ñôn vò . -Naém vöõng coâng thöùc vaø ñôn vò vaän toác . C4: Ñôn vò cuûa vaän toác laø : m/phuùt ,km/h,km/s,cm/s Hoaït ñoäng 3 (15 phuùt ) Vaän duïng Laøm vieäc caù nhaân theo höôùng daãn cuûa GV C5:Moãi giôøi oâtoâ ñi ñöôïc 36km , moãi gôøi xe ñaïp ñi ñöôïc 10,8km moãi giaây taøu hoaû ñi ñöôïc 10m - Höôùng daãn hs traû lôøi C5 , C6 , C7 , C8 - Toùm taét kieán thöùc baøi giaûng vaø cho caùc em laøm baøi ôû nhaø . Chuù yù C6: Chæ so saùnh vaän toác khi quy veà cuøng loaïi ñôn vò vaän toác do ñoù 54>15 khoâng coù nghóa laø vaän toác khaùc nhau . 3) Daën doø : ( 2 phuùt) - Hoïc kyõ phaàn ghi nhôù trang 10 SGK. - Laøm baøi taäp 2.3 ñeán 2.5 trang 5 SBT. - Ñoïc muïc "Coù theå em chöa bieát". - Tìm hieåu baøi 3 : Chuyeån ñoäng ñeàu, khoâng ñeàu. Ngaøysoaïn : Ngaøy daïy : Tieát 3 36000  10 m s 3600 10800m  3m Ngöôøi ñi xe ñaïp coù v  s 3600 s O toâ coù v  36 km h  Taøu hoaû coù v=10m/s Oâ toâ taøu hoaû chuyeån ñoäng nhanh nhö nhau , xe ñaïp chuyeån ñoäng chaäm hôn . C6: Vaän toác cuûa taøu 81 54000  54 km   15 m h s 1,5 3600 40 2 h  h Quaõng ñöôøng ñi ñöôïc : C7: t  40 phut  60 3 2 s  v.t  12.  8km. 3 1 C8: v  4 km h ; t  30 phut  h khoaûng caùch töø nhaø ñeán 2 1 nôùi laøm vieäc: s  v.t  4  2km 2 v CHUYEÅN ÑOÄNG ÑEÀU Baøi 3 : CHUYEÅN ÑOÄNG KHOÂNG ÑEÀU I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Hoïc sinh phaùt bieåu ñöôïc ñònh nghóa chuyeån ñoäng ñeàu vaø chuyeån ñoäng khoâng ñeàu. hieåu ñöôïc vaän toác trung bình cuûa moät vaät vaø caùch tính vaän toác trung bình. 2) Kyõ Naêng : 4 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 Hoïc sinh vaän duïng vaøo thöïc teá, nhaän bieát ñöôïc vaät naøo chuyeån ñoäng ñeàu, vaät naøo chuyeån ñoäng khoâng ñeàu.  Söû duïng coâng thöùc tính vaän toác cuûa chuyeån ñoäng khoâng ñeàu thaønh thaïo, khoâng nhaàm laãn.  Naâng cao kyõ naêng laøm thí nghieäm : thaønh thaïo, chính xaùc. 3)Thaùi ñoä : Phaùt huy tinh thaàn laøm vieäc hôïp taùc trong nhoùm, tính caån thaän, trung thöïc. II/ Chuaån bò : Moãi nhoùm hoïc sinh coù moät boä maùng nghieâng vaø baùnh laên. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh : Hoaït ñoäng 1(7 phuùt ) Kieåm tra baøi cuõ GV : Ñaët caùc caâu hoûi sau : 1) Haõy vieát coâng thöùc tính vaän toác vaø giaûi thích caùc kyù hieäu. (3ñ) 2) Vaän toác cuûa moät xe oâtoâ laø 50km/h, soá naøy coù yù nghóa gì? (3ñ) 3) Tính vaän toác cuûa moät xe gaén maùy ñi quaõng ñöôøng 150km trong thôøi gian 2 giôø 30 phuùt. (4ñ) Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng cuûa troø – Gíôùi thieäu baøi môùi 2) Ñaët vaán ñeà ( 3 phuùt) -Noùi oâtoâ chuyeån ñoäng töø Traïi Maùt leân Ñaø Laït vôùi vaän toác laø 45km/h vaäy coù phaûi oâtoâ chuyeån ñoäng ñeàu hay khoäng? - Ñeå hieåu ñöôïc nhöõng noäi dung vöøa neâu hoâm nay chuùng ta nghieân cöùu baøi chuyeån ñoäng ñeàu – chuyeån ñoäng khoâng ñeàu Ñeå coù theå traû lôøi chính xaùc caâu hoûi naøy, ta cuøng tìm hieåu baøi hoïc hoâm nay. Hoaït ñoäng 2 ( 15 phuùt ) Tìm hieåu veà chuyeån ñoäng ñeàu vaø chuyeån ñoäng khoäng ñeàu I-Ñònh nghóa - Ñoïc ñònh nghóa SGK - y/c hs ñoïc thoâng tin SGK (Ñònh nghóa 2 daïng -Hoaït ñoäng nhoùm traû lôøi C1 chuyeån ñoäng) C1: -y/c hs ñoïc C1 ( baûng 3.1 ) - Treân quaõng ñöôøng AD truïc cuûa baùnh xe laø - Treân quaõng ñöôøng naøo cuõa truïc baùnh xe laø chuyeån ñoäng khoâng ñeàu chuyeån ñoäng ñeàu , chuyeån ñoäng khoâng ñeàu ? - Treân quaõng ñöôøng DE truïc cuûa baùnh xe laø - y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi ñoïc vaø traû lôøi chuyeån ñoäng ñeàu C2 C2: Thoâng baùo : khi vaät chuyeån ñoäng ñeàu thì ta deõ - Chuyeån ñoäng ñeàu :(a) daøng tính ñöôïc ñoä lôùn cuûa vaän toác v=s/t vaäy ñoái - Chuyeån ñoäng khoâng ñeàu : (b,c,d ) vôùi chuyeån ñoäng khoâng ñeàu muoán tính vaän toác thì ta laøm nhö theá naøo ? Hoaït ñoäng 3 (15 phuùt ) Vaän toác trung bình cuûa chuyeån ñoäng khoâng ñeàu - Thoâng baùo : Treân caùc quaõng ñöôøng AB, BC, C3: CD truïc cuûa baùnh xe laên ñöôïc bao nhieâu m thì ta * Treân ñoaïn AB:v=0,017m/s noùi vaän toác trung bình cuûa truïc baùnh xe treân * Treân ñoaïn BC:v=0.05m/s quaõng ñöôøng ñoù laø bao nhieâu m treân giaây * Treân ñoaïn CD:v=0.08m/s - Caên cöù vaøo baûng 3.1 y/c hs traû lôøi C3 => Truïc baùnh xe chuyeån ñoäng nhanh leân : s - Vaän toác tb ñöôïc tính baèng ñaïi löôïng naøo ?Neáu vtb  t goïi Vtb laø vaän toác trung bình , s laø quaõng ñöôøng ñi ñöôïc , t laø thôøi gian ñi heát quaõng ñöôøng thì vtb =? vtb: vaän toác trung bình s: laø quaõng ñöôøng ñi ñöôïc t : laø thôøi gian ñi heát quaõng ñöôøng  5 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 Hoaït ñoäng 4 (10 phuùt ) Vaän duïng - y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi C4 C4: -y/c hs laøm vieäc caù nhaân hoaøn thaønh C5 * laø chuyeån ñoäng khoâng ñeàu . Vì coù luùc oâ toâ - Höôùng daãn toùm taét vaø giaûi chuyeån ñoäng chaäm , coù luùc chuyeån ñoäng nhanh + ñeà baøi cho bieát ñaïi löôïng naøo ? ñaïi löôïng naøo *Ta hieåu trung bình moät giôø oâtoâ chuyeån ñoäng caàn tìm 50km ( laø vaän toác trung bình ) + muoán tìm ñaïi löôïng ñoù ta aùp duïng coâng thöùc C5 Baøi giaûi C6 naøo ? Vaän toác khi xuoáng Cho Cho bieát -Töông töï y/c hs laøm baøi C6 t= 5h bi doác : - töông töï y/c hs laøm baøi C7 v=30km/h eát v1=s1t1=120m:30s=4 4) Daën doø (3 phuùt) -----------s1=120 m/s: - Hoïc phaàn ghi nhôù trang 13 SGK. Vaän toác treân quaõng s=? m - Laøm baøi taäp 3.1, 3.2, 3.6 trang 6, 7 SBT. s2=60m ñöônøg naèm ngang : - Ñoïc muïc " Coù theå em chöa bieát". v2=s2:t2=60m:24s=2,5 t1=30s - Tìm hieåu baøi 4 : Bieåu dieãn löïc. OÂn taäp laïi khaùi t2=24 s m/s nieäm löïc, löïc coù theå gaây ra caùc taùc duïng naøo, --------- Vaän toác t b treân caû phöông vaø chieàu cuûa löïc, ñoä lôùn cuûa löïc, ñôn vò. hai quaõng ñöôøng : vtb1=? Vtb12=(s1+s2):(t1+t2) vtb2=? =(120m+60m): vtb =? (30s+25s) =3,3 m/s - Thu thaäp thoâng tin GV thoâng baùo -Y/c hs ñoïc vaø ghi phaàn ghi nhôù vaøo vôû - Choát laïi trong chuyeån ñoäng khoâng ñeàu vaän toác trung bình khaùc trung bình caùc vaän toác v tb  s s t t 1 s t 2.... n 1 2 .... n  v  v1v 2....v n n - Hoïc thuoäc phaàn ghi nhôù ;Ñoïc phaàn coù theå em chöa bieát ;laøm baøi taäp SBT .NOÄI DUNG GHI BAÛNG : I . Ñònh nghóa IIIVaän duïng *Chuyeån ñoäng ñeàu laø chuyeån ñoäng maø C4: laø chuyeån ñoäng khoâng ñeàu . Vì coù luùc oâtoâ vaän toác coù ñoä lôùn khoâng thay ñoåi theo chuyeån ñoäng chaäm , coù luùc chuyeån ñoäng nhanh thôøi gian *Ta hieåu trung bình moät giôø oâtoâ chuyeån ñoäng 50km ( laø vaän toác *Chuyeån ñoäng khoâng ñeàu laø chuyeån trung bình ) ñoäng maø vaän toác coù ñoä lôùn thay ñoåi theo C5 C6 thôøi gian baø i giaû i Cho Cho bieát Baøi giaûi C2:- Chuyeån ñoäng ñeàu :(a) Vaä n toá c khi xuoá n g t= 5h Quaûng bieát - Chuyeån ñoäng khoâng ñeàu : (b,c,d ) v=30km/h ñöôøng s1=120m doác : II.Vaän toác trung bình cuûa chuyeån ñoäng v =s t =120m:30s=4m/s: 1 1 1 -----------ñoaøn taøu s2=60m khoâng ñeàu Vaän toác treân quaûng ñöôøg s=? ñi ñöôïc: t1=30s C3: * Treân ñoaïn AB:v=0,017m/s naèm ngang : s=v.t t2=24 s * Treân ñoaïn BC:v=0,05m/s v =s :t =60m:24s=2,5 2 2 2 --------* Treân ñoaïn CD:v=0,08m/s m/s =30km/h.5h vtb1=? => Truïc baùnh xe chuyeån ñoäng nhanh leân Vaä n toá c trung bình treâ n vtb2=? s caû =150km vtb =? vtb  hai quaû n g ñöôø n g : t 6 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 vtb: vaän toác trung bình s: laø quaõng ñöôøng ñi ñöôïc t : laø thôøi gian ñi heát quaõng ñöôøng Vtb12=(s1+s2):(t1+t2) =(120m+60m):(30s+25s) =3,3 m/s RUÙT KINH NGHIEÄM ............................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................... .............................................................................................................................................................. Tieát 4 Ngaøy soaïn : BIEÅU DIEÃN LÖÏC Baøi 4 : Ngaøy daïy : I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Hoïc sinh bieát ñöôïc khaùi nieäm löïc laø moät ñaïi löôïng vectô, bieát caùch bieåu dieãn vectô löïc baèng moät muõi teân, caùch kyù hieäu vectô löïc laø F, cöôøng ñoä löïc kyù hieäu laø F. 2) Kyõ naêng :  Vaän duïng thaønh thaïo caùch bieåu dieãn löïc vaø moâ taû moät löïc ñaõ ñöôïc bieåu dieãn baèng lôøi. 3)Thaùi ñoä : Coù tính caån thaän, chính xaùc. II/ Chuaån bò : Ñeà baøi kieåm tra 15 phuùt, moät quaû naëng, moät löïc keá. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh: 1) Kieåm tra baøi cuõ : Kieåm tra 15 phuùt hoïc sinh laøm baøi treân giaáy. A - Choïn vaø khoanh troøn caùc caâu traû lôøi ñuùng (2.5ñ) 1/ Ngöôøi ta thöôøng noùi nhö theá naøo veà tính töông ñoái cuûa chuyeån ñoäng vaø ñöùng yeân? a. Moät vaät coù theå laø chuyeån ñoäng ñoái vôùi vaät naøy nhöng laïi laø ñöùng yeân ñoái vôùi vaät khaùc b. Moät vaät ñöôïc xem laø chuyeån ñoäng ñoái vôùi vaät naøy thì cuõng ñöôïc xem laø ñöùng yeân ñoái vôùi vaät khaùc. c. Moät vaät coù theå laø chuyeån ñoäng ñoái vôùi vaät naøy nhöng khoâng theå laø ñöùng yeân ñoái vôùi vaät khaùc d. Moät vaät coù theå laø ñöùng yeân ñoái vôùi vaät naøy thì chaéc chaén phaûi chuyeån ñoäng ñoái vôùi vaät khaùc 2/ Trong caùc phaùt bieåu sau ñaây veà vaän toác caùch phaùt bieåu naøo ñuùng nhaát? a. Ñoä lôùn cuûa vaän toác ñöôïc tính baèng quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong thôøi gian moät giaây. b. Ñoä lôùn cuûa vaän toác ñöôïc tính baèng quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong thôøi gian moät giôø. c. Ñoä lôùn cuûa vaän toác ñöôïc tính baèng quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong moät ñôn vò thôøi gian. d. Ñoä lôùn cuûa vaän toác ñöôïc tính baèng quaõng ñöôøng ñi ñöôïc trong thôøi gian moät phuùt. 3/ Trong nhöõng caâu phaùt bieåu sau ñaây, caâu phaùt bieåu naøo ñuùng? a. Vaän toác trung bình treân nhöõng quaõng ñöôøng khaùc nhau thöôøng coù giaù trò khaùc nhau. b. Vaän toác trung bình treân caû quaõng ñöôøng baèng trung bình coäng cuûa caùc vaän toác trung bình treân moãi quaõng ñöôøng lieân tieáp. c. Vaän toác trung bình laø vaän toác coù ñoä lôùn thay ñoåi theo thôøi gian. d. Vaän toác trung bình cho bieát söï nhanh hay chaäm cuûa chuyeån ñoäng. 7 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 4/ 15m/s töông öùng vôùi bao nhieâu km/h a/ 36km/h b/ 48km/h c/ 54km/h d/ 60km/ 5/ Moät ñoaøn taøu chuyeån ñoäng vôùi vaän toác trung bình laø 36Km/giôø. Quaõng ñöôøng ñi ñöôïc sau 6 giôø laø a/ 6km. b/ 216m c/ 60km. d/ 216km. B. Töï luaän 1.Ñònh nghóa chuyeån ñoäng ñeàu , chuyeån khoâng ñeàu , vieát coâng thöùc , ñôn vò tính vaän toác . (1. 5) ñieåm Baøi toaùn (6ñ) 1/ Moät ngöôøi ñi xe ñaïp töø ñòa ñieåm A ñeán ñòa ñieåm B caùch nhau 180km. Trong nöûa ñoaïn ñöôøng ñaàu , ngöôøi aáy chuyeån ñoäng vôùi vaän toác 45km/h, nöûa ñoaïn ñöôøng coøn laïi chuyeån ñoäng vôùi vaän toác 30km/h.Tính vaän toác trung bình cuûa ngöôøi ñi xe ñaïp treân caû ñoaïn ñöôøng AB (2ñ) 2) Ñaët vaán ñeà ( 5 phuùt) Giaùo vieân goïi moät hoïc sinh leân duøng löïc keá keùo quaû naëng di chuyeån treân maët baøn vaø ñoïc ñoä lôùn cuûa löïc keùo. - Laøm theá naøo ñeå bieåu dieãn löïc keùo quaû naëng naøy treân giaáy? Hoâm nay ta tìm hieåu baøi Bieåu dieãn löïc. Hoaït ñoäng hoïc cuûa hoïc sinh Trôï giuùp cuûa giaùo vieân Hoaït ñoäng 1 : OÂn laïi khaùi nieäm löïc (5 phuùt) HS : Traû lôøi caù nhaân. - Ñaët caâu hoûi : ÔÛ lôùp 6 ta ñaõ bieát löïc coù theå gaây ra nhöõng taùc duïng naøo? HS : Traû lôøi caù nhaân. - Cho hoïc sinh laøm leänh C1. Hình 4.1 : Nam chaâm taùc duïng löïc huùt laøm xe laên thay ñoåi chuyeån ñoäng. Hình 4.2 : Quaû boùng vaø vôït taùc duïng löïc laãn nhau vaø caû hai ñeàu bò bieán daïng. Hoaït ñoäng 2 : Tìm hieåu caùch bieåu dieãn löïc. (15 phuùt) HS : Thaûo luaän nhoùm vaø traû lôøi. - Ñaët caâu hoûi : Moät löïc goàm coù nhöõng yeáu toá naøo? (ñaõ hoïc ôû lôùp 6) - Giôùi thieäu cho hoïc sinh löïc laø moät ñaïi löôïng vectô. - Giôùi thieäu cho hoïc sinh caùch bieåu dieãn moät vectô löïc baèng moät muõi teân coù caùc boä phaän bieåu dieãn caùc yeáu toá töông öùng cuûa löïc, goàm coù: - Goác muõi teân laø ñieåm ñaët, - Phöông vaø chieàu cuûa muõi teân laø phöông vaø chieàu cuûa löïc, - Ñoä daøi cuûa muõi teân bieåu dieãn cöôøng ñoä cuûa löïc theo moät tæ xích cho tröôùc. - Giôùi thieäu cho hoïc sinh kyù hieäu vectô löïc laø F, coøn kyù hieäu cöôøng ñoä cuûa löïc laø F. - Giôùi thieäu cho hoïc sinh ví duï hình 4.3 ñeå minh hoaï cho phaàn cung caáp thoâng tin ôû treân. Hoaït ñoäng 5 : Vaän duïng (8 phuùt) - Cho hoïc sinh laøm leänh C2. HS laøm vieäc caù nhaân vaø leân trình baøy treân - Cho hoïc sinh laøm leänh C3. baûng. 8 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 HS laøm vieäc caù nhaân vaø leân trình baøy treân baûng. F 5000N P 10N HS thaûo luaän nhoùm vaø trình baøy caùch laøm - Cho hoïc sinh laøm baøi taäp 4.5 trang 8 SBT. cuûa nhoùm mình. 3) Daën doø (2 phuùt) - Hoïc phaàn ghi nhôù trang 16 SGK. - Laøm baøi taäp 4.1, 4.2, 4.3, 4.4 trang 8 SBT. - Tìm hieåu baøi 5 : Söï caân baèng löïc – Quaùn tính. - OÂn taäp hai löïc caân baèng ôû lôùp 6. Tieát 5 Ngaøy soaïn : Ngaøy daïy : Baøi 5 : SÖÏ CAÂN BAÈNG LÖÏC – QUAÙN TÍNH I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Neâu ñöôïc moät soá ví duï veà hai löïc caân baèng. Nhaän bieát daëc ñieåm hai löïc caân baèng vaø bieåu thò baèng vectô.  Bieát döï ñoaùn keát quaû taùc duïng cuûa hai löïc caân baèng vaøo moät vaät ñang chuyeån  ñoäng vaø qua thí nghieäm khaúng ñònh ñöôïc vaän toác cuûa vaät khoâng ñoåi.  Neâu ñöôïc moät soá ví duï veà quaùn tính vaø giaûi thích ñöôïc hieän töôïng quaùn tính. 2) Kyõ naêng :  Coù kyõ naêng döï ñoaùn hieän töôïng, caùc thao taùc thí nghieäm, quan saùt thí nghieäm ñeå ruùt ra keát  luaän.  Bieát vaän duïng vaøo thöïc teá ñeå giaûi thích caùc hieän töôïng veà quaùn tính. 3) Thaùi ñoä :  Coù thaùi ñoä laøm vieäc nghieâm tuùc, khoa hoïc khi thí nghieäm. Coù tinh thaàn hôïp taùc nhoùm. II/ Chuaån bò : quaû naëng coù buoäc daây, maùy Atuùt, xe laên vaø buùp beâ ( cho 6 nhoùm). III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh : Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng 1( 5phuùt ) kieåm tra baøi cuõ – gíôùi thieäu baøi môùi 1) Kieåm tra baøi cuõ (7 phuùt) 1) Vì sao löïc ñöôïc goïi laø moät ñaïi löôïng vectô? (3ñ) 2.) Moät vaät ñöôïc keùo bôûi moät löïc 300N theo phöông naèm ngang, chieàu töø phaûi sang traùi. Haõy bieåu dieãn löïc naøy. (3ñ) 4) Theo hình veõ sau haõy moâ taû löïc baèng lôøi : (4ñ) 5) Moät vaät coù troïng löôïng 800N. Haõy bieåu dieãn troïng löôïng cuûa vaät. (4ñ) 9 Hoaït ñoäng cuûa troø HS laøm baøi ra giaáy 2) Ñaët vaán ñeà (5 phuùt) GV : Ñaët caâu hoûi : Haõy nhaéc laïi nhöõng ñieàu ñaõ bieát ôû lôùp 6 : - Khi naøo ta bieát coù hai löïc caân baèng? - Hai löïc caân baèng laø hai löïc nhö theá naøo? GV : Vaäy neáu moät vaät ñang chuyeån ñoäng, neáu bò taùc duïng bôûi hai löïc caân baèng thì traïng thaùi vaät ñoù seõ nhö theá naøo? Hoâm nay ta seõ tìm hieåu vaán ñeà naøy. Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 Hoaït ñoäng 2 ( 13phuùt ) Tìm hieåu löïc caàn baèng 1. Hai löïc caàn baèng laø gì? - ñoïc thoâng tin muïc 1 - y/c hs ñoïc thoâng tin cuûa muïc 1 C1: - Caên cöù vaøo hình veõ 5.2 y/c laøm vieäc caù nhaân traû C1 *Troïng löôïng P cuûa quyeån saùch vaø phaûn 2. Tìm hieåu taùc cuûa hai löïc caàn baèng leân moät vaät ñang löïc N cuûa maët baøn : chuyeån ñoäng +Ñieåm ñaët laø phaàn tieáp xuùc giöõa quyeån saùch - Ta ñaõ bieát löïc laø nguyeân nhaân laøm thay ñoåi vaän toác cuûa vaø maët baøn vaät . khi caùc löïc khoâng caân baèng taùc duïng leân vaät thì vaän +Cöôøng ñoä P= N=0,5 N toác cuûa vaät thay ñoåi .khi caùc löïc taùc duïng leân vaät caân + phöông thaúng ñöùng baèng nhau thì vaän toác cuûa vaät ra sao? +P Chieàu töø treân xuoáng - Thí nghieäm kieåm tra N chieàu töø döôùi leân +GV giôùi thieäu sô qua nhaø baùc hoïc A- Tuùt *Troïng löôïng P cuûa quaû caàu vaø phaûn löïc löïc + GV tieán haønh laøm thí nghieäm y/c hs quan saùt hieän caêng T cuûa sôïi daây töôïng ( laøm thí nghieäm 2->3 laàn ) +Ñieåm ñaët treân quaû caàu -y/c hs hoaït ñoäng nhoùm traû lôøi C2 ; + Cöôøng ñoä P=T=3N Chuù yù C3: do kieán thöùc vöôït quaù chöông trình lôùp 8 neân + phöông thaúng ñöùng khoâng y/c hs traû lôøi +P chieàu töø treân xuoáng - y/c hs traû lôøi C4 T chieàu töø döôùi leân - GV tieán haønh laøm laïi thí nghieäm laàn 2 y/c hs quan saùt * Troïng löôïng P cuûa quaû boùng vaø vaø phaûn ñeå traû lôøi C5 löïc N cuûa maët saân Y/c hs nhaän xeùt : Moät vaät ñang chuyeån ñoäng neáu chòu taùc + Ñieåm ñaët laø phaàn tieáp xuùc giöõa quaû boùng duïng cuûa 2 löïc caân baèng thì seõ nhö theá naøo ? vaù maët saân +Cöôøng ñoä P=N =5N + Phöông thaúng ñöùng +P chieàu töø treân xuoâùng N chieàu töø döôùi leân - hs döï ñoaùn : Vaän toác thay ñoåi ; vaän toác khoâng thay ñoåi C2;PA=PB(2 löïc naøy caàn baèng ) C4:Khoâng coøn chòu taùc duïng cuûa löïc C5: - Moät vaät ñang chuyeån ñoäng neáu chòu taùc duïng cuûa hai löïc caân baèng thì seõ tieáp tuïc chuyeån ñoäng thaúng ñeàu Hoaït ñoäng 3 (13 phuùt ) Tìm hieåu veà quaùn tính - y/c hs ñoïc thoâng tin SGK muïc 1 cuûa phaàn II vaø cho hs - Ñoïc thoâng tin SGK ghi noäi dung vaøo vôû - Ghi vôû :Khi coù löïc taùc, duïng moïi vaät khoâng theå thay ñoåi vaän toác moät caùch ñoät ngoät ñöôïc vì coù quaùn tính Hoaït ñoäng 4 ( 9phuùt ) Vaän duïng - y/c hs thaûo luaän nhoùm traû lôøi C6 C6: Ngaõ veà phía sau , vì khi ñaåy xe chaân - y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi C7 cuûa buùp beâ chuyeån ñoäng cuøng vôùi xe , do - y/c hs traû lôøi C8 coù quaùn tính neân thaân buùp beâ vaø ñaàu buùp beâ chöa kòp chueån ñoâng vaäy buùp beâ ngaõ veà phía sau . C7 : ( Ngöôïc laïi cuûa C6) C8: Hoaït ñoäng 5 (5 phuùt ) cuûng coá –daën doø - Thu thaäp thoâng tin GV choát laïi vaø traû lôøi 3) Daën doø (3 phuùt) 10 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 - Hoïc phaàn ghi nhôù trang 20 SGK. - Ñoïc muïc "Coù theå em chöa bieát". - Laøm baøi taäp 5.6, 5.8 trang 10 SBT. - Tìm hieåu baøi 6 Löïc ma saùt trang 21 SGK. caâu hoûi do GV yeâu caàu -Thu thaäp noäi dung GV daën doø , hoïc taäp ôû nhaø SÖÏ CAÂN BAÈNG LÖÏC – QUAÙN TÍNH b) Thí nghieäm kieåm tra C2:C3:C4:C5 I.Löïc caân baèng :Nhaänxeùt:Moät vaät ñang chuyeån ñoäng neáu chòu taùc 1.Haïi löïc caân baèng laø gì? duïng cuûa hai löïc caân baèng thì seõ tieáp tuïc chuyeån C1: ñoäng thaúng ñeàu II. Quaùn tính 1. Nhaän xeùt Khi coù löïc taùc, duïng moïi vaät khoâng theå thay ñoåi vaän toác moät caùch ñoät ngoät ñöôïc vì coù quaùn tính 2. Vaän duïng Hai löïc caân baèng laø hai löïc cuøng ñaët leân moät vaät , coù C6: Ngaõ veà phía sau , vì khi ñaåy xe chaân cuûa buùp cöôøng ñoä baèng nhau , cuøng phöông nhöng ngöôïc beâ chuyeån ñoäng cuøng vôùi xe , do coù quaùn tính neân chieàu nhau thaân buùp beâ vaø ñaàu buùp beâ chöa kòp chueån ñoâng 2.Taùc duïng cuûa hai löïc caàn baèng leân moät vaät ñang vaäy buùp beâ ngaõ veà phía sau . chuyeån ñoäng C7 : ( Ngöôïc laïi cuûa C6) a) Döï ñoaùn C8: Tieát 6 Ngaøy soaïn : Ngaøy daïy : Baøi 6 : LÖÏC MA SAÙT I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Nhaän bieát ñöôïc löïc ma saùt.  Phaân bieät ñöôïc söï xuaát hieän cuûa ma saùt tröôït, ma saùt laên, ma saùt nghæ vaø ñaëc ñieåm cuûa moãi loaïi naøy. Bieát laøm thí nghieäm ñeå phaùt hieän löïc ma saùt nghæ.  Keå vaø phaân tích ñöôïc moät soá hieän töôïng veà löïc ma saùt coù lôïi, coù haïi trong ñôøi soáng vaø kyõ thuaät.  Neâu ñöôïc caùch khaéc phuïc taùc haïi cuûa löïc ma saùt vaø vaän duïng lôïi ích cuûa löïc naøy. 2) Kyõ naêng :  Coù kyõ naêng thí nghieäm, vaän duïng kieán thöùc vaøo ñôøi soáng. 3) Thaùi ñoä :  Coù tinh thaàn laøm vieäc hôïp taùc nhoùm, tính caån thaän, trung thöïc, chính xaùc. II/ Chuaån bò : Moãi nhoùm moät löïc keá, moät mieáng goã, moät quaû naëng. Giaùo vieân chuaån bò moät caây kìm, voøng bi vaø tranh veõ voøng bi. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh : 1 ) Kieåm tra baøi cuõ (3 phuùt) GV : Ñaët caùc caâu hoûi sau : 1) Theá naøo laø hai löïc caân baèng? (3ñ) Cho Ví duï vaø phaân tích ( 2 ñ) 11 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 2) Khi ñang ñi, neáu bò tröôït chaân ta ngaõ veà phía naøo? Haõy giaûi thích taïi sao? (5ñ) 2) Ñaët vaán ñeà ( 3 phuùt) GV cho moãi hoïc sinh quan saùt maët döôùi ñeá giaøy hoaëc deùp cuûa mình vaø ñaët caâu hoûi : 1) Maët döôùi caùc ñeá giaøy, deùp thöôøng coù gì? Vì sao baùnh xe phaûi khía raûnh , caùc oå truïc laïi coù bi hoaëc voøng bi 2) Caùc raõnh naøy coù coâng duïng gì? Baøi hoïc hoâm nay seõ giuùp chuùng ta giaûi thích ñöôïc vaán ñeà naøy. Hoaït ñoäng cuûa troø Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng 2 ( phuùt ) Tìm hieåu veà löïc ma saùt . I . Khi naøo coù löïc ma saùt - coù löïc taùc duïng leân vaønh cuûa baùnh xe 1. Löïc ma saùt tröôït - thu thaäp thoâng tin - Khi baùnh xe ñaïp ñang quay neáu boùp nheï phanh -Baùnh xe ngöøng quay vaø tröôï treân maët ñöôøng , thì baùnh xe chuyeån ñoäng chaäm laïi vì sao ? khi ñoù xuaát hieän löïc ma saùt tröôït giuõa baùnh xe - Thoâng baùo löïc sinh ra do maù phanh eùp saùt leân vaø maët ñöôøng vaønh baùnh xe , ngaên caûn chuyeån ñoäng cuûa *Löïc ma saùt tröôït sinh ra khi moät vaät tröôït treân vaønh ñöôïc goïi laø löïc ma saùt tröôït beà maët cuûa vaät khaùc - Neáu boùp maïnh phanh thì coù hieän töôïng gì xaûy C1: Caù nhaân tìm ví duï veà löïc ma saùt tröôït trong ra ? vì sao ? ñôøi soáng vaø trong kó thuaät - löïc ma saùt tröôït sinh ra khi naøo ? - Quan saùt vaø traû lôøi caâu hoûi - y/c hs traû løôøi C1 + CÑ chaäm daàn roài döøng laïi+ Coù löïc ma saùt ñaõ 2.Löïc ma saùt laên taùc duïng leân hoøn bi - GV duøng hoøn bi laên treân neàn lôùp hoïc y/c hs + Hoøn bi chuyeån ñoäng laên treân maët saøn quan saùt vaø traû lôøi caâu hoûi sau Löïc ma saùt laên sinh ra khi moät vaät laên treân beà + Hoøn bi coù tieáp tuïc chuyeån ñoäng nöõa khoâng ? maët cuûa vaät khaùc + Nguyeân nhaân naøo laøm cho hoøn bi döøng laïi ? C2:Tìm ví duï veà ma saùt laên trong ñôøi soáng vaø + hoøn bi chuyeån ñoäng nhö theá naøo treân maët saøn ? trong kó thuaät Thoâng baùo : Löïc do maët baøn taùc duïng leân hoøn bi , C3:- H.a laø ma saùt tröôït , H.b laø ma saùt laên ngaên caûn chuyeån ñoäng laên cuûa hoøn bi goïi laø löïc - Cöôøng ñoä cuûa löïc ma saùt tröôït lôùn hôn cöôøng ma saùt laên ñoä löïc maø saùt laên - Löïc ma saùt laên sinh ra khi naøo ? - Laøm vieäc theo nhoùm tieán haønh thí nghieäm vaø -y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi C2 traû lôøi C4 - y/c hs hoaøn thaønh C3 C4:vì coù löïc ma saùt nghæ -Moät vaät coù khoái löôïng 1 taán ñaët naèm treân maët *Löïc ma saùt nghæ giöõ cho vaät khoâng saøn , moät ngöôøi khoâng theå keùo vaät chuyeån ñoäng tröôït(khoâng chuyeån ñoäng) khi vaät bò taùc duïng ñöôïc . Löïc naøo ñaõ laøm cho vaät khoâng chuyeån cuûa löïc khaùc ñoäng ? C5: Hs laøm vieäc caù nhaân tìm ví duï veà löïc ma 3. Löïc ma saùt nghæ saùt nghæ trong ñôøi soáng vaø trong kó thuaät - Y/c hs laøm thí nghieäm theo hình 6.2 vaø hoaøn thaønh C4 - Trong tröôøng hôïp treân löïc ma saùt nghæ coù taùc duïng gì ? - Thoâng baùo : Löïc caàn baèng vôùi löïc taùc duïng nhöng traïng thaùi cuûa vaät vaãn ñöùng yeân goïi laø löïc ma saùt nghæ -Y/c HS traû lôøi C5 Hoaït ñoäng 3 ( phuùt ) Löïc ma saùt tong ñôøi soáng vaø trong kó thuaät 12 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 C6: Hình 6.3 taùc haïi löïc ma saùt laøm bao moøn 1 .Tìm hieåu löïc coù theå haïi :y/c hs laøm vieäc caù beà maët tieáp xuùc nhaân traû lôøi C6 H a. Tra daàu , nhôùt vuøo ñóa , xích , 2. Löïc ma saùt coù ích :y/c hs traû lôøi C7 H b. laøm truïc quay coù oå bi, boâi trôn truïc oå bi C7 : Neáu khoâng coù löïc ma saùt thì seõ nhö theá naøo baèng daàu nhôùt H c. ñaåy thuøng ñoà baèng baùnh xe (thay ma saùt tröôït baèng ma saùt laên ) H a.Baûng trôn , nhaün quaù khoâng theå duøng phaán vieát baûng ñöôïc => phaûi taêng ñoä nhaùm cuûa baûng H b.Khoâng coù ma saùt giöõa maët raêng cuûa ñai oác vaø vít seõ quay loûng daàn khi bò rung ñoäng . Khi queït dieâm neáu khoâng coù ma saùt , ñaàu que dieâm tröôït treân maët söôøn bao dieâm seõ khoâng phaùt ra löõa =>Phaûi taêng ñoä nhaùm cuûa söôøn bao dieâm H c . oâtoâ khoâng phanh ñöôïc => taêng ma saùt baèng caùch taêng ñoä saâu khía raõnh maët loáp xe oâtoâ Hoaït ñoäng 4 ( phuùt ) Vaän duïng C8: a)Vì giöõa chaân vaø ñaù hoa löïc ma saùt - y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi C8, C9 nhoû , tröôøng hôïp naøy laø ma saùt coù lôïi - goïi moät vaøi hs traû lôøi caâu hoûi ) Löïc ma saùt giöõa baùnh xe vaø maët ñöôøng nhoû -y/c hs traû lôøi C9 => ma saùt coù lôïi c ) Vì coù löïc ma saùt giöõa ñeá giaày vaø … ñöôøng ,ñaây laø ma saùt coù haïi d) Ñeå taêng ñoä ma saùt giöõa loáp vaø maët ñöôøng , ñaây laø ma saùt coù lôïi c) Ñeå taêng ma saùt ôû caàn keùo nhò , ñaây laø ma saùt coù lôïi nhôû vaäy maø ñaøn keâu to C9 Hoaït ñoäng 5 ( phuùt ) Cuûng coá –daën doø - y/c hs ñoïc ghi nhôù vaø ghi vaøo vôû - Thu thaäp thoâng tin GV choát laïi vaø traû lôøi caâu hoûi -Laøm baøi taäp SBT do GV yeâu caàu -Ñoïc phaàn coù theå em chöa bieát -Thu thaäp noäi dung GV daën doø , hoïc taäp ôû nhaø NOÄI DUNG GHI BAÛNG I. Khi naøo coù löïc ma saùt 2.Löïc ma saùt coù theå coù lôïi 1.Löïc ma saùt tröôït C7 : Neáu khoâng coù löïc ma saùt thì *Löïc ma saùt tröôït sinh ra khi moät vaät tröôït H a.Baûng trôn khoâng vieát ñöôïc treân beà maët cuûa vaät khaùc H b.Truïc vaø buloâng khoâng xieát chaët ñöôïc( tuoät ra) ; C1: khoâng ñaùnh ñöôïc dieâm 2. Löïc ma saùt laên H c . oâtoâ khoâng phanh ñöôïc *Löïc ma saùt laên sinh ra khi moät vaät laên treân * Löïc ma saùt coù theå coù lôïi coù theå coù haïi beà maët cuûa vaät khaùc III.Vaän duïng . C2: a)Vì giöõa chaân vaø ñaù hoa löïc ma saùt nghæ nhoû , C3:- H.a laø ma saùt tröôït , H.b laø ma saùt laên tröôøng hôïp naøy laø ma saùt coù lôïi 13 Trêng THCS Ngäc Liªn -Cöôøng ñoä cuûa löïc ma saùt tröôït lôùn hôn cöôøng ñoä cuûa löïc maø saùt laên 3. Löïc ma saùt nghæ C4: Coù löïc ma saùt nghæ *Löïc ma saùt nghæ giöõ cho vaät khoâng tröôït(khoâng chuyeån ñoäng) khi vaät bò taùc duïng cuûa löïc khaùc II.Löïc ma saùt trong ñôøi soáng vaø trong kó thuaät 1. Löïc ma saùt coù theå coù haïi C6A: Hình 6.3 taùc haïi löïc ma saùt laøm bao moøn beà maët tieáp xuùc giöõa caùc vaät H a.Boâi nhôùt vaøo xích , H b. boâi trôn truïc oå bi H c. ñaåy thuøng ñoà baèng baùnh xe Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 b) löïc ma saùt giöõa baùnh vaø nhoû neân baùnh xe quay tröôït treän maët ñöôøng , trong tröôøng hôïp naøy laø ma saùt coù lôïi c ) Vì coù löïc ma saùt giöõa ñeá giaày vaø ñöôøng ,ñaây laø ma saùt coù haïi d) Ñeå taêng ñoä ma saùt giöõa loáp vaø maët ñöôøng , ñaây laø ma saùt coù lôïi c) Ñeå taêng ma saùt giöõa daây cung vôùi caàn keùo nhò , ñaây laø ma saùt coù lôïi nhôø vaäy nhò keâu to C9 : oå bi coù taùc duïng giaûm ma saùt , do thay theá ma saùt tröôït baèng ma saùt laên cuûa caùc vieân bi . nhôø söû duïng oå bi ñaõ giaûm ñöôïc löïc caûn leân caùc vaät chuyeån ñoäng , khieán cho caùc maùy moùc chuyeån ñoäng deã daøng goùp phaàn thuùc ñaåy söï phaùt trieån cuûa ngaønh ñoäng löïc hoïc , cô khí , cheá taïo maùy Tieát 7 Ngaøy soaïn : Baøi : AÙP SUAÁT Ngaøy daïy : I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc  Hoïc sinh phaùt bieåu ñöôïc ñònh nghóa aùp löïc vaø aùp suaát.  Vieát ñöôïc coâng thöùc tính aùp suaát vaø neâu ñöôïc teân ñôn vò cuûa caùc ñaïi löôïng coù trong coâng thöùc. 2)Kyõ naêng :  Vaän duïng ñöôïc coâng thöùc tính aùp suaát ñeå giaûi caùc baøi taäp, bieát suy ra coâng thöùc daãn suaát F = p.S vaø S = F/p.  Neâu ñöôïc caùch laøm taêng, giaûm aùp suaát trong ñôøi soáng vaø giaûi thích ñöôïc moät  soá hieän töôïng ñôn giaûn thöôøng gaëp. 3)Thaùi ñoä :  Bieát vaän duïng kieán thöùc ñaõ hoïc aùp duïng vaøo ñôøi soáng, phaùt huy tinh thaàn laøm vieäc ñoäc laäp, töï tin. II/ Chuaån bò : Moãi nhoùm moät chaäu caùt mòn, 2 khoái chöõ nhaät baèng kim loaïi, thöôùc thaúng. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng 1 .KIEÅM TRA :-Cho bieát khi naøo sinh ra löïc ma saùt laên , tröôït - laøm baøi taäp 6.5 SBT 2. TOÅ CHÖÙC TÌNH HUOÁNG HOÏC TAÄP - Y/c hs quan saùt hình 7.1 oâtoâ naëng hay maùy keùo naëng - Taïi sao maùy keùo laïi chaïy ñöôïc treân ñaát meàn trôn coøn oâtoâ thì khoâng chaïy ñöôïc? Hoaït ñoäng cuûa troø Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng 2 (10 phuùt ) Hình thaønh khaùi nieäm aùp löïc - Quan saùt vaø traû lôøi : taùc duïng 1 löïc vuoâng goùc - Y/c hs quan saùt hình 7.1 SGK . cho bieát ngöôøi vaø tuû taùc vôùi maët saøn duïng leân neàn nhaø moät löïc coù phöông nhö theá naøo ? * Aùp löïc laø löïc eùp coù phöông vuoâng goùc vôùi maët - Thoâng baùo khaùi nieäm veà aùp löïc vaø y/c hs ghi vôû bò eùp -y/c hs laøm vieäc caù nhaân quan saùt hình 7.3 vaø thöïc hieän C1: Hình a) leänh C1 *Löïc cuûa maùy keùo taùc duïng leân maët ñöôøng laø löïc 14 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 ma saùt *Löïc cuûa maùy keùo taùc duïng leân khuùc goã laø löïc keùo Hình b)*Löïc cuûa ngoùn tay taùc duïng leân ñaàu ñinh ,löïc cuûa muõi ñinh taùc duïng leân goã laø aùp löïc Hoaït ñoäng 3 (15 phuùt ) ) Tìm hieåu aùp suaát phuï thuoäc vaøo nhöõng yeáu toá naøo ? Hoaït ñoäng nhoùm tieán haønh laøm thí nghieäm döôùi - Y/c hs laøm thí nghieäm theo hình 7.4SGK söï höôùng daãn cuûa GV ghi keát quaû vaøo baûng - Höôùng daãn laøm thí nghieäm vaø ghi keát quaû vaøo baûng 7.1( ñaët thanh saét hình hoäp chöõ nhaät leân chaäu caùt) Aùp löïc(F) Dieän tích (S) Ñoä luùn (h) laàn 1:ñaët 1 thanh saét naèm ngang vôùi dieän tích lôùn F2 > F 1 S2 = S 1 h2 > h1 nhaát ,ñaët theâm moät thanh saét leân thanh thöù nhaát y/c hs F3 = F 1 S3 < S 1 h3 > h1 ño ñoä luùn ôû tröôøng hôïp 1vaø 2(h1,h2 ) so saùnh F1,F2 , Keát luaän (C3) :Taùc duïng cuûa aùp löïc caøng lôùn khi S1,S2 ; h1,h2 sau ñoù hs ñieàn daáu vaøo baûng 7.1 (doøng thöù aùp löïc (1)caøng maïnh vaø dieän tích bò eùp (2) caøng 2 cuûa baûng ) nhoû laàn 2:ñaët thanh saét leân chaâu caùt vôùi dieän tích nhoû nhaát y/c hs ño ñoä luùn h3 . so saùnh F1,F3;S3,S1 ,h1,h3 Töø keát quaû thí nghieäm treân y/c hs hoaøn thaønh keát luaän ( Hoaït ñoäng 4 (10 phuùt ) Giôùi thieäu coâng thöùc tính aùp suaát -Aùp suaát laø ñoä lôùn cuûa aùp löïc leân moät ñôn vò dieän -Thoâng baùo :Ñeå xaùc ñònh taùc duïng cuûa aùp löïc leân dieän tích bò eùp tích maët bò eùp ngöôøi ta ñöa ra khaùi nieäm aùp suaát vaø y/c Trong ñoù: hs ghi vôû F - Neáu goïi p laø aùp suaát ;F laø aùp löïc ;S laø dieän tích bò eùp p P:aùp suaát ñv (N/m2) thì coâng thöùc tính aùp suaát nhö theá naøo ? S *GV : Neáu ñôn vò F laø (N);S laø (m2) thì ñôn vò cuûa p laø F :aùp löïc ñv(N) gì ? S:dieän tích maët bò eùp ñv(m2) 2 * Thoâng baùo ñôn vò cuûa aùp suaát laø N/m 2 coøn goïi laø hay 1pa = 1N/m Paxcan kí hieäu laø pa Hoaït ñoäng 5 ( 5phuùt ) vaän duïng C4 : (töï cho ví duï) - Y/c hs laøm vieäc caù nhaân traû lôøi C4 C5:Cho bieát baøi giaûi - Höôùng daãn hs toùm taét , giaûi baøi C5 F1= 340 Aùp suaát cuûa xe taêng taùc Ñeà baøi ñaõ cho bieát ñaïi löôïng naøo ? baét phaûi laøm gì ? 000N duïng leân maët ñöôøng : muoán so saùnh ñöôïc aùp suaát xe taêng vaø aùp suaát cuûa S1 =1,5m2 P1=F1/S1=340 000/1,5 oâtoâ taùc duïng leân maët ñaát naèm ngang thì ta tính ñaïi 2 F2=20 000N = 226666,6 (N/m ) löôïng naøo ? S2=250cm2 Aùp suaát cuûa oâtoâ taùc muoán tính aùp suaát cuûa xe taêng , aùp suaát cuûa oâtoâ taùc 2 =0,025m duïng leân maët ñöôøng : duïng leân maët ñaát ta caàn aùp duïng coâng thöùc naøo ? P2=F2/S2=20 000/0,025 kieåm tra laïi ñôn vò cuûa caùc ñaïi löôïng ñaõ thoáng nhaát ------------P1 = 800 000(N/m2) chöa ? =? Höôùng daãn hs ghi caùc kí hieäu cuûa caùc ñaïi löôïng cho P2=? P2 800.000 thoáng nhaát   ...?  P2  ? P1 P2=?P1 cuõng coá : P1 226667 - aùp löïc laø gì , aùp suaát laø gì ? - Neâu coâng thöùc , ñôn vò tính aùp suaát - Thu thaäp thoâng tin GV choát laïi vaø traû lôøi caâu hoûi höùôùng daãn - daën do : do GV yeâu caàu - Hoïc thuoäc phaàn ghi nhôù -Thu thaäp noäi dung GV daën doø , hoïc taäp ôû nhaø - laøm baøi taäp SBT NOÄI DUNG GHI BAÛNG : I. Aùp löïc laø gì ? *Aùp suaát laø ñoä lôùn cuûa aùp löïc leân moät ñôn vò dieän tích bò eùp * Aùp löïc laø löïc eùp coù phöông vuoâng goùc vôùi maët bò eùp 15 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 C1: Hình a) II. AÙùp suaát 1. Taùc duïng cuûa aùp löïc phuï thuoäc vaøo nhöõng yeáu toá naøo C Keát luaän (C3) :Taùc duïng cuûa aùp löïc caøng lôùn khi aùp löïc (1)caøng maïnh vaø dieän tích bò eùp (2) caøng nhoû 2. Coâng thöùc tính aùp suaát . III. Vaän duïng C5:Cho bieát F1= 340 000N S1 =1,5m2 F2=20 000N S2=250cm2 =0,025m2 P1=? ,P2=? ;P2=?P1 * coâng thöùc tính aùp suaát p  Trong ñoù: p: ø aùp suaát ñv (N/m2) F :aùp löïc ñv(N) S:dieän tích maët bò eùp ñv(m2) Hay 1pa = 1N/m2 baøi giaûi Aùp suaát cuûa xe taêngtaùc duïng leân maët ñöôøng P1=F1/S1=340 000/1,5 = 226666,6 (N/m2) Aùp suaát cuûa oâtoâ taùc duïng leân maët ñöôøng : P2=F2/S2=20 000/0,025 = 800 000(N/m2) P2/P1= / = =>P2= P1 ……………………………………………………………………………………………………………………………… 16 F S Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 Tieát 8 Baøi 8 : AÙP SUAÁT CHAÁT LOÛNG – BÌNH THOÂNG NHAU Ngaøy soaïn : Ngaøy daïy : I/ Muïc tieâu : 1) Kieán thöùc :  Moâ taû ñöôïc thí nghieäm chöùng toû söï toàn taïi cuûa aùp suaát trong loøng chaát loûng.  Vieát ñöôïc coâng thöùc tính aùp suaát chaát loûng, neâu ñöôïc teân vaø ñôn vò cuûa caùc ñaïi löôïng coù trong coâng thöùc.  Neâu ñöôïc nguyeân taéc bình thoâng nhau. 17 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 2)Kyõ Naêng : p Vaän duïng ñöôïc coâng thöùc ñeå tính aùp suaát chaát loûng, suy ra ñöôïc coâng thöùc daãn suaát h = vaø d p. d= h  Giaûi thích ñöôïc moät soá hieän töôïng thöôøng gaëp trong cuoäc soáng. 3) Thaùi ñoä :  Coù tinh thaàn hôïp taùc nhoùm, coù yù thöùc giöõ gìn veä sinh moâi tröôøng, taùc phong khoa hoïc, caån thaän. II/ Chuaån bò : Moãi nhoùm hoïc sinh coù : 1 bình truï coù loã ôû ñaùy vaø hai beân hoâng bòt baèng maøng cao su, 1 oáng hình truï vaø moät naép taùch rôøi coù buoäc daây, moät bình thoâng nhau. Giaùo vieân coù moät khoái chöõ nhaät naëng vaø 2 taám bìa cöùng. III/ Toå chöùc hoaït ñoäng 1 .Kieåm tra :- Aùp löïc laø gì ?cho ví duï veà aùp löïc. -Aùp suaát laø gì ? vieát coâng thöùc , noùi roõ ñôn vò cuûa caùc ñaïi löôïng trong coâng thöùc 2. Toå chöùc tình huoáng hoïc taäp - Y/c hs quan saùt hình 8.1 . Hoûi taïi sao khi laën saâu ngöôøi thôï laën phaûi maëc aùo chòu aùp suaát lôùn ? = > Baøi môùi Hoaït ñoäng cuûa troø Trôï giuùp cuûa GV Hoaït ñoäng 2 ( phuùt ) Tìm hieåu veà aùp suaát chaát loûng leân ñaùy bình vaø thaønh bình - Döï ñoaùn hieän töôïng - Giôùi thieâu muïc ñích cuûa thí nghieäm 1 - hoaït ñoâng nhoùm tieán haønh laøm thí nghieäm , quan - y/c hs döï ñoaùn hieän töôïng xaûy ra khi ñoå saùt hieän töôïng xaõy ra ;C1 :caùc maøng cao su bieán nöôùc vaøo bình daïng , chöùng toû chaát loûng gaây ra aùp suaát leân ñaùy - y/c hs laøm thí nghieäm theo hình 8.3 SGK bình vaø thaønh bình - Caên cuù vaøo hieän töôïng xaûy ra trong thí C2: Chaát loûng gaây ra aùp suaát theo moïi phöông . nghieäm y/c hs traû lôøi caâu C1 vaø C2 Hoaït ñoäng 3 ( phuùt ) Tìm hieåu veà chaát loûng taùc duïng leân caùc vaät ôû trong long chaát loûng - Laøm thí nghieäm , quan saùt hieän töôïng , traû lôøi C3 - Chaát loûng coù gaây ra aùp suaát trong loøng C3:Chaát loûng gaây ra aùp suaát theo moïi phöông leânø noù khoâng? caùc vaät ôû trong loøng noù -Y/c hs hoaït ñoäng nhoùm tieán haønh laøm thí Keát luaän C4 :Chaát loûng khoâng chæ gaây aùp suaát leân nghieäm , quan saùt hieän töôïng vaø traû lôøi C3 (1) ñaùy bình maø caû (2) thaønh bình vaø caùc vaät ôû (3) Choát laïi: Chaát loûng gaây aùp suaát theo moïi phöông leân ñaùy bình thaønh bình vaø caùc trong loøng chaát loûng chaát ôû trong noù - y/c hs hoaøn thaønh phaàn keát luaän C4 ñieàn töø thích hôïp vaøo choå troáng - GV choát laïi vaán ñeà ñaët ra ôû ñaàu baøi Hoaït ñoäng 4 ( phuùt ) Xaây döïng coâng thöùc tính aùp suaát chaát loûng Chöùng minh aùp suaát cuûa chaát loûng : - y/c hs duøng coâng thöùc p=F/S ñeå chöùng Giaû söû khoái chaát loûng hình truï minh coâng thöùc aùp suaùt chaát loûng S: Dieän tích ñaùy -Höôùng daãn : H:chieàu cao cuûa coät chaát loûng + xeùt moät khoái chaát loûng hình truï coù ñieän ’ ’ Goïi :P :troïng löôïng cuûa chaát loûng (P =F) tích ñaùy laø S, chieàu cao ï laø h Töø coâng thöùc tính troïng löôïng rieâng ta coù +Goïi P’laø troïng löôïng cuûa chaát loûng (P’=F)aùp löïc  18 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 + Theo coâng thöùc tính troïng löôïng rieâng d=P’/V=>P’=d.V +maø theå tích V=S.h + Haõy chöùng minh P=d.h - y/c nhaéc laïi coâng thöùc vaø neâu roõ ñôn vò cuûa caùc ñaïi löôïng trong coâng thöùc - Töø coâng thöùc P=d.h thoâng baùo cho hs ôû cuøng moät ñoä saâu trong loûng chaát loûng ñeàu chòu moät aùp suaát nhö nhau . Hoaït ñoäng 5 ( phuùt ) Tìm hieåu nguyeân taéc hoaït ñoäng cuûa bình thoâng nhau C5: a. PA>PB ; b.PA p1=d.h1=10 000.0,8=8000(N/m2) C8:Aám nöôùc thöù nhaát . Vì voøi cao hôn C9:Hoaït ñoäng döïa treân nguyeân taêù¨c bình thoâng nhau ,khi nöôùc ôû bình A daâng leân thì coät nöôùc ôû oáng B daâng leân baèng möïc nöôùc trong bình A NOÄI DUNG GHI BAÛNG : P' d   P '  d .V , maø theå tích cuûa khoái chaát loûng V V  d .h  p '  d .S .h thay giaù trò P’ vaøo F trong coâng thöùc tính aùp suaát cuaû chaát raén ta coù F d .S .h p   d .h S S Vaäy coâng thöùc aùp suaát cuûa chaát loûng laø : p  d .h 19 Trêng THCS Ngäc Liªn Gi¸o ¸n: VËt lÝ 8 I . Söï toàn taïi cuûa aùp suaát trong long chaát loûng 1. Thí nghieäm 1 C1 :Caùc maøng cao su bieán daïng, chöùng toû chaát loûng gaây ra aùp suaát leân ñaùy bình vaø thaønh bình C2: Chaát loûng gaây ra aùp suaát theo moïi phöông . 2. Thí nghieäm 2 C3:Chaát loûng gaây aùp suaát theo moïi phöông leân caùc vaät ôû trong long noù 3. Keát luaän : Keát luaän: Chaát loûng khoâng chæ gaây aùp suaát leân (1) ñaùy bình maø caû (2) thaønh bình vaø caùc vaät ôû (3) trongloøng chaát loûng II. Coâng thöùc aùp suaát cuûa chaát loûng laø : P= d.h P: aùp suaát ôû ñaùy coät chaát loûng d: troïng löôïng rieâng cuûa chaát loûng h: chieàu cao cuûa coät chaát loûng C5: a. PA>PB ; b.PA p1=d.h1=10 000.0,8=8000(N/m2) C8:Aám nöôùc thöù nhaát . Vì voøi cao hôn C9:Hoaït ñoäng döïa treân nguyeân taêù¨c bình thoâng nhau ,khi nöôùc ôû bình A daâng leân thì coät nöôùc ôû oáng B daâng leân baèng möïc nöôùc trong bình A AÙP SUAÁT KHÍ QUYEÅN Baøi 9 : Ngaøy soaïn Ngaøy daïy : I/ Muïc tieâu : 20
- Xem thêm -