Skkn nâng cao chất lượng dạy học bộ môn sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh

  • Số trang: 10 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 18 |
  • Lượt tải: 0
hoanggiang80

Đã đăng 24000 tài liệu

Mô tả:

§Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” A. ®Æt vÊn ®Ò Trong sù nghiÖp ®æi míi hiÖn nay cña ®Êt níc, viÖc n©ng cao chÊt lîng gi¸o dôc lµ mét trong nh÷ng kh©u then chèt, nhiÖm vô träng t©m cÊp thiÕt cña mçi nhµ trêng nãi chung vµ mçi mét gi¸o viªn nãi riªng xuyªn suèt qu¸ tr×nh d¹y häc vµ lµ c«ng viÖc ph¶i lµm thêng xuyªn. Bªn c¹nh ph¸t huy vµ n©ng cao chÊt lîng gi¸o dôc th× kiÕn thøc v¨n hãa lµ vÊn ®Ò hµng ®Çu vµ quan träng nhÊt trong mçi mét gi¸o viªn. Bëi vËy, t¹o høng thó häc tËp lµ viÖc lµm dÉu trong ®iÒu kiÖn d¹y vµ häc hiÖn nay cßn l¾m khã kh¨n, ph¶i nhËn thøc ®óng ®¾n vµ thùc hiÖn cËp nhËt trong tõng bé m«n, tõng bµi häc, tõng líp häc phï hîp víi thùc tr¹ng trong gi¸o dôc ë ®Þa ph¬ng b©y giê. MÆt kh¸c viÖc häc tËp bé m«n Sinh häc ë trêng THCS cßn nhiÒu h¹n chÕ, cha cuèn hót häc sinh ®i vµo häc tËp. ChÝnh “T¹o høng thó häc tËp” nh»m t¹o ra c¸ch d¹y míi gióp häc sinh lÜnh héi kiÕn thøc mét c¸ch cã chÊt lîng, häc sinh míi cã thÓ vËn dông kiÕn thøc ®É häc vµo thùc tÕ cuéc sèng. NhÊt lµ bé m«n Sinh häc líp 7, nã sÏ mang ®Õn cho c¸c em ch×a khãa ®Ó më c¸nh cöa bíc vµo thÕ giíi §éng vËt, kh¸m ph¸ thÕ giíi §éng vËt ®a d¹ng, phong phó tõ ®¬n gi¶n ®Õn phøc t¹p, tõ thÊp ®Õn cao, tõ c¸c ®éng vËt cã kÝch thíc hiÓn vi trong mét giät níc ao hå ë c¹nh chóng ta ®Õn nh÷ng ®éng vËt khæng lå nh B¹ch tuéc, c¸ Nhµ t¸ng… ë tËn ®¸y ®aÞ d¬ng. N¨m häc 2007 – 2008 t«i ®îc nhµ trêng ph©n c«ng gi¶ng d¹y bé m«n Sinh häc líp 7, lµ n¨m thø s¸u thùc hiÖn ®æi míi gi¸o dôc phæ th«ng. VËy lµm thÕ nµo ®Ó thùc hiÖn c«ng t¸c d¹y häc, n©ng cao chÊt lîng m«n m×nh phô tr¸ch ngang kÞp víi c¸c trêng b¹n, nh»m ®¸p øng c¸c yªu cÇu nhiÖm vô cña nhµ trêng còng nh Phßng gi¸o dôc ®Ò ra. ®ã lµ vÊn ®Ò b¶n th©n t«i lu«n lu«n tr¨n trë, suy nghÜ t×m ra gi¶i ph¸p thùc hiÖn vµ phÊn ®Êu ®Ó ®¹t ®îc theo ý nguyÖn cña m×nh còng nh cña mäi ngêi. B. c¬ së lÝ luËn vµ thùc tiÔn I. C¬ së lÝ luËn ThËt vËy, trong nh÷ng n¨m qua chóng ta ®· thùc hiÖn qu¸ tr×nh ®æi míi néi dung ch¬ng tr×nh s¸ch gi¸o khoa, sö dông ®å dïng d¹y häc nh»m gi¶m tÝnh lÝ thuyÕt, t¨ng tÝnh thùc tiÔn, thùc hµnh ®¶m b¶o võa søc, mang tÝnh kh¶ thi. V× vËy, ®ßi hái ngêi gi¸o viªn ph¶i thay ®æi ph¬ng ph¸p gi¶ng d¹y phï hîp víi néi dung bµi häc. Ngêi gi¸o viªn chÝnh lµ ngêi cã vai trß chØ ®¹o, cßn häc sinh lµ ngêi chñ ®éng - s¸ng t¹o tÝch cùc trong qu¸ tr×nh kh¸m ph¸ kiÕn thøc míi. Víi vai trß tæ chøc, chØ ®¹o híng dÉn, ngêi gi¸o viªn ph¶i lµm sao cho häc sinh ph¸t huy tÝnh tÝch cùc phï hîp víi ®Æc ®iÓm cña tõng m«n häc, líp häc, båi dìng cho häc sinh ph¬ng ph¸p tù häc, tù rÌn luyÖn kÜ n¨ng vËn dông vµo thùc tiÔn, t¸c ®éng ®Õn t×nh c¶m ®em l¹i niÒm vui, høng thó häc tËp cho häc sinh. II.C¬ së thùc tiÔn 1. ThuËn lîi Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” - B¶n th©n t«i ®· cã tr×nh ®é chuyªn m«n nhÊt ®Þnh, lu«n cã ý thøc häc hái, phÊn ®Êu, trao ®æi nghiÖp vô, tÝch lòy chuyªn m«n ®Ó phôc vô gi¶ng d¹y, tÝch cùc nhiÖt t×nh ®èi víi viÖc häc cña häc sinh. - Trêng cã phßng thùc hµnh, c¬ së vËt chÊt, thiÕt bÞ phôc vô cho ho¹t ®éng d¹y häc kh¸ ®Çy ®ñ. - PhÇn lín häc sinh ch¨m ngoan. - Cã sù chØ ®¹o cña tæ chuyªn m«n, Héi ®ång chuyªn m«n ngµnh qua c¸c ®ît sinh ho¹t chuyªn ®Ò liªn trêng. 2. Khã kh¨n. - MÆc dï häc sinh ch¨m ngoan nhng cha cã ý thøc häc ®Òu c¸c m«n, thêng chó träng vµo hai m«n chÝnh ( V¨n – To¸n ), häc lÖch vÒ c¸c m«n Sö, §Þa, Sinh, LÝ… - LÜnh héi kiÕn thøc d¹ng häc vÑt qua loa, ®¹i kh¸i. - Gi¸o viªn cßn thiÕu tµi liÖu tham kh¶o, ®å dïng d¹y häc cßn Ýt. - Lµ mét gi¸o viªn míi ra trêng gi¶ng d¹y ®îc 5 n¨m, kinh nghiÖm gi¶ng d¹y cha ®îc nhiÒu… V× thÕ sù häc hái còng cã giíi h¹n, hiÓu biÕt vÒ lÝ luËn kÜ thuËt, thñ ph¸p d¹y häc vµ ph¬ng ph¸p chuyÓn t¶i mét chiÒu (cò). Sù lóng tóng tríc vÊn ®Ò ®æi míi ph¬ng ph¸p, tiÕp cËn møc d¹y míi cßn ë møc nhÊt ®Þnh. - Bªn c¹nh ®ã vÉn cßn mét sè bé phËn häc sinh cßn xem nhÑ ®©y lµ “m«n häc phô”, do ®ã trong líp cßn thiÕu chó ý, thiÕu tËp trung suy nghÜ th¶o luËn, tham gia x©y dùng bµi dÉn ®Õn kh«ng khÝ líp häc cßn buån tÎ. Trong n¨m häc chÊt lîng bé m«n Sinh häc 7 theo chØ tiªu cña nhµ trêng giao lµ tèi thiÓu: Trung b×nh trë lªn: 65%. Kh¸ - Giái: 35% KÐm: > 4% Nhng qua kh¶o s¸t chÊt lîng ( lÇn 1 ) m«n Sinh häc líp 7A, B, C t«i thu ®îc kÕt qu¶ nh sau: Häc §iÓm 0-2 2.1 – 4.9 6.5 – 7.4 8.0 - 10 TB trë lªn Líp sinh SL % SL % SL % SL % SL % tham gia 7A 46 4 8.7 25 54.3 3 6.5 2 4.3 20 43.5 7B 47 1 2.1 16 34.0 8 17.0 4 8.5 30 63.8 7C 45 2 4.4 22 48.9 5 11.1 3 6.7 25 55.6 K7 138 7 5.1 63 45.7 16 11.6 9 6.5 75 54.3 KÕt qu¶ kh¶o s¸t cho thÊy: häc sinh ®¹t tiªu chuÓn TB trë lªn cha ®¹t chØ sè ®Ò ra, ®iÓm kh¸ - giái cßn thÊp. T×nh h×nh thùc tiÔn nªu trªn, c¨n cø vµo c¬ së lÝ luËn d¹y häc, t«i x¸c ®Þnh r»ng muèn n©ng cao chÊt lîng häc tËp bé m«n cho häc sinh th× trong viÖc ®æi míi ph¬ng ph¸p Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” d¹y häc cÇn quan t©m ®óng møc tíi viÖc “T¹o høng thó häc tËp cho häc sinh” suèt c¶ c¸c kh©u, c¸c phÇn trong tõng tiÕt d¹y häc trªn líp. c. gi¶i ph¸p cô thÓ Sinh häc lµ mét bé m«n khoa häc thùc nghiÖm, v× vËy häc ph¶i ®i ®«i víi hµnh. Khi d¹y häc sinh vÒ kiÕn thøc Sinh häc chóng ta kh«ng nªn chØ truyÒn ®¹t díi d¹ng “Thùc ®¬n cã s½n” häc sinh chØ häc thuéc bµi mµ ph¶i truyÒn ®¹t mét c¸ch khoa häc, gióp häc sinh n¾m ch¾c kiÕn thøc cã tÝnh quy luËt, hiÓu ®îc b¶n chÊt cña nã. Tõ ®ã häc sinh n¾m ®îc c¸c nhµ khoa häc t×m ra kiÕn thøc vµ c¸c quy luËt Sinh häc nh thÕ nµo? Hä suy nghÜ ra sao?... Thu thËp sè liÖu qua nghiªn cøu, qua thùc nghiÖm, thèng kª… vµ ph¸t huy ®îc kiÕn thøc cña c¸c loµi §éng vËt nh thÕ nµo? Qu¸ tr×nh gi¶ng d¹y t«i ®· thùc hiÖn mét sè gi¶i ph¸p nh sau: 1. Tríc hÕt t«i m¹nh d¹n cho r»ng, kh«ng thÓ cã mét ph¬ng ph¸p nµo lµ v¹n n¨ng, lµ tèi u ®Ó d¹y tèt bé m«n khoa häc, nhÊt lµ bé m«n Sinh häc, mµ yÕu tè tÝch cùc tiÒm Èn trong c¸ch t¹o høng thó häc tËp cho häc sinh qua viÖc “KiÓm tra bµi cò”. Thêng th× trong phÇn kiÓm tra bµi cò, gi¸o viªn ®a ra c©u hái kiÓm tra kiÕn thøc bµi tríc ®· häc. §Ó t¹o høng thó cho häc sinh, Gi¸o viªn nªn ghi ®iÓm ®óng, chÝnh x¸c, cã khen ngîi ®èi víi häc sinh tr¶ lêi tèt, cßn ®èi víi häc sinh kh«ng tr¶ lêi ®îc c©u hái Gi¸o viªn nªn ®éng viªn – khuyÕn khÝch c¸c em cÇn ph¶i häc bµi tèt h¬n tr¸nh ch× chiÕt, m¾ng nhiÕc, qu¸t n¹t c¸c em. HÖ thèng c©u hái ph¶i têng minh râ rµng tr¸nh qu¸ réng hoÆc qu¸ vôn vÆt. Còng cã thÓ gi¸o viªn ®a ra c©u hái kiÓm tra kiÕn thøc liªn hÖ víi thùc tÕ hoÆc c©u hái cã néi dung liªn quan ®Õn bµi míi, tõ ®ã dÉn d¾t häc sinh ®i vµo vÊn ®Ò cña bµi míi. Chó ý c©u hái cÇn ®Æt ®óng ®èi tîng häc sinh, cÇn dù kiÕn tríc ph¬ng ¸n tr¶ lêi cña häc sinh. 2. ®Ó thùc hiÖn cã hiÖu qu¶ ph¶i t¹o høng thó trong kh©u “§Æt vÊn ®Ò" PhÇn nµy gi¸o viªn nªn ®a ra c¸c t×nh huèng cã vÊn ®Ò ®ßi hái häc sinh ph¶i dù ®o¸n nªu gi¶ thiÕt, tranh luËn trªn kªnh h×nh – kªnh ch÷, gi÷a nh÷ng ý kiÕn tr¸i ngîc nhau ®ã chÝnh lµ néi dung mµ häc sinh sÏ biÕt ®îc qua bµi häc míi. 3. Trong qu¸ tr×nh d¹y “Bµi míi” ®Ó t¹o høng thó häc tËp cho häc sinh th× ngêi gi¸o viªn ph¶i: - TiÕn hµnh d¹y häc ë møc ®é thÝch hîp nhÊt ®èi víi tr×nh ®é ph¸t triÓn cña häc sinh. Mét néi dung qu¸ khã hay qu¸ dÔ kh«ng g©y høng thó häc tËp cho häc sinh, th× ngêi gi¸o viªn ph¶i cÇn biÕt dÉn d¾t häc sinh ®i t×m c¸i míi, c¸i cha biÕt b»ng c¸ch cho c¸c em lµm viÖc víi s¸ch gi¸o khoa, víi tµi liÖu tham kh¶o, lËp b¶ng so s¸nh hÖ thèng hãa, b¸o c¸o nhá, lµm thÝ nghiÖm… NhÊt thiÕt ph¶i dµnh thêi gian cho häc sinh ho¹t ®éng suy nghÜ, thùc hµnh thÝ nghiÖm, ph¸n ®o¸n, th¶o luËn…thêi gian cµng nhiÒu cµng tèt, miÔn lµ tæ chøc khoa häc, chuyÓn t¶i kiÕn thøc ë s¸ch gi¸o khoa ®Õn tËn häc sinh ®Çy ®ñ. Nªn cã phÇn dµnh Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” riªng cho häc sinh kh¸ - giái, cã phÇn phï hîp víi häc sinh yÕu – kÐm. Nh vËy c¸c nhãm häc sinh cã tr×nh ®é kh¸c nhau ®Òu ®îc thö th¸ch vµ ®¸nh gi¸ sÏ kh«ng g©y hiÖn tîng nhµm ch¸n trong häc tËp. - CÇn khai th¸c tèi ®a ph¬ng tiÖn d¹y häc, nªn u tiªn häc sinh quan s¸t mÉu vËt tríc, sau ®ã lµ m« h×nh, mÉu ng©m råi ®Õn h×nh vÏ. Khi ®îc tiÕp xóc ®å dïng trùc quan céng víi t×nh huèng gi¸o viªn ®a ra sÏ g©y høng thó häc tËp rÊt lín cho c¸c em trong qu¸ tr×nh lÜnh héi tri thøc. - MÆt kh¸c trong thêi gian lªn líp gi¶ng bµi, gi¸o viªn ph¶i khen ngîi, cho ®iÓm kÞp thêi, chÝnh x¸c, ®óng lóc. Khi häc sinh tr¶ lêi ®óng ph¶i khen tèt, nÕu tr¶ lêi cha ®óng th× yªu cÇu häc sinh ngåi xuèng vµ suy nghÜ thªm. Víi c¸ch øng xö nµy sÏ kÝch thÝch ®îc høng thó häc tËp ë c¸c em, nÕu häc sinh tr¶ lêi c¸c c©u hái mang tÝnh s¸ng t¹o gi¸o viªn cã thÓ ghi ®iÓm kÞp thêi. - Còng cã thÓ híng dÉn häc sinh liªn hÖ thùc tÕ gi¶i thÝch mét sè vÊn ®Ò th«ng qua bµi d¹y, lång ghÐp kÓ mét sè c©u chuyÖn xung quanh cuéc sèng liªn quan ®Õn bµi häc nh chuyÖn vÒ khØ, c¸ heo, sù sinh s¶n cña Õch, c¸…hoÆc tõ bµi häc gi¶i thÝch ®îc mét sè c©u nãi th«ng thêng trong thùc tÕ nh níc m¾t c¸ sÊu. Qua c©u chuyÖn hoÆc qua phÇn gi¶i thÝch, liªn hÖ ®Ó häc sinh n¾m ®îc mét sè kiÕn thøc bµi häc gióp häc sinh nhí l©u h¬n, t¨ng thªm tÝnh hÊp dÉn cña bé m«n, thu hót sù chó ý, say mª häc tËp nghiªn cøu cña häc sinh. - CÇn t¹o kh«ng khÝ líp häc vui vÏ lµm cho häc sinh thÝch thó ®îc ®Õn líp, mong ®Õn giê häc. Muèn vËy ph¶i t¹o ra sù giao tiÕp gi÷a gi¸o viªn víi häc sinh, cïng tranh luËn – trao ®æi nh»m dÉn d¾t häc sinh ®i tíi kÕt luËn ®óng ®¾n. 4. Trong phÇn “còng cè, ®¸nh gi¸” ®Ó t¹o høng thó cho c¸c em, khi ®¸nh gi¸ gi¸o viªn ph¶i ®a ra mét sè c©u hái tr¾c nghiÖm gän, dÔ nhí. Yªu cÇu häc sinh lµm trªn phiÕu häc tËp hoÆc lµm trªn giÊy trong (nÕu sö dông ®Ìn chiÕu). Sau ®ã gi¸o viªn nªu ®¸p ¸n, biÓu ®iÓm, häc sinh cã thÓ chÊm bµi cña b¹n. Khi chÊm bµi cña b¹n gióp c¸c em lÇn n÷a kh¾c s©u kiÕn thøc cho b¶n th©n m×nh, nÕu c¸ nh©n hoÆc nhãm ho¹t ®éng tèt – nhanh cã kÕt qu¶ ®óng th× còng cã thÓ ghi ®iÓm hoÆc cã thëng (trµng ph¸o tay). 5. ë phÇn “híng dÉn vÒ nhµ” ®Ó t¹o høng thó häc tËp cho häc sinh, gi¸o viªn nªn giao c¸c c«ng viÖc cô thÓ cho c¸c em. Còng cã thÓ cho häc sinh lµm l¹i thÝ nghiÖm vµ còng cÝo thÓ cho häc sinh lªn chØ ë tranh néi dung bµi võa míi häc xong, hoÆc còng cã thÓ cho häc sinh t×m hiÓu mét sè vÊn ®Ò cã liªn quan ®Õn bµi häc sau, tªn mÉu vËt vµ mÉu ng©m… tõ c¸c c«ng viÖc ®ã gióp c¸c em kh¸m ph¸, thÝch t×m hiÓu khoa häc. Sau ®©y lµ minh häa cho mét sè bµi d¹y theo híng “t¹o høng thó häc tËp” cho häc sinh. Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” NS: ND: TiÕt 37 Õch ®ång I. Môc tiªu bµi häc: Häc xong bµi nµy, häc sinh ph¶i: - HS n¾m v÷ng c¸c ®Æc ®iÓm ®êi sèng cña Õch ®ång. - M« t¶ ®îc ®Æc ®iÓm cÊu t¹o ngoµi cña Õch thÝch nghi víi ®êi sèng võa ë níc võa ë c¹n. - RÌn kÜ n¨ng quan s¸t tranh vµ mÉu vËt; kÜ n¨ng ho¹t ®éng nhãm. - GD ý thøc b¶o vÖ ®éng vËt cã Ých. II. ChuÈn bÞ: 1- Gi¸o viªn - B¶ng phô ghi néi dung b¶ng tr. 114SGK - Tranh cÊu t¹o ngoµi cña Õch ®ång - MÉu Õch nu«i trong lång nu«i 2- Häc sinh - MÉu Õch ®ång theo nhãm 3- Ph¬ng ph¸p - Nªu vµ gi¶i quyÕn vÊn ®Ò kÕt hîp ho¹t ®éng nhãm III. TiÕn tr×nh lªn líp: 1) æn ®Þnh líp: SÜ sè: V¾ng: 2) KiÓm tra bµi cò: C©u 1: Nªu ¶nh hëng cña c¸c ®iÒu kiÖn sèng kh¸c nhau ®Õn cÊu t¹o c¬ thÓ vµ tËp tÝnh cña c¸? C©u 2: C¸ voi cã vai trß g× ®èi víi ®êi sèng con ngêi? 3) Bµi míi: * Giíi thiÖu bµi: C¸ cã cÊu t¹o thÝch nghi víi ®êi sèng ë níc, cßn lìng c (®¹i diÖn Õch ®ång) cã ®êi sèng võa ë níc, võa ë c¹n. Vëy chóng cã ®Æc ®iÓm cÊu t¹o nh thÕ nµo ®Ó phï hîp víi m«i trêng sèng. Trong bµi häc h«m nay chóng ta sÏ ®i t×m hiÓu vÊn ®Ò trªn. * C¸c ho¹t ®éng Ho¹t ®éng 1: T×m hiÓu vÒ ®êi sèng cña Õch ®ång Ho¹t ®éng cña thÇy Ho¹t ®éng cña trß Néi dung 1. §êi sèng - Õch cã ®êi sèng võa ë n- Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” íc, võa ë c¹n. - KiÕm ¨n vµo ban ®ªm. - Thøc ¨n lµ s©u bä, cua, c¸ con, giun, èc… - Cã hiÖn tîng tró ®«ng. - Lµ ®éng vËt biÕn nhiÖt. GV yªu cÇu HS ®äc th«ng tin SGK→ th¶o luËn + Th«ng tin cho em biÕt ®iÒu g× vÒ ®êi sèng cña Õch ®ång? - GV cho SH gi¶i thÝch 1 sè hiÖn tîng : + V× sao Õch thêng kiÕm måi vµo ban ®ªm ? + Thøc ¨n cña Õch lµ s©u bä, giun, èc nãi lªn ®iÒu g×? GV chèt l¹i - HS tù thu nhËn th«ng tin SGK tr113, rót ra nhËn xÐt - 1 HS ph¸t biÓu, líp bæ sung Ho¹t ®éng 2: T×m hiÓu vÒ ®Æc ®iÓm cÊu t¹o ngoµi vµ sù di chuyÓn cña Õch. Ho¹t ®éng cña thÇy Ho¹t ®éng cña trß Néi dung 2- CÊu t¹o ngoµi 2. CÊu t¹o ngoµi vµ sù di - GV yªu cÇu HS ®a mÉu chuyÓn vËt thùc lªn bµn quan s¸t 1. CÊu t¹o ngoµi (theo nhãm) vµ ®èi chiÕu - HS dùa vµo kÕt qu¶ quan víi m« h×nh vµ tranh s¸t tù hoµn chØnh b¶ng 1 - Õch ®ång cã c¸c ®Æc Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” H35.1-3 ®Ó tr¶ lêi c©u hái: + Nªu nh÷ng ®Æc ®iÓm cÊu t¹o ngoµi cña Õch thÝch nghi víi ®êi sèng ë c¹n? + Nh÷ng ®Æc ®iÓm ngoµi thÝch nghi víi ®êi sèng ë níc? - GV treo b¶ng phô ghi n«Þ dung c¸c ®iÓm thÝch nghi - GV chèt l¹i b»ng b¶ng kiÕn thøc chuÈn 2. Di chuyÓn - GV yªu cÇu HS quan s¸t c¸ch di chuyÓn cña Õch trong lång nu«i H35.2 - HS th¶o luËn trong nhãm ®iÓm cÊu t¹o ngoµi thÝch thèng nhÊt ý kiÕn nghi ®êi sèng võa ë níc + §Æc ®iÓm ë c¹n 2,4,5 võa ë c¹n. + §Æc ®iÓm ë níc 1,3,6 - HS gi¶i thÝch ý nghÜa thÝch nghi líp nhËn xÐt bæ sung - HS quan s¸t m« t¶ ®îc + Trªn c¹n … 2. Di chuyÓn - Õch cã 2 c¸ch di chuyÓn: + Nh¶y cãc (trªn c¹n) + B¬i( díi níc) SGK→ m« t¶ ®éng t¸c di + Díi níc ... chuyÓn trong níc Ho¹t ®éng 3: Sinh s¶n vµ ph¸t triÓn cña Õch. Ho¹t ®éng cña thÇy Ho¹t ®éng cña trß Néi dung - GV cho HS th¶o luËn - HS tù thu nhËn th«ng tin 3. Sinh s¶n vµ ph¸t triÓn cña Õch. + Tr×nh bµy ®Æc ®iÓm sinh SGK tr.114 nªu ®îc c¸c Sinh s¶n vµo cuèi mïa xu©n s¶n cña Õch ? ®Æc ®iÓm sinh s¶n TËp tÝnh: Õch ®ùc «m lng Õch c¸i ®Î ë + Trøng Õch cã c¸c ®Æc + thô tinh ngoµi Thô tinh ngoµi, ®Î trøng ®iÓm g×? (dµnh cho HS yÕu + Cã tËp tÝnh Õch ®ùc «m Ph¸t triÓn: Trøng→ nßng näc → Õch – TB) trøng cã biÕn th¸i + V× sao cïng lµ thô tinh ngoµi mµ sè lîng trøng Õch l¹i Ýt h¬n c¸? (dµnh cho HS kh¸ - giái) - GV treo H35.4 tr×nh bµy sù ph¸t triÓn cña Õch. IV. Cñng cè, ®¸nh gi¸ - GV gäi 1 -2 HS ®äc phÇn ghi nhí SGK. - GV hÖ thèng vµ tãm t¾t bµi häc, HS nh¾c l¹i. - GV híng dÉn tr¶ lêi c©u hái 3 SGK. - GV ®a ra mét sè c©u hái tr¾c nghiÖm, yªu cÇu HS khoanh trßn vµo ®¸p ¸n mµ em cho lµ ®óng nhÊt. C©u 1. Trong tù nhiªn, Ðch ®ång cã tËp tÝnh kiÕm ¨n vµo lóc: Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” a. Buæi s¸ng c. Buæi chiÒu b. Buæi tra d. Ban ®ªm C©u 2. Thøc ¨n cña Õch ®ång lµ: a. Thùc vËt c. Thùc vËt, s©u bä, giun èc. b. S©u bä, giun èc. d. S©u bä, giun èc, cua, c¸ con. C©u 3. §Çu g¾n víi m×nh thµnh mét khèi vµ nhän vÒ phÝa tríc cña Õch cã t¸c dông: a. Gióp Õch ®Èy níc khi b¬i c. Gióp Õch thuËn lîi trong ®éng t¸c nh¶y b. Gióp Õch dÔ thë khi b¬i d. Gióp Õch rÏ níc dÔ dµng khi b¬i C©u 4. M¾t, mòi cña Õch n»m ë vÞ trÝ cao trªn ®Çu cã t¸c dông: a. B¶o vÖ m¾t, mòi c. Gióp Õch lÊy ®îc oxi trong kh«ng khÝ b. Gióp sù h« hÊp trªn c¹n d. Gióp Õch lÊy ®îc oxi vµ t¨ng kh¶ n¨ng quan s¸t khi b¬i C©u 5. §Æc ®iÓm nµo cña c¬ thÓ gióp Õch thÝch nghi víi sù h« hÊp trªn c¹n: a. M¾t, mòi ë vÞ trÝ cao trªn ®Çu c. Da cã chÊt nhÇy b. Mòi th«ng víi khoang miÖng vµ phæi d. C¶ a, b, c ®Òu ®óng V. Híng dÉn vÒ nhµ - Häc bµi theo c©u hái vµ kÕt luËn trong SGK - Yªu cÇu c¸c em b¾t “nång näc” nu«i ®Ó quan s¸t sù ph¸t triÓn cña chóng qua c¸c giai ®o¹n kh¸c nhau. - §äc vµ nghiªn cøu tríc bµi 36: TH: Quan s¸t cÊu t¹o trong cña Õch ®ång trªn mÉu mæ. - ChuÈn bÞ Õch ®ång theo nhãm. Sau khi thùc hiÖn c¸c gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt lîng d¹y häc bé m«n Sinh häc líp 7 b»ng viÖc “T¹o høng thó häc tËp” cho häc sinh, víi thêi gian cha nhiÒu nhng bíc ®Çu ®· thu ®îc mmét sè thµnh c«ng ®¸ng khÝch lÖ. ChÊt lîng ®¹t ®îc qua kiÓm tra lÇn hai ¸p dông ph¬ng ph¸p d¹y häc trªn nh sau: Häc §iÓm 0-2 2.1 – 4.9 6.5 – 7.4 8.0 - 10 TB trë lªn Líp sinh SL % SL % SL % SL % SL % tham gia 7A 46 0 0 18 17.4 7 15.2 4 8.7 26 56.5 7B 47 0 0 10 21.3 10 21.3 7 14.9 34 72.3 7C 45 0 0 15 33.3 8 17.7 5 11.1 35 77.8 K7 138 0 0 43 31.2 25 18.1 16 11.6 95 68.8 So víi chÊt lîng ®¹t ®îc khi cha thùc hiÖn c¸c gi¶i ph¸p trªn th× tû lÖ häc sinh ®¹t ®iÓm kh¸ - giái t¨ng lªn, tû lÖ häc sinh yÕu – kÐm gi¶m xuèng râ rÖt. Cô thªt: Giái t¨ng 5.1%; Kh¸ t¨ng 6.5%; YÕu gi¶m 14.5%; KÐm gi¶m 5.1% D. Bµi häc kinh nghiÖm Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” Kinh nghiÖm thùc tiÔn d¹y häc vµ kÕt qu¶ nghiªn cøu thùc nghiÖm cho thÊy ®Ó n©ng cao chÊt lîng d¹y häc cÇn cã c¸c ®iÒu kiÖn sau: - T¹o kh«ng khÝ häc tËp tÝch cùc, Gi¸o viªn ph¶i t¹o høng thó häc tËp mµ ë ®è mäi häc sinh ®Òu cã trÓ tÝch cùc tham gia trong qu¸ tr×nh häc tËp, lu«n hµo høng vµ muèn biÕt ®îc sù tiÕn bé cña m×nh, liªn tôc t¹o ra nh÷ng thö th¸ch võa søc, gi¸o viªn ph¶i biÕt tæ chøc c¸c ho¹t ®éng tù lùc cña häc sinh. - Môc tiªu häc tËp lu«n cã ý nghÜa, gi¸o viªn ph¶i cã kh¶ n¨ng triÓn khai c¸c môc tiªu vµ nhiÖm vô häc tËp mét c¸ch hîp lÝ, hÊp dÉn ®ång thêi lu«n gi¶i quyÕt ®îc nhu cÇu ®ßi hái cña häc sinh ®Ó c¸c em lu«n h¨ng h¸i häc tËp, sö dông ph¬ng ph¸p ®a d¹ng. - Sö dông ph¬ng tiÖn hiÖn ®¹i phï hîp víi néi dung bµi d¹y. - KiÕn thøc ph¶i cã tÝnh thùc tiÔn, gÇn gòi víi ho¹t ®éng h»ng ngµy trong cuéc sèng cña häc sinh. BiÕt vËn dông nh÷ng kiÕn thøc trong bµi häc ®Ó gi¶i thÝch mét sè hiÖn tîng trong thùc tÕ cã liªn quan. - Liªn tôc thay ®æi h×nh thøc ®éng viªn häc tËp, ph¸t huy tèi ®a tÝnh t duy tÝch cùc cña häc sinh, tæ chøc t×nh huèng cã vÊn ®Ò ®ßi hái dù ®o¸n, nªu gi¶ thiÕt, tranh luËn tr¸i ngîc. -TiÕn hµnh d¹y häc ë møc dé thÝch hîp nhÊt. E. kÕt luËn Víi ph¹m vi nghiªn cøu t¹i trêng thùc hiÖn ch¬ng tr×nh ®æi míi GDPT, víi bé m«n Sinh häc líp 7, sau khi ¸p dông c¸c gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt lîng d¹y häc b»ng viÖc “T¹o høng thó häc tËp” cho häc sinh, t«i thÊy kh«ng khÝ líp häc vui vÏ h¬n, c¸c ®èi tîng häc sinh ho¹t ®éng tÝch cùc h¬n khi chiÕm lÜnh kiÕn thøc míi. V× vËy qua ¸p dông ph¬ng ph¸p trªn ®· ®¹t ®îc kÕt qu¶ kh¸ kh¶ quan, hiÖu qu¶ bµi häc kh¸ cao, ®a sè häc sinh n¾m ®îc bµi. Lµ mét gi¸o viªn t«i lu«n mong íc mang ®Ðn cho häc sinh nh÷ng giõo häc thËt sù hÊp dÉn, t¹o mäi ®iÒu kiÖn cho c¸c em tù kh¼ng ®Þnh m×nh, lÜmh héi kiÕn thøc, häc tËp tèt, n©ng cao chÊt lîng häc vµ hiÖu qu¶ cña tiÕt häc. B»ng nh÷ng kinh nghiÖm cã ®îc qua nh÷ng giê lªn líp, trao ®æi víi c¸c b¹n ®ång nghiÖp, héi th¶o chuyªn ®Ò, dï ®· rÊt cè g¾ng song kh«ng thÓ tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt. T«i xin tr×nh bµy nh trªn víi mong muèn lµ nhËn ®îc nhiÒu ý kiÕn trao ®æi, chØ b¶o ch©n thµnh cña c¸c b¹n ®ång nghiÖp vµ nh÷ng ngêi lµm c«ng t¸c chuyªn m«n ë c¸c cÊp qu¶n lÝ vµ b¹n ®äc quan t©m ®Ó s¸ng kiÕn cña t«i ®a ra ®îc hoµn thiÖn h¬n vµ còng cã thÓ ¸p dông réng r·i h¬n, gióp t«i hoµn thµnh c«ng t¸c chuyªn m«n tèt h¬n n÷a. Mét lÇn n÷aT«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n! §¸nh gi¸ cña H§KH trêng Mai thñy, th¸ng 2 n¨m 2008 Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy §Ò tµi: “Nâng cao chất lượng dạy học bộ môn Sinh học lớp 7 bằng việc tạo hứng thú học tập cho học sinh” Ngêi thùc hiÖn Vâ ThÞ NhÞ Gi¸o viªn thùc hiÖn: Vâ ThÞ NhÞ – Trßng THCS Mai Thñy
- Xem thêm -