Phân tích tín dụng và giải pháp nâng cao chất lượng phân tích tín dụng ở các nhtm hiện nay

  • Số trang: 39 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 4 |
  • Lượt tải: 0
hoangtuavartar

Đã đăng 24677 tài liệu

Mô tả:

Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 môc lôc Lêi më ®Çu .......................................................................................................................... 1 Ch-¬ng I ............................................................................................................................... 4 Mét sè vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ ph©n tÝch tÝn dông cña NHTM .................... 4 1. Kh¸i niÖm ..................................................................................................................... 4 2. Sù cÇn thiÕt ph¶i PTTD ............................................................................................. 4 3. Néi dung cña PTTD .................................................................................................... 4 4. Qui tr×nh PTTD ........................................................................................................... 5 5. a. Kh¸i niÖm: ................................................................................................................. 5 b. ý nghÜa qui tr×nh PTTD: ......................................................................................... 5 c. C¸c b-íc cña qui tr×nh ph©n tÝch tÝn dông: ......................................................... 6 C¸c nh©n tè t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng PTTD: ........................................................ 18 a, Nh©n tè tõ phÝa NH:.................................................................................................. 18 b. Nh©n tè tõ phÝa kh¸ch hµng: ................................................................................... 19 c. Sù thèng nhÊt cña c¸c v¨n b¶n ph¸p luËt liªn quan ®Õn ph©n tÝch tµi chÝnh trong ho¹t ®éng cho vay ................................................................................................ 22 Ch-¬ng II: .......................................................................................................................... 23 Ph©n tÝch tÝn dông t¹i hÖ thèng ng©n hµng th-¬ng m¹i ViÖt Nam. Thùc tr¹ng vµ gi¶i ph¸p ............................................................................ 23 1. Kh¸i qu¸t hÖ thèng NHTM ViÖt Nam. .................................................................. 23 a/ LÞch sö h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña ng©n hµng: ................................................ 23 b/ C¸c lo¹i h×nh ng©n hµng: ......................................................................................... 24 2. Thùc tr¹ng ph©n tÝch tÝn dông cña c¸c NHTM ViÖt Nam. .................................... 25 a/ C¸c nguyªn t¾c PTTD. .............................................................................................. 25 b/ Quy tr×nh - VÝ dô cô thÓ: .......................................................................................... 27 KÕ to¸n ViÖt Nam ................................................................................................................... 31 3. Nguyªn nh©n vµ gi¶i ph¸p hoµn thiÖn ho¹t ®éng PTTD: ................................... 35 a, Nguyªn nh©n .............................................................................................................. 35 b, Gi¶i ph¸p ..................................................................................................................... 36 4. KiÕn nghÞ ........................................................................................................................ 37 a, Víi Ng©n hµng Nhµ n-íc: ........................................................................................ 37 b, Víi bé tµi chÝnh vµ c¬ quan chøc n¨ng kh¸c: ....................................................... 37 c, Víi doanh nghiÖp: ..................................................................................................... 37 KÕt luËn ............................................................................................................................. 38 Tµi liÖu tham kh¶o .................................................................................................... 39 1 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Lêi më ®Çu Tõ x-a ®Õn nay, ho¹t ®éng tÝn dông (víi h¹t nh©n lµ ho¹t ®éng cho vay) lµ ho¹t ®éng chñ yÕu cña NHTM ®Ó t¹o ra lîi nhuËn. Cho vay lµ ho¹t ®éng sèng cßn, lµ lý do tån t¹i cña c¸c NHTM. §©y lµ ho¹t ®éng sö dông vèn lín nhÊt, t¹o ra thu nhËp lín nhÊt trong sè c¸c tµi s¶n cã sinh lîi. §ång thêi nã còng lµ ho¹t ®éng rñi ro lín nhÊt. Sù sôp ®æ cña mét NHTM th-êng cã mèi liªn hÖ tíi nh÷ng vÊn ®Ò tån t¹i trong danh môc c¸c kho¶n cho vay h¬n lµ sù thua thiÖt tõ c¸c tµi s¶n cã kh¸c. Ho¹t ®éng cho vay còng lµ ho¹t ®éng cã ý nghÜa lín víi tõng chñ thÓ kinh tÕ còng nh- víi nÒn kinh tÕ ®Êt n-íc vµ nã ®ãng vai trß quan träng trong thùc hiÖn chøc n¨ng x· héi cña Ng©n hµng trong nÒn kinh tÕ. ViÖc ®¸p øng nhu cÇu tÝn dông nµy cã thÓ ®-îc xem nh- mét cam kÕt hoÆc nghi· vô x· héi cña ng©n hµng trong kh¶ n¨ng sinh lîi vµ rñi ro. Khi tÝn dông ng©n hµng khan hiÕm vµ chi phÝ cao th× chi tiªu trong nÒn kinh tÕ chËm l¹i vµ n¹n thÊt nghiÖp gia t¨ng.V× vËy mµ sù thay ®æi thu nhËp cã g©y ¸p lùc lªn l¹m ph¸t. XuÊt ph¸t tõ nh÷ng ý nghÜa hÕt søc quan träng ®ã, mµ viÖc ph©n tÝch tÝn dông trë nªn cÇn thiÕt h¬n bao giê hÕt. Bëi v×, chÊt l-îng cña tÝn dông kh«ng phô thuéc vµo c¸c yÕu tè trõu t-îng nµo mµ phô thuéc chÝnh vµo n¨ng lùc ph©n tÝch tÝn dông cña c¸c NHTM. Do vËy em lùa chän ®Ò tµi “ Ph©n tÝch tÝn dông vµ gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l-îng ph©n tÝch tÝn dông ë c¸c NHTM hiÖn nay” . §Ò ¸n cña em gåm 2 ch-¬ng: Ch-¬ng I: Mét sè vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ ph©n tÝch tÝn dông cña NHTM . Ch-¬ng II: Ph©n tÝch tÝn dông t¹i hÖ thèng NHTM ViÖt Nam - Thùc tr¹ng vµ gi¶i ph¸p. §Ó hoµn thµnh ®Ò ¸n LÝ thuyÕt Tµi chÝnh - tiÒn tÖ nµy, ngoµi nh÷ng kiÕn thøc ®-îc trang bÞ trong suèt qu¸ tr×nh häc tËp d-íi sù d¹y dç cña c¸c Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 2 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 thÇy c« gi¸o, em ®-îc sù chØ b¶o tËn t×nh cña thÇy gi¸o, TS. Hoµng Xu©n QuÕ. Th«ng qua ®Ò ¸n nµy, em xin ®-îc göi lêi c¶m ¬n s©u s¾c ®Õn c¸c thÇy c« gi¸o khoa Ng©n hµng- Tµi chÝnh, ®Æc biÖt lµ thÇy gi¸o h-íng dÉn: ThS. NguyÔn §øc HiÓn ®· gióp ®ì em hoµn thµnh ®Ò ¸n m«n häc nµy. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n! Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh. Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 3 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Ch-¬ng I Mét sè vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ ph©n tÝch tÝn dông cña NHTM 1. Kh¸i niÖm §øng trªn gi¸c ®é NH, Ph©n tÝch tÝn dông (PTTD) ®-îc hiÓu lµ mét tæng thÓ c¸c ph-¬ng ph¸p vµ c«ng cô ph©n tÝch cho phÐp xö lý c¸c th«ng tin kÕ to¸n vµ c¸c th«ng tin bæ sung tõ ®ã ®¸nh gi¸ t×nh h×nh tµi chÝnh trong qu¸ khø, hiÖn t¹i gãp phÇn ®-a ra nh÷ng quyÕt ®Þnh cho vay. Cã nghÜa lµ PTTD lµ ph©n tÝch kh¶ n¨ng hiÖn t¹i vµ tiÒm tµng cña kh¸ch hµng vÒ sö dông vèn tÝn dông , còng nh- kh¶ n¨ng hoµn tr¶ vèn vay ng©n hµng. Nãi c¸ch kh¸c, PTTD lµ viÖc ph©n tÝch kh¸ch hµng trong quan hÖ tÝn dông víi ng©n hµng. §ã lµ quan hÖ vay m-în, gåm c¶ ®i vay vµ cho vay.Tuy nhiªn khi g¾n tÝn dông víi mét chñ thÓ nhÊt ®Þnh nh- ng©n hµng th× gäi lµ tÝn dông ng©n hµng vµ ng©n hµng ®-îc hiÓu lµ ng©n hµng cho vay. 2. Sù cÇn thiÕt ph¶i PTTD Môc tiªu cña PTTD lµ x¸c ®Þnh rñi ro vµ c¸c biÖn ph¸p h¹n chÕ rñi ro. MÆt kh¸c, PTTD gióp cho ng©n hµng kiÓm tra tÝnh chÝnh x¸c cña c¸c th«ng tin do kh¸ch hµng cung cÊp tõ ®ã cã nhËn ®Þnh ®óng ®¾n vÒ th¸i ®é cña kh¸ch hµng. H¬n ai hÕt, chÝnh c¸c ng©n hµng hiÓu ®-îc r»ng ®iÒu ®ã cã ý nghÜa quan träng nh- thÕ nµo. Nã ¶nh h-ëng c¬ b¶n ®Õn quyÕt ®Þnh cho vay hay kh«ng cña ng©n hµng víi kh¸ch hµng nµo ®ã. Khi ng©n hµng chÊp nhËn cho vay tøc lµ ng©n hµng chÊp nhËn rñi ro cña mãn vay, ng-îc l¹i tøc lµ rñi ro cña mãn vay qu¸ søc chÞu ®ùng cña ng©n hµng. Tõ ®ã, ng©n hµng x¸c ®Þnh c¸c biÖn ph¸p nh»m h¹n chÕ rñi ro víi c¸c danh môc tµi s¶n sinh lêi ®ã. V× vËy mµ quyÕt ®Þnh lîi nhuËn vµ sù sèng cßn cña ng©n hµng. 3. Néi dung cña PTTD PTTD lµ viÖc thu thËp vµ ph©n tÝch th«ng tin nh»m x¸c ®Þnh uy tÝn, tc¸ch ph¸p lý, søc m¹nh tµi chÝnh vµ kh¶ n¨ng thanh to¸n cña ng-êi vay…trong qu¸ khø, hiÖn t¹i vµ t-¬ng lai. §ång thêi còng x¸c ®Þnh hiÖu qu¶ Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 4 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 cña dù ¸n, tÝnh kh¶ thi thùc hiÖn dù ¸n cña ng-êi vay.Trªn c¬ së ®ã ng©n hµng ®-a ra quyÕt ®Þnh cã cho vay hay kh«ng ®èi víi dù ¸n. 4. Qui tr×nh PTTD a. Kh¸i niÖm: Qui tr×nh PTTD lµ c¸c b-íc (hoÆc néi dung c«ng viÖc) mµ c¸n bé tÝn dông c¸c phßng ban cã liªn quan trong ng©n hµng ph¶i thùc hiÖn khi tµi trî cho kh¸ch hµng. b. ý nghÜa qui tr×nh PTTD: Ngµy nay, c¸c ng©n hµng vµ c¸c ®Þnh chÕ cho vay kh¸c ®Òu thiÕt lËp c¸c qui tr×nh tÝn dông.ViÖc thiÕt lËp vµ kh«ng ngõng hoµn thiÖn qui tr×nh tÝn dông cã ý nghÜa rÊt quan träng ®èi víi ho¹t ®éng tÝn dông cña NHTM. - VÒ mÆt hiÖu qu¶: Qui tr×nh tÝn dông hîp lý gãp phÇn n©ng cao chÊt l-îng vµ gi¶m thiÓu rñi ro tÝn dông. - VÒ mÆt gi¸ trÞ: Qui tr×nh PTTD cã c¸c t¸c dông hÕt søc to lín: + QTTD lµm c¬ së cho viÖc ph©n ®Þnh tr¸ch nhiÖm vµ quyÒn h¹n cña tõng bé phËn liªn quan trong ho¹t ®éng tÝn dông. H¬n n÷a víi môc tiªu nµy c«ng t¸c qu¶n trÞ nh©n sù t¹i ng©n hµng sÏ ®-îc ®iÒu chØnh kÞp thêi cho hîp lý vµ cã hiÖu qu¶ nhÊt. + QTTD lµm c¬ së cho viÖc thiÕt lËp c¸c hå s¬ vµ thñ tôc vay vèn vÒ mÆt hµnh chÝnh. ThiÕt lËp c¸c thñ tôc cho vay ph¶I thÝch hîp víi tõng nhãm kh¸ch hµng, tõng lo¹i cho vay còng nh- kü thuËt tÝn dông nh»m cung cÊp ®Çy ®ñ c¸c th«ng tin cÇn thiÕt , nh-ng kh«ng g©y phiÒn hµ cho kh¸ch hµng, còng nh- tiÕt kiÖm thêi gian cho c¶ hai bªn. + QTTD chØ râ mèi quan hÖ c¸c bé phËn liªn quan trong ho¹t ®éng tÝn dông. Do QTTD lµ qui ph¹m nghiÖp vô b¾t buéc thùc hiÖn trong néi bé mét ng©n hµng vµ th-êng ®-îc in thµnh v¨n b¶n, hoÆc sæ tay nh»m h-íng dÉn viÖc thùc hiÖn thèng nhÊt nh÷ng nghiÖp vô tÝn dông t¹i ng©n hµng. Nhê ®ã c¸c nh©n viªn ng©n hµng biÕt ®-îc tr¸ch nhiÖm ph¶i thùc hiÖn ë vÞ trÝ cña m×nh, mèi quan hÖ víi nh÷ng ®ång nghiÖp kh¸c hoÆc hiÓu râ h¬n vai trß cña m×nh trong toµn bé qui tr×nh, tõ ®ã cã th¸i ®é ®óng trong c«ng viÖc. Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 5 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 + QTTD cßn lµ c¬ së kiÓm so¸t tiÕn tr×nh cÊp tÝn dông vµ ®iÒu chØnh chÝnh s¸ch tÝn dông cho phï hîp víi thùc tiÔn. Th«ng qua kiÓm so¸t thùc hiÖn QTTD mµ nhµ qu¶n trÞ ng©n hµng nhanh chãng x¸c ®Þnh nh÷ng kh©u, nh÷ng c«ng viÖc cÇn ®iÒu chØnh, còng nh- h-íng ®µo t¹o vµ ph©n c«ng t-¬ng lai, ®Ó tõ ®ã kiÓm so¸t nh÷ng rñi ro khi cÊp tÝn dông. §ång thêi, NH cßn kÞp thêi ph¸t hiÖn nh÷ng qui tr×nh kh«ng phï hîp trong chÝnh s¸ch vµ qui tr×nh tÝn dông.Tõ ®ã cã nh÷ng thay ®æi ®Ó t¨ng c-êng gi¸m s¸t qu¸ tr×nh sö dông vèn tÝn dông cña kh¸ch hµng. c. C¸c b-íc cña qui tr×nh ph©n tÝch tÝn dông: c.1. B-íc 1: Ph©n tÝch tr-íc khi cÊp tÝn dông: §©y lµ b-íc quan träng nhÊt, quyÕt ®Þnh chÊt l-îng tÝn dông */ Yªu cÇu: Thùc hiÖn viÖc ph©n tÝch tr-íc khi cÊp tÝn dông ®ßi hái: - Thu thËp ®Çy ®ñ vµ chÝnh x¸c th«ng tin thu thËp ®-îc: cã nghÜa lµ th«ng tin thu thËp ®-îc ph¶i cã thËt vµ cã thÓ ®ñ tin cËy ®Ó lµm c¬ së cho viÖc ph©n tÝch. - Ph©n tÝch vµ xö lý th«ng tin thu thËp ®-îc: C¸c th«ng tin thu thËp ®-îc sÏ lµ v« nghÜa nÕu kh«ng ®-îc ®-a ra ph©n tÝch vµ xö lý cã chän läc. Do nhu cÇu vay vèn cña kh¸ch hµng th-êng lµ rÊt lín trong khi kh¶ n¨ng ®¸p øng cña ng©n hµng l¹i lµ cã h¹n nªn c¸n bé ng©n hµng ph¶i lùa chän nh÷ng kh¸ch hµng võa cã kh¶ n¨ng chi tr¶ nî khi ®Õn h¹n l¹i võa cã kh¶ n¨ng sinh lîi lín nhÊt cho ng©n hµng. - Rót ra kÕt luËn vÒ kh¶ n¨ng hoµn tr¶ nî, c¶ gèc vµ l·i cña kh¸ch hµng: KÕt luËn nµy lµ kÕt qu¶ cña qu¸ tr×nh ph©n tÝch vµ xö lý th«ng tin ë b-íc tr-íc ®ã. ChÝnh v× vËy mµ c¸c b-íc ph¶i ®-îc thùc hiÖn mét c¸ch tuÇn tù vµ chÝnh x¸c. */ Nguån cung cÊp th«ng tin: - C¸c th«ng tin tõ pháng vÊn vµ ®iÒu tra kh¸ch hµng:Pháng vÊn trùc tiÕp lµ rÊt quan träng, bao gåm viÖc gÆp gì trùc tiÕp gi÷a ng©n hµng vµ ng-êi vay vèn:th¨m quan nhµ x-ëng, v¨n phßng, nãi chuyÖn víi gi¸m ®èc vµ Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 6 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 ng-êi lao ®éng, xem xÐt vËt thÕ chÊp… Pháng vÊn trùc tiÕp gióp c¸n bé ng©n hµng lo¹i trõ nh÷ng b¸o c¸o ma, c¶m nhËn nh÷ng c¸i ®ang diÔn ra … - C¸c th«ng tin tõ hå s¬ cña kh¸ch hµng:Ng©n hµng lu«n yªu cÇu ng-êi vay vèn ph¶i göi cho ng©n hµng c¸c b¸o c¸o tµi chÝnh nh- b¶ng c©n ®èi kÕ to¸n, b¸o c¸o thu nhËp, b¸o c¸o b¸n hµng… NH còng yªu cÇu hoÆc mua c¸c th«ng tin vÒ gi¸m ®èc, ®éi ngò nh©n sù, c«ng nghÖ,… cña kh¸ch hµng. C¸c b¸o c¸o nµy cho thÊy sè liÖu trong nhiÒu n¨m ®· qua, v× vËy gióp NH cã c¬ së ®Ó dù ®o¸n vÒ t×nh h×nh cña kh¸ch hµng trong t-¬ng lai gÇn. Ng©n hµng sö dông c¸c b¸o c¸o nµy ®Ó -íc tÝnh nhu cÇu vèn, trong ®ã cã nhu cÇu tµi trî, ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng sinh lêi vµ kh¶ n¨ng tr¶ nî, c¸c thiÖt h¹i cã thÓ x¶y ra nÕu kh¸ch hµng kh«ng tr¶, hoÆc kh«ng tr¶ ®Çy ®ñ, gi¸ trÞ c¸c tµi s¶n cã thÓ ph¸t m¹i khi cÇn thiÕt… - C¸c th«ng tin ®· l-u tr÷ t¹i NH tr-íc ®ã (nÕu cã): Kh¸ch hµng cña NH cã thÓ cã quan hÖ víi NH trong nh÷ng lÇn cÊp tÝn dông tr-íc. Trong nh÷ng lÇn Êy, NH ®· t×m hiÓu vÒ kh¸ch hµng, do vËy NH cã thÓ tËn dông nh÷ng th«ng tin cÇn thiÕt, võa h÷u Ých l¹i võa tiÕt kiÖm ®-îc chi phÝ. - C¸c th«ng tin tõ c¸c nguån kh¸c: NH ph¶i mua hoÆc t×m kiÕm c¸c th«ng tin qua c¸c trung gian nh-: c¸c ®èi thñ, tæ chøc chuyªn m«n, ph-¬ng tiÖn truyÒn th«ng, Ên phÈm cña chÝnh phñ vµ c¸c c¬ quan liªn quan… RÊt nhiÒu ng-êi vay lÇn ®Çu tiªn ®Õn víi NH, hoÆc lµ chuyÓn tõ ng©n hµng nµy sang NH kh¸c. T×m hiÓu kh¸ch hµng trong thêi gian ng¾n lµ kh«ng ®¬n gi¶n. Mua hoÆc t×m kiÕm c¸c th«ng tin qua c¸c trung gian gióp NH ph©n tÝch ng-êi vay qua c¸c mèi liªn hÖ cña hä, cho thÊy uy tÝn, t×nh tr¹ng rñi ro, ph¸t triÓn hay suy tho¸i cña kh¸ch hµng. */ Néi dung: Néi dung chñ yÕu lµ thu thËp th«ng tin liªn quan ®Õn kh¸ch hµng bao gåm: n¨ng lùc tµi chÝnh vµ phi tµi chÝnh cña kh¸ch hµng. §ã lµ uy tÝn vµ kh¶ n¨ng t¹o ra lîi nhuËn vµ nguån ng©n quü, quyÒn së h÷u c¸c tµi s¶n vµ c¸c ®iÒu kiÖn kinh tÕ kh¸c cã liªn quan ®Õn ng-êi vay. - Ph©n tÝch phi tµi chÝnh: lµ ph©n tÝch c¸c yÕu tè Ýt hoÆc kh«ng liªn quan tíi vÊn ®Ò tµi chÝnh cña kh¸ch hµng mét c¸ch trùc tiÕp. §ã lµ ph©n Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 7 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 tÝch vµ kiÓm tra tÝnh ph¸p lý cña kh¸ch hµng; kiÓm tra môc ®Ých cña kho¶n tÝn dông ®Ò nghÞ cÊp; ph©n tÝch tÝnh c¸ch cña kh¸ch hµng, uy tÝn cña hä trong kinh doanh (còng nh- trong cuéc sèng); Nghiªn cøu, ph©n tÝch t×nh h×nh qu¶n trÞ doanh nghiÖp, kh¶ n¨ng vµ uy tÝn cña héi ®ång qu¶n trÞ vµ ban ®iÒu hµnh, Chñ tÞch Héi ®ång qu¶n trÞ vµ Tæng gi¸m ®èc (Gi¸m ®èc) vµ nh÷ng ng-êi cã ¶nh h-ëng ®Õn c«ng ty còng nh- kh¶ n¨ng tµi chÝnh cña hä; nghiªn c-ó triÓn väng kh¸ch hµng, ®Æc biÖt vÞ thÕ th-¬ng tr-êng, xu h-íng ph¸t triÓn ngµnh/vïng vµ c¸c chiÕn l-îc ph¸t triÓn t-¬ng lai cña kh¸ch hµng. ViÖc nghiªn cøu nµy ph¶i ®-îc kÕt hîp víi nh÷ng chÝnh s¸ch cã liªn quan cña chÝnh phñ. - Ph©n tÝch tµi chÝnh: lµ ph©n tÝch hiÖn tr¹ng tµi chÝnh vµ c¸c dù b¸o vÒ tµi chÝnh trong t-¬ng lai cña kh¸ch hµng nh»m t×m kiÕm vµ tiªn l-îng nh÷ng tr-êng hîp xÊu cã thÓ x¶y ra, lµm gi¶m kh¶ n¨ng tr¶ nî cña kh¸ch hµng. Ph©n tÝch tµi chÝnh gåm ®¸nh gi¸ kh¸i qu¸t vÒ qu¶n trÞ vèn vµ c¸c ho¹t ®éng kinh doanh; ph©n tÝch hÖ sè tµi chÝnh; ph©n tÝch l-u chuyÓn tiÒn tÖ; ph©n tÝch c¸c dù b¸o tµi chÝnh. - Thùc chÊt ph©n tÝch tµi chÝnh trong PTTD lµ x¸c ®Þnh c¸c yÕu tè vÒ l-îng cña nhu cÇu vay vèn tÝn dông. ë ®©y ng©n hµng sÏ x¸c ®Þnh qui m« cña nhu cÇu vay hîp lý. Nhu cÇu vay ®-îc x¸c ®Þnh tuú theo kh¶ n¨ng ho¹t ®éng cña kh¸ch hµng, theo qui m« vÒ nguån vèn cÇn thiÕt ®Ó thùc hiÖn ph-¬ng ¸n tµi chÝnh, mµ trong ®ã mét phÇn vèn vay sÏ tham gia. */ §¸nh gi¸ th«ng qua c¸c tû sè tµi chÝnh: Ph©n tÝch c¸c tû sè tµi chÝnh liªn quan ®Õn viÖc x¸c ®Þnh vµ sö dông c¸c tû sè tµi chÝnh ®Ó ®o l-êng vµ ®¸nh gi¸ t×nh h×nh vµ ho¹t ®éng tµi chÝnh cña c«ng ty. Cã nhiÒu lo¹i tû sè tµi chÝnh kh¸c nhau. Dùa vµo c¸ch thøc sö dông sè liÖu ®Ó x¸c ®Þnh, tû sè tµi chÝnh cã thÓ chia thµnh 3 lo¹i: tû sè tµi chÝnh x¸c ®Þnh tõ b¶ng c©n ®èi tµi s¶n, tû sè tµi chÝnh tõ b¸o c¸o thu nhËp vµ tû sè tµi chÝnh tõ c¶ hai b¸o c¸o võa nªu. Dùa vµo môc tiªu ph©n tÝch, c¸c tû sè tµi chÝnh cã thÓ chia thµnh: c¸c tû sè thanh kho¶n, c¸c tû sè nî, c¸c tû sè hiÖu qu¶ kh¶ n¨ng hoµn tr¶ l·i Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 8 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 vay, c¸c tû sè hiÖu qu¶ ho¹t ®éng, c¸c tû sè kh¶ n¨ng sinh lîi, vµ c¸c tû sè t¨ng tr-ëng. - Ph©n tÝch c¸c tû sè thanh kho¶n: Tû sè thanh kho¶n lµ tû sè ®o l-êng kh¶ n¨ng thanh to¸n nî ng¾n h¹n cña c«ng ty. Lo¹i tû sè nµy gåm cã: tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi, vµ tû sè thanh kho¶n nhanh. C¶ hai lo¹i tû sè nµy x¸c ®Þnh dùa trªn d÷ liÖu cña b¶ng c©n ®èi tµi s¶n. §øng trªn gi¸c ®é NH, hai tû sè nµy rÊt quan träng v× nã gióp chóng ta ®¸nh gi¸ ®-îc kh¶ n¨ng thanh to¸n nî cña doanh nghiÖp. + Tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi: ®-îc x¸c ®Þnh dùa vµo th«ng tin tõ b¶ng c©n ®èi tµi s¶n b»ng c¸ch lÊy gi¸ trÞ tµi s¶n l-u ®éng chia cho gi¸ trÞ nî ng¾n h¹n ph¶i tr¶. Tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi = TSL§ Nî ng¾n h¹n ViÖc ®¸nh gi¸ tû sè nµy, chóng ta dùa trªn c¬ së so s¸nh tr-íc hÕt lµ víi 1 kÕ ®Õn lµ so s¸nh víi tû sè trung b×nh ngµnh.  NÕu tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi nhá h¬n 1th× kÕt luËn kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp rÊt thÊp, doanh nghiÖp kh«ng cã ®ñ tµi s¶n ® Ó ®¶m b¶o chi tr¶ nî vay.  NÕu tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi lín h¬n 1 th× cã thÓ kÕt luËn kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp lµ tèt, doanh nghÞªp cã ®ñ tµi s¶n l-u ®éng ®¶m b¶o tr¶ nî vay.  Tuy nhiªn do ®Æc ®iÓm ngµnh s¶n xuÊt kinh doanh cã ¶nh h-ëng ®Õn viÖc duy tr× tû sè thanh kho¶n hiÖn thêi nªn ngoµi viÖc so s¸nh víi 1, chóng ta cßn ph¶i so s¸nh víi tû sè thanh kho¶n b×nh qu©n cña ngµnh ®Ó cã thÓ hiÓu kü thªm vÒ kh¶ n¨ng thanh to¸n hiÖn thêi cña doanh nghiÖp. + Tû sè thanh kho¶n nhanh: ®-îc x¸c ®Þnh còng dùa trªn th«ng tin tõ b¶ng c©n ®èi kÕ to¸n nh-ng kh«ng kÓ gi¸ trÞ hµng tån kho vµo trong gi¸ trÞ TSL§ khi tÝnh to¸n. §iÒu nµy tr¸nh nh-îc ®iÓm cña tû sè thanh kho¶n nhanh v× trªn thùc tÕ hµng tån kho kÐm thanh kho¶n h¬n v× ph¶i mÊt thêi gian vµ Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 9 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 chi phÝ tiªu thô míi cã thÓ chuyÓn thµnh tiÒn. C«ng thøc x¸c ®Þnh tû sè thanh kho¶n nhanh nh- sau: Tû sè thanh kho¶n nhanh = TSL§- Hµng tån kho Nî ng¾n h¹n CÇn l-u ý sã sù kh¸c biÖt gi÷a lý thuyÕt vµ thùc tiÔn khi x¸c ®Þnh tû sè thanh kho¶n nhanh. VÒ mÆt lý thuyÕt, trªn tö sè cña tû sè cña tû sè nµy chóng ta cã thÓ lÊy gi¸ trÞ TSL§ trõ ®i gi¸ trÞ hµng tån kho, nh-ng thùc tÕ gi¸ trÞ TSL§ cßn bao gåm nhiÒu lo¹i tµi s¶n kh¸c n÷a mµ nh÷ng tµi s¶n nµy ®«i khi cßn kÐm thanh kho¶n h¬n c¶ hµng tån kho. Do vËy, ®Ó x¸c ®Þnh chÝnh x¸c h¬n tû sè thanh kho¶n nhanh, trªn tö sè thay v× lÊy gi¸ trÞ TSL§ trõ ®i gi¸ trÞ hµng tån kho, chóng ta cã thÓ x¸c ®Þnh b»ng c¸ch céng dån c¸c kho¶n tiÒn mÆt, tiÒn göi ng©n hµng, chøng kho¸n ng¾n h¹n, kho¶n ph¶i thu, nghÜa lµ chØ kÓ nh÷ng lo¹i TSL§ nµo cã tÝnh thanh kho¶n cao h¬n tån kho mµ th«i. - C¸c tû sè ®ßn bÈy tµi chÝnh (tû sè nî): lµ tû sè ®o l-êng møc ®é sö dông nî ®Ó tµi trî cho ho¹t ®éng cña c«ng ty. Lo¹i tû sè nµy gåm cã: tû sè nî so víi vèn chñ së h÷u, tû sè nî so víi tæng tµi s¶n, vµ tû sè nî dµ i h¹n. + Tû sè nî so víi vèn chñ së h÷u: tû sè nµy ®¸nh gi¸ møc ®é sö dông nî cña c«ng ty vµ qua ®ã cßn ®o l-êng ®-îc kh¶ n¨ng tù chñ tµi chÝnh cña c«ng ty. Tû sè nî so víi vèn chñ së h÷u = Tæng gi¸ trÞ nî Gi¸ trÞ VCSH Tû sè nµy cho thÊy quan hÖ ®èi øng gi÷a vèn cña doanh nghiÖp vµ vèn vay NH. §øng trªn gãc ®é NH, tû sè nµy chØ nªn biÕn ®éng tõ 0 ®Õn d-íi 1. NÕu b»ng hoÆc lín h¬n 1 th× doanh nghiÖp ®· qu¸ lÖ thuéc vµo vèn vay vµ nh- vËy rñi ro cña doanh nghiÖp dån hÕt cho NH g¸nh chÞu. + Tû sè nî so víi tæng tµi s¶n: tû sè nµy ®¸nh gi¸ møc ®é sö dông nî ®Ó tµi trî cho toµn bé tµi s¶n cña c«ng ty. Tû sè nî so víi tæng tµi s¶n = Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 10 Tæng gi¸ trÞ nî Tæng tµi s¶ n Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Nãi chung, tû sè nµy nªn biÕn ®éng tõ 0 ®Õn d-íi 1. NÕu b»ng hoÆc lín h¬n 1 cã nghÜa lµ toµn bé gi¸ trÞ tµi s¶n cña doanh nghiÖp kh«ng ®ñ ®Ó tr¶ nî vµ thùc tÕ c«ng ty sÏ ph¸ s¶n ngay nÕu c¸c chñ nî ®ßi nî cïng mét lóc. Nãi chung khi cho vay, NH kh«ng thÝch kh¸ch hµng nµo cã tû lÖ nî qu¸ lín v× nh- vËy kh¶ n¨ng hoµn tr¶ nî vay gi¶m rÊt nhiÒu. + Tû sè nî dµi h¹n: tû sè nµy x¸c ®Þnh b»ng c¸ch lÊy nî dµi h¹n chia cho tæng gi¸ trÞ vèn cè ®Þnh, bao gåm nî dµi h¹n céng víi VCSH. Tû sè nî dµi h¹n = - Gi¸ trÞ nî dµi h¹n Gi¸ trÞ nguån vèn dµi h¹n Tû sè kh¶ n¨ng hoµn tr¶ l·i vay: lµ lo¹i tû sè x¸c ®Þnh tõ b¶ng b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh. Lo¹i tû sè nµy th-êng ®-îc gäi lµ tû sè trang tr¶i chi phÝ tµi chÝnh. Nã lµ lo¹i tû sè ph¶n ¸nh mèi quan hÖ gi÷a kh¶ n¨ng trang tr¶i chi phÝ vµ chi phÝ tµi chÝnh c«ng ty ph¶i ganh chÞu. Tû sè trang tr¶i tµi chÝnh th-êng gÆp lµ tû sè trang tr¶i l·i vay. §©y lµ tû sè ®o l-êng kh¶ n¨ng sö dông lîi nhuËn cña c«ng ty ®Ó thanh to¸n l·i vay. Tû sè trang tr¶i l·i vay = - Lîi nhuËn tr-íc thuÕ vµ l·i Chi phÝ l·i vay C¸c tû sè hiÖu qu¶ ho¹t ®éng: §øng trªn gãc ®é NH khi ph©n tÝch tµi chÝnh doanh nghiÖp chóng ta quan t©m nhiÒu nhÊt ®Õn c¸c tû sè thanh kho¶n, tû sè nî vµ tû sè trang tr¶i l·i vay v× c¸c tû sè nµy trùc tiÕp ®o l-êng kh¶ n¨ng thanh to¸n nî vµ l·i cña kh¸ch hµng. Tuy nhiªn còng cÇn ph©n tÝch thªm tû sè ho¹t ®éng ®Ó hiÓu thªm vÒ ho¹t ®éng cña kh¸ch hµng. Tû sè ho¹t ®éng lµ nh÷ng tû sè tµi chÝnh ®-îc x¸c ®Þnh dùa vµo th«ng tin rót ra tõ c¶ b¶ng c©n ®èi tµi s¶n lÉn b¸o c¸o kÕt qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. C¸c tû sè nµy bao gåm hai nhãm: nhãm tû sè ®o l-êng hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ nhãm tû sè ®o l-êng kh¶ n¨ng sinh lîi cña doanh nghiÖp. Trong phÇn nµy chØ xem xÐt c¸c tØ sè ®o l-êng hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, bao gåm: Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 11 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 + Tû sè ho¹t ®éng kho¶n ph¶i thu: Tû sè nµy cho chóng ta c¸i nh×n s©u vµo chÊt l-îng kho¶n ph¶i thu vµ hiÖu qu¶ thu håi nî cña doanh nghiÖp, nã th-êng ®-îc biÓu hiÖn d-íi d¹ng vßng quay kho¶n ph¶i thu: Vßng quay kho¶n ph¶i thu = Doanh thu b¸n chÞu rßng hµng n¨m Bình quân gi¸ trÞ kho¶ n ph¶ i thu §Ó x¸c ®Þnh vßng quay kho¶n ph¶i thu, chóng ta cÇn biÕt doanh thu b¸n chÞu rßng. Th-êng th× b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp ë ViÖt Nam kh«ng biÓu hiÖn kho¶n doanh thu nµy. Do ®ã cÇn dùa vµo thuyÕt minh b¸o c¸o tµi chÝnh hoÆc -íc l-îng xem tû träng b¸n chÞu trong tæng doanh thu la bao nhiªu. Tõ sè liÖu vßng quay kho¶n ph¶i thu, chóng ta cã thÓ x¸c ®Þnh ®-îc kú thu tiÒn b×nh qu©n hay vßng quay kho¶n ph¶i thu b×nh qu©n tÝnh theo ngµy qua c«ng thøc sau: Kú thu tiÒn b×nh qu©n = Sè ngµy trong n¨m Sè vßng quay kho¶ n ph¶ i thu + Tû sè ho¹t ®éng kho¶n ph¶i tr¶: Tû sè nµy ®o l-êng uy tÝn cña doanh nghiÖp trong viÖc tr¶ nî ®óng h¹n. T-¬ng tù tû sè ho¹t ®éng kho¶n ph¶i thu, tû sè ho¹t ®éng kho¶n ph¶i tr¶ còng cã thÓ x¸c ®Þnh b»ng chØ tiªu sè vßng quay vµ kú tr¶ tiÒn b×nh qu©n cña kho¶n ph¶i tr¶. Sè vßng quay kho¶n ph¶i tr¶ ®-îc x¸c ®Þnh bëi c«ng thøc: Vßng quay kho¶n ph¶i tr¶ = Doanh thu mua chÞu rßng hµng n¨m Bình quân gi¸ trÞ kho¶ n ph¶ i tr¶ Kú tr¶ tiÒn b×nh qu©n = Sè ngµy trong n¨m Sè vßng quay kho¶ n ph¶ i tr¶ + Tû sè ho¹t ®éng tån kho: Tû sè nµy ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ qu¶n lý tån kho cña doanh nghiÖp. Tû sè nµy cã thÓ ®o l-êng b»ng chØ tiªu sè vßng quay hµng tån kho trong 1 n¨m hoÆc sè ngµy tån kho. Vßng quay hµng tån kho = Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh Gi¸ vèn hµng b¸n Bình quân gi¸ trÞ hµng tån kho 12 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 + Tû sè ho¹t ®éng tæng tµi s¶n: Tû sè nµy sö dông ®Ó ®¸nh gi¸ tæng tµi s¶n cña doanh nghiÖp nãi chung. HiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña tæng tµi s¶n ®-îc ®o b»ng chØ tiªu vßng quay tæng tµi s¶n. ChØ tiªu nµy cho biÕt b×nh qu©n mçi ®ång gi¸ trÞ tµi s¶n cña doanh nghiÖp t¹o ra ®-îc bao nhiªu ®ång doanh thu. Vßng quay tæng tµi s¶n = - Doanh thu rßng Bình quân gi¸ trÞ tæng tµi s¶ n C¸c tû sè kh¶ n¨ng sinh lîi: Kh¶ n¨ng sinh lîi cña doanh nghiÖp cã ¶nh h-ëng rÊt lín ®Õn kh¶ n¨ng tr¶ nî vµ l·i. Do vËy khi cho vay c¸n bé tÝn dông còng cÇn quan t©m ®Õn ph©n tÝch kh¶ n¨ng sinh lîi cña doanh nghiÖp. Tuú theo môc tiªu ph©n tÝch kh¶ n¨ng sinh lîi, chóng ta cã thÓ sö dông c¸c tû sè sau ®©y: + Kh¶ n¨ng sinh lîi so víi doanh thu: Tû sè nµy ®o l-êng kh¶ n¨ng sinh lîi so víi doanh thu. Th-êng tû sè nµy cã thÓ sö dông l·i gép hoÆc l·i rßng so víi doanh thu nªn ®-îc gäi lµ chØ tiªu tû suÊt l·i gép hay lîi nhuËn trªn doanh thu nÕu sö dông l·i gép, hoÆc chØ tiªu tû suÊt l·i rßng hay lîi nhËn rßng trªn doanh thu nÕu sö dông l·i rßng. C«ng thøc x¸c ®Þnh nh- sau: Tû sè l·i gép = Tû sè l·i rßng = Doanh thu rßng - Gi¸ vèn hµng b¸n Doanh thu rßng Lîi nhuËn rßng sau thuÕ Doanh thu rßng + Kh¶ n¨ng sinh lîi so víi tµi s¶n: Tû sè nµy ®o l-êng kh¶ n¨ng sinh lîi so víi tµi s¶n, hay nãi kh¸c ®i tû sè nµy cho biÕt mçi ®ång gi¸ trÞ tµi s¶n cña doanh nghiÖp t¹o ra bao nhiªu ®ång lîi nhuËn. Lîi nhuËn sö dông trong c«ng thøc tÝnh to¸n cã thÓ lµ lîi nhuËn tr-íc thuÕ hoÆc lîi nhuËn rßng sau thuÕ. Cæ ®«ng th-êng quan t©m ®Õn phÇn lîi nhuËn hä ®-îc ph©n chia nªn khi tÝnh to¸n chØ tiªu lîi nhuËn so víi tµi s¶n th-êng sö dông lîi nhuËn rßng sau thuÕ. Tû sè l·i rßng so víi tµi s¶n (ROA) = Lîi nhuËn rßng sau thuÕ Gi¸ trÞ tæng tµi s¶ n + Kh¶ n¨ng sinh lîi so víi vèn chñ së h÷u: Tû sè nµy ®o l-êng kh¶ n¨ng sinh lîi so víi VCSH bá ra. Chñ doanh nghiÖp th-êng chØ quan t©m ®Õn Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 13 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 phÇn lîi nhuËn sau cïng mµ hä nhËn ®-îc, cho nªn th-êng th× chØ tiªu lîi nhuËn rßng sau thuÕ ®-îc sö dông trong viÖc tÝnh to¸n tû sè nµy. Tû sè l·i rßng so víi vèn chñ së h÷u (ROE) = Lîi nhuËn rßng sau thuÕ Vèn chñ së h-u §øng trªn gãc ®é ng©n hµng chóng ta th-êng quan t©m ®Õn tû sè lîi nhuËn tr-íc thuÕ v× phÇn tr¶ nî gèc vµ l·i lµ phÇn chi tr¶ tr-íc khi nép thuÕ. Tuy nhiªn, nÕu doanh nghiÖp cã tû sè lîi nhuËn sau thuÕ cao ®ñ ®¶m b¶o tr¶ nî vµ l·i th× cµng tèt th× khi Êy kh¶ n¨ng thu håi nî cµng ®¶m b¶o h¬n. - C¸c tû sè t¨ng tr-ëng: C¸c tû sè t¨ng tr-ëng cho thÊy triÓn väng ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp trong dµi h¹n. Do vËy nÕu cho vay dµi h¹n th× th-êng ng©n hµng quan t©m nhiÒu h¬n tíi c¸c tû sè nµy. Ph©n tÝch triÓn väng t¨ng tr-ëng cña doanh nghiÖp cã thÓ sö dông 2 tû sè sau: + Tû sè lîi nhuËn tÝch luü: Tû sè nµy ®¸nh gi¸ møc ®é sö dông lîi nhuËn sau thuÕ ®Ó tÝch luü cho môc ®Ých t¸i ®Çu t-. Do vËy nã cho thÊy triÓn väng ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp trong t-¬ng lai. Tû sè lîi nhuËn tÝch luü = Lîi nhuËn tÝch luü Lîi nhuËn sau thuÕ Muèn ®¸nh gi¸ chÝnh x¸c h¬n cÇn so s¸nh víi tû sè tÝch luü cña ngµnh. + Tû sè t¨ng tr-ëng bÒn v÷ng: Tû sè nµy ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng t¨ng tr-ëng cña vèn chñ së h÷u th«ng qua tÝch luü lîi nhuËn. Do vËy cã thÓ xem tû sè nµy ph¶n ¸nh triÓn väng t¨ng tr-ëng bÒn v÷ng- t¨ng tr-ëng tõ lîi nhuËn gi÷ l¹i. Tû sè t¨ng tr-ëng bÒn v÷ng = = Lîi nhuËn tÝch luü Vèn chñ së h-u TSLN tÝch luü x LN sau thuÕ VCSH / §¸nh gi¸ th«ng qua ph©n tÝch xu h-íng: Ph©n tÝch xu h-íng lµ kü thuËt ph©n tÝch b»ng c¸ch so s¸nh c¸c tû sè tµi chÝnh ®· tÝnh to¸n víi c¸c tû sè cña nh÷ng kú tr-íc vµ c¸c tû sè b×nh Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 14 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 qu©n ngµnh. C¸c tû sè nµy ®-îc ®Æt chung trong mét b¶ng ph©n tÝch ®Ó dÔ dµng so s¸nh thÊy ®-îc xu h-íng thay ®æi trong t×nh h×nh tµi chÝnh c«ng ty. / §¸nh gi¸ th«ng qua ph©n tÝch c¬ cÊu: Ph©n tÝch c¬ cÊu lµ kü thuËt ph©n tÝch tû träng cña tõng kho¶n môc cña b¸o c¸o tµi chÝnh trong ®ã tÊt c¶ c¸c kho¶n môc cña b¶ng c©n ®èi tµi s¶n ®-îc so s¸nh víi tæng gi¸ trÞ tµi s¶n vµ tÊt c¶ c¸c kho¶n môc cña b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh ®-îc so s¸nh víi doanh thu rßng. / §¸nh gi¸ th«ng qua ph©n tÝch chØ sè: Ph©n tÝch chØ sè lµ kü thuËt ph©n tÝch b¸o c¸o tµi chÝnh trong ®ã tÊt c¶ c¸c kho¶n môc cña b¶ng c©n ®èi tµi s¶n vµ b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña mét n¨m nµo ®ã ®-îc chän lµm gèc sau ®ã tÝnh to¸n vµ so s¸nh tÊt c¶ c¸c kho¶n môc cña b¶ng c©n ®èi tµi s¶n vµ b¸o c¸o kÕt qu¶ kinh doanh cña nh÷ng n¨m tiÕp theo so víi n¨m gèc. Nhê ®ã thÊy ®-îc nh÷ng biÕn ®éng chi tiÕt ë tõng kho¶n môc vµ cã biÖn ph¸p ®iÒu chØnh kÞp thêi. c.2. B-íc 2: QuyÕt ®Þnh tÝn dông NH quyÕt ®Þnh cho vay hoÆc tõ chèi cho vay dùa vµo kÕt qu¶ ph©n tÝch ë b-íc 1. c.3. B-íc 3: X©y dùng vµ ký kÕt c¸c hîp ®ång tÝn dông - Hîp ®ång tÝn dông lµ g×? Lµ v¨n b¶n viÕt ghi l¹i tho¶ thuËn gi÷a ng-êi nhËn tµi trî (kh¸ch hµng) víi ng©n hµng víi néi dung chñ yÕu lµ ng©n hµng cam kÕt cÊp cho kh¸ch hµng mét kho¶n tÝn dông (hoÆc h¹n møc tÝn dông) trong mét kho¶ng thêi gian vµ l·i suÊt nhÊt ®Þnh. Hîp ®ång tÝn dông lµ v¨n b¶n mang tÝnh ph¸p luËt x¸c ®Þnh quyÒn vµ nghÜa vô cña hai bªn trong quan hÖ tÝn dông ®ång thêi ph¶i tu©n thñ c¸c ®iÒu kho¶n cña c¸c LuËt, Qui ®Þnh. Do vËy c¶ NH lÉn kh¸ch hµng ®Òu cÇn c©n nh¾c kÜ l-ìng tr-íc khi kÝ kÕt hîp ®ång tÝn dông. - Néi dung chÝnh cña hîp ®ång tÝn dông: +/ Kh¸ch hµng: Hä tªn, ®Þa chØ, t- c¸ch ph¸p nh©n (nÕu cã). +/ Môc ®Ých sö dông: Kh¸ch hµng ph¶i ghi râ vay ®Ó lµm g×. Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 15 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 +/ Sè l-îng tÝn dông: Lµ sè tiÒn (hoÆc h¹n møc tÝn dông) NH cam kÕt cÊp cho kh¸ch hµng. Sè l-îng tÝn dông cã thÓ ®-îc chia nhá trong c¸c kho¶ng thêi gian kh¸c nhau vµ d-íi c¸c h×nh thøc tiÒn tÖ kh¸c nhau. +/ L·i suÊt: Hîp ®ång tÝn dông ph¶i ghi râ l·i suÊt mµ kh¸ch hµng tr¶ ®ång thêi x¸c ®Þnh tÝnh chÊt cña l·i suÊt (lµ l·i suÊt cè ®Þnh hay biÕn ®æi trong suèt kú h¹n tÝn dông).NÕu l·i suÊt cã thay ®æi th× ph¶i x¸c ®Þnh râ c¸c ®iÒu kiÖn thay ®æi. +/ PhÝ: §Ó cã ®-îc c¸c cam kÕt tÝn dông cã thÓ kh¸ch hµng ph¶i tr¶ cho NH mét kho¶n phÝ (vÝ dô phÝ cam kÕt) ®-îc tÝnh b»ng tû lÖ phÇn tr¨m trªn h¹n møc cam kÕt. Møc phÝ vµ c¸c ®iÒu kiÖn nép ph¶i ®-îc thÓ hiÖn trong Hîp ®ång tÝn dông. +/ Thêi h¹n tÝn dông: Thêi h¹n tÝn dông th-êng ®-îc x¸c ®Þnh cô thÓ (ngµy, th¸ng, n¨m) vµ ghi trong hîp ®ång tÝn dông, lµ thêi h¹n mµ trong ®ã NH cam kÕt cÊp cho kh¸ch hµng mét kho¶n tÝn dông. Thêi h¹n tÝn dông cã thÓ ®-îc tÝnh tõ lóc ®ång vèn ®Çu tiªn cña NH ®-îc ph¸t ra ®Õn lóc ®ång vèn vµ l·i cuèi cïng cña NH ®-îc thu vÒ. Thêi h¹n tÝn dông cã thÓ lµ thêi gian mµ khi kÕt thóc, NH sÏ xem xÐt l¹i quan hÖ víi kh¸ch hµng. Còng cã kho¶n cho vay kh«ng x¸c ®Þnh tr-íc ®-îc thêi gian nh- cho vay lu©n chuyÓn. Thêi h¹n tÝn dung cã thÓ ®-îc chia thµnh thêi gian ®Çu t-, thêi gian ©n h¹n vµ thêi gian tr¶ nî; thêi gian tr¶ nî cã thÓ ®-îc chia thµnh nhiÒu kú h¹n nî nhá. Thêi gian chiÕt khÊu th-¬ng phiÕu lµ thêi gian cßn l¹i cña th-¬ng phiÕu. Thêi h¹n b¶o l·nh lµ thêi gian cã hiÖu lôc cña b¶o l·nh, ®-îc tho¶ thuËn ghi trong hîp ®ång b¶o l·nh. NÕu lµ cho thuª, thêi gian tÝnh tõ lóc NH giao tµi s¶n cho kh¸ch hµng ®Õn khi kh¸ch hµng hoµn ®ñ tiÒn thuª. - C¸c lo¹i ®¶m b¶o: Hîp ®ång tÝn dông ph¶i ghi râ c¸c lo¹i ®¶m b¶o (nÕu cã) cho c¸c kho¶n tÝn dông (kÌm theo c¸c hîp ®ång phô) nh- hîp ®ång b¶o l·nh, vËt t- hµng ho¸ trong kho, tµi s¶n cè ®Þnh hoÆc c¸c chøng kho¸n cã gi¸... C¸c néi dung quan träng liªn quan ®Õn c¸c ®¶m b¶o nhquyÒn së h÷u. quyÒn chuyÓn nh-îng hoÆc b¸n, ®Þnh gi¸, b¶o hiÓm, ng-êi Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 16 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 b¶o qu¶n, quyÒn sö dông víi c¸c ®¶m b¶o… ®Òu ph¶i ®-îc x¸c ®Þnh vµ ghi râ trong hîp ®ång tÝn dông. - Gi¶i ng©n: Hîp ®ång tÝn dông th-êng x¸c ®Þnh c¸c ®iÒu kiÖn vµ kÝ h¹n gi¶i ng©n. Th-êng c¸c kho¶n cho ay nhá vµ trong thêi gian ng¾n, NH cÊp tiÒn vay mét lÇn vµo ®Çu kú. §èi víi c¸c kho¶n vay lín vµ trong thêi gian dµi, NH cÊp tiÒn theo nhiÒu k× h¹n vµ víi c¸c ®iÒu kiÖn cô thÓ cña mçi lÇn cÊp vèn. - §iÒu kiÖn thanh to¸n: Bao gåm thanh to¸n tiÒn gèc vµ l·i. NH vµ kh¸ch hµng tho¶ thuËn tr-íc vÒ c¸ch thøc thanh to¸n gèc vµ l·i (ngµy tr¶, c¸ch tr¶). - C¸c ®iÒu kiÖn kh¸c:Bao gåm c¸c tho¶ thuËn gi÷a NH vµ kh¸ch hµng vÒ -u tiªn thanh to¸n, kiÓm so¸t vËt thÕ chÊp vµ c¸c ho¹t ®éng kh¸c cña ng-êi vay, phong to¶ tµi s¶n, ®iÒu kiÖn vµ ph-¬ng thøc ph¸t m¹i tµi s¶n, nép b¸o c¸o ®Þnh k×, ph¹t vi ph¹m hîp ®ång… c.4. B-íc 4: Gi¶i ng©n vµ kiÓm so¸t trong khi cÊp tÝn dông Sau khi hîp ®ång tÝn dông ®· ®-îc kÝ kÕt, NH ph¶i cã tr¸ch nhiÖm cÊp tiÒn (hoÆc thanh to¸n tiÒn hµng) cho kh¸ch hµng nh- tháa thuËn. KÌm theo viÖc cÊp tÝn dông, NH kiÓm so¸t kh¸ch hµng: sö dông tiÒn vay ®óng môc ®Ých, ®óng tiÕn ®é hay kh«ng, qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cã nh÷ng thay ®æi bÊt lîi g×, cã dÊu hiÖu lõa ®¶o hay lµm ¨n thua lç… Qu¸ tr×nh nµy cho phÐp NH thu thËp thªm c¸c th«ng tin vÒ kh¸ch hµng. NÕu c¸c th«ng tin ph¶n ¸nh chiÒu h-íng tèt, cho thÊy chÊt l-îng tÝn dông ®ang ®¶m b¶o. Ng-îc l¹i, khi chÊt l-îng kho¶n cho vay bÞ ®e däa, NH cÇn c¸c biÖn ph¸p xö lý kÞp thêi. NH ®-îc quyÒn thu håi nî tr-íc h¹n, ngõng gi¶i ng©n, nÕu bªn vay vi ph¹m hîp ®ång tÝn dông. NH cã thÓ yªu cÇu kh¸ch hµng bæ sung tµi s¶n thÕ chÊp, gi¶m sè tiÒn vay… khi thÊy cÇn thiÕt ®Ó ®¶m b¶o an toµn tÝn dông. §èi víi NH ®©y lµ b-íc ®i nguy hiÓm v× nhiÒu kh¸ch hµng lõa ®¶o NH b»ng thñ ®o¹n tinh vi (nhiÒu kh¸ch hµng khi vay ®-îc tiÒn liÒn thay ®æi chiÕn l-îc kinh doanh, sö dông sang c¸c môc tiªu kh¸c m¹o hiÓm h¬n. Theo thèng kª cña NH cã c¸c kho¶n nî xÊu lµ do kh¸ch hµng cè t×nh lõa ®¶o NH). Do vËy Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 17 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 tµi trî g¾n liÒn víi kiÓm so¸t kh¸ch hµng gióp NH ng¨n chÆn c¸c ý ®å sö dông tiÒn vay kh«ng ®óng môc ®Ých kh¸ch hµng. §©y còng lµ qu¸ tr×nh NH thu thËp thªm c¸c th«ng tin bæ sung cho c¸c th«ng tin ë b-íc mét vµ ra c¸c quyÕt ®Þnh cô thÓ nh»m ng¨n chÆn kÞp thêi c¸c kho¶n tÝn dông xÊu. c.5.B-íc 5: Thu nî hoÆc ®-a ra c¸c ph¸n quyÕt tÝn dông míi Quan hÖ tÝn dông kÕt thóc khi NH thu håi hÕt gèc vµ l·i. C¸c kho¶n tÝn dông ®¶m b¶o hoµn tr¶ ®Çy ®ñ vµ ®óng h¹n lµ c¸c kho¶n tÝn dông an toµn. Mét sè tr-êng hîp, c¸c kho¶n tÝn dông kh«ng hoµn tr¶ hoÆc kh«ng hoµn tr¶ ®ñ, ®óng h¹n. ViÖc thanh to¸n nî kh«ng ®óng h¹n cho NH cho thÊy c¸c “ trôc trÆc” trong ho¹t ®éng cña kh¸ch hµng. ViÖc xem xÐt t×m nguyªn nh©n lµ rÊt quan träng ®Ó gióp NH kÞp thêi ®-a ra c¸c quyÕt ®Þnh míi liªn quan ®Õn tÝnh an toµn cña kho¶n tÝn dông. - Tr-êng hîp kh¸ch hµng cè t×nh lõa ®¶o NH, cè t×nh nî nÇn d©y d-a, hoÆc lµm ¨n yÕu kÐm, kh«ng cßn ph-¬ng c¸ch cøu v·n, NH ¸p dông ph-¬ng ¸n thanh lý, tøc lµ sö dông c¸c biÖn ph¸p cã thÓ ®-îc ®Ó thu håi kho¶n nî, bao gåm phong táa vµ b¸n c¸c tµi s¶n thÕ chÊp, t-íc ®o¹t c¸c kho¶n tiÒn göi… - Tr-êng hîp kh¸ch hµng cã khã kh¨n vÒ tµi chÝnh song vÉn kiªn quyÕt t×m c¸ch kh¾c phôc ®Ó tr¶ nî, NH th-êng ¸p dông ph-¬ng ¸n khai th¸c, bao gåm gia h¹n nî, gi¶m l·i, hoÆc cho vay thªm. 5. C¸c nh©n tè t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng PTTD: a, Nh©n tè tõ phÝa NH: Tr-íc hÕt ph¶i kÓ ®Õn n¨ng lùc vµ tr×nh ®é ph©n tÝch cña c¸n bé tÝn dông. Lµ ng-êi trùc tiÕp thu thËp th«ng tin, xö lÝ vµ ra quyÕt ®Þnh n¨ng lùc, tr×nh ®é vµ ®¹o ®øc nghÒ nghiÖp cña CBTD lµ nh©n tè hµng ®Çu ¶nh h-ëng ®Õn chÊt l-îng cña kÕt qu¶ ph©n tÝch. HÖ thèng c¸c chØ tiªu ®-îc ng©n hµng qui ®Þnh sö dông còng lµ mét yÕu tè cÇn ph¶i bµn tíi. Th-êng th× tïy vµo ®Æc ®iÓm kho¶n vay mµ CBTD sö dông mét vµi chØ tiªu trong sè nh÷ng chØ tiªu ®· kÓ trªn nh-ng nÕu sè l-îng c¸c chØ tiªu kh«ng ®-îc ®Çy ®ñ, hay bÊt kú chØ tiªu cÇn thiÕt nµo bÞ bá qua Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 18 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 ®«i khi ¶nh h-ëng ®Õn kÕt qu¶ ph©n tÝch. Hay khi ¸p dông qu¸ m¸y mãc tÊt c¶ c¸c chØ sè l¹i g©y tèn c«ng søc, l·ng phÝ thêi gian cho CBTD. Th«ng qua c¸c v¨n b¶n vÒ quy tr×nh nghiÖp vô mµ NH ®Ò ra trong ph©n tÝch tÝn dông, chÝnh s¸ch TÝn dông cña NH trong tõng thêi kú: më réng hay thu hÑp tÝn dông. Trong thêi kú NH thu hÑp tÝn dông, néi dung ph©n tÝch tµi chÝnh doanh nghiÖp cã thÓ kü h¬n, phøc t¹p h¬n, khã kh¨n h¬n, vµ ng-îc l¹i, thêi kú NH më réng tÝn dông th× quy tr×nh, ®iÒu kiÖn tÝn dông nãi chung vµ ®¸nh gi¸ ph©n tÝch tµi chÝnh nãi riªng cã thÓ th«ng tho¸ng h¬n, tÊt nhiªn kh«ng sai ph¹m mét kh©u nµo trong quy tr×nh ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ ®ã. b. Nh©n tè tõ phÝa kh¸ch hµng: YÕu tè ®Çu tiªn ¶nh h-ëng ®Õn ho¹t ®éng ph©n tÝch tµi chÝnh tõ phÝa kh¸ch hµng lµ ®Æc ®iÓm kinh doanh cña doanh nghiÖp. Râ rµng lµ kÕt cÊu c¸c kho¶n môc trong b¸o c¸o tµi chÝnh cña doanh nghiÖp th-¬ng m¹i dÞch vô, c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong lÜnh vùc x©y dùng hay chÕ biÕn n«ng l©m thñy s¶n… lµ kh¸c nhau. Trong mçi ngµnh nghÒ kinh doanh mçi doanh nghiÖp l¹i kinh doanh nh÷ng mÆt hµng chñ ®¹o kh¸c nhau, nh÷ng hµng hãa nµy cã ®Æc ®iÓm mïa vô, ph-¬ng thøc b¶o qu¶n… kh¸c nhau lµm ¶nh h-ëng ®Õn mét sè kho¶n môc trong b¸o c¸o tµi chÝnh nh- hµng tèn kho, vèn l-u ®éng… Tõ ®ã ®èi víi mçi ngµnh nghÒ kh¸c nhau th× tû sè tµi chÝnh ph¶i ®-îc lÊy mét mèc kh¸c nhau ®Ó so s¸nh. Doanh nghiÖp lµ ng-êi chñ ®éng ®Õn vay vèn NH, chñ ®éng cung cÊp th«ng tin tµi chÝnh vÒ doanh nghiÖp cho NH. Trong khi ®ã NH ®ãn nhËn c¸c th«ng tin ®ã mét c¸ch bÞ ®éng bªn c¹nh nh÷ng th«ng tin tõ bªn ngoµi doanh nghiÖp ®-îc CBTD thu thËp. V× thÕ kh«ng thÓ tr¸nh khái t×nh tr¹ng c¸c BCTC lu«n cã xu h-íng ph¶n ¸nh tèt h¬n nh÷ng g× ®ang thùc sù diÔn ra trong doanh nghiÖp. ChÝnh v× vËy ®é tin cËy cña th«ng tin do doanh nghiÖp cung cÊp lµ vÊn ®Ò mµ CBTD cÇn thiÕt ph¶i kiÓm tra ®èi chiÕu, mét khi c¸c th«ng tin nµy lµ kh«ng ph¶n ¸nh ®óng thùc tÕ doanh nghiÖp th× viÖc ph©n tÝch tµi chÝnh còng ch¼ng cã ‎ý nghÜa g×. Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 19 Líp: TTCK45 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 §Ó thóc ®Èy sù ®i lªn cña nÒn kinh tÕ, tÊt c¶ lo¹i h×nh doanh nghiÖp ®Òu ®-îc nhµ n-íc khuyÕn khÝch ph¸t triÓn. C¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp cã ë ViÖt Nam hiÖn nay gåm: DNNN, C«ng ty TNHH, C«ng ty T- nh©n, C«ng ty liªn doanh vµ C«ng ty hîp danh. Mçi lo¹i h×nh doanh nghiÖp ®Òu cã nh÷ng -u ®iÓm riªng cÇn ph¸t huy vµ nh÷ng ®iÓm yÕu cßn tån t¹i nh-ng trªn gãc ®é lµ ng-êi thùc hiÖn ph©n tÝch tµi chÝnh doanh nghiÖp ®Ó ra quyÕt ®Þnh cho vay th× c¸n bé tÝn dông quan t©m ®Õn c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp nµy theo tÝnh chÊt së h÷u sÏ ¶nh h-ëng tíi nhãm chØ tiªu ph©n tÝch nµo ph¶i ®i s©u, theo quy m« lín nhá kh¸c nhau ¶nh h-ëng ®Õn møc ®é phøc t¹p cña c¸c BCTC mµ c¸c doanh nghiÖp cung cÊp. Râ rµng lµ khi ph©n tÝch tµi chÝnh mét DNNN th× nh÷ng chØ tiªu tµi chÝnh sÏ ®-îc thÓ hiÖn d-íi nh÷ng c¸ch kh¸c nhau tuy cã cïng ý nghÜa. VÝ dô nh- chØ tiªu ROE nÕu xÐt cho DNNN th× sÏ b»ng LNST chia cho VCSH (VCSH ë ®©y bao gåm vèn do nhµ n-íc cÊp vµ vèn bæ sung tõ lêi nhuËn kinh doanh), cßn nÕu xÐt cho c«ng ty cæ phÇn th× ROE l¹i ®-îc tÝnh b»ng c¸ch lÊy thu nhËp rßng cña cæ ®«ng th-êng chia cho sè l-îng cæ phÇn th-êng bëi VCSH cña c«ng ty cã ®-îc lµ do cæ ®«ng ®ãng gãp d-íi h×nh thøc mua cæ phÇn th-êng. Trong mçi lo¹i h×nh doanh nghiÖp c¸c doanh nghiÖp l¹i cã quy m« lín nhá kh¸c nhau. Nh÷ng doanh nghiÖp cã quy m« lín th× nh÷ng BCTC sÏ cã ®é phøc t¹p h¬n víi nhiÒu kho¶n môc chi tiÕt h¬n nh÷ng doanh nghiÖp cã quy m« nhá. Th-êng th× c¸c NH lu«n yªu cÇu kh¸ch hµng cung cÊp c¸c BCTC ®· qua kiÓm to¸n nh-ng ®èi víi nh÷ng c«ng ty cã quy m« qu¸ nhá th× yªu cÇu nµy xem ra cã vÎ lµ khã kh¨n vµ NH cÇn ®¸nh gi¸ mét c¸ch cÈn thËn c¸c b¸o c¸o nµy b»ng c¸ch sö dông triÖt ®Ó hÕt c¸c sè liÖu trªn c¸c BCTC tõ ®ã rót ra mèi liªn hÖ logic, gi¶i thÝch ®-îc mét c¸ch hîp lÝ sù t¨ng gi¶m cña c¸c chØ tiªu trªn. Víi nh÷ng doanh nghiÖp cã quy m« lín, c¸c BCTC bao gåm rÊt nhiÒu th«ng sè phøc t¹p nh-ng kh«ng ph¶i th«ng sè nµo còng cÇn thiÕt cho ho¹t ®«ng ph©n tÝch tµi chÝnh cña CBTD th× ®iÒu quan träng h¬n lµ ph¶i biÕt Sinh viªn: NguyÔn ThÞ Nh- Quúnh 20 Líp: TTCK45
- Xem thêm -