Tổ chức công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm ở công ty cầu 14

  • Số trang: 69 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 12 |
  • Lượt tải: 0
hoanggiang80

Đã đăng 24000 tài liệu

Mô tả:

Lêi më ®Çu Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, ®Êt níc ta ®ang chuyÓn m×nh ho¹t ®éng theo c¬ chÕ míi. Cïng víi chÝnh s¸ch më cña cña §¶ng vµ Nhµ níc bé mÆt cña ®Êt níc ta thay ®æi tõng ngµy, tõng giê bíc ®Çu gÆt h¸i ®îc nh÷ng thµnh tùu ®¸ng kÓ. Trong sù thay ®æi nµy, mét phÇn ®ãng gãp kh«ng nhá ph¶i kÓ ®Õn sù phÊn ®Êu nç lùc cña nghµnh c«ng nghiÖp then chèt nãi chung vµ nghµnh giao th«ng vËn t¶i nãi riªng. Trong nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ trêng, mäi doanh nghiÖp nhµ níc hay doanh nghiÖp t nh©n ®Òu ph¶i tù chñ vµ chÞu tr¸ch nhiÖm ®èi víi toµn bé ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña m×nh. §iÓm næi bËt vµ quan träng nhÊt lµ quyÒn tù chñ vµ chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ tµi chÝnh cña doanh nghiÖp trong ®iÒu kiÖn Nhµ níc xo¸ bá c¬ chÕ bao cÊp. Lµ mét doanh nghiÖp Nhµ níc mang tÝnh chÊt doanh nghiÖp s¶n xuÊt kinh doanh thuéc Tæng c«ng ty XDCT GT1 c«ng ty CÇu 14 ®· v÷ng m¹nh ®i lªn cïng bÒ dµy kinh nghiÖm vµ nh÷ng thµnh tùu ®¹t ®îc ®Æt biÖt lµ trong bíc chuyÓn ®æi theo c¬ chÕ thÞ trêng. C«ng ty ®· tån t¹i vµ ph¸t triÓn trong mèi quan hÖ g¾n bã h÷u c¬ víi c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c. Trong qu¸ tr×nh thùc tËp t¹i C«ng ty cÇu 14 víi sù gióp ®ì cña c¸c c¸n bé kÕ to¸n ®· gióp em t×m hiÕu c¸c vÊn ®Ò tµi chÝnh, tæ chøc h¹ch to¸n kÕ to¸n còng nh lµ ph©n tÝch c¸c ho¹t ®éng kinh doanh cña C«ng ty. Do ®ã em ®· lùa chän ®Ò tµi" Tæ chøc c«ng t¸c tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm ë c«ng ty cÇu 14" Trong b¸o c¸o thùc tËp tèt nghiÖp em xin tr×nh bµy c¸c néi dung sau: PhÇn I : T×nh h×nh chung vÒ c«ng ty PhÇn II : c¬ së lý luËn vµ thùc tr¹ng c«ng t¸c tÝnh gi¸ thµnh cña c«ng ty. PhÇn III : Mét sè ý kiÕn hoµn thiÖn c«ng t¸c h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. KÕt luËn 1 PhÇn I T×nh h×nh chung cña c«ng ty cÇu 14 Tõ c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ quan liªu bao cÊp chuyÓn sang c¬ chÕ thÞ trêng, c¸c doanh nghiÖp thùc sù ®îc "cëi trãi". Doanh nghiÖp nhµ níc (DNNN)cïng víi c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp kh¸c ®· cã ®îc quyÒn tù chñ vÒ nhiÒu mÆt: tù chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ ®Çu vµo vµ ®Çu ra trong s¶n xuÊt kinh doanh, tù quyÕt ®Þnh vÒ lo¹i h×nh s¶n phÈm.... Tuy nhiªn cïng víi nh÷ng thuËn lîi trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng, nh÷ng khã kh¨n bÊt lîi còng ®· n¶y sinh. C¸c doanh nghiÖp kh«ng chØ cã nh÷ng thêi c¬ lín mµ cßn cã nh÷ng th¸ch thøc lín trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Trong thêi kú ®æi míi cã nhiÒu doanh nghiÖp bÞ ®¸nh b¹iv× kh«ng thÝch øng ®îc, kh«ng cã nh÷ng bíc chuyÓn ®æi phï hîp víi nÒn kinh tÕ míi. Bªn c¹nh ®ã còng cã kh«ng Ýt nh÷ng DNNN ®· t×m ®îc ph¬ng híng ®óng vît qua nh÷ng thö th¸ch kh¾c nghiÖt cña kinh tÕ thÞ trêng ®øng v÷ng trªn thÞ trêng vµ cã xu híng ngµy cµng ph¸t triÓn m¹nh. C«ng ty cÇu 14 lµ mét trong nh÷ng doanh nghiÖp ®· lµm ®îc ®iÒu ®ã. I.. §Æc ®iÓm s¶n xuÊt kinh doanh vµ ®Æc ®iÓm cña c«ng t¸c kÕ to¸n 1. §Æc ®iÓm ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh 1.1 Qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn Ra ®êi vµo ®óng thêi kú quyÕt liÖt nhÊt cña chiÕn tranh ph¸ ho¹i miÒn B¾c cña ®Õ quèc Mü theo quyÕt ®Þnh sè 204/Q§-TCCB/N§ ngµy 22/5/1972, C«ng ty cÇu 14 ®· tr¶i qua nhiÒu thö th¸ch cña tõng giai ®o¹n c¸ch m¹ng. NhiÖm vô chñ yÕu cña C«ng ty thêi kú ®Çu lµ cøu ch÷a kh«i phôc c¸c cÇu ®êng s¾t, ®êng bé ®¶m b¶o giao th«ng th«ng suèt trong mäi t×nh huèng gãp phÇn thùc hiÖn ®¾c lùc cho chi viÖn chiÕn trêng miÒn Nam, ®¶m b¶o m¹ch m¸u giao th«ng miÒn B¾c. Hoµ b×nh lËp l¹i, lùc lîng cña C«ng ty l¹i b¾t tay vµo kh«i phôc vµ x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng gãp phÇn t¸i thiÕt ®Êt níc. Tõ nh÷ng n¨m 1980 trë l¹i ®©y, ®Æc biÖt lµ tõ thêi kú ®æi míi(1986- 2001) C«ng ty cÇu 14 ®· chuyÓn biÕn m¹nh mÏ tõ chÕ ®é bao cÊp sang chÕ ®é h¹ch to¸n kinh doanh víi ph¬ng ch©m tù trang tr¶i tiÕn tíi ®ñ søc c¹nh tranh trªn thÞ trêng trong níc vµ v¬n ra thÞ trêng quèc tÕ. C«ng ty ®· tham gia x©y dùng ®ñ lo¹i kiÓu cÇu tõ ®¬n gi¶n ®Õn phøc t¹p nhiÒu c«ng tr×nh kü thuËt cao, c«ng nghÖ thiÕt bÞ hiÖn ®¹i. Cho ®Õn nay C«ng ty vÉn chñ tr¬ng s¶n xuÊt thi c«ng chÝnh lµ cÇu ngoµi ra cßn më réng mét sè lÜnh vùc kh¸c nh c¶ng... ®Ó t¹o viÖc lµm vµ t¨ng thu nhËp cho c«ng nh©n. §Õn n¨m 2002, C«ng ty ®· tham gia thi c«ng c¸c c«ng tr×nh nh cÇu T©n §Ö, cÇu Phè Míi, cÇu §µ R»ng, cÇu Phñ Lý.... Víi nh÷ng thµnh tùu ®· ®¹t ®îc C«ng ty cÇu 14 vinh dù ®îc §¶ng, Nhµ níc, ChÝnh phñ tÆng thëng nhiÒu phÇn thëng cao quý: Hu©n ch¬ng §éc lËp h¹ng ba, Hu©n ch¬ng Lao §éng h¹ng nhÊt.... vµ th¸ng 7/1998 c«ng ty ®· ®îc tÆng thëng danh hiÖu"Anh hïng lao ®éng" cña Chñ tÞch níc. 2 1.2. T×nh h×nh s¶n xuÊt kinh doanh vµ t×nh h×nh tµi chÝnh cña C«ng ty cÇu 14. §îc thµnh lËp víi sè vèn ®iÒu lÖ lµ 5113 triÖu ®ång, qua h¬n 30 n¨m h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn C«ng ty cÇu 14 ®· kh«ng ngõng t×m kiÕm ®êng híng ®óng ®¾n ph¸t triÓn s¶n xuÊt, ®¹t ®îc nh÷ng bíc tiÕn ®¸ng kÓ vÒ mäi mÆt: N¨m 2001 gi¸ trÞ s¶n lîng thùc hiÖn cña C«ng ty lµ 137000 triÖu ®ång. C«ng ty ®Æt ra kÕ ho¹ch tæng gi¸ trÞ s¶n xuÊt n¨m 2002 lµ 172525 triÖu ®ång. Trong n¨m 2002 C«ng ty ®· tiÕn hµnh thi c«ng 20 c«ng tr×nh víi tæng gi¸ trÞ s¶n lîng thùc hiÖn lµ 175000 triÖu ®ång. Nh vËy C«ng ty ®· thùc hiÖn vît møc kÕ ho¹ch gi¸ trÞ s¶n lîng n¨m 2002 lµ 1,5% vµ gi¸ trÞ s¶n lîng t¨ng h¬n so víi n¨m 2001 lµ 27,7%... Gi¸ trÞ s¶n lîng t¨ng biÓu hiÖn cña viÖc t¨ng quy m« s¶n xuÊt lµm cho kÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty còng t¨ng lªn ®ång thêi C«ng ty còng lu«n thùc hiÖn tèt nghÜa vô víi NSNN. T×nh h×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty cÇu 14 ®îc biÓu hiÖn qua mét sè chØ tiªu c¬ b¶n trÝch b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña C«ng ty n¨m 2002 B¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña C«ng ty n¨m 2002 1. S¶n lîng s¶n phÈm chñ yÕu 2. Tæng doanh thu 3. Tæng chi phÝ hîp lÝ 4. Tæng l·i(+), lç(-) 5. Tæng lîi tøc sau thuÕ thu nhËp 131.132.996.000 131.132.996.000 127.127.996.000 4.005.000.000 3.992.093.000 T×nh h×nh thùc hiÖn nghÜa vô víi ng©n s¸ch Nhµ níc: - Nép ng©n s¸ch nhµ níc : 250.000.000 - C¸c kho¶n thuÕ ph¶i nép : 7.714.957.256 - C¸c kho¶n thuÕ ®· nép trong kú: 7.464.957.256 S¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty kh«ng nh÷ng ®îc n©ng cao vÒ lîng mµ cßn n©ng cao vÒ chÊt. Do ®ã C«ng ty ngµy cµng ph¸t triÓn, ®êi sèng c¸n bé trong C«ng ty ngµy cµng ®îc c¶i thiÖn. T×nh h×nh thu nhËp cña c«ng nh©n viªn ChØ tiªu 1. Tæng thu nhËp 2. Tæng quü l¬ng 3. Thu nhËp kh¸c 4. TiÒn l¬ng b×nh qu©n ngêi/ th¸ng 5. Thu nhËp b×nh qu©n ngêi/ th¸ng N¨m 2001 13.974.810.000 12.918.750.000 1.056.600.000 995.000 1.035.000 N¨m 2002 15.672.840.000 13.591.104.000 2.081.736.000 1.136.000 1.310.000 3 Qua b¶ng trªn ta cã thÓ thÊy : Tæng quü l¬ng t¨ng 672.354.000®, thu nhËp kh¸c t¨ng 1.025.136.000® lµm cho tæng thu nhËp cña C«ng ty n¨m 2002 t¨ng so víi n¨m 2001 lµ 1.698.030.000®( t¬ng øng t¨ng 12,2%). Do ®ã thu nhËp b×nh qu©n 1 ngêi/ th¸ng n¨m 2002 t¨ng 26,54% so víi n¨m 2001. TiÒn l¬ng t¨ng lµ yÕu tè quan träng gióp ngêi lao ®éng yªn t©m c«ng t¸c, tin tëng vµo sù ph¸t triÓn cña C«ng ty tõ ®ã h¨ng say nhiÖt t×nh, s¸ng t¹o trong lao ®éng, n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng, c¶i tiÕn m¸y mãc .... §¹t ®îc nh÷ng thµnh qu¶ trªn lµ do C«ng ty lu«n quan t©m ®Õn mäi mÆt cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt:  C«ng ty thùc hiÖn qu¶n lý vµ x©y dùng kÕ ho¹ch ho¹t ®éng tµi chÝnh hµng th¸ng, hµng quý s¸t víi thùc tÕ, kÕ ho¹ch s¶n xuÊt lu«n kÞp thêi theo c¸c biÕn ®éng trong s¶n xuÊt kinh doanh, lu«n b¶o toµn ph¸t triÓn vèn ®¶m b¶o æn ®Þnh tµi chÝnh. Theo sè liÖu tõ b¶ng c©n ®èi kÕ to¸n n¨m 2001: Tæng sè vèn cña C«ng ty lµ 219.443.162.308® trong ®ã vèn chñ së h÷u lµ 22.546.325.738®. vËy tØ suÊt tù tµi trî cña C«ng ty ®îc x¸c ®Þnh : Tû suÊt tù tµi trî = = Nguån vèn chñ së h÷u Tæng nguån vèn 22.546.325.738 = 0,1 219.443.162.308 Kh¶ n¨ng tù tµi trî cña C«ng ty cßn nhiÒu h¹n chÕ. Tuy nhiªn ®iÒu nµy kh«ng chØ lµ vÊn ®Ò cña C«ng ty cÇu 14 mµ lµ vÊn ®Ò cña tÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp x©y l¾p bëi tÝnh chÊt, ®Æc ®iÓm s¶n phÈm x©y l¾p lµ ®¬n chiÕc, kÕt cÊu kü thuËt phøc t¹p vµ ®ßi hái vèn ®Çu t lín. V× vËy c¸c doanh nghiÖp x©y l¾p nãi chung vµ C«ng ty cÇu 14 nãi riªng sö dông vèn vay lµ chñ yÕu trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña m×nh. §iÒu ®¸ng chó ý lµ C«ng ty ®· huy ®éng vèn vay hîp lý, ®¹t hiÖu qu¶ cao, kh«ng l¹m dông vèn vay, tr¶ l·i vay ®óng quy ®Þnh, kh«ng ®Ó kho¶n vay qu¸ h¹n tr¶ do ®ã C«ng ty lu«n cã ®îc sù tÝn nhiÖm cña c¸c ng©n hµng  §èi víi vÊn ®Ò lao ®éng: C«ng ty cã ®éi ngò c«ng nh©n cã tr×nh ®é chuyªn m«n t¬ng ®èi cao, c«ng ty lu«n cã chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch c¸n bé c«ng nh©n viªn häc tËp n©ng cao tr×nh ®é.  C«ng ty cßn tiÕn hµnh ®Çu t m¸y mãc thiÕt bÞ phôc vô thi c«ng, qu¶n lý chÆt chÏ vÒ nguyªn vËt liÖu, kü thuËt trong thi c«ng, t×m kiÕm më réng thÞ trêng.  Ngoµi ra nh÷ng bíc tiÕn ®¹t ®îc cña C«ng ty kh«ng thÓ thiÕu sù ®ãng gãp cña bé m¸y qu¶n lý ®îc tæ chøc mét c¸ch khoa häc hîp lý theo m« h×nh trùc tuyÕn chøc n¨ng: 4 S¬ ®å bé m¸y tæ chøc qu¶n lý cña C«ng ty cÇu 14 Gi¸m ®èc Phã gi¸m ®èc néi chÝnh- tæ chøc Phã gi¸m ®èc kÕ ho¹ch- kinh doanh Phã gi¸m ®èc kü thuËt thi c«ng Phã gi¸m ®èc thiÕt bÞ c«ng nghÖ §éi cÇu 1 Phßng kü thuËt- thi c«ng Phßng kÕ ho¹ch Khèi thi c«ng, x©y dùng §éi cÇu 2 §éi cÇu 3 §éi cÇu 4 Phßng m¸y- thiÕt bÞ §éi cÇu 5 Phßng tæ chøc- lao ®éng Phßng kÕ to¸n- tµi chÝnh §éi cÇu 6 §éi cÇu 7 Khèi §éi thi c«ng c¬ giíi c¬ giíi, Phßng hµnh chÝnh -qu¶n trÞ Gi¸m ®èc : Lµ ngêi thay mÆt cho nhµvËn níc qu¶n lý C«ng §éityxe®ång m¸y thêi t¶i, c¬nhiÖm tríc Nhµ níc vµ cÊp ®¹i diÖn cho toµn thÓ CBCNV C«ng ty chÞu tr¸ch khÝ trªn vÒ mäi mÆt ho¹t ®éng cña C«ng ty Xëng c¬ khÝ XD PG§ kü thuËt - thi c«ng : Gióp ®ì gi¸m ®èc trùc tiÕp gi¶i quyÕt c¸c c«ng t¸c thuéc lÜnh vùc s¶n xuÊt, chØ ®¹o ®iÒu hµnh s¶n xuÊt. PG§ thiÕt bÞ- c«ng nghÖ : Gióp gi¸m ®èc trong viÖc qu¶n lý c¸c vÊn ®Ò vÒ mua s¾m,cung øng, bè trÝ, s¾p xÕp m¸y mãc thiÕt bÞ, vËt t toµn C«ng ty. PG§ néi chÝnh- tæ chøc : Phô tr¸ch c¸c vÊn ®Ò vÒ ®êi sèng cña c¸n bé c«ng nh©n viªn... 5 PG§ kÕ ho¹ch kinh doanh : §îc ph©n c«ng phô tr¸ch gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò nh lËp kÕ ho¹ch ph¬ng híng kinh doanh cña toµn C«ng ty, kiÓm tra viÖc thùc hiÖn kÕ ho¹ch s¶n xuÊt kinh doanh... Phßng kü thuËt- thi c«ng : LËp theo dâi, ®¸nh gi¸ viÖc thi c«ng cña c¸c c«ng tr×nh. Phßng kÕ ho¹ch : Tham mu cho gi¸m ®èc trong c¸c lÜnh vùc kÕ ho¹ch ho¸ s¶n xuÊt kinh doanh cña C«ng ty còng nh cña tõng c«ng tr×nh, tõng ®éi thi c«ng. Phßng vËt t : Thùc hiÖn viÖc mua s¾m cung øng vµ theo dâi viÖc sö dông vËt t cña c¸c ®¬n vÞ. Phßng m¸y thiÕt bÞ : §Ó ra c¸c biÖn ph¸p vµ thùc hiÖn viÖc ®Çu t söa ch÷a m¸y mãc thiÕt bÞ, kiÓm tra chÊt lîng, c«ng suÊt cña m¸y... Phßng kÕ to¸n- tµi chÝnh : Tè chøc h¹ch to¸n kinh tÕ toµn doanh nghiÖp, x©y dùng kÕ ho¹ch thu chi,thùc hiÖn nghÜa vô víi ng©n s¸ch, x¸c ®Þnh gi¸ thµnh c«ng tr×nh,lËp b¸o c¸o quyÕt to¸n s¶n xuÊt kinh doanh. Phßng hµnh chÝnh qu¶n trÞ : Phô tr¸ch c¸c vÊn ®Ò vÒ ®êi sèng, nhµ ë cña CBCNV, tiÕp nhËn chuyÓn giao c¸c giÊy tê v¨n b¶n... Khèi thi c«ng x©y dùng : ChÞu tr¸ch nhiÖm trùc tiÕp thi c«ng c¸c c«ng tr×nh, thùc hiªn b¸o c¸o t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch s¶n xuÊt, t×nh h×nh chi thu vÒ C«ng ty. Khèi c¬ giíi, vËn t¶i, c¬ khÝ : Phôc vô cho qu¸ tr×nh thi c«ng t¹i c¸c c«ng tr×nh, trùc tiÕp vËn hµnh m¸y mãc, s¶n xuÊt ra c¸c s¶n phÈm c¬ khÝ. 1.3. Ph¬ng híng, nhiÖm vô s¶n xuÊt cña c«ng ty Ph¬ng híng cña C«ng ty: Gi÷ v÷ng vµ ph¸t huy néi lùc ®Ó ph¸t triÓn kinh doanh, kÕt hîp hµi hoµ gi÷a ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh víi gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò: thu nhËp, nhµ ë, ®êi sèng CBCNV, t¨ng cêng quan hÖ më réng hîp t¸c liªn doanh víi c¸c ®¬n vÞ trong, ngoµi ngµnh vµ quèc tÕ tÝch cùc t×m kiÕm më réng thÞ trêng... NhiÖm vô: Cïng víi viÖc ®a ra c¸c nhiÖm vô chung nh kiÓm so¸t, kiÓm tra mäi mÆt ho¹t ®éng, khen thëng kÞp thêi víi nh÷ng c¸ nh©n, tËp thÓ cã thµnh tÝch xuÊt s¾c, n©ng cao n¨ng lùc cña hÖ thèng ®iÒu hµnh... C«ng ty cßn cã c¸c nhiÖm vô hÕt søc cô thÓ thÓ hiÖn qua viÖc thùc hiÖn môc tiªu kinh tÕ héi tõng n¨m.  Môc tiªu kinh tÕ x· héi n¨m 2002 1. Tæng gi¸ trÞ s¶n lîng : 187 tû ®ång 2. Sè lîng c«ng tr×nh thùc hiÖn : 21 c«ng tr×nh 3. Sè lîng c«ng tr×nh hoµn thµnh: 6 c«ng tr×nh 4. Tæng doanh thu 144 tû ®ång = 80% gi¸ trÞ tæng s¶n lîng 5. Lîi nhuËn tríc thuÕ: 4,2 tû ®ång 6. Lîi nhuËn sau thuÕ: 3,15 tû ®ång 7. Hoµn thµnh nghÜa vô víi ng©n s¸ch, cÊp trªn vµ ®Þa ph¬ng: 6 - ThuÕ VAT : 7,2 tû ®ång - ThuÕ thu nhËp : 1,05 tû ®ång - ThuÕ vèn : 0,123 tû ®ång - BHXH : 1,246 tû ®ång - BHYT : 0,125 tû ®ång B¶o ®¶m viÖc lµm thêng xuyªn liªn tôc cho ngêi lao ®éng víi møc thu nhËp b×nh qu©n t¨ng tõ 5 - 8% so víi n¨m tríc . H¹ch to¸n kÕ to¸n lµ mét trong nh÷ng c«ng cô ®Ó qu¶n lý doanh nghiÖp, muèn cho viÖc qu¶n lý doanh nghiÖp ®¹t kÕt qu¶ cao th× qu¸ tr×nh h¹ch to¸n, tæ chøc c«ng t¸c kÕ to¸n ph¶i thùc sù phï hîp víi ®Æc ®iÓm, t×nh h×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. 2. §Æc ®iÓm c«ng t¸c kÕ to¸n t¹i c«ng ty cÇu 14 2.1. Chøc n¨ng, nhiÖm vô cña kÕ to¸n - H¹ch to¸n kÕt qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, cung cÊp kÞp thêi ®Çy ®ñ chÝnh x¸c mäi th«ng tin vÒ ho¹t ®éng kinh tÕ tµi chÝnh doanh nghiÖp. - Theo dâi qu¶n lý toµn bé tµi s¶n, vèn, tham mu cho gi¸m ®èc vÒ viÖc khai th¸c sö dông nguån tµi s¶n hîp lý nh»m phôc vô ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ®¹t hiÖu qu¶ cao. Cung øng tiÒn vèn ®Çy ®ñ kÞp thêi cho mäi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp, tÝnh to¸n, ®iÒu tiÕt sö dông vµ huy ®éng vèn phôc vô víi hiÖu qu¶ kinh tÕ cao. - KiÓm tra gi¸m s¸t viÖc thùc hiÖn chÕ ®é, chÝnh s¸ch ®èi víi ngêi lao ®éng vÒ tiÒn l¬ng, thëng,BHXH vµ c¸c chÕ ®é x· héi kh¸c . - §èi chiÕu tÝnh to¸n vµ triÖt ®Ó chÊp hµnh c¸c nghi· vô víi NSNN - Thùc hiÖn c¸c chÕ ®é b¸o c¸o tµi chÝnh theo luËt ®Þnh mét c¸ch ®Çy ®ñ vµ kÞp thêi. - ChÞu tr¸ch nhiÖm tríc ban gi¸m ®èc, c¬ quan chñ qu¶n, c¬ quan qu¶n lý cÊp trªn vÒ sè liÖu b¸o c¸o. 2.2. Tæ chøc bé m¸y kÕ to¸n Do ®Æc ®iÓm nghµnh nghÒ s¶n xuÊt diÔn ra trªn ®Þa bµn réng nªn C«ng ty cÇu 14 tæ chøc bé m¸y kÕ to¸n theo h×nh thøc tËp trung,nghÜa lµ toµn bé c«ng t¸c kÕ to¸n cña C«ng ty ®îc lµm tËp trung trªn phßng kÕ to¸n tõ kh©u xö lý chøng tõ, ghi sæ s¸ch kÕ to¸n chi tiÕt, sæ kÕ to¸n tæng hîp ®Õn lËp b¸o c¸o kÕ to¸n vµ ph©n tÝch th«ng tin kÕ to¸n. Bªn c¹nh ®ã ë mçi ®¬n vÞ s¶n xuÊt ®îc bè trÝ mét nh©n viªn thèng kª víi nhiÖm vô: thèng kª t×nh h×nh hiÖn cã vµ sù biÕn ®éng cña toµn bé tµi s¶n cña ®¬n vÞ m×nh vÒ mÆt sè lîng ®Ó phôc vô cho c«ng t¸c kÕ to¸n vµ qu¶n lý kinh tÕ cña C«ng ty, cuèi th¸ng göi c¸c b¸o c¸o vÒ phßng kÕ to¸n cña C«ng ty. Phßng kÕ to¸n cña C«ng ty cÇu 14 gåm 9 ngêi vµ ®îc tæ chøc nh sau: S¬ ®å bé m¸y kÕ to¸n c«ng ty cÇu 14 7 KÕ to¸n trëng (Trëng phßng) Phã KTTrëng kiªm kÕ to¸n ng©n hµng doanh thu KÕ to¸n tæng hîp KÕ to¸n t¹m øng KÕ to¸n l ¬ng vµ BHXH - KÕ to¸n trëng : Lµ ngêi ®îc cÊp Phã KTTrëng kiªm kÕ to¸n c«ng nî thanh to¸n néi bé KÕ to¸n KÕ to¸n NVL, NS, tiÒn Thñ quü CCDC mÆt trªn bæ nhiÖm, phô tr¸ch chung, chÞu tr¸ch nhiÖm híng dÉn, chØ ®¹o c«ng t¸c tæ chøc vµ h¹ch to¸n kÕ to¸n, tæ chøc lËp b¸o c¸o theo yªu cÇu qu¶n lý, ph©n c«ng c«ng viÖc cho tõng thµnh viªn ®ång thêi chÞu tr¸ch nhiÖm tríc gi¸m ®èc cÊp trªn vµ Nhµ níc vÒ th«ng tin kÕ to¸n cung cÊp. - Phã kÕ to¸n trëng kiªm kÕ to¸n ng©n hµng doanh thu : theo dâi c¸c kho¶n tiÒn göi ng©n hµng, c¸c kho¶n tiÒn vay nh vay ng¾n h¹n, vay dµi h¹n, l·i suÊt tiÒn vay, c¸c kho¶n vay ®Õn h¹n tr¶...®Ó ®¶m b¶o huy ®éng vèn ®Çy ®ñ, kÞp thêi, theo dâi tÝnh to¸n c¸c kho¶n doanh thu nhËn ®îc cña C«ng ty, cïng víi kÕ to¸n trëng phô tr¸ch c¸c c«ng viÖc chung cña phßng. - Phã kÕ to¸n trëng kiªm kÕ to¸n c«ng nî, thanh to¸n néi bé : Tham gia viÖc qu¶n lý, ph©n c«ng c«ng viÖc, gi¸m s¸t c«ng viÖc cña phßng, qu¶n lý vÒ c«ng nî víi kh¸ch hµng, thanh to¸n víi nhµ cung cÊp vµ ngêi mua c«ng tr×nh. - KÕ to¸n tæng hîp : Lµ ngêi tæng hîp sè liÖu tõ phÇn hµnh kÕ to¸n chi tiÕt, tËp hîp c¸c chi phÝ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm, lËp b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña C«ng ty. - KÕ to¸n t¹m øng : Theo dâi c¸c kho¶n t¹m øng cña C«ng ty cho c¸c ®éi s¶n xuÊt, c¸c kho¶n gi¶m trõ nî cho c¸c ®éi. - KÕ to¸n l¬ng vµ BHXH: Theo dâi c¸c kho¶n tÝnh l¬ng, lËp b¶ng tÝnh l¬ng, gi¸m s¸t viÖc tr¶ l¬ng cho CBCNV, thùc hiÖn viÖc trÝch BHXH, h¹ch to¸n l¬ng , BHXH. - KÕ to¸n nguyªn vËt liÖu, c«ng cô, dông cô : theo dâi t×nh h×nh nhËp xuÊt tån cña nguyªn vËt liÖu,c«ng cô dông cô, tËp hîp chi phÝ nguyªn vËt liÖu, c«ng cô dông cô cho tõng c«ng tr×nh ®Ó lµm c¬ së tÝnh gi¸ thµnh. - KÕ to¸n ng©n s¸ch vµ tiÒn mÆt : Thùc hiÖn viÖc kª khai tÝnh thuÕ, theo dâi t×nh h×nh thùc hiÖn nghÜa vô víi ng©n s¸ch Nhµ níc cña C«ng ty, tËp hîp ghi chÐp c¸c sæ chi,thu tiÒn mÆt. - Thñ quü : Trùc tiÕp gi¸m s¸t sù biÕn ®éng cña tiÒn mÆt t¹i kÐt, thùc hiÖn c¸c giao dÞch vÒ tiÒn mÆt, tiÒn thanh to¸n l¬ng cho CBCNV. 8 Cïng víi viÖc quy ®Þnh cô thÓ ph¹m vi, tr¸ch nhiÖm cña tõng nh©n viªn kÕ to¸n, kÕ to¸n trëng cßn quy ®Þnh râ c¸ch ghi chÐp lu gi÷ chøng tõ, sæ s¸ch kÕ to¸n, tr×nh tù thêi gian cña tõng néi dung c«ng viÖc, lu«n cã sù kiÓm tra phèi hîp lÉn nhau gi÷a c¸c kÕ to¸n phÇn hµnh, gi÷a kÕ to¸n trëng víi kÕ to¸n viªn. 2.3. H×nh thøc ghi sæ kÕ to¸n C«ng ty cÇu 14 ¸p dông h×nh thøc tæ chøc sæ kÕ to¸n lµ h×nh thøc nhËt kÝ chung. MÆc dï víi h×nh thøc ghi sæ nµy, khèi lîng ghi chÐp hµng ngµy lµ rÊt lín nhng viÖc ghi chÐp l¹i ®¬n gi¶n dÔ thùc hiÖn. H¬n n÷a víi viÖc ghi chÐp hµng ngµy kh«ng nh÷ng gióp cho viÖc kiÓm tra, ®èi chiÕu sè liÖu ®îc dÔ dµng mµ cßn cã nhiÒu thuËn lîi khi sö dông m¸y tÝnh trong xö lý th«ng tin kÕ to¸n trªn sæ s¸ch. 9 S¬ ®å ghi sæ theo h×nhChøng thøc sætõkÕ to¸n nhËt ký chung: Sæ quü c¸c nhËt ký chuyªn dïng Sæ chi tiÕt NhËt ký chung Sæ c¸i B¶ng tæng hîp chi tiÕt C¸c b¸o c¸o kÕ to¸n Ghi hµng ngµy Hµng ngµy hoÆc ®Þnh kú §èi chiÕu 10 PhÇn II C¬ së lý luËn vµ thùc tr¹ng c«ng t¸c tÝnh gi¸ thµnh cña c«ng ty A- c¬ së lý luËn chung cña c«ng t¸c tÝnh gi¸ thµnh I- Kh¸i niÖm vÒ chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm: I.1-Kh¸i niÖm vÒ chi phÝ s¶n xuÊt. Chi phÝ s¶n xuÊt lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña lao ®éng sèng vµ lao ®éngvËt ho¸ mµ doanh nghiÖp ®· chi ra cã liªn quan ®Õn ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong mét thêi kú nhÊt ®Þnh( th¸ng, quý,n¨m) §Ó tiÕn hµnh c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cÇn ph¶i cã 3 yÕu tè c¬ b¶n sau: T liÖu lao ®éng nh nhµ cöa m¸y mãc, thiÕt bÞ vµ nh÷ng TSC§ kh¸c §èi tîng lao ®éng nh: nguyªn vËt liÖu, nhiªn liÖu, phô tïng thay thÕ Lao ®éng cña con ngêi. Chi phÝ s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp ph¸t sinh thêng xuyªn trong suèt qu¸ tr×nh tån t¹i vµ chi phÝ s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp ph¸t sinh thêng xuyªn trong suèt qu¸ tr×nh tån t¹i vµ ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. Chi phÝ s¶n xuÊt ph¶i ®îc tÝnh to¸n tËp hîp theo tõng thêi kú: th¸ng,quý, n¨m phï hîp víi kú b¸o c¸o cã nghÜa lµ nh÷ng chi phÝ s¶n xuÊt mµ doanh nghiÖp bá ra trong kú sÏ ®îc tÝnh vµo chi phÝ s¶n xuÊt trong kú. I.2-Kh¸i niÖm vÒ gi¸ thµnh: Gi¸ thµnh lµ chi phÝ s¶n xuÊt tÝnh cho mét khèi lîng hoÆc ®¬n vÞ s¶n phÈm ( C«ng viÖc lao vô do doanh nghiÖp ®· s¶n xuÊt hoµn thµnh). Gi¸ thµnh s¶n phÈm lµ chØ tiªu kinh tÕ tæng hîp ph¶n ¸nh chÊt lîng ho¹t ®éng s¶n xuÊt hoÆc ph¶n ¸nh kÕt qu¶ sö dông c¸c lo¹i tµi s¶n vËt t, lao ®éng tiÒn, lao ®éng tiÒn vèn trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt còng nh c¸c gi¶i ph¸p kinh tÕ, kÕ to¸n mµ doanh nghiÖp ®· thùc hiÖn nh»m ®¹t ®ùoc môc ®Ých s¶n xuÊt nhiÒu nhÊt víi chi phÝ tiÕt kiÖm vµ h¹ gi¸ thµnh. I.3- Mèi quan hÖ gi÷a chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm: Chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh lµ hai kh¸i niÖm riªng biÖt cã nh÷ng mÆt kh¸c nhau. Nhng gi÷a chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm cã mèi quan hÖ biÖn chøng chÆt chÏ víi nhau, võa lµ tiÒn ®Ò võa lµ nguyªn nh©n kÕt qu¶ cña nhau cô thÓ: 11 Chi phÝ s¶n xuÊt: + Chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña toµn bé hao phÝ lao ®éng sèng vµ lao ®éng vËt ho¸ mµ doanh nghiÖp ®· chia ra ®Ó tiÕn hµnh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong mét thêi kú nhÊt ®Þnh. + VÒ b¶n chÊt: Chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh lµ lîng hao phÝ lao ®éng (lao ®éng sèng vµ lao ®éng vËt ho¸) chia ra trong mét thêi kú nhÊt ®Þnh ®îc biÓu hiÖn b»ng tiÒn. + VÒ ph¹m vi: Chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh bao gåm c¶ chi phÝ cho s¶n xuÊt s¶n phÈm vµ c¶ chi phÝ cho qu¶n lý doanh nghiÖp, tiªu thô s¶n phÈm. + VÒ mÆt lîng: Kh«ng cã chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh dë dang ®Çu kú Cã chi phÝ s¶n xuÊt dë dang cuèi kú Cã chi phÝ chê ph©n bæ Cã chi phÝ trÝch tríc Lµ c¬ së ®Ó tÝnh thuÕ Gi¸ thµnh s¶n phÈm: + Gi¸ thµnh s¶n phÈm lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña chi phÝ s¶n xuÊt tÝnh cho mét khèi lîng s¶n phÈm( c«ng viÖc, lao vô) nhÊt ®Þnh ®· hoµn thµnh. + VÒ b¶n chÊt: Gi¸ thµnh s¶n phÈm còng lµ lîng hao phÝ lao ®éng kÕt tinh trong mét ®¬n vÞ s¶n phÈm( hay khèi lîng s¶n phÈm) ®îc biÓu hiÖn b»ng tiÒn. + VÒ ph¹m vi: gi¸ thµnh s¶n phÈm chØ bao gåm chi phÝ s¶n xuÊt s¶n phÈm( chi phÝ s¶n xuÊt trùc tiÕp vµ chi phÝ s¶n xuÊt chung) . + VÒ mÆt lîng: Cã chi phÝ s¶n xuÊt dë dang ®Çu kú Kh«ng cã chi phÝ s¶n xuÊt dë dang cuèi kú ChØ cã mét phÇn chi phÝ chê ph©n bæ Lµ c¬ së ®Ó x¸c ®Þnh l·i lç. Mèi quan hÖ gi÷a chóng ®îc biÓu hiÖn qua c«ng thøc sau: Gi¸ thµnh s¶n phÈm = CPSX dë dang ®Çu kú+ CPSX ph¸t sinh trong kú CPSX dë dang cuèi kú Khi chi phÝ s¶n xuÊt dë dang ®Çu kú b»ng chi phÝ s¶n xuÊt dë dang cuèi kú hoÆc nghµnh s¶n xuÊt kh«ng cã s¶n phÈm dë dang th× gi¸ thµnh s¶n phÈm trïng víi chi phÝ s¶n xuÊt 12 II- Ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt vµ c¸c lo¹i gi¸ thµnh II.1 - Ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt. Cã nhiÒu c¸ch ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt song ta chØ nghiªn cøu c¸c lo¹i chñ yÕu sau: II.1.1 - Ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt theo néi dung, tÝnh chÊt cña chi phÝ (theo yÕu tè chi phÝ) C¨n cø vµo tÝnh chÊt, néi dung chi phÝ s¶n xuÊt kh¸c nhau ®Ó chia ra c¸c yÕu tè chi phÝ, mçi yÕu tè chi phÝ gåm nh÷ng chi phÝ cã cïng néi dung kinh tÕ kh«ng ph©n biÖt chi phÝ ®ã ph¸t sinh ë lÜnh vùc, ho¹t ®éng nµo, ë ®©u vµ môc ®Ých t¸c dông cña chi phÝ nh thÕ nµo. V× vËy c¸ch ph©n lo¹i nµy cßn gäi lµ ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt theo yÕu tè. Toµn bé chi phÝ s¶n xuÊt trong kú ®îc chia thµnh c¸c yÕu tè sau: Chi phÝ nguyªn vËt liÖu Chi phÝ nh©n c«ng Chi phÝ khÊu hao TSC§ Chi phÝ dÞch vô mua ngoµi Chi phÝ b»ng tiÒn kh¸c II.1.2 - Ph©n lo¹i theo môc ®Ých, c«ng dông cña chi phÝ(Theo kho¶n môc chi phÝ) Theo c¸ch ph©n lo¹i nµy c¨n cø vµo môc ®Ých, c«ng dông cña chi phÝ trong s¶n xuÊt ®Ó chia ra c¸c kho¶n môc chi phÝ kh¸c nhau, mçi kho¶n môc chi phÝ bao gåm chi phÝ cã cïng môc ®Ých, c«ng dông. V× vËy c¸ch ph©n lo¹i nµy gäi lµ c¸ch ph©n lo¹i theo kho¶n môc. Toµn bé chi phÝ s¶n xuÊt trong kú theo c¸ch ph©n lo¹i nµy ®îc chia ra c¸c kho¶n môc sau: - Chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp: Bao gåm chi phÝ vÒ nguyªn vËt liÖu chÝnh, vËt liÖu phô, nhiªn liÖu sö dông trùc tiÕp vµo môc ®Ých trùc tiÕp s¶n xuÊt s¶n phÈm, kh«ng tÝnh vµo kho¶n môc nµy nh÷ng chi phÝ vÒ NVL dïng cho s¶n xuÊt chung vµ cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt. - Chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp: Bao gåm chi phÝ vÒ tiÒn c«ng, tiÒn trÝch BHXH,BHYT, KPC§ hoÆc c«ng nh©n trùc tiÕp s¶n xuÊt s¶n phÈm. Kh«ng tÝnh cho kho¶n môc nµy tiÒn c«ng ph¶i trÝch BHXH,BHYT,KPC§ cña nh©n viªn s¶n xuÊt chung vµ nh©n viªn qu¶n lý doanh nghiÖp. - Chi phÝ s¶n xuÊt chung: Lµ nh÷ng chi phÝ dïng cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt chung ë c¸c ®éi s¶n xuÊt ngoµi hai kho¶n môc chi phÝ trùc tiÕp ®· nªu ë trªn. Trong chi phÝ s¶n xuÊt chung l¹i chia ra thµnh 6 ®iÒu kho¶n: Chi phÝ nh©n viªn ph©n xëng Chi phÝ vËt liÖu Chi phÝ dông cô s¶n xuÊt Chi phÝ dÞch vô mua ngoµi Chi phÝ kh¸c b»ng tiÒn §èi víi nghµnh XDCB th× ngoµi ba kho¶n môc: CPNVLTT, CPNCTT, CPSXC cßn cã thªm kho¶n môc CP sö dông m¸y thi c«ng. Ngoµi hai c¸ch ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt nªu trªn trong thùc tÕ cßn cã c¸ch ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt theo mèi quan hÖ víi khèi lîng s¶n phÈm, c«ng viÖc lao vô s¶n xuÊt trong kú vµ c¸ch ph©n lo¹i chi phÝ s¶n xuÊt theo quan hÖ víi ®èi tîng chÞu chi phÝ ( chi phÝ trùc tiÕp vµ gi¸n tiÕp). 13 II.2 - Ph©n lo¹i gi¸ thµnh s¶n phÈm. §Ó gióp cho viÖc nghiªn cøu vµ qu¶n lý tèt gi¸ thµnh s¶n phÈm, kÕ to¸n cÇn ph©n biÖt c¸c lo¹i gi¸ thµnh kh¸c nhau. Cã hai c¸ch ph©n lo¹i gi¸ thµnh chñ yÕu sau: II.2.1 - Ph©n lo¹i gi¸ thµnh theo thêi gian vµ c¬ së sè liÖu tÝnh gi¸ thµnh - Gi¸ thµnh kÕ ho¹ch: Lµ gi¸ thµnh s¶n phÈm ®îc tÝnh trªn c¬ së chi phÝ s¶n xuÊt kÕ ho¹ch vµ s¶n lîng kÕ ho¹ch. ViÖc tÝnh gi¸ thµnh kÕ ho¹ch do bé phËn kÕ ho¹ch cña doanh nghiÖp thùc hiÖn vµ ®îc tiÕn hµnh tríc khi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt chÕ t¹o s¶n phÈm. Gi¸ thµnh kÕ ho¹ch cña s¶n phÈm lµ môc tiªu phÊn ®Êu cña DN, lµ c¨n cø ®Ó so s¸nh ph©n tÝch ®¸nh gi¸ t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch h¹ gi¸ thµnh cña DN. - Gi¸ thµnh ®Þnh møc: Lµ gi¸ thµnh s¶n phÈm ®îc tÝnh trªn c¬ së ®Þnh møc chi phÝ hiÖn hµnh vµ chØ tÝnh cho ®¬n vÞ s¶n phÈm ViÖc tÝnh gi¸ thµnh ®Þnh møc còng ®îc tiÕn hµnh tríc khi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Gi¸ thµnh ®Þnh møc lµ c«ng cô qu¶n lý cña DN, lµ thíc ®o chÝnh x¸c ®Ó x¸c ®Þnh kÕt qu¶ sö dông vËt t, tµi s¶n, lao ®éng trong s¶n xuÊt, gióp cho viÖc ®¸nh gi¸ ®óng ®¾n c¸c gi¶i ph¸p kinh tÕ mµ DN ®· thùc hiÖn trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh. - Gi¸ thµnh thùc tÕ: Lµ gi¸ thµnh s¶n phÈm ®îc tÝnh trªn c¬ së sè liÖu, chi phÝ s¶n xuÊt thùc tÕ ®· ph¸t sinh vµ tËp hîp ®îc trong kú, s¶n lîng s¶n phÈm thùc tÕ ®· s¶n xuÊt ra trong kú. Gi¸ thµnh thùc tÕ chØ cã thÓ tÝnh to¸n ®îc sau khi kÕt thóc qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, chÕ t¹o s¶n phÈm. Gi¸ thµnh thùc tÕ lµ chØ tiªu kinh tÕ tæng hîp ph¶n ¸nh qu¸ tr×nh phÊn ®Êu cña DN trong viÖc tæ chøc sö dông c¸c gi¶i ph¸p KT- KT ®Ó thùc hiÖn qu¸ tr×nh s¶n xuÊt s¶n phÈm lµ c¬ së ®Ó x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh cña DN. II.2.2 - Ph©n lo¹i gi¸ thµnh theo ph¹m vi tÝnh to¸n - Gi¸ thµnh s¶n xuÊt ( cßn gäi lµ gi¸ thµnh c«ng xëng): Gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña s¶n phÈm bao gåm c¸c kho¶n môc chi phÝ: chi phÝ NVLTT, chi phÝ NCTT, chi phÝ SX chung tÝnh cho nh÷ng s¶n phÈm c«ng viÖc lao vô ®· hoµn thµnh. Gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña s¶n phÈm ®îc sö dông ®Ó ghi sæ nhËp kho thµnh phÈm hoÆc giao cho kh¸ch hµng. Gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña s¶n phÈm lµ c¬ së ®Ó x¸c ®Þnh gi¸ b¸n vµ x¸c ®Þnh l·i gép. - Gi¸ thµnh toµn bé: Gi¸ thµnh toµn bé cña s¶n phÈm bao gåm gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña s¶n phÈm céng CPBH, CPQLDN tÝnh cho s¶n phÈm ®ã. Gi¸ thµnh toµn bé cña s¶n phÈm chØ ®îc tÝnh to¸n, x¸c ®Þnh khi s¶n phÈm, c«ng viÖc, lao vô ®· ®îc x¸c ®Þnh lµ tiªu thô. NÕu s¶n phÈm cha tiªu thô th× cha cã gi¸ thµnh toµn bé mµ chØ cã gi¸ thµnh s¶n xuÊt. Gi¸ thµnh toµn bé cña s¶n phÈm tiªu thô lµ c¨n cø tÝnh to¸n x¸c ®Þnh l·i tríc thuÕ lîi tøc cña DN. III- h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm trong doanh nghiÖp x©y l¾p . III.1 - §Æc ®iÓm cña doanh nghiÖp x©y l¾p X©y dùng c¬ b¶n lµ nghµnh kinh tÕ quèc d©n ®Æc biÖt thuéc lÜnh vùc s¶n xuÊt vËt chÊt t¹o ra c¬ së h¹ tÇng cho nÒn kinh tÕ quèc d©n. Bëi vËy viÖc tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm cña doanh nghiÖp x©y l¾p kh«ng chØ ¶nh hëng tíi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp mµ cßn ¶nh hëng tíi c¸c nghµnh s¶n xuÊt kh¸c trong nÒn kinh tÕ.Trong doanh nghiÖp x©y l¾p, ®Æc ®iÓm cña lo¹i h×nh doanh nghiÖp vÒ s¶n phÈm, vÒ tæ chøc s¶n xuÊt l¹i chi phèi rÊt lín ®Õn ph¬ng ph¸p, tr×nh tù vµ tÝnh chÝnh x¸c cña viÖc tËp hîp chi phÝ vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. 14  §Æc ®iÓm vÒ s¶n phÈm x©y l¾p: - S¶n phÈm x©y l¾p lµ nh÷ng c«ng tr×nh cã quy m« lín, chu kú s¶n xuÊt vµ thêi gian sö dông dµi, kÕt cÊu phøc t¹p, s¶n phÈm ®Æc chñng, ®¬n chiÕc (s¶n phÈm kh«ng gièng nhau vµ s¶n xuÊt ®Þa trµ ®îc) - S¶n phÈm ®îc s¶n xuÊt ngay t¹i n¬i tiªu thô phôc vô c«ng céng. S¶n phÈm x©y l¾p nãi chung ®îc lµm theo ®¬n ®Æt hµng hoÆc ®îc Nhµ níc giao nhiÖm vô nªn ngêi mua, ngêi b¸n gi¸ s¶n phÈm ®îc x¸c ®Þnh tríc khi s¶n phÈm s¶n xuÊt do ®ã tÝnh chÊt s¶n phÈm kh«ng ®îc thÓ hiÖn râ ®ång thêi gi¸ s¶n phÈm Ýt chÞu t¸c ®éng cña quy luËt cung cÇu. - Thêi gian sö dông s¶n phÈm l©u dµi ®ßi hái chÊt lîng c«ng tr×nh ph¶i ®¶m b¶o. Do ®ã c«ng t¸c kÕ to¸n ph¶i ®îc tæ chøc tèt sao cho chÊt lîng s¶n phÈm nh dù to¸n thiÕt kÕ t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho viÖc bµn giao c«ng tr×nh ghi nhËn doanh thu vµ thu håi vèn . - S¶n phÈm x©y l¾p cè ®Þnh t¹i n¬i s¶n xuÊt cßn c¸c ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt nh m¸y mãc, vËt liÖu, lao ®éng ph¶i di chuyÓn theo ®Þa ®iÓm thi c«ng c«ng tr×nh  §Æc ®iÓm tè chøc s¶n xuÊt: Ho¹t ®éng x©y l¾p ®îc diÔn ra díi ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt thiÕu tÝnh æn ®Þnh lu«n thay ®æi theo ®Þa ®iÓm vµ giai ®o¹n thi c«ng . Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt diÔn ra trong ph¹m vi hÑp víi sè luîng c«ng nh©n vµ vËt liÖu lín, ®ßi hái c«ng t¸c tæ chøc ph¶i cã sù ®ång bé trong phèi hîp gi÷a c¸c bé phËn vµ c¸c giai ®o¹n c«ng viÖc. H¬n n÷a s¶n xuÊt s¶n phÈm diÔn ra ngoµi trêi nªn chÞu ¶nh hëng rÊt lín cña ®iÒu kiÖn tù nhiªn, ®iÒu nµy ®ßi hái qu¸ tr×nh thi c«ng ph¶i theo mét tiÕn ®é thÝch hîp, tr¸nh c¸c thiÖt h¹i cã thÓ x¶y ra. - Tæ chøc bé m¸y s¶n xuÊt: Trong nghµnh x©y l¾p bé m¸y s¶n xuÊt ®îc tæ chøc theo kiÓu tæng c«ng ty gåm nhiÒu c«ng ty trùc thuéc ®îc chuyªn m«n ho¸. Díi c¸c c«ng ty, ngoµi c¸c v¨n phßng c«ng ty cßn cã c¸c ®¬n vÞ trùc thuéc. C¸c ®¬n vÞ trùc thuéc cã thÓ lµ c¸c xÝ nghiÖp hoÆc c¸c ®éi s¶n xuÊt. Lo¹i C«ng ty thµnh lËp c¸c xÝ nghiÖp trùc thuéc thêng thùc hiÖn chÕ ®é kho¸n gän c«ng tr×nh, c«ng ty cã c¸c ®éi s¶n xuÊt thêng chØ thùc hiÖn kho¸n quü l¬ng cßn C«ng ty cung cÊp toµn bé m¸y, vËt t vµ C«ng ty qu¶n lý l·i, lç. Nh×n chung trong giai ®o¹n hiÖn nay, tæ chøc x©y l¾p ë níc ta phæ biÕn theo ph¬ng thøc kho¸n gän c¸c c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh cho c¸c ®éi, c¸c xÝ nghiÖp. ViÖc giao kho¸n trªn sÏ gióp cho cho viÖc n©ng cao tr¸ch nhiÖm qu¶n lý x©y dùng cña c¸c ®éi, xÝ nghiÖp tiÐt kiÖm chi phÝ vµ ®Èy nhanh tiÕn ®é thi c«ng.  §Æc ®iÓm quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt s¶n phÈm C¸c bíc kü thuËt c«ng nghÖ trong doanh nghiÖp x©y l¾p rÊt nhiÒu, yªu cÇu kü thuËt hÕt søc chÆt chÏ. Mçi bíc c«ng nghÖ ®Òu liªn quan ®Õn chi phÝ ®ßi hái viÖc ghi chÐp chi phÝ s¶n xuÊt ph¶i ®Çy ®ñ, chÝnh x¸c theo ®óng ®èi tîng th× viÖc tÝnh gi¸ thµnh míi dîc chÝnh x¸c. Qua ®©y ta cã thÓ thÊy, so víi c¸c ngµnh s¶n xuÊt kh¸c x©y dùng c¬ b¶n cã nh÷ng ®Æc ®iÓm kinh tÕ kü thuËt ®Æc trng riªng. Nh÷ng ®Æc ®iÓm Êy dÉn ®Õn kÕ to¸n chi phÝ t¹i ®¬n vÞ x©y l¾p cã nh÷ng ®Æc ®iÓm riªng.  §¨c ®iÓm kÕ to¸n chi phÝ vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p: 15 - KÕ to¸n chi phÝ nhÊt thiÕt ph¶i ®îc ph©n tÝch theo tõng kho¶n môc chi phÝ, tõng h¹ng môc c«ng tr×nh, tõng c«ng tr×nh cô thÓ. Qua ®ã thêng xuyªn so s¸nh kiÓm tra viÖc thùc hiÖn dù to¸n chi phÝ, xem xÐt nguyªn nh©n vît, hôt dù to¸n vµ ®¸nh gi¸ kÕt qu¶ kinh doanh. - §èi tîng h¹ch to¸n chi phÝ cã thÓ lµ c¸c c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh, c¸c ®¬n ®Æt hµng... nªn khi lËp dù to¸n chi phÝ vµ tÝnh gi¸ thµnh ph¶i ®îc thùc hiÖn theo tõng h¹ng môc hay giai ®o¹n cña h¹ng môc. - Gi¸ thµnh c«ng tr×nh l¾p ®Æt thiÕt bÞ kh«ng bao gåm gi¸ trÞ b¶n th©n thiÕt bÞ do chñ ®Çu t ®a vµo ®Ó l¾p ®Æt mµ chØ gåm nh÷ng chi phÝ do doanh nghiÖp x©y l¾p bá ra cã liªn quan ®Õn x©y l¾p c«ng tr×nh. Do ®ã, khi nhËn thiÕt bÞ do ®¬n vÞ chñ ®Çu t bµn giao ®Ó l¾p ®Æt, gi¸ c¸c thiÕt bÞ ®îc ghi vµo bªn nî TK 002-“vËt t hµng ho¸ nhËn gi÷ hé, gia c«ng “. - Gi¸ thµnh c«ng t¸c x©y dùng vµ l¾p ®Æt kÕt cÊu bao gåm gi¸ trÞ vËt kÕt cÊu, gi¸ trÞ vËt t thiÕt bÞ kÌm theo nh: thiÕt bÞ vÖ sinh, th«ng giã... Trong qu¸ tr×nh h¹ch to¸n kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh kÕ to¸n ph¶i hiÓu ®îc ®Æc ®iÓm cña doanh nghiÖp nãi chung vµ ®Æc ®iÓm kÕ to¸n chi phÝ vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p nãi riªng ®Ó tõ ®ã cã ®îc nh÷ng ph¬ng ph¸p h¹ch to¸n hîp lý ®¸p øng ®îc yªu cÇu, nhiÖm vô h¹ch to¸n. III.2- Yªu cÇu, nhiÖm vô h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh. Trong mäi thêi ®iÓm, s¶n phÈm cña nghµnh x©y l¾p ®Òu ®ãng vai trß quan träng trong nÒn kinh tÕ quèc d©n. S¶n phÈm x©y l¾p lµm ra kh«ng nh÷ng ph¶i ®îc x· héi chÊp nhËn vÒ gi¸, chÊt lîng, ph¶i ®¶m b¶o ®óng tiÕn ®é thi c«ng mµ ph¶i ®¸p øng ®îc môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi trong tõng thêi kú, gãp phÇn ®Èy nhanh tèc ®é t¨ng trëng kinh tÕ, n©ng cao ®êi sèng vËt chÊt tinh thÇn cña nh©n d©n. §Ó ®¸p øng ®îc yªu cÇu trªn, mçi bé phËn trong doanh nghiÖp x©y l¾p ®Òu ph¶i thùc hiÖn tèt c«ng t¸c cña m×nh th«ng qua ®¸p øng c¸c yªu cÇu ®Æc thï ®èi víi tõng bé phËn. ë bé phËn kÕ to¸n viÖc tæ chøc h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p ph¶i ®¹t ®îc nh÷ng yªu cÇu c¬ b¶n sau: + Ph¶i ph¶n ¸nh kÞp thêi, chÝnh x¸c toµn bé chi phÝ ph¸t sinh trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt . + TiÕn hµnh ph©n bæ hîp lý c¸c chi phÝ s¶n xuÊt theo tõng kho¶n môc vµ c¸c ®èi tîng tËp hîp chi phÝ. + KiÓm tra t×nh h×nh thùc hiÖn c¸c ®Þnh møc vÒ chi phÝ vËt liÖu, lao ®éng, sö dông m¸y, kiÓm tra dù to¸n chi phÝ gi¸n tiÕp, ph¸t hiÖn kÞp thêi c¸c kho¶n môc chi phÝ chªnh lÖch ngoµi ®Þnh møc, ngoµi kÕ ho¹ch, ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p ng¨n ngõa kÞp thêi. + KiÓm tra viÖc thùc hiÖn gi¸ thµnh theo tõng kho¶n môc chi phÝ, theo tõng h¹ng môc c«ng tr×nh, v¹ch ra c¸c kh¶ n¨ng tiÒm tµng vµ ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm. + Th«ng qua ghi chÐp, ph¶n ¸nh ®Ó tÝnh to¸n ®¸nh gi¸ ®óng hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cña tõng doanh nghiÖp, kÞp thêi lËp b¸o c¸o kÕ to¸n vÒ chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh vµ tÝnh gi¸ thµnh theo quy ®Þnh cña c¬ quan qu¶n lý cÊp trªn. 16 XuÊt ph¸t tõ nh÷ng yªu cÇu ®èi víi viÖc h¹ch to¸n trªn, h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm ph¶i thùc hiÖn nh÷ng nhiÖm vô sau: + X¸c ®Þnh ®óng ®èi tîng tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt, lùa chän ph¬ng ph¸p tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ ph©n bæ chi phÝ s¶n xuÊt thÝch hîp. + X¸c ®Þnh ®óng ®èi tîng tÝnh gi¸ thµnh vµ lùa chän ph¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thµnh thÝch hîp. + X©y dùng quy t¾c tËp hîp chi phÝ vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm cña doanh nghiÖp, quy ®Þnh tr×nh tù tõng c«ng viÖc, ph©n bæ chi phÝ cho tõng ®èi tîng, tõng s¶n phÈm chi tiÕt. Khi kÕ to¸n thùc hiÖn tèt nh÷ng nhiÖm vô h¹ch to¸n ®¸p øng c¸c yªu cÇu cña viÖc h¹ch to¸n chi phÝ vµ tÝnh gi¸ thµnh th× viÖc h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh sÏ ®îc chÝnh x¸c. ViÖc h¹ch to¸n chÝnh x¸c chi phÝ kh«ng chØ gióp ph¶n ¸nh th«ng tin kÕ to¸n mét c¸ch chÝnh x¸c mµ cßn cung cÊp th«ng tin cho viÖc ra c¸c quyÕt ®Þnh qu¶n lý ®óng vµ hiÖu qu¶. Do ®ã, viÖc h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt ®Ó tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm lµ hÕt søc cÇn thiÕt. III.3- H¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt trong doanh nghiÖp x©y l¾p. Trong doanh nghiÖp x©y l¾p, chi phÝ s¶n xuÊt lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña toµn bé hao phÝ vÒ lao ®éng sèng vµ lao ®éng vËt ho¸ vµ c¸c hao phÝ cÇn thiÕt kh¸c mµ doanh nghiÖp bá ra ®Ó tiÕn hµnh ho¹t ®éng s¶n xuÊt, thi c«ng trong mét thêi kú nhÊt ®Þnh. §Ó tËp hîp chi phÝ mét c¸ch chÝnh x¸c, ®Çy ®ñ, kÞp thêi th× cÇn thiÕt ph¶i x¸c ®Þnh ®óng ®èi tîng tËp hîp chi phÝ vµ ph¬ng ph¸p tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt. III.3.1- §èi tîng tËp hîp chi phÝ vµ ph¬ng ph¸p tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt. III.3.1.1- §èi tîng tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt. §èi tîng kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt ë doanh nghiÖp tuú thuéc vµo ®Æc ®iÓm quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt s¶n phÈm, lo¹i h×nh s¶n phÈm, ®Æc ®iÓm tæ chøc s¶n xuÊt còng nh yªu cÇu cña c«ng t¸c qu¶n lý gi¸ thµnh. Bëi thÕ, ®èi tîng kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt cã thÓ lµ n¬i ph¸t sinh chi phÝ, cã thÓ lµ ®èi tîng chÞu chi phÝ. Nh vËy, ®èi tîng tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt lµ ph¹m vi, giíi h¹n mµ chi phÝ cÇn tËp hîp nh»m ®¸p øng yªu cÇu kiÓm tra, gi¸m s¸t chi phÝ vµ tæ chøc tÝnh gi¸ thµnh. Ho¹t ®éng s¶n xuÊt cña c¸c doanh nghiÖp x©y l¾p cã thÓ tiÕn hµnh ë nhiÒu ®Þa ®iÓm, nhiÒu ph©n xëng, tæ ®éi s¶n xuÊt kh¸c nhau. V× thÕ, chi phÝ s¶n xuÊt còng ph¸t sinh ë ®Þa ®iÓm, ph©n xëng... §Ó tiÖn cho c«ng t¸c qu¶n lý chi phÝ, gi¸ thµnh trong doanh nghiÖp x©y l¾p ®èi tîng tËp hîp chi phÝ thêng ®îc x¸c ®Þnh lµ tõng c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh Ngoµi ra, ®èi tîng tËp hîp chi phÝ cßn cã thÓ lµ: ®éi nhËn thÇu, ®¬n ®Æt hµng . III.3.1.2- Ph¬ng ph¸p tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt Do ®èi tîng kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt lµ kh¸c nhau nªn ®èi víi mçi ®èi tîng ph¶i cã mét ph¬ng ph¸p tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt phï hîp: 17 + TËp hîp chi phÝ theo s¶n phÈm, bé phËn s¶n phÈm ( c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh): trong trêng hîp ®èi tîng tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp lµ c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh th× c¸c chi phÝ ph¸t sinh liªn quan ®Õn c«ng tr×nh, h¹ng môc c«ng tr×nh th× c¸c chi phÝ ph¸t sinh liªn quan ®Õn c«ng tr×nh nµo, h¹ng môc c«ng nµo th× tËp hîp cho c«ng tr×nh h¹ng môc c«ng tr×nh ®ã. + TËp hîp chi phÝ theo ®¬n ®Æt hµng, hîp ®ång ®èi tîng tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt theo ®¬n ®¨t hµng th× chi phÝ ph¸t hµng th¸ng ®îc tËp hîp ph©n lo¹i theo ®¬n ®Æt hµng riªng biÖt. Khi ®¬n ®Æt hµng hoµn thµnh th× tæng hîp chi phÝ ®îc tËp hîp theo ®¬n ®Æt hµng ®ã chÝnh lµ gi¸ thµnh s¶n phÈm + TËp hîp chi phÝ theo ®éi s¶n xuÊt. Trªn thùc tÕ cã nh÷ng chi phÝ ph¸t sinh liªn quan ®Õn kh«ng ph¶i mét mµ nhiÒu ®èi tîng, do vËy ph¶i cã nh÷ng ph¬ng thøc ph©n bæ hîp lý, chÝnh x¸c cho tõng ®èi tîng chÞu chi phÝ. III.3.1.3- Tr×nh tù kÕ to¸n vµ tæng hîp chi phÝ s¶n xuÊt Chi phÝ s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp bao gåm nhiÒu lo¹i víi tÝnh chÊt vµ néi dung kh¸c nhau, ph¬ng ph¸p kÕ to¸n vµ tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt, tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm còng kh¸c nhau. Khi ph¸t sinh, tríc hÕt chi phÝ s¶n xuÊt ®îc biÓu hiÖn theo yÕu tè chi phÝ råi míi ®îc biÓu hiÖn thµnh c¸c kho¶n môc gi¸ thµnh khi tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. ViÖc tËp hîp chi phÝ ph¶i ®îc tiÕn hµnh theo mét tr×nh tù hîp lý, khoa häc th× míi cã thÓ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm mét c¸ch chÝnh x¸c, kÞp thêi. Tr×nh tù nµy phô thuéc nhiÒu vµo ®Æc ®iÓm s¶n xuÊt tõng ngµnh nghÒ, tõng doanh nghiÖp, phô thuéc vµo ®Æc ®iÓm s¶n xuÊt cña tõng ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong doanh nghiÖp, phô thuéc vµo tr×nh ®é c«ng t¸c qu¶n lý vµ kÕ to¸n. Tuy nhiªn, cã thÓ kh¸i qu¸t chung vÒ viÖc tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt qua c¸c bíc sau: dông. Bíc 1: TËp hîp c¸c chi phÝ c¬ b¶n cã liªn quan ®Õn tõng ®èi tîng sö Bíc 2: TÝnh to¸n vµ ph©n bæ lao vô cña c¸c ngµnh s¶n xuÊt phô cã liªn quan trùc tiÕp ®Õn tõng ®èi tîng sö dông trªn c¬ së khèi lîng lao vô phôc vô vµ gi¸ thµnh ®¬n vÞ lao vô. Bíc 3: TËp hîp vµ ph©n bæ chi phÝ s¶n xuÊt chung cho c¸c s¶n phÈm cã liªn quan. Bíc 4: X¸c ®Þnh chi phÝ dë dang cuèi kú. Nh vËy, viÖc thùc hiÖn ®óng tr×nh tù kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho viÖc h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt trong doanh nghiÖp x©y l¾p. III.3.2- H¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt trong doanh nghiÖp x©y l¾p. HiÖn nay, theo hÖ thèng kÕ to¸n cña doanh nghiÖp x©y l¾p 1864/ 1998/ Q§/ BTC ban hµnh ngµy 16/12/1998 theo quyÕt ®Þnh cña Bé Tµi ChÝnh th× ngoµi 3 kho¶n chi phÝ gièng nh c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt: + Chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp + Chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp + Chi phÝ s¶n xuÊt chung - 18 Doanh nghiÖp x©y l¾p cßn gåm tµi kho¶n: “Chi phÝ sö dông m¸y thi c«ng”. §©y lµ nh÷ng tµi kho¶n biÓu hiÖn c¸c chi phÝ s¶n xuÊt ®îc tËp hîp ®Ó tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. Bªn c¹nh ®ã, trong qu¸ tr×nh h¹ch to¸n cßn bao gåm c¶ c¸c chi phÝ kh¸c: chi phÝ ph¶i tr¶ vµ chi phÝ tr¶ tríc. Trong qu¸ tr×nh h¹ch to¸n chi phÝ, tuú vµo ®iÒu kiÖn ®Æc ®iÓm s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp mµ ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn hay kiÓm kª ®Þnh kú sÏ ®îc sö dông. Víi mçi ph¬ng ph¸p doanh nghiÖp lùa chän sÏ cã mét hÖ thèng tµi kho¶n kÕ to¸n ®îc sö dông kÌm theo phï hîp III.3.2.1- Tµi kho¶n sö dông. - Khi doanh nghiÖp ¸p dông ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn c¸c tµi kho¶n kÕ to¸n ®îc doanh nghiÖp sö dông ®Ó tËp hîp chi phÝ: + TK 621- chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp + TK 622- chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp + TK 623- chi phÝ sö dông m¸y thi c«ng + TK 627- chi phÝ s¶n xuÊt chung + TK 154- chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh dë dang Ngoµi ra cßn cã TK142 - Chi phÝ tr¶ tríc IV-Tr×nh tù h¹ch to¸n tæng hîp chi phÝ s¶n xuÊt IV.1- KÕ to¸n tËp hîp vµ ph©n bæ chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp (TK621) Chi phÝ NVL trùc tiÕp lµ c¸c chi phÝ vÒ c¸c NVL chÝnh, nöa thµnh phÈm mua ngoµi, VL phô, nhiªn liÖu sö dông trùc tiÕp cho viÖc s¶n xuÊt chÕ t¹o s¶n phÈm hoÆc thùc hiÖn c¸c lao vô, dÞch vô cña DN trong c¸c nghµnh c«ng nghiÖp GTVT, bu chÝnh viÔn th«ng, l©m nghiÖp, ng nghiÖp. Chi phÝ NVL trùc tiÕp chiÕm tØ träng lín trong tæng gi¸ thµnh s¶n phÈm nhÊt lµ ®èi víi c¸c nghµnh c«ng nghiÖp, XDCB. Chi phÝ NVL thêng ®îc x©y dùng thµnh c¸c ®Þnh møc chi phÝ vµ qu¶n lý theo c¸c ®Þnh møc ®· x©y dùng. Sau khi x¸c ®Þnh ®îc kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt kÕ to¸n tiÕn hµnh x¸c ®Þnh chi phÝ NVL trùc tiÕp trong kú cho tõng ®èi tîng tËp hîp chi phÝ. Tæng hîp theo tõng tµi kho¶n sö dông, lËp b¶ng ph©n bæ NVL lµm c¨n cø h¹ch to¸n tæng hîp chi phÝ NVL trùc tiÕp . Chi phÝ thùc tÕ vÒ NVL trùc tiÕp trong kú ®îc tÝnh vµo gi¸ thµnh s¶n phÈm thêng ®îc h¹ch to¸n trùc tiÕp. §èi víi NVL xuÊt dïng mét lóc cho nhiÒu lo¹i s¶n phÈm th× cÇn ph¶i ph©n bæ. Tiªu chuÈn ph©n bæ chi phÝ NVL trùc tiÕp thêng dùa vµo ®Þnh møc chi phÝ NVL ®· ®îc x©y dùng. Riªng ®èi víi chi phÝ vËt liÖu phô th× cã thÓ dùa vµo chi phÝ VLchÝnh ®Ó ph©n bæ. Còng cã thÓ dùa theo khèi lîng s¶n phÈm hoµn thµnh ®Ó ph©n bæ chi phÝ NVL trùc tiÕp. §Ó tËp hîp vµ ph©n bæ chi phÝ NVL trùc tiÕp kÕ to¸n sö dông TK621  Néi dung kÕt cÊu TK621- Chi phÝ NVL trùc tiÕp: Bªn nî: TrÞ gi¸ thùc tÕ NVL trùc tiÕp xuÊt sö dông cho s¶n xuÊt s¶n phÈm hoÆc thùc hiÖn c«ng viÖc lao vô, dÞch vô trong kú Bªn cã: + TrÞ gi¸ NVLTT sö dông kh«ng hÕt nhËp l¹i kho + TrÞ gi¸ vËt liÖu thu håi + KÕt chuyÓn hoÆc ph©n bæ chi phÝ NVLTT sang TK154 ®Ó tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. 19 TK621 kh«ng cã sè d cuèi kú.  Tr×nh tù h¹ch to¸n: - XuÊt kho NVLTT ®Ó s¶n xuÊt trong kú. C¨n cø vµo b¶ng ph©n bæ vËt liÖu, c«ng cô, dông cô kÕ to¸n ghi sæ: Nî TK621- Chi phÝ NVLTT Cã TK152,153- NVL,c«ng cô dông cô Trêng hîp c«ng cô, dông cô xuÊt dïng thuéc lo¹i ph©n bæ dÇn th× sè chi phÝ ph©n bæ cho kú nµy ghi sæ: Nî TK621- Chi phÝ NVLTT Cã TK142- Chi phÝ tr¶ tríc - Trêng hîp mua NVL sö dông ngay cho s¶n xuÊt ( Kh«ng qua nhËp kho) c¨n cø vµo c¸c chøng tõ liªn quan nh chøng tõ thanh to¸n ho¸ ®¬n kiªm phiÕu xuÊt kho cña ngêi b¸n, b¶ng thanh to¸n tiÒn t¹m øng kÕ to¸n ghi sæ: Nî TK621-Chi phÝ NVLTT Nî TK133- ThuÕ GTGT ®îc khÊu trõ CãTK111,112,331. Trêng hîp kh«ng cã ho¸ ®¬n GTGT hoÆc thuÕ GTGT kh«ng ®îc khÊu trõ hoÆc nép thuÕ GTGT theo ph¬ng ph¸p trùc tiÕp th× ghi vµo TK621 sÏ lµ tæng sè tiÒn cã c¶ thuÕ. Trêng hîp NVL cßn l¹i cuèi kú sö dông kh«ng hÕt nhng kh«ng nhËp l¹i kho th× ta c¨n cø vµo sè cßn l¹i ®ã ghi ®Þnh kho¶n b×nh thêng nhng ghi b»ng bót ®á biÓu hiÖn trõ bít ®i. Nî TK621 - Chi phÝ NVLTT Cã TK152 - NVL Sang kú sau kÕ to¸n ghi t¨ng chi phÝ b»ng bót to¸n ®en b×nh thêng víi ®óng sè lîng nh trªn Nî TK152 - NVL Cã TK621 - Chi phÝ NVLTT - Cuèi th¸ng ph©n bæ chi phÝ NVLTT cho c¸c ®èi tîng chÞu chi phÝ : Nî TK154 - Chi phÝ SXKD dë dang Cã TK621 - Chi phÝ NVLTT Chøng tõ gèc ®Ó h¹ch to¸n chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp: PhiÕu nhËp kho, phiÕu xuÊt kho..... IV.2- KÕ to¸n tËp hîp vµ ph©n bæ chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp(TK622) Chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp lµ nh÷ng kho¶n tiÒn ph¶i tr¶ trùc tiÕp cho c«ng nh©n s¶n xuÊt chÕ t¹o s¶n phÈm hoÆc thùc hiÖn c¸c lao vô, dÞch vô bao gåm tiÒn l¬ng chÝnh, tiÒn l¬ng phô, c¸c kho¶n phô cÊp, tiÒn trÝch BHXH,BHYT,KPC§ theo tiÒn l¬ng cña c«ng nh©n s¶n xuÊt. Chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp thêng ®îc tÝnh trùc tiÕp vµo ®èi tîng chÞu chi phÝ cã liªn quan. Trêng hîp chi phÝ NCTT ph¸t sinh cã liªn quan ®Õn nhiÒu ®èi tîng mµ kh«ng h¹ch to¸n trùc tiÕp ®îc th× ta ph¶i tËp hîp chung sau ®ã chän tiªu chuÈn ph©n bæ cho c¸c ®èi tîng cã liªn quan. Tiªu chuÈn ph©n bæ cã thÓ lµ chi phÝ NCTThoÆc kÕ ho¹ch hoÆc giê c«ng ®Þnh møc hoÆc giê c«ng thùc tÕ hoÆc khèi lîng s¶n phÈm s¶n xuÊt hoµn thµnh. C¸c kho¶n trÝch BHXH, BHYT, KPC§ còng céng chung víi tiÒn l¬ng trùc tiÕp ph¶i tr¶ ®Ó cïng ph©n bæ chung. §Ó tËp hîp vµ ph©n bæ chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp kÕ to¸n sö dông tµi kho¶n 622.  Néi dung kÕt cÊu TK622: - Bªn nî: Chi phÝ NCTT ph¸t sinh trong kú 20
- Xem thêm -