Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở quận cái răng thành phố cần thơ

  • Số trang: 76 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 11 |
  • Lượt tải: 0
minhtuan

Đã đăng 15929 tài liệu

Mô tả:

Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ KHOA KINH TẾ - QUẢN TRỊ KINH DOANH LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SẢN XUẤT CỦA MÔ HÌNH TRỒNG DƯA HẤU Ở QUẬN CÁI RĂNG THÀNH PHỐ CẦN THƠ Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thực hiện: TRẦN THUỴ ÁI ĐÔNG PHẠM THỊ HỒNG NHIÊN MSSV: 4094638 Lớp: Kinh tế nông nghiệp 1-K35 Cần Thơ - 2013 GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -1- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ LỜI CẢM TẠ Sau thời gian học tập tại trường Đại học Cần Thơ, được sự giảng dạy nhiệt tình của Quý Thầy Cô của trường, đặc biệt là Quý Thầy Cô Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh em đã học được những kiến thức thật hữu ích cho chuyên ngành của mình. Nhất là trong quá trình thu thập số liệu làm đề tài tốt nghiệp, em đã có điều kiện tiếp xúc và vận dụng những kiến thức đó vào thực tế, giúp em trưởng thành và tự tin bước vào cuộc sống. Em xin chân thành cảm ơn Quý Thầy Cô Khoa kinh tế - Quản trị kinh doanh, đặc biệt là Trần Thụy Ái Đông, giáo viên đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo, hỗ trợ cho em rất nhiều, tạo điều kiện giúp em có thể hoàn thành tốt luận văn tốt nghiệp của mình. Cùng lời cảm tạ, em xin kính chúc Quý Thầy Cô sức khỏe và thành công trong công việc cũng như trong cuộc sống. Ngày 13 tháng 5 năm 2013 Sinh viên thực hiện Phạm Thị Hồng Nhiên GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -2- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan rằng đề tài này là do chính tôi thực hiện, các số liệu thu thập và kết quả phân tích trong đề tài là trung thực, đề tài không trùng với bất kỳ đề tài nghiên cứu khoa học nào. Ngày 13 tháng 5 năm 2013 Sinh viên thực hiện Phạm Thị Hồng Nhiên GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -3- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ BẢN NHẬN XÉT LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC  Họ và tên người hướng dẫn: Trần Thụy Ái Đông Chuyên ngành: KTNN & TNMT Nhiệm vụ trong hộ đồng: Cán bộ hướng dẫn Cơ quan công tác: Khoa Kinh Tế – Quản Trị Kinh Doanh, đại học Cần Thơ Tên học viên: Phạm Thị Hồng Nhiên Mã số sinh viên: 4094638 Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Tên đề tài: NỘI DUNG NHẬN XÉT 1. Tính phù hợp của đề tài với chuyên ngành đào tạo ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 2. Về hình thức ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 3. Ý nghĩa khoa học, thực tiễn và tính cấp thiết của đề tài ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 4. Độ tin cậy của số liệu và tính hiện đại của luận văn ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 5. Nội dung và các kết quả đạt được (theo mục tiêu nghiên cứu, …) ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 6. Các nhận xét khác ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. 7. Kết luận (Cần ghi rõ mức độ đồng ý hay không đồng ý nội dung đề tài và các yêu cầu chỉnh sửa) ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. Cần thơ, ngày …. tháng …. năm 213 Người nhận xét NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -4- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ    ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ............................................................................................................................. Cần Thơ, ngày …. tháng …. năm 2013 Người nhận xét MỤC LỤC GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -5- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ Trang CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ....................................................................... 1 1.1. Lý do chọn đề tài.................................................................................. 1 1.2. Mục tiêu nghiên cứu............................................................................. 3 1.2.1.. Mục tiêu chung ............................................................................ 3 1.2.2. Mục tiêu cụ thể ............................................................................ 3 1.3. Câu hỏi nghiên cứu .............................................................................. 3 1.4. Phạm vi nghiên cứu.............................................................................. 4 1.4.1. Phạm vi không gian...................................................................... 4 1.4.2. Phạm vi thời gian ......................................................................... 4 1.4.3. Đối tượng nghiên cứu................................................................... 4 1.5. Lược khảo tài liệu ................................................................................ 4 CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ...................................................................................................................... 7 2.1. Phương pháp luận................................................................................... 7 2.1.1. Một số thuật ngữ kinh tế................................................................. 7 2.1.1.1. Khái niệm về nông hộ ......................................................... 7 2.1.1.2. Khái niệm về hiệu quả......................................................... 7 2.1.2. Một số chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả kinh tế................................... 8 2.2. Phương pháp nghiên cứu ...................................................................... 10 2.2.1. Phương pháp chọn vùng nghiên cứu............................................. 10 2.2.2. Phương pháp thu thập số liệu ....................................................... 11 2.2.3. Phương pháp phân tích số liệu...................................................... 11 CHƯƠNG 3: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN QUẬN CÁI RĂNG THÀNH PHỐ CẦN THƠ ......................................................................................... 15 3.1. Khái quát về quận Cái Răng thành phố Cần Thơ .................................. 15 3.1.1. Vị trí địa lý của quận Cái Răng .................................................... 15 3.1.2. Lịch sử hình thành và phát triển ................................................... 16 3.1.3. Khí hậu và sông ngòi.................................................................... 17 GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -6- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ 3.2. Tình hình văn hóa xã hội ...................................................................... 17 3.2.1. Đơn vị hành chính............................................................................ 17 3.2.2. Dân số.............................................................................................. 17 3.2.3. Giáo dục, y tế ................................................................................... 18 3.2.4. Văn hóa – thông tin và chính sách xã hội ......................................... 18 3.3. Tình hình kinh tế ...................................................................................... 18 3.3.1. Nông nghiệp..................................................................................... 19 3.3.2. Công nghiệp, Tiểu thủ công nghiệp, Thương mại và dịch vụ............ 20 3.3.3. Cơ sở hạ tầng ................................................................................... 20 3.4. Giới thiệu sơ lược về cây dưa hấu quận Cái Răng thành phố Cần Thơ...... 21 3.4.1. Nguồn gốc của cây dưa hấu.............................................................. 21 3.4.2. Một số đặc điểm của dưa hấu ........................................................... 21 3.4.3. Giá trị dinh dưỡng của dưa hấu ........................................................ 22 CHƯƠNG 4: PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SẢN XUẤT DƯA HẤU TẠI QUẬN CÁI RĂNG THÀNH PHỐ CẦN THƠ ........................................ 24 4.1. Tình hình chung của các nông hộ sản xuất dưa hấu tại địa phương........... 24 4.1.1. Thông tin chung về đáp viên ............................................................ 24 4.1.1.1. Thực trạng trình độ học vấn của chủ hộ................................. 26 4.1.1.2. Thực trạng kinh nghiệm sản xuất của nông hộ....................... 27 4.1.1.3. Thực trạng diện tích sản xuất của nông hộ............................. 28 4.1.2. Đặc điểm sản xuất của nông hộ ........................................................ 29 4.2. Cơ cấu chi phí sản xuất dưa hấu của nông hộ ........................................... 32 4.3. Đánh giá hiệu quả sản xuất dưa hấu cuat nông hộ..................................... 36 4.4. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến năng suất dưa hấu tại quận Cái Răng ........................................................................................................................ 39 4.4.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến năng suất .............................................. 39 4.4.2. Các nhân tố ảnh hưởng đến lợi nhuận............................................... 42 CHƯƠNG 5: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG SUẤT TRONG HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT DƯA HẤU Ở QUẬN CÁI RĂNG THÀNH PHỐ CẦN THƠ...................................................................................................... 45 GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -7- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ 5.1. Cơ sở đề xuất giải pháp ............................................................................ 45 5.1.1. Những thuận lợi và khó khăn của địa phương trong hoạt động sản xuất dưa hấu ...................................................................................................... 45 5.1.1.1. Thuận lợi............................................................................... 45 5.1.1.2. Khó khăn............................................................................... 45 5.1.2. Nhung điểm mạnh và điểm yếu của địa phương trong hoạt động sản xuất dư hấu ................................................................................................ 46 5.1.2.1 Điểm mạnh ............................................................................ 46 5.1.2.2. Điểm yếu............................................................................... 46 5.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất dưa hấu............................... 47 5.2.1. Đối với quá trình sản xuất ................................................................ 47 5.2.2. Đối với quá trình tiêu thụ ................................................................. 48 5.2.3. Đối với địa phương .......................................................................... 49 5.2.4. Đối với nhà nước.............................................................................. 49 CHƯƠNG 6: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ................................................ 50 6.1. Kết luận.................................................................................................... 50 6.2. Kiến nghị.................................................................................................. 51 6.2.1. Đối với địa phương .......................................................................... 51 6.2.2. Đối với nhà nước.............................................................................. 51 TÀI LIỆU THAM KHẢO DANH MỤC BIỂU BẢNG Trang GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -8- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ Bảng 2.1: Mô tả cỡ mẫu điều tra ................................................................. 11 Bảng 2.2: Kỳ vọng của các biến có ảnh hưởng đến năng suất dưa hấu trong 1 vụ .................................................................................................................... 13 Bảng 2.3: Kỳ vọng của các biến có ảnh hưởng đến lợi nhuận của việc trồng dưa hấu trên 1000m2 .......................................................................................... 14 Bảng 4.1: Một số đặc tính kinh tế - xã hội của nông hộ............................... 24 Bảng 4.2: Mô tả các đặc điểm của các nông hộ khảo sát ............................. 29 Bảng 4.3: Nguyên nhân lựa chọn giống của nông hộ .................................. 31 Bảng 4.4: Các loại chi phí của nông hộ trồng dưa trong 1 vụ ...................... 32 Bảng 4.5: Một số chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sản xuất.................................. 38 Bảng 4.6: Kết quả hồi quy các nhân tố ảnh hưởng đến năng suất dưa hấu .................................................................................................................... 39 Bảng 4.7: Kết quả hồi quy các nhân tố ảnh hưởng đến lợi nhuận dưa hấu .................................................................................................................... 42 DANH MỤC HÌNH Trang GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông -9- SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ Hình 3.1: Bảng đồ hành chính của quận Cái Răng ...................................... 15 Hình 4.1: Trình độ học vấn phân theo cấp của nông hộ sản xuất dưa hấu quận Cái Răng ..................................................................................................... 26 Hình 4.2: Kinh nghiệm sản xuất phân theo cấp của nông hộ sản xuất dưa hấu quận Cái Răng............................................................................................. 27 Hình 4.3: Diện tích sản xuất phân theo cấp của nông hộ sản xuất dưa hấu quận Cái Răng ..................................................................................................... 28 Hình 4.4: Cơ cấu chi phí/1000m2 đất trồng dưa hấu của nông hộ tại quận Cái Răng............................................................................................................ 35 DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 10 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ BVTV: Bảo vệ thực vật CN – TTCN: Công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp TN: Thu nhập CP: Chi phí LN: Lợi nhuận DT: Doanh thu TÓM TẮT GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 11 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ Đề tài nghiên cứu này có mục đích đánh giá hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu của nông hộ ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ đưa vào trồng phổ biến trong thời gian gần đây. Tuy còn tồn tại nhiều yếu tố gây khó khăn cho nông hộ sản xuất dưa hấu như kinh nghiệm sản xuất chưa nhiều, kiến thức về khoa học kỹ thuật còn hạn chế, vốn đầu tư chưa cao nhưng kết quả nghiên cứu của đề tài đã cho thấy cây dưa hấu mang lại hiệu quả kinh tế tương đối cao cho người dân. Nhưng để nâng cao hơn nữa hiệu quả kinh tế của cây dưa hấu các nông hộ cần phải tích cực tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật để có thể áp dụng những tiến bộ của khoa học kỹ thuật vào quá trình sản xuất. Bên cạnh đó, nông hộ cũng nên gia tăng thêm vốn đầu tư cho quá trình sản xuất, nắm bắt tin tức thị trường. Một yếu tố khác cũng vô cùng quan trọng nữa đó là cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các hộ nông dân với các nhà khoa học, các cấp chính quyền trong các vấn đề về thị trường, kỹ thuật thâm canh, vốn tín dụng và quy hoạch vùng trồng dưa hấu. GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 12 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU 1.1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Việt Nam là đất nước quanh năm bốn mùa có hoa trái. Mùa nào, quả nấy, trải suốt 3 miền đất nước, từ Bắc vào Nam, đâu đâu cũng đầy hoa thơm trái ngọt. Ra Bắc, bạn không thể nào mà không nếm thử mơ chùa Hương, hồng xiêm Xuân Đỉnh, vải thiều Thanh Hà, bưởi Đoan Hùng, cam Bố Hạ, xoài Yên Châu... Ghé miền Trung, bạn sẽ được thưởng thức hương vị tuyệt vời của cam Xã Đoài, bưởi Phúc Trạch, mía Triệu Tường…Về miền Nam, vào những vườn cây trái xum xuê, bạn mát lòng với bưởi Năm Roi, dưa hấu Sóc Trăng, mít tố nữ Đồng Nai. Cần Thơ cũng không phải là một ngoại lệ. Cần Thơ nằm trên bờ phải sông Hậu, ở đồng bằng sông Cửu Long, là một trong 5 thành phố trực thuộc Trung ương của Việt Nam là đầu mối giao thông quan trọng giữa các tỉnh trong khu vực đồng bằng sông Cửu Long. TP. Cần Thơ được ví như “đô thị miền sông nước”. Hệ thống sông ngòi chằng chịt, vườn cây ăn trái bạt ngàn, đồng ruộng mênh mông. Chợ nổi Cái Răng – chợ mua bán trên sông một nét sinh hoạt đặc trưng văn hóa Nam bộ, chợ bán đủ loại các sản phẩm miệt vườn. Ngoài việc Cần Thơ là nơi tiêu thụ các sản phẩm từ các tỉnh khác trong khu vực ĐBSCL thì Cần Thơ còn là nơi trồng rất nhiều sản phẩm nông nghiệp có gía trị kinh tế cao trong đó có dưa hấu. Nếu như trước đây mỗi khi xuân về chúng ta mới có dịp thưởng thức quả dưa hấu ngọt lịm thì bây giờ dưa hấu được trồng hầu hết ở các mùa. Quận Cái Răng, TP. Cần Thơ với những thế mạnh sẵn có của vùng người dân đã mạnh dạng đưa cây dưa hấu vào trồng trên những mảnh ruộng của mình với kỳ vọng cây dưa hấu trở thành cây trồng chủ lực của quận nhằm nâng cao thu nhập và giải quyết công ăn việc làm cho người dân nơi đây. Tuy nhiên, trong thời gian qua, hiệu quả kinh tế chưa thực sự cao, chưa phát huy hết thế mạnh của cây trồng này mang lại. Người dân gặp phải nhiều khó khăn như chưa nắm rõ kĩ thuật canh tác, dịch bệnh, vốn đầu tư hạn chế, sự biến đổi thất thường của thời tiết cũng như GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 13 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ giá cả và nguồn đầu ra cho sản phẩm cũng rất bấp bênh, giá cả có sự biến động mạnh qua các thời kỳ. Để tìm ra những giải pháp hữu hiệu cho sự phát triển toàn diện của một loại cây đã và đang mang đến cho đời sống của người dân sự cải thiện đáng kể về mặt kinh tế và nâng cao hiệu quả sản xuất của nông hộ trên chính mảnh vườn của mình là một vấn đề hết sức bức thiết hiện nay và đó cũng là nguyên nhân to lớn thúc đẩy em thực hiện đề tài: “Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp của mình GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 14 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1.2.1. Mục tiêu chung Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ. Từ đó đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả của mô hình sản xuất dưa hấu trong thời gian tới. 1.2.2. Mục tiêu cụ thể Mục tiêu 1: Phân tích thực trạng sản xuất dưa hấu ở Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ. Mục tiêu 2: Phân tích chi phí, doanh thu, lợi nhuận của mô hình trồng dưa hấu của người dân ở Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ. Mục tiêu 3: Phân tích các yếu tố làm ảnh hưởng đến năng suất và lợi nhuận của hoạt động sản xuất dưa hấu tại Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ. Mục tiêu 4: Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất dưa hấu của nông hộ ở Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ. 1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU - Thực trạng sản xuất dưa hấu của người dân ở Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ hiện nay như thế nào ? - Chi phí, doanh thu và lợi nhuận của việc trồng dưa hấu của người dân Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ có hợp lý chưa? - Các yếu tố nào làm ảnh hưởng đến năng suất và lợi nhuận của hoạt động sản xuất dưa hấu tại Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ. - Các giải pháp nào cần thiết cho việc phát triển của mô hình trồng dưa hấu Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ ? GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 15 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ 1.4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU 1.4.1. Phạm vi không gian Địa bàn nghiên cứu là các phường thuộc Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ. 1.4.2. Phạm vi thời gian Thời gian tiến hành từ ngày 09/01/2013 đến ngày 20/03/2013. 1.4.3. Đối tượng nghiên cứu Các hộ nông dân trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng, Thành Phố Cần Thơ. 1.5. LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU Nguyễn Lê Hiệp (2010): “Đánh giá hiệu quả kinh tế cây dưa hấu ở xã Bắc Sơn – huyện Thạch Hà – Hà Tĩnh”. Luận văn tốt nghiệp. Nội dung đề tài là ánh giá hiệu quả kinh tế của cây dưa hấu mà bà con ở xã Bắc Sơn - huyện Thạch Hà - Hà Tĩnh đưa vào trồng phổ biến trong thời gian gần đây, từ đó đề ra giải pháp nhằm nâng cao đời sống, cải thiện thu nhập cho người dân. Đề tài sử dụng phương pháp hạch toán kinh tế, phương pháp chuyên gia và chuyên khảo... để đánh giá kết quả và hiệu quả, nghiên cứu này còn sử dụng phương pháp ước lượng hồi quy dựa trên hàm sản xuất Cobb-Douglas để xác định ảnh hưởng của các nhân tố tới năng suất và phương pháp phân tích cận biện để tìm ra mức đầu tư tối ưu của các hộ trồng dưa hấu. Kết quả phân tích còn cho thấy các yếu tố như phân bón, công lao động và kiến thức nông nghiệp có ảnh hưởng đến năng suất dưa hấu. Lợi nhuận tính bình quân cho một sào mà các hộ trồng dưa hấu đạt được trong năm 2009 tại địa bàn xã là 1.457,8 nghìn đồng. Kết quả nghiên cứu cho thấy cây dưa hấu mang lại hiệu quả kinh tế tương đối cao. Huỳnh Hồng Ngọc (2012): “Phân tích hiệu quả sản xuất dưa hấu tại phường Long Tuyền thành phố Cần Thơ”. Luận văn tốt nghiệp. Nội dung của đề tài là phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình sản xuất dưa hấu của các hộ gia đình phường Long Tuyền thành phố Cần Thơ, từ đó đề ra một số giải pháp làm giảm chi phí, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm cho nông hộ. Đề tài sử dụng phương thống kê mô tả, phương pháp so sánh số tuyệt đối, số tương đối phân tích hồi quy đa biến để phân tích các yếu tố tác động đến năng suất và lợi GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 16 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ nhuận của việc trồng dưa hấu tại các nông hộ phường Long Tuyền. Kết quả phân tích cho thấy Chỉ số lợi nhuận trên chi phí trung bình khoảng 0,807 có nghĩa 1000 đồng đầu tư cho việc sản xuất dưa hấu sinh ra 807 đồng lời. Chỉ số doanh thu trên chi phí trung bình khoảng 1,885 có nghĩa 1000 đồng đầu tư cho việc sản xuất sinh ra 1.885 đồng thu nhập. Chỉ số lợi nhuận trên doanh thu trung bình khoảng 0,428 có nghĩa 1.000 đồng doanh thu thu được sinh ra 428 đồng lợi nhuận. Qua các chỉ tiêu tài chính cho thấy tất cả các nông hộ sản xuất dưa hấu đều đạt hiệu quả kinh tế. Bên cạnh đó đề tì cũng chỉ các các yếu tố như diện tích và tham gia tập huấn có ảnh hưởng đến năng suất của dưa hấu và các yếu tố như năng suất, chi phí phân bón, chi phí thuốc BVTV và chi phí lao động có ảnh hưởng đến lợi nhuận của nông hộ phường Long Tuyền khi sản xuất dưa hấu. Kiều Thuỷ Tiên (2012), : “Phân tích hiệu quả sản xuất bưởi Năm Roi ở huyện Bình Minh tỉnh Vĩnh Long”. Luận văn tốt nghiệp. Nội dung đề tài là phân tích hiệu quả sản xuất bưởi Năm Roi của các hộ gia đình ở huyện Bình Minh tỉnh Vĩnh Long, từ đó đề ra giải pháp nhằm nâng cao đời sống, cải thiện thu nhập cho người dân. Đề tài sử dụng phương pháp thống kê mô tả, pháp phân tích chi phí – lợi ích hay còn gọi là phương pháp CBA, các chỉ số tài chính để phân tích hiệu quả sản xuất của việc trồng bưởi. Kết quả phân tích cho thấy các nhân tố chi phí như chi phí phân bón, chi phí thuốc bảo vệ thực vật, chi phí lao động thuê cũng như kinh nghiệm sản xuất có ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất của mô hình. Bên cạnh đó đề tài còn chỉ ra được chỉ số thu nhập/chi phí là 6,267 nghĩa là cứ 1 đồng chi phí mà người nông dân bỏ ra thì họ sẽ thu lại được 6,267 đồng thu nhập và tỷ suất lợi nhuận (lợi nhuận/chi phí) là 5,828 nghĩ là người dân sẽ có đươc 5,828 đồng lợi nhuận khi mà họ bỏ ra 1 đồng chi phí. Qua việc phân tích chi phí sản xuất cùng với các tỷ số tài chính đề tài đã cho thấy hiệu quả sản xuất của việc sản xuất bưởi Năm Roi của nông hộ ở huyện Bình Minh tỉnh Vĩnh Long đạt hiệu quả. Phan Thị Hồng Nhan (2010). “Phân tích tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi Da Xanh ở huyện Châu Thành, Bến Tre”. Luận văn đại học. Nội dung đề tài là phân tích tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi Da xanh ở huyện Châu Thành, GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 17 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ Bến Tre. Từ đó, thấy được những điểm yếu, điểm mạnh và đề xuất các giải pháp giúp cho huyện cũng như tỉnh khắc phục những điểm yếu đó đồng thời phát huy điểm mạnh sẵn có. Đề tài sử dụng phương pháp thống kê mô tả và phương pháp thống kê để tính toán các giá trị phần trăm tiêu thụ của từng đối tượng trong kênh tiêu thụ bưởi Da Xanh và sử dụng các chỉ số tài chính để đánh giá hiệu quả kinh tế của các đối tượng trong kênh tiêu thụ bưởi Da xanh. Đề tài đã chia vòng đời cây bưởi ra làm bốn giai đoạn, ở mỗi giai đoạn tác giả đã tiến hành phân tích các khoản chi phí. Qua nghiên cứu với các nhóm đối tượng khác nhau đề tài đã cho thấy mô hình sản xuất bưởi Da xanh là có hiệu quả. GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 18 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ CHƯƠNG 2 PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1. PHƯƠNG PHÁP LUẬN 2.1.1. Một số thuật ngữ kinh tế 2.1.1.1 Khái niệm về nông hộ Nông hộ là những hộ nông dân làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp hoặc kết hợp làm nhiều nghề, sử dụng lao động, tiền vốn của gia đình là chủ yếu để sản xuất, kinh doanh. Nông hộ là gia đình sống bằng nghề nông, được kể là một đơn vị về mặt chính quyền. Hộ nông dân có những đặc trưng riêng, có một cơ chế vận hành khá đặc biệt, không giống như những đơn vị kinh tế khác như nông hộ có sự thống nhất chặt chẽ giữa việc sở hữu, quản lý, sử dụng các yếu tố sản xuất, có sự thống nhất giữa quá trình sản xuất trao đổi, phân phối, sử dụng và tiêu dùng. Do đó nông hộ có thể cùng lúc thực hiện nhiều chức năng mà các đơn vị khác không có được. 2.1.1.2 Khái niệm về hiệu quả - Hiệu quả: là việc xem xét và lựa chọn thứ tự ưu tiên các nguồn lực sao cho đạt hiệu quả cao nhất. Hiệu quả bao gồm cả hiệu quả kinh tế và hiệu quả xã hội, chúng có quan hệ mật thiết với nhau như một thể thống nhất không tách rời nhau. Trong đó hiệu quả xã hội là mối quan hệ tương quan so sánh giữa kết quả xã hội và tổng chi phí bỏ ra. - Hiệu quả sản xuất: Trong sản xuất kinh doanh thường phải đối mặt với các giới hạn trong việc sử dụng nguồn lực sản xuất. Do đó, họ cần phải xem xét và lựa chọn thứ tự ưu tiên các hoạt động cần thực hiện dựa vào các nguồn lực đó sao cho đạt kết quả tốt nhất. Thuật ngữ mà chúng ta thường dùng để chỉ kết quả đạt được đó là hiệu quả. Hiệu quả là một thuật ngữ tương đối và luôn liên quan đến một vài chỉ tiêu cụ thể. Trong bất kỳ quá trình sản xuất nào khi tính đến hiệu quả sản xuất thì người ta thường đề cặp ba nội dung cơ bản đó là: hiệu quả kinh tế, hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân phối. + Hiệu quả kinh tế: tiêu chí về hiệu quả kinh tế thực ra là giá trị. Có nghĩa là, khi sự thay đổi làm tăng giá trị thì sự thay đổi đó có hiệu quả và ngược GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 19 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên Phân tích hiệu quả sản xuất của mô hình trồng dưa hấu ở Quận Cái Răng Thành Phố Cần Thơ lại sẽ không hiệu quả. + Hiệu quả kỹ thuật: đòi hỏi nhà sản xuất tạo ra một số lượng sản phẩm nhất định xuất phát từ việc sử dụng các nguồn lực đầu vào ít nhất. Thật ra hiệu quả kỹ thuật được xem chỉ là một phần của hiệu quả kinh tế. Tối đa hóa lợi nhuận đòi hỏi nhà sản xuất phải sản xuất ra mức sản lượng tối đa tương ứng với mức nguồn lực đầu vào nhất định hay nói cách khác hiệu quả kỹ thuật dùng để chỉ kết hợp tối ưu các nguồn lực đầu vào để tạo ra mức sản lượng nhất định. + Hiệu quả phân phối: thể hiện mối quan hệ giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng. Có nghĩa là, nhà sản xuất phải cung cấp những sản phẩm và dịch vụ mà người tiêu dùng cần nhất hay nói cách khác nguồn lực được phân phối sao cho lợi ích của người sử dụng nó đạt được cao nhất. 2.1.2. Một số chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả kinh tế Giá thực tế sản phẩm: giá bán thực tế của một đơn vị sản phẩm thu hoạch là giá bán mà người sản xuất thu hoạch được ngay tại cơ sở sản xuất của mình. Năng suất: là sản lượng có được trên một đơn vị diện tích trong một vụ. Tổng sản lượng Năng suất = Tổng diện tích Doanh thu: Là toàn bộ giá trị của sản phẩm cho một đơn vị diện tích. Doanh thu = Năng suất * Đơn giá Chi phí: Bao gồm chi phí cố định, chi phí biến đổi, chi phí hỗn hợp, chi phí cơ hội. + Chi phí cố định (Fixed cost): Chi phí cố định hay định phí là những mục chi phí ít thay đổi hoặc không thay đổi theo mức độ hoạt động của đơn vị. Nếu xét trên tổng chi phí, định phí không thay đổi, ngược lại nếu quan sat chúng trên một đơn vị mức độ hoạt động, định phí tỉ lệ nghịch với mức độ hoạt động. Như vậy, dù doanh nghiệp có hoạt động hay không hoạt động thì vẫn tồn tại định phí. Ngược lại, khi GVHD: Trần Thuỵ Ái Đông - 20 - SVTH: Phạm Thị Hồng Nhiên
- Xem thêm -