Skkn biện pháp quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường thpt số 1 bắc hà

  • Số trang: 40 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 74 |
  • Lượt tải: 0
hoanggiang80

Đã đăng 24000 tài liệu

Mô tả:

SKKN Biện pháp quản lý Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 Bắc Hà
SỞ GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO LÀO CAI TRƯỜNG THPT SỐ I BẮC HÀ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ “XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC” Ở TRƯỜNG THPT SỐ I HUYỆN BẮC HÀ, TỈNH LÀO CAI Họ và tên: Lưu Thị Minh Đức Đơn vị: TRƯỜNG THPT SỐ I BẮC HÀ Bắc Hà, tháng 4 năm 2011 1 MỞ ĐẦU 1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Nhà trường là một thiết chế trong hệ thống giáo dục quốc dân, một tổ chức đặc biệt của xã hội. Để hoàn thành nhiệm vụ cao quý của mình, nhà trường phải thực sự trở thành một môi trường văn hoá, lành mạnh, an toàn và thân thiện. Đó chính là điều kiện cần thiết để đảm bảo nâng cao chất lượng dạy và học sao cho mọi thành viên được phát huy tối đa năng lực của mình. Mô hình trường học thân thiện do Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEP) đề xướng, xây dựng và triển khai từ vài thập kỷ nay ở nhiều nước trên thế giới và đã thu được những kết quả tốt đẹp. Ở Việt Nam, từ 2008 Bộ GD&ĐT đã tiến hành triển khai xây dựng mô hình trường học thân thiện, học sinh tích cực ở cấp phổ thông. Tuy nhiên thực tế ở các nhà trường nói chung cũng như ở các trường THPT huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai nói riêng, CBQL nhà trường vẫn còn rất lúng túng trong việc lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra đánh giá việc “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” tại cơ sở của mình. Xuất phát từ lý luận và thực tiễn nêu trên, tác giả chọn đề tài: “Biện pháp quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường trung học phổ thông số 1 huyện Bắc Hà , tỉnh Lào Cai”. 2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất một số biện pháp quản lý của Hiệu trưởng nhằm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở các trường THPT số 1 huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. 3. KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 3.1. Khách thể nghiên cứu. Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số1 huyện Bắc Hà. 3.2. Đối tượng nghiên cứu. Biện pháp quản lý của Hiệu trưởng nhằm xây dựng trường học thân 2 thiện, học sinh tích cực ở các trường THPT số 1huyện Bắc Hà. 4. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực Khảo sát và đánh giá thực trạng công tác xây dựng xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở các trường THPT số 1huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. Đề xuất các biện pháp quản lý của Hiệu trưởng nhằm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất. 5. PHẠM VI NGHIÊN CỨU Do điều kiện và thời gian nghiên cứu có hạn, nên đề tài chỉ tập trung nghiên cứu biện pháp quản lý của Hiệu trưởng nhằm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. 6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 6.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận Tìm hiểu các khái niệm, thuật ngữ liên quan đến đề tài Tổng hợp các văn bản, chỉ thị, nghị quyết của Đảng và Nhà nước, Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT Lào Cai, các công trình khoa học, các tài liệu có liên quan đến đề tài. 6.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn Phương pháp quan sát Phương pháp điều tra 6.3. Nhóm phương pháp hỗ trợ 7. CẤU TRÚC ĐỀ TÀI Đề tài gồm 3 phần chính 3 - Mở đầu. Chương 1: Cơ sở lý luận của việc quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường trung học phổ thông số 1 huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. Chương 3: Biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường trung học phổ thông số 1 huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. - Kết luận và khuyến nghị. - Tài liệu tham khảo. - Phụ lục. 4 Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC 1.1. TỔNG QUAN VỀ LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ Trường học thân thiện là mô hình trường học do Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) đề xướng từ những thập kỷ cuối của thế kỷ trước, và đã được triển khai có kết quả tốt ở 50 quốc gia trên thế giới, trong đó có nhiều nước đang phát triển ở châu Á, châu Mỹ và châu Phi. Trong thực tế, đã có nhiều mô hình xây dựng trường học với tiêu chí lấy học sinh làm trung tâm, nhằm đạt mục tiêu chính là để người học có được điều kiện chủ động, tham gia và rèn luyện các kỹ năng. Trường học phải được đảm bảo an toàn cả về vật chất lẫn tinh thần cho người học. Trong quá trình học ở trường, học sinh phải được vui vẻ, hứng thú học tập để từ đó các em tích cực và chủ động tham gia các hoạt động dưới sự hướng dẫn của thầy, vì vậy nhiều nước giáo dục không chú trọng vào điểm số của các môn học mà quan tâm hơn là các kỹ năng cần có ở mỗi học sinh. Ở Việt Nam trong những năm qua, với sự hỗ trợ của (UNICEF), Bộ GD& ĐT đã nghiên cứu và triển khai thí điểm một số nội dung của mô hình trường học thân thiện ở các cấp học và đã thu được một số kết quả khả quan. Xuất phát từ mục tiêu giáo dục, học tập kinh nghiệm có chọn lọc của các nước trên thế giới, qua thực tiễn gần 10 năm thực hiện của các dự án, theo nghiên cứu nhu cầu thực tiễn của phát triển giáo dục Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã trực tiếp chỉ đạo xây dựng mô hình trường học thân thiện, học sinh tích cực trong nhà trường phổ thông. Tháng 7 năm 2008, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT đã chính thức ra chỉ thị về việc phát động phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong các trường phổ thông trong giai đoạn 2008- 2013 đến nay phong trào “ Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” đã được các nhà trường tích cực hưởng ứng và đạt được những thành tựu đáng khích lệ. 1.2. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN 1.2.1. Quản lý nhà trường 5 Nhà trường là một cơ sở giáo dục - nơi tổ chức thực hiện mục tiêu giáo dục, khi nghiên cứu về nội dung khái niệm quản lý giáo dục, khái niệm trường học được hiểu là tổ chức cơ sở mang tính nhà nước - xã hội trực tiếp làm công tác GD&ĐT thế hệ trẻ cho tương lai của đất nước. Quản lý trường học là thực hiện đường lối giáo dục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục, để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục với thế hệ trẻ và với từng học sinh. Quản lý trường học là quản lý toàn diện nhằm hoàn thiện và phát triển nhân cách của thế hệ trẻ hợp lý, khoa học và hiệu quả. Thành công hay thất bại của nhiệm vụ đổi mới nâng cao hiệu quả giáo dục trong nhà trường phụ thuộc rất lớn vào điều kiện cụ thể của nhà trường. Vì vậy, muốn thực hiện có hiệu quả công tác giáo dục, người quản lý phải xem xét đến những điều kiện đặc thù của nhà trường, phải chú trọng tới việc cải tiến công tác quản lý giáo dục để quản lý có hiệu quả các hoạt động trong nhà trường. Nội dung công tác quản lý trường học: - Quản lý hoạt động dạy học và quản lý các hoạt động giáo dục khác hướng đến phát triển; - Phát triển đội ngũ giáo viên, nhân viên; - Huy động các nguồn lực phát triển nhà trường; - Xây dựng và phát triển các mối quan hệ giữa nhà trường với cộng đồng xã hội. 1.2.2. Văn hoá nhà trường. Văn hoá nhà trường là một tập hợp các chuẩn mực, các giá trị, niềm tin và hành vi ứng xử đặc trưng của một trường học, tạo nên sự khác biệt với các tổ chức khác.Văn hoá nhà trường liên quan đến toàn bộ đời sống vật chất, tinh thần của một nhà trường. Nó biểu hiện trước hết trong tầm nhìn, sứ mạng, triết lý mục tiêu, các giá trị, phong cách lãnh đạo, quản lý, bầu không khí tâm lý. Thể hiện thành bầu không khí các chuẩn mực, các giá trị, niềm tin, quy tắc ứng xử… được xem là tốt đẹp và được mỗi người trong nhà trường chấp nhận. 1.2.3. Trường học thân thiện. Trường học thân thiện là nơi quyền trẻ em được tôn trọng và hài lòng với 6 việc chăm sóc và day dỗ của nhà trường. Trường học thân thiện sẽ là môi trường tốt để mỗi trẻ em đều có cơ hội phát triển tiềm năng tới mức tối đa, trở thành con người tích cực, năng động, tự tin trong học tập và rèn luyện. Trường học thân thiện là một môi trường học tập lành mạnh, an toàn tránh được những bất trắc, nguy hiểm đe doạ học sinh, học sinh được quan tâm, chăm sóc và bảo vệ, các nhu cầu thiết yếu của con người được đảm bảo. Đội ngũ cán bộ, giáo viên giảng dạy nhiệt tình với tinh thần, trách nhiệm cao, có tấm lòng thương yêu quý mến học sinh cùng với sự hỗ trợ tích cực của gia đình và xã hội trong việc chăm sóc, dạy dỗ học sinh. 1.3. VAI TRÒ CỦA NHÀ TRƯỜNG THPT TRONG PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH HỌC SINH - Xu hướng đổi mới và phát triển giáo dục toàn cầu Quá trình giáo dục phải hướng tới người học với các biểu hiện sau: 1) Tính cá thể người học được đề cao; 2) Coi trọng trong mối quan hệ giữa lợi ích của người học với mục tiêu phát triển xã hội và mục tiêu phát triển cộng đồng, xã hội; 3) Nội dung giáo dục phải sáng tạo, theo nhu cầu người học; 4) Phương pháp giáo dục là cộng tác, hợp tác giữa người dạy và người học, công nghệ hoá và sử dụng tối đa tác dụng của công nghệ thông tin; 5) Hình thức tổ chức giáo dục đa dạng, linh hoạt phù hợp với kỷ nguyên thông tin và nền kinh tế tri thức nhằm tạo khả năng tối ưu cho người học lựa chọn hình thức học và 6) Đánh giá kết quả học tập trong trường học phải đổi mới để thực sự có những phán quyết chính xác về kiến thức, kỹ năng và thái độ người học. - Ý nghĩa của việc phát triển văn hoá nhà trường + Sự phát triển của trẻ em chịu ảnh hưởng rất lớn của môi trường văn hoá xã hội nơi các em lớn lên; môi trường văn hoá trường học thuận lợi giúp trẻ có nhiều cơ hội để phát triển; môi trường này không thuận lợi (thù nghịch) làm thui chột sự phát triển; + Văn hóa nhà trường lành mạnh giúp giảm bớt sự không hài lòng của GV và giúp giảm thiểu hành vi cử chỉ không lịch sự của học sinh; 7 + Tạo ra môi trường thuận lợi hỗ trợ việc dạy và học, khuyến khích GV, HS nỗ lực rèn luyện, học tập đạt thành tích mong đợi; + Văn hóa nhà trường lành mạnh nuôi dưỡng, hỗ trợ việc dạy và học. 1.4. MỤC TIÊU, YÊU CẦU, NỘI DUNG, Ý NGHĨA CỦA “XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC” Mục tiêu “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu xã hội. Phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập và các hoạt động xã hội một cách phù hợp và hiệu quả. Nội dung xây dựng xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực a. Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn b .Dạy và học có hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi của học sinh ở mỗi địa phương, giúp các em tự tin trong học tập c. Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh d. Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh e. Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hóa, cách mạng ở địa phương Ý nghĩa của xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. Ý nghĩa quan trọng nhất của việc xây dựng trường học thân thiện là tạo nên một môi trường giáo dục (Cả về vật chất lẫn tinh thần) an toàn, bình đẳng, tạo hứng thú cho học sinh trong học tập, góp phần đảm bảo quyền được đi học và học hết cấp của học sinh, nâng cao chất lượng giáo dục trên cơ sở tập trung mọi nỗ lực của nhà trường vì người học, với các mối quan tâm thể hiện thái độ thân thiện và tinh thần dân chủ. 8 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực là phấn đấu hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, xây dựng ở mỗi trường học môi trường sư phạm lành mạnh, an toàn, tạo cơ sở vững chắc cho việc nâng cao chất lượng giáo dục. Cuộc vận động này sẽ là một quá trình đi từ nhận thức đến thực tiễn nên không tự nhiên mà có, mà là kết quả của quá trình phấn đấu gian khổ, phối hợp nhiều lực lượng, vai trò của mỗi nhà trường trong đó có đội ngũ CBQL, thầy cô giáo và học trò là lực lượng nòng cốt, trở thành hiện thực sau một quá trình tự hoàn thiện, phát huy các yếu tố thân thiện đã có, khắc phục yếu kém, bổ sung mọi thiếu hụt để đạt chuẩn quốc gia, từng bước thực hiện “Chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá”. Trường học thân thiện là trường học phát huy được những giá trị truyền thống của phong trào “Dạy tốt, học tốt”, mọi thành viên đều tự giác thực hiện khẩu hiệu “Kỷ cương - Tình thương - Trách nhiệm”, trò phải chăm ngoan học giỏi, “Mỗi thầy cô giáo là tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo”. Trong xu thế hội nhập, việc xây dựng và thực hiện mô hình trường học thân thiện cần kết hợp từ lý luận và thực tiễn trong nước cũng như tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm của thế giới. 9 Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG SỐ 1 HUYỆN BẮC HÀ, TỈNH LÀO CAI 2.1. GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ NHÀ TRƯỜNG Trường THPT số I Bắc Hà nằm ở trung tâm huyện, với truyền thống 45 năm xây dựng và trưởng thành, có diện tích đất được giao là 7143,2 m2, bình quân 10,5m2/HS. Năm học 2010 - 2011 địa bàn tuyển sinh của nhà trường gồm 14 xã và một thị trấn, trường có 48 cán bộ giáo viên trong đó có 3 cán bộ quản lý 5 nhân viên văn phòng, 40 giáo viên trực tiếp giảng dạy với 680 học sinh, 16 lớp trong đó khối 10 với 6 lớp khối 11 với 6 lớp, khối 12 với 4 lớp. Tỷ lệ học sinh người dân tộc chiếm 72,4%, tỷ lệ học sinh nữ 41,3 % Trường có nền nếp tốt, những năm gần đây nhà trường đã đạt được những thành tích “Tập thể lao động tiên tiến”, nhà trường được nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ vào năm 2004, nhiều thầy cô giáo là chiến sỹ thi đua các cấp, được công nhận là giáo viên dạy giỏi cấp Tỉnh. Đã có học sinh đạt học sinh giỏi cấp Tỉnh. Tỷ lệ học sinh đỗ vào các trường đại học, cao đẳng hàng năm, năm sau cao hơn năm trước. 2.2. KẾT QUẢ KHẢO SÁT THỰC TRẠNG QUẢN LÝ “XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC” Ở TRƯỜNG THPT SỐ 1 HUYỆN BẮC HÀ, TỈNH LÀO CAI. Mục đích khảo sát: Đối tượng khảo sát bao gồm: 3 CBQL, 35 giáo viên, 650 học sinh, 3 cán bộ đoàn, 120 cha mẹ học sinh. Kết quả khảo sát: Công tác tuyên truyền, quán triệt quan điểm, ý thức cho mọi lực lượng trong nhà trường về xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. a. Thực trạng nhận thức và biểu hiện hành động, thái độ của học sinh về phong trào xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở 10 trưng THPT số 1 huyện Bắc Hà Bảng 2.7. Thực trạng nhận thức của học sinh THPT số 1 huyện Bắc Hà về các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. Mức độ nhận thức Rất TT Nội dung quan trọng Quan trọng % % Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an 1 toàn. Ít quan Không trọng quan % trọng% 60 15 15 10 62.5 18.5 10.5 8.5 75.5 15 3 6.5 89 8 3 0 15.5 14.5 45% 25 Dạy và học có hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi của học sinh ở mỗi địa 2 phương, giúp các em tự tin trong học tập. 3 Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh. Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi , 4 lành mạnh. Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc 5 và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở địa phương. Nhận xét: Các ý kiến cho rằng các hoạt động (4, 3, 2, 1) là quan trọng và rất quan trọng. Tỉ lệ % số ý kiến cho là quan trọng và rất quan trọng ở nội dung này là (89%, 75,5%, 62,5%, 60%). Trong đó có các nội dung tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi lành mạnh, rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh, là những nội dung được học sinh cho là quan trọng ở mức cao. Kết quả đó phản ánh sự hiểu biết và những mong muốn của học sinh được học tập và rèn luyện ở một môi trường giáo dục toàn diện. Tuy nhiên nhận thức của các em về “Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di 11 tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở địa phương” còn hạn chế. Có tới 70% ý kiến cho rằng hoạt động này ít quan trọng và không quan trọng. b. Thực trạng xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực thông qua các hoạt động giáo dục ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà: Nhận thức của giáo viên về các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số1 huyện Bắc Hà. Bảng 2.9. Thực trạng nhận thức của giáo viên về các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà. Mức độ quan trọng TT 1 Nội dung - Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn Rất Quan Ít quan Không quan trọng trọng quan trọng % % % trọng % 85 15 0 0 65 15 15 5 60 10 25 5 55 25 15 5 45 25 15 15 - Dạy và học có hiệu quả, phù hợp với 2 đặc điểm lứa tuổi của học sinh ở mỗi địa phương, giúp các em tự tin trong học tập 3 - Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh 4 - Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh - Học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc 5 và phát huy giá trị các di tích lich sử, văn hoá, cách mạng ở địa phương 5 nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực đều được giáo viên quan tâm giáo dục theo các mức độ quan trọng khác nhau. Trong đó có nội dung “Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn” có 100% số ý kiến cho là quan trọng và rất quan trọng. Ở nội dung (2, 4), đều có 80% ý kiến cho là quan trọng và rất quan trọng. Tuy nhiên ở nội dung (3, 12 5) còn lại phần lớn giáo viên đều cho rằng cần thực hiện nhưng tỉ lệ % cho là rất quan trọng và quan trọng thấp hơn các nội dung khác, chỉ có 70% cho là rất quan trọng và quan trọng. Hiệu quả tổ chức các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà. Bảng 2.17. Đánh giá của CBQL về hiệu quả tổ chức các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà. TT 1 Mức độ thực hiện Nội Dung Tốt % - Xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn TB % Chưa tốt % 85,7 14,3 0 61,4 28,6 10,0 48,6 41,0 10,6 85,7 14,3 71,4 28,6 - Dạy và học có hiệu quả, phù 2 hợp với đặc điểm lứa tuổi của học sinh ở mỗi địa phương, giúp các em tự tin trong học tập 3 4 - Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh -Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh - Học sinh tham gia tìm hiểu, 5 chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng ở địa phương Nhìn chung, tất cả các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực BGH đều đánh giá là đạt ở mức tốt. Các ý kiến đánh giá là các nội dung đạt hiệu quả thực hiện ở mức tốt cao nhất là nội dung (1, 4) tương ứng với tỉ lệ (85.7%, 85.7%), tiếp theo là nội dung (5, 2) tương ứng với tỉ lệ (71,4%, 61,4%). Nội dung “ Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh” hiệu quả đạt được còn hạn chế. Có tới 10,6% ý kiến cho rằng nội dung này thực 13 hiện ở mức chưa tốt. Điều đó chứng tỏ việc đánh giá vai trò các nội dung của các lực lượng giáo dục trong nhà trường chưa đều, dẫn đến thực hiện chưa tốt và CBQL cho rằng hiệu quả chưa cao. Một số bài học kinh nghiệm trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường trung học phổ thông số 1 huyện Bắc Hà. - Nhà trường có thể triển khai toàn bộ hoặc lựa chọn một số nội dung của phong trào một cách chủ động, sáng tạo, tùy điều kiện thực tế của nhà trường và địa phương. Tránh tình trạng làm ôm đồm mà không đạt hiệu quả. Thực hiện nội dung gì phải đạt kết quả dứt điểm nội dung đó. - Có sự quyết tâm của Hiệu trưởng và sự đồng thuận của mọi thành viên của nhà trường trên cơ sở nhận thức đúng và đầy đủ về phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ” - Có sự ủng hộ và quan tâm của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và sự tham gia tích cực của các lực lựợng xã hội khác. - Nhà trường có kế hoạch hành động triển khai phong trào gắn kết với việc thực hiện kế hoạch năm học, với các mục tiêu cụ thể, giải pháp khả thi, huy động được toàn bộ lực lượng của nhà trường cùng thực hiện trên cơ sở có sự phân công rõ ràng - Vận dụng linh hoạt về thời lượng, nội dung cách thức tổ chức để đảm bảo thực hiện hài hòa giữa các hoạt động học tập, vui chơi, chăm sóc các di tích lịch sử, văn hóa ở địa phương. - Phát huy tốt vai trò của Đoàn thanh niên, các tổ chức của ngành VH – TT - DL ở địa phương. - Có sự tổng kết, đánh giá, rút kinh nghiệm và phê bình, khen thưởng kịp thời. 14 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 Xây dựng trường học thân thiện ở các trường THPT là một nhiệm vụ rất quan trọng và cần thiết ở các nhà trường hiện nay. Bởi nếu xây dựng thành công mô hình này sẽ tạo nên một môi trường giáo dục an toàn, bình đẳng, tạo hứng thú và phát huy tích tích cực, chủ động của học sinh trong học tập, góp phần đảm bảo quyền được đi học và học hết cấp của các em, nâng cao chất lượng giáo dục trên cơ sở tập trung mọi nỗ lực của nhà trường vì người học, với các mối quan tâm thể hiện thái độ thân thiện và tinh thần dân chủ. Trong môi trường “Trường học thân thiện", học sinh sẽ cảm nhận được sự thoải mái khi việc học của mình vừa gắn với kiến thức trong sách với, vừa thông qua sự thâm nhập, trải nghiệm của chính bản thân trong các hoạt động ngoại khoá, các trò chơi dân gian, các hoạt động tập thể. Tuy nhiên từ nghiên cứu thực tế cho thấy việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 huyện Bắc Hà bên cạnh những nỗ lực và kết quả đáng khích lệ, song vẫn bộc lộ nhiều hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra. Điều đáng quan tâm nhất là việc thực hiện các chức năng quản lý nhà trường gắn với việc tuyên truyền, thực hiện các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở nhà trường chưa thực hiện một cách đồng bộ. 15 Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CỦA HIỆU TRƯỞNG NHẰM XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG SỐ 1 HUYỆN BẮC HÀ, TỈNH LÀO CAI 3.1. MỘT SỐ NGUYÊN TẮC ĐỂ XÂY DỰNG BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC Xuất phát từ lý luận xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực nhằm tiếp tục tăng cường và nâng cao hiệu quả công tác giáo dục toàn diện cho học sinh. Từ cơ sở lý luận và thực trạng quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở các trường THPT số 1 Bắc Hà trong những năm gần đây, chúng tôi đề ra một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở trường THPT số 1 Bắc Hà, khi xây dựng các biện pháp này, chúng tôi dựa vào các nguyên tắc sau: 3.1.1. Đảm bảo tính phù hợp với mục tiêu đào tạo 3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn và khả thi 3.1.3. Đảm bảo phù hợp với đặc điểm và điều kiện nhà trường. 3.1.4. Đảm bảo tính đồng bộ 3.2. CÁC BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC THÂN THIỆN, HỌC SINH TÍCH CỰC Ở TRƯỜNG THPT SỐ 1 HUYỆN BẮC HÀ 3.2.1. Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho các lực lượng giáo dục về vai trò và trách nhiệm của việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực: a. Mục đích: Nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm cho đội ngũ giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh, các cấp ủy Đảng, chính quyền, đoàn thể, tổ chức xã hội trong và ngoài nhà trường để tất cả các lực lượng thấy được vai trò, tầm quan trọng và thống nhất quan điểm xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở mô hình nhà trường hiện nay là vô cùng quan trọng và cần thiết. Bởi vì có 16 nhận thức đúng mới chỉ đạo hành động và có thái độ đúng. đối với việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ở các trường THPT. b. Nội dung: Trước hết cần khắc phục những quan niệm chưa đúng hoặc chưa đầy đủ về sự cần thiết phải xây dựng môi trường học tập thân thiện, tích cực: - Đối với giáo viên: Còn một bộ phận giáo viên chưa thống nhất về các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực hoặc chưa nhận thức đúng tầm quan trọng của việc thực hiện các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. Một số giáo viên cho rằng phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh ở trên lớp là còn rất khó, hơn nữa giáo viên chưa tích cực thực hiện đổi mới phương pháp dạy học theo yêu cầu của phong trào thi đua; một số giáo viên có nhu cầu đổi mới nhưng chưa làm chủ được phương pháp dạy học tích cực. Vì vậy, dẫn đến hiện tượng áp đặt phương pháp dạy học tích cực một cách hình thức, ôm đồm, chưa khoa học gây quá tải cho cả giáo viên và học sinh. - Đối với học sinh: Một bộ phận học sinh chưa hiểu đúng thế nào là “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, nên các em cho rằng đây chỉ là phong trào mang tính hình thức. Một số học sinh thì lại quan niệm các em đến trường chủ yếu học văn hóa và tham gia các phong trào văn hóa, văn nghệ, còn việc rèn luyện kỹ năng sống là thuộc bản thân và gia đình các em, cũng như việc chăm sóc các di tích lich sử các em cũng chưa làm được. - Đối với cha mẹ học sinh: Không ít cha mẹ học sinh xem việc giáo dục con em mình là việc của nhà trường, của thầy cô giáo nên có thái độ khoán trắng cho thầy cô. Đây là một quan niệm sai lầm vì giáo dục toàn diện cho con em mình là sự phối hợp hài hòa giữa gia đình, nhà trường và xã hội. Hơn nữa, một bộ phận cha mẹ học sinh lại cho rằng việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực là nhiệm vụ của nhà trường, còn đối với con em họ khi ở gia đình thì phải sống theo hoàn cảnh gia đình... - Đối với xã hội: Các cấp quản lý, chính quyền địa phương, các tổ chức xã hội... chưa có sự quan tâm sâu sát và chưa có kế hoạch, biện pháp cụ thể nhằm kết hợp cùng với nhà trường xây dựng môi trường học tập thân thiện, tích cực. c. Cách thức thực hiện: 17 - Ngay từ đầu năm học, BGH nhà trường cần tổ chức thảo luận về Chỉ thị của Bộ trưởng, kế hoạch triển khai của ngành và tỉnh. - Tổ chức các hoạt động tuyên truyền trực tiếp hoặc bằng các phương tiện thông tin đại chúng để cán bộ, giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh , các cấp ủy Đảng, chính quyền, các tổ chức chính trị, xã hội, thấy được tầm quan trọng của việc xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực, đồng thời thấy được vai trò và trách nhiệm của mình đối với phong trào. - Trang bị kiến thức cơ bản về công tác xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực cho Hội đồng giáo dục nhà trường, từ đó xây dựng qui ước nội bộ kế hoạch hành động cho các tập thể và cá nhân. - Tổ chức hội thảo để quán triệt quan điểm, phương pháp phối kết hợp tham gia xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực . - Tuyên truyền, vận động trong đội ngũ thực hiện các phong trào thi đua tạo nền tảng cho phong trào xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực như: “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, “Dạy tốt, học tốt”, cuộc vận động: “Dân chủ, kỷ cương, tình thương, trách nhiệm”, “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”, và “mỗi thầy giáo, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” - Tổ chức hội thi tìm hiểu, kể chuyện về các hoạt động giáo dục liên quan đến các nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. 3.2.2. Biện pháp 2: Lập kế hoạch xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực: a. Mục đích: Kế hoạch xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực cho nhà trường trong từng năm học và trong kế hoạch chiến lược của nhà trường nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. CBQL kiểm tra, đánh giá được mức độ, năng lực và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực của từng bộ phận, tổ chức đoàn thể và cá nhân để tiếp tục rút kinh nghiệm hay điều chỉnh kế hoạch giáo dục hợp lý, kịp thời, hiệu quả. 18 b. Nội dung Xác định mục tiêu, yêu cầu, nội dung, quy mô tổ chức thực hiện xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực phù hợp với điều kiện của nhà trường, địa phương, đáp ứng yêu cầu xã hội. Đồng thời phù hợp với đặc điểm tâm lý lứa tuổi từng khối lớp và phù hợp với mục tiêu giáo dục THPT. Xác định các nguồn lực: giáo viên, học sinh, Đoàn thanh niên, chính quyền, các tổ chức xã hội, cha mẹ học sinh, điều kiện cơ sở vật chất, phương tiện, kinh phí, thời gian, những thuận lợi, khó khăn, mặt mạnh, yếu, từ đó xây dựng kế hoạch xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực cho nhà trường phù hợp. c. Cách thức thực hiện: - Bước1: Thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” nhà trường, phân công nhiệm vụ cho các thành viên. Phân công P. Hiệu trưởng xây dựng kế hoạch chung của nhà trường làm định hướng để các tổ chức Công đoàn, Đoàn thanh niên, tổ chuyên môn và các tổ chức có liên quan xây dựng kế hoạch cụ thể lồng ghép nội dung xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực. Kế hoạch phải xác định rõ tên chủ đề, mục đích yêu cầu, nội dung, hình thức hoạt động - Bước 2: Tổ chức thảo luận, lấy ý kiến đóng góp thống nhất của Chi bộ, BGH, Hội đồng giáo dục nhà trường về bản dự thảo kế hoạch xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực nhằm tạo sự đồng tình, thống nhất cao của toàn thể CBQL, giáo viên, nhân viên nhà trường cộng đồng trách nhiệm phối hợp xây dựng thành công trường học thân thiện, học sinh tích cực. - Bước 3: Trên cơ sở phân tích, tổng hợp các ý kiến đóng góp, người lập kế hoạch điều chỉnh, bổ sung hoàn thiện kế hoạch, trình hiệu trưởng phê duyệt, sau đó triển khai kế hoạch xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực đến toàn thể nhà trường và các lực lượng giáo dục có liên quan tổ chức thực hiện. 3.2.3. Biện pháp 3: Xây dựng môi trường học tập xanh, sạch, đẹp, 19 an toàn và hiện đại: a. Mục đích: Thực hiện biện pháp này nhằm nâng cao ý thức trách nhiệm cho các lực lượng giáo dục nhà trường trong việc tạo dựng một môi trường học tập đẹp về cảnh quan sư phạm. b. Nội dung: - Bảo đảm trường an toàn, sạch sẽ, có cây xanh, thoáng mát. - Trong các dịp đầu xuân tổ chức để học sinh trồng cây và chăm sóc cây. - Có đủ nhà vệ sinh được đặt ở vị trí phù hợp với cảnh quan trường học, được giữ vệ sinh sạch sẽ. - Huy động học sinh tích cực tham gia bảo vệ môi trường, giữ vệ sinh các công trình công cộng, nhà trường, lớp học và cá nhân. c. Cách thức hiện: - Có kế hoạch thực hiện quy hoạch trồng cây ở trường một cách hợp lý. Phân công khu vực chăm sóc vườn hoa cây cảnh cho từng tập thể lớp, tạo sự thi đua giữa các lớp. - Đo độ sáng ở từng phòng học vào lúc ít sáng nhất trong ngày, từ đó thiết kế, bố trí đèn hợp lý để đủ ánh sáng cho học sinh và giáo viên. - Phân công Tổ chủ nhiệm có kế hoạch thường xuyên tổ chức dọn dẹp nhà vệ sinh.Gắn các biển hiệu ở nhà vệ sinh kêu gọi mọi người có ý thức giữ gìn vệ sinh chung. - Đặt thùng rác ở các vị trí thích hợp, kêu gọi mọi người bỏ rác đúng nơi quy định để bảo vệ cảnh quang môi trường. - Ban giám hiệu nhà trường cần có kế hoạch hoạt động cụ thể cho việc tu sửa nhà vệ sinh, trồng cây xanh, sửa chữa phòng học... và huy động kinh phí. 3.2.4. Biện pháp 4: Đẩy mạnh chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học, giáo dục toàn diện, phát huy tính tích cực của học sinh: a. Mục đích: 20
- Xem thêm -