Một số giải pháp nhằm hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy quản trị của các tổng công ty 91

  • Số trang: 84 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 15 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34173 tài liệu

Mô tả:

Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD Lêi nãi ®Çu BÊt kú mét doanh nghiÖp nµo muèn tån t¹i vµ ®øng v÷ng trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng th× nhÊt thiÕt ph¶i ®ßi hái cã mét bé m¸y qu¶n trÞ ho¹t ®éng cã hiÖu qña. Nh­ vËy, ®©y cã thÓ coi nh­ ®iÒu kiÖn cÇn cho doanh nghiÖp tån t¹i vµ ph¸t triÓn. ë ViÖt Nam, c¸c Tæng c«ng ty Nhµ n­íc ®ãng vai trß chñ ®¹o trong nÒn kinh tÕ quèc d©n, trong ®ã cã 17 Tæng c«ng ty 91. C¸c Tæng c«ng ty 91 cã 532 doanh nghiÖp thµnh viªn h¹ch to¸n ®éc lËp, chiÕm kho¶ng 9% sè l­îng c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc, 56% tæng vèn kinh doanh vµ 35% lao ®éng. XuÊt ph¸t tõ vai trß ®ã, ®ßi hái c¸c Tæng c«ng ty 91 ph¶i cã mét c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ hîp lý, gän nhÑ, phï hîp víi tõng lo¹i ngµnh nghÒ, lÜnh vùc ho¹t ®éng cña mçi Tæng c«ng ty. §¶ng vµ Nhµ n­íc ta ®· nhËn thÊy, TËp ®oµn kinh tÕ lµ h×nh thøc tæ chøc kinh tÕ tån t¹i trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, nã xuÊt ph¸t tõ l©u trong lÞch sö ph¸t triÓn kinh tÕ thÕ giíi, nhÊt lµ trong nh÷ng n¨m 80 trë l¹i ®©y. TËp ®oµn kinh tÕ ®ãng vai trß to lín trong sù ph¸t triÓn kinh tÕ, nã t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c n­íc giµnh ­u thÕ c¹nh tranh kh«ng chØ trong n­íc mµ cßn v­¬n lªn chiÕm lÜnh vµ khai th¸c thÞ tr­êng trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi. Ngµy 7 th¸ng 3 n¨m 1994 Thñ T­íng chÝnh phñ cã quyÕt ®Þnh sè 91/Q§-TTg vÒ viÖc thÝ ®iÓm thµnh lËp TËp ®oµn kinh tÕ ®Ó h×nh thµnh 17 tæng c«ng ty 91. Trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn theo h­íng tËp ®oµn kinh tÕ thêi gian qua cã nhiÒu vÊn ®Ò thùc tiÔn ®Æt ra cÇn gi¶i quyÕt, §¶ng, Nhµ n­íc, c¸c bé ngµnh, c¸c cÊp cã liªn quan ®Õn vÊn ®Ò trªn. Tõ thùc tÕ trªn, cïng víi nh÷ng kiÕn thøc ®· ®­îc trang bÞ trong qu¸ tr×nh häc tËp, cïng víi sù gióp ®ì tËn t×nh cña c« gi¸o TiÕn sÜ Ng« Kim Thanh vµ sù chØ dÉn, gãp ý cña c¸c b¸c c¸c c« chó trong Vô Doanh nghiÖp-Bé KÕ ho¹ch & §Çu t­, ®Æc biÖt lµ b¸c CVC Lª Träng Quang t«i chän ®Ò tµi: “Mét sè gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ cña c¸c tæng c«ng ty 91” Ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn, chuyªn ®Ò tèt nghiÖp gåm ba ch­¬ng : Ch­¬ng 1: Tæng quan vÒ c¬ cÊu tæ chøc Bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 2 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD Ch­¬ng 2: thùc tr¹ng c¬ c¸u tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ cña c¸c tæng c«ng ty 91 ë ViÖt Nam. Ch­¬ng 3: Mét sè gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ cña c¸c tæng c«ng ty 91 ë ViÖt Nam. §Ó hoµn thµnh ®­îc chuyªn ®Ò tèt nghiÖp nµy t«i ®· t×m hiÓu , nghiªn cøu nhiÒu lo¹i s¸ch b¸o, tµi liÖu tham kh¶o cã liªn quan vµ ®Æc biÖt t«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n c« gi¸o Ng« KimThanh vµ b¸c CVC - Lª Träng Quang ®· gióp ®ì t«i hoµn thµnh chuyªn ®Ò nµy 3 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD Ch­¬ng I Tæng quan vÒ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp I. C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 1. Kh¸i niÖm vÒ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 1.1. Kh¸i niÖm. Tr­íc hÕt, ®Ó hiÓu ®­îc thÕ nµo lµ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp th× chóng ta cÇn xem xÐt kh¸i niÖm vÒ qu¶n trÞ. BÊt kú mét qu¸ tr×nh lao ®éng x· héi hoÆc lao ®éng cã tÝnh céng ®ång nµo ®· ®­îc tiÕn hµnh trªn quy m« lín ®ªu cÇn cã ho¹t ®éng qu¶n trÞ ®Ó phèi hîp c¸c chøc n¨ng, c¸c c«ng viÖc nhá l¹i víi nhau. Nh­ M¸c ®· nãi “Ng­êi ch¬i vÜ cÇm cÇn cã thÓ ®iÒu khiÓn m×nh nh­ng mét dµn nh¹c cÇn cã mét nh¹c tr­ëng”. Do ®ã, cã thÓ kÕt luËn r»ng, ho¹t ®éng qu¶n trÞ ®ãng vai trß quan rÊt quan träng trong viÖc phèi hîp c¸c ho¹t ®éng mang tÝnh céng ®ång nãi chung vµ víi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong mçi doanh nghiÖp nãi riªng ®Ó ®¹t ®­îc hiÖu qu¶ tèi ­u. Nh­ vËy, cã thÓ coi ho¹t ®éng qu¶n trÞ trong doanh nghiÖp nh­ mét chiÕc ®Çu tµu dÉn d¾t, chØ ®­êng cho toµn bé doanh nghiÖp ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, mµ chñ thÓ tiÕn hµnh c¸c ho¹t ®éng qu¶n trÞ ®ã kh«ng ai kh¸c chÝnh lµ bé m¸y qu¶n trÞ trong doanh nghiÖp. Tuy nhiªn, ®Ó ho¹t ®éng qu¶n trÞ mang l¹i hiÖu qu¶ cao nhÊt th× mçi doanh nghiÖp cÇn thiÕt ph¶i x©y dùng ®­îc cho m×nh mét c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ phï hîp, cã nh­ vËy th× míi ®¶m b¶o cho doanh nghiÖp ®øng v÷ng trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. H¬n ai hÕt, chÝnh b¶n th©n c¸c nhµ qu¶n trÞ nhËn thøc râ rµng ®­îc vai trß, sù cÇn thiÕt cña c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ ®èi víi doanh nghiÖp. VËy chóng ta hiÓu nh­ thÕ nµo lµ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Cã nhiÒu c¸ch ®Þnh nghÜa kh¸c nhau vÒ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ nh­ng c¸ch chung nhÊt lµ: “ C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ lµ tæng hîp c¸c bé phËn kh¸c nhau cã mèi liªn hÖ vµ quan hÖ phô thuéc lÉn nhau, ®­îc chuyªn m«n 4 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD ho¸, ®­îc giao nh÷ng tr¸ch nhiÖm, quyÒn h¹n nhÊt ®Þnh vµ ®­îc bè trÝ theo tõng cÊp nh»m thùc hiÖn c¸c chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp”. C¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ doanh nghiÖp h×nh thµnh bëi c¸c bé phËn qu¶n trÞ vµ c¸c cÊp qu¶n trÞ. Bé phËn qu¶n trÞ lµ mét ®¬n vÞ riªng biÖt cã chøc n¨ng qu¶n lý nhÊt ®Þnh. CÊp qu¶n trÞ lµ sù thèng nhÊt tÊt c¶ c¸c bé phËn qu¶n trÞ ë mét tr×nh ®é nhÊt ®Þnh. Kh¸i niÖm trªn ®· ®­îc nªu kh¸ ®Çy ®ñ, nã ®Ò cËp ®Õn viÖc x¸c ®Þnh nh÷ng bé phËn chuyªn m«n ho¸ ë tr×nh ®é nµo? §­îc giao nh÷ng chøc n¨ng nhiÖm vô g× ? Tû träng gi÷a c¸c bé phËn cÊu thµnh ra sao? Sù s¾p xÕp theo tr×nh ®é ®¼ng cÊp nhÊt ®Þnh trong doanh nghiÖp. C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ ph¶i ®­îc x©y dùng trªn c¬ së c¬ cÊu s¶n xuÊt, ph¶n ¸nh sù cÊu t¹o vµ h×nh thøc bªn trong cña hÖ thèng doanh nghiÖp. 1.2. Chøc n¨ng ph©n lo¹i chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 1.2.1. Chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Mçi bé ph©n trong doanh nghiÖp ®ßi hái ph¶i cã mét chøc n¨ng ho¹t ®éng riªng biÖt, tõ ®ã míi h×nh thµnh chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Cã thÓ hiÓu vÒ chøc n¨ng nh­ sau: Chøc n¨ng lµ mét tËp hîp c¸c ho¹t ®éng (hµnh ®éng) cïng lo¹i cña hÖ thèng nµo ®ã. Do ®ã vÒ thùc chÊt, chøc n¨ng thÓ hiÖn tÝnh chuyªn m«n ho¸ nhiÖm vô (ho¹t ®éng) g¾n víi mét hÖ thèng x¸c ®Þnh Víi kh¸i niÖm trªn, trong ho¹t ®éng tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ th× viÖc nghiªn cøu chøc n¨ng chÝnh lµ viÖc nghiªn cøu c¸ch thøc chuyªn m«n ho¸ nhÊt ®Þnh cña ho¹t ®éng qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Tõ ®ã, chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp ®­îc hiÓu lµ mét tËp hîp c¸c ho¹t ®éng cïng lo¹i ë ph¹m vi doanh nghiÖp. Qu¶n trÞ theo chøc n¨ng ®­îc thùc hiÖn phæ biÕn ë c¸c doanh nghiÖp víi hÇu hÕt c¬ cÊu tæ chøc kh¸c nhau. 1.2.2. Ph©n lo¹i chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 5 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD Ph©n lo¹i chøc n¨ng mét c¸ch khoa häc lµ ®iÒu kiÖn ®Ó x©y dùng vµ hoµn thiÖn bé m¸y qu¶n trÞ theo h­íng gän, nhÑ vµ chuyªn tinh, ®ång thêi ®Ó sö dông vµ båi d­ìng nguån nh©n lùc theo ®óng yªu cÇu cña ho¹t ®éng qu¶n trÞ. HiÖn nay cã tån t¹i nhiÒu quan ®iÓm kh¸c nhau vÒ c¸ch ph©n lo¹i chøc n¨ng qu¶n trÞ doanh nghiÖp, tuy nhiªn cã ba c¸ch ph©n lo¹i phæ biÕn sau: Thø nhÊt, xÐt theo quan ®iÓm ra quyÕt ®Þnh. NÕu coi toµn bä ho¹t ®éng qu¶n trÞ doanh nghiÖp lµ ho¹t ®éng ra quyÕt ®Þnh th× cã chøc ra quyÕt ®Þnh môc tiªu, chøc n¨ng ra quyÕt ®Þnh ph­¬ng tiÖn vµ chøc ra quyÕt ®Þnh qu¶n trÞ. Thø hai, xÐt theo qu¸ tr×nh qu¶n trÞ. Cã thÓ chia toµn bé ho¹t ®éng thµnh n¨m chøc n¨ng lµ: dù kiÕn, tæ chøc, phèi hîp, chØ huy vµ kiÓm so¸t. Chøc n¨ng dù kiÕn: Chñ yÕu ®Ò cËp ®Õn môc tiªu cña doanh nghiÖp vµ con ®­êng ®Ò cËp ®Õn môc tiªu nµo ®ã. Chøc n¨ng nµy rÊt quan träng v× nã lµ ®Þnh h­íng mµ doanh nghiÖp sÏ ph¶i ®¹t dÕn trong t­¬ng lai, ®©y ®­îc coi lµ lµ b¶n tuyªn bè sø m¹ng cña c«ng ty. Sù quan träng cña chøc n¨ng nµy gièng nh­ Lªnin ®· nãi :" Kh«ng thÓ lµm viÖc trong ®iÒu kiÖn kh«ng cã kÕ ho¹ch l©u dµi, kh«ng dù tÝnh ®­îc nh÷ng kÕ ho¹ch thùc sù " Chøc n¨ng tæ chøc bao gåm: tæ chøc x©y dùng (Nh­ x©y c¬ cÊu tæ chøc s¶n xuÊt, x©y dùng bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp,...) vµ tæ chøc qu¸ tr×nh ( thùc hiÖn c¸c t­ t­ëng, chiÕn l­îc, kÕ ho¹ch,...®· ®Æt ra tõ kh©u ®Þnh h­íng). Chøc n¨ng phèi hîp: Nh»m phèi hîp gi÷a c¸c bé phËn trong doanh nghiÖp, phèi hîp nhiÖm vô, ph©n quyÒn ®iÒu hµnh gi÷a c¸c bé phËn. Chøc n¨ng nµy bao gåm phèi hîp theo chiÒu däc, lµ phèi hîp gi÷a c¸c cÊp c¸c qu¶n trÞ vµ phèi hîp theo chiÒu ngang lµ phèi hîp gi÷a c¸c chøc n¨ng , c¸c lÜnh vùc qu¶n trÞ. Chøc n¨ng chØ huy: Chñ thÓ qu¶n trÞ t¸c ®éng lªn ®èi t­îng qu¶n trÞ ®Ó hä thùc hiÖn c¸c nhiÖm vô ®­îc giao. Chøc n¨ng kiÓm so¸t: chøc n¨ng cuèi cïng cña nhµ qu¶n trÞ, ®¸nh gi¸ sù hoµn thµnh c«ng viÖc so víi kÕ ho¹ch hay môc tiªu ®Ò ra. TiÕn hµnh c¸c biÖn ph¸p söa ch÷a nÕu cã sai lÖch nh»m ®¶m b¶o tæ chøc ®ang ®i ®óng ®­êng ®Ó hoµn thµnh môc tiªu. 6 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD N¨m chøc n¨ng nµy cã mèi quan hÖ mËt thiÕt víi nhau, chóng h×nh thµnh vßng trßn qu¶n trÞ lÊy c¬ së lµ sù trao ®æi th«ng tin trong toµn bé qu¸ tr×nh ra quyÕt ®Þnh qu¶n trÞ: §Þnh h­íng KiÓm tra Tæ chøc Trao ®æi th«ng tin ChØ huy Phèi hîp Thø ba: XÐt theo néi dung qu¶n trÞ cô thÓ hay theo lÜnh vùc qu¶n trÞ: LÜnh vùc qu¶n trÞ trong doanh nghiÖp ®­îc hiÓu nh­ c¸c ho¹t ®éng qu¶n trÞ khi ®­îc s¾p xÕp trong mét bé phËn nµo ®ã. ë c¸c bé phËn nµy cã ng­êi chØ huy vµ liªn quan ®Õn viÖc ra c¸c quyÕt ®Þnh qu¶n trÞ. LÜnh vùc qu¶n trÞ ®­îc xem xÐt ë mét gãc ®é kh¸c- gãc ®é cña qu¶n lý thùc tiÔn. LÜnh vùc qu¶n trÞ lµ c¸c ho¹t ®éng qu¶n trÞ ®­îc thiÕt lËp trong c¸c bé phËn cã tÝnh chÊt tæ chøc (nh­ phßng, ban) vµ ®­îc ph©n cÊp, ph©n quyÒn trong viÖc ra quyÕt ®Þnh qu¶n trÞ. LÜnh vùc qu¶n trÞ ®­îc ph©n ®Þnh phô thuéc vµo nhiÒu yÕu tè nh­: truyÒn thèng qu¶n trÞ, c¸c yÕu tè x· héi vµ c¬ chÕ kinh tÕ, quy m« còng nh­ ®Æc ®iÓm kinh tÕ kü thuËt cña doanh nghiÖp. Nã g¾n liÒn víi mçi quèc gia, mçi vïng cô thÓ vµ sù tiÕn bé vÒ nhËn thøc khoa häc qu¶n trÞ. Trong doanh nghiÖp cã thÓ ph©n chia c¸c lÜnh vùc qu¶n trÞ nh­ sau: * LÜnh vùc vËt t­: cã nhiÖm vô ph¸t hiÖn nhu cÇu vËt t­; tÝnh to¸n vËt t­ tån kho; mua s¾m; nhËp kho vµ b¶o qu¶n; cÊp ph¸t vËt t­. * LÜnh vùc s¶n xuÊt: cã nhiÖm vô ho¹ch ®Þnh ch­¬ng tr×nh; x©y dùng kÕ ho¹ch s¶n xuÊt; ®iÒu khiÓn qu¸ tr×nh chÕ biÕn; kiÎm tra chÊt l­îng; gi÷ g×n b¶n 7 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD quyÒn, bÝ quyÕt, kiÓu d¸ng… vµ ph¸t huy s¸ng chÕ ph¸t minh cña mäi thµnh viªn * LÜnh vùc marketing gåm c¸c nhiÖm vô : thu thËp th«ng tin vÒ thÞ tr­êng; ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch s¶n phÈm; ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch gi¸ c¶; ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch ph©n phèi; ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch hç trî tiªu thô * LÜnh vùc nh©n sù bao gåm c¸c nhiÖm vô sau: lËp kÕ ho¹ch nh©n sù; tuyÓn dông nh©n sù; ®¸nh gi¸ nh©n sù; ph¸t triÓn nh©n viªn; thï lao, qu¶n lý nh©n sù th«ng qua hå s¬ d÷ liÖu nh©n sù, qua thèng kª ho¹t ®éng cña nh©n viªn vµ hç trî ®êi sèng. * LÜnh vùc kÕ to¸n - tµi chÝnh bao gåm c¸c nhiÖm vô: - LÜnh vùc tµi chÝnh: t¹o vèn; sö dông; qu¶n lý vèn (chñ yÕu lµ qu¶n lý sù l­u th«ng, thanh to¸n vµ c¸c quan hÖ tÝn dông) - LÜnh vùc kÕ to¸n: kÕ to¸n sæ s¸ch; tÝnh to¸n chi phÝ-kÕt qu¶; x©y dùng c¸c b¶n c©n ®èi; tÝnh to¸n lç l·i; c¸c nhiÖm vô kh¸c nh­ thÈm ®Þnh kÕ ho¹ch, thèng kª, kiÓm tra viÖc tÝnh to¸n, b¶o hiÓm, thuÕ * LÜnh vùc nghiªn cøu vµ ph¸t triÓn gåm c¸c nhiÖm vô: thùc hiÖn c¸c nghiªn cøu c¬ b¶n; nghiªn cøu øng dông; ®­a c¸c tiÕn bé khoa häc kü thuËt vµo ¸p dông; thÈm ®Þnh hiÖu qu¶ c¸c tiÕn bé kü thuËt ®­îc ¸p dông . * LÜnh vùc tæ chøc vµ th«ng tin gåm c¸c nhiÖm vô: - LÜnh vùc tæ chøc: tæ chøc c¸c dù ¸n; ph¸t triÓn vµ c¶i tiÕn bé m¸y tæ chøc doanh nghiÖp; tæ chøc tiÕn tr×nh ho¹t ®éng toµn bé doanh nghiÖp. - LÜnh vùc th«ng tin: x©y dùng kÕ ho¹ch vÒ c¸c th«ng tin liªn quan cho doanh nghiÖp; chän läc xö lý c¸c th«ng tin; kiÓm tra th«ng tin vµ gi¸m s¸t th«ng tin. *LÜnh vùc hµnh chÝnh ph¸p chÕ vµ dÞch vô chung: thùc hiÖn c¸c mèi quan hÖ ph¸p lý trong vµ ngoµi doanh nghiÖp; tæ chøc c¸c ho¹t ®éng quÇn chóng trong doanh nghiÖp; c¸c ho¹t ®éng hµnh chÝnh vµ phóc lîi doanh nghiÖp. Sù ph©n chia trªn ®©y chØ mang tÝnh kh¸i qu¸t, trªn thùc tÕ qu¶n trÞ c¸c lÜnh vùc tiÕp tôc ®­îc chia nhá n÷a cho ®Õn c¸c c«ng viÖc, nhiÖm vô qu¶n trÞ cô thÓ. 1.3. Ph­¬ng ph¸p x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 8 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD 1.3.1. C¸c kiÓu c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ doanh nghiÖp. * C¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ kh«ng æn ®Þnh §©y lµ mét lo¹i c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ kh«ng cã m« h×nh cô thÓ, nã xuÊt ph¸t tõ quan ®iÓm: kh«ng cã mét c¬ cÊu tæ chøc tèi ­u cho mäi doanh nghiÖp, tr×nh ®é lao ®éng, ... ®Ó lùa chän t×m kiÕm mét m« h×nh phï hîp. * C¬ cÊu trùc tuyÕn Theo c¬ cÊu nµy th× ng­êi thõa nhËn vµ thi hµnh mÖnh lÖnh cña ng­êi phô tr¸ch cÊp trªn trùc tiÕp. C¬ cÊu nµy cã ­u ®iÓm lµ t¨ng c­êng tr¸ch nhiÖm c¸ nh©n, tr¸nh ®­îc t×nh tr¹ng ng­êi thõa hµnh ph¶i thi hµnh nh÷ng chØ thÞ kh¸c nhau, thËm chÝ m©u thuÉn nhau cña ng­êi phô tr¸ch. Tuy nhiªn, nã cã nh­îc ®iÓm lµ ®ßi hái mçi thñ tr­ëng ph¶i cã kiÕn thøc toµn diÖn thuéc nhiÒu lÜnh vùc kh¸c nhau. * C¬ cÊu chøc n¨ng KiÓu c¬ cÊu nµy cho phÐp c¸n bé phô tr¸ch cña phßng chøc n¨ng cã quyÒn ra c¸c mÖnh lÖnh vµ c¸c vÊn ®Ò cã liªn quan ®Õn chuyªn m«n cña hä cho c¸c ph©n x­ëng, c¸c bé phËn s¶n xuÊt. ­u ®iÓm cña c¬ cÊu nµy lµ thu hót ®­îc c¸c chuyªn gia vµo c«ng t¸c l·nh ®¹o, gi¶i quyÕt vÊn ®Ò chuyªn m«n mét c¸ch thµnh th¹o h¬n, ®ång thêi gi¶m bít g¸nh nÆng cho c¸n bé chØ huy chung cña doanh nghiÖp. Nh­îc ®iÓm lµ vi ph¹m chÕ ®é mét thñ tr­ëng , dÔ sinh ra t×nh tr¹ng thiÕu tr¸ch nhiÖm râ rµng, thiÕu kû luËt chÆt chÏ. * C¬ cÊu tæ chøc trùc tuyÕn - chøc n¨ng Lµ mét c¬ cÊu kÕt hîp hai kiÓu ®· ®­îc tr×nh bµy ë trªn, kiÓu c¬ cÊu tæ chøc nµy võa ph¸t huy n¨ng lùc chuyªn m«n cña c¸c bé phËn chøc n¨ng, võa ®¶m b¶o quyÒn chØ huy cña hÖ thèng trùc tuyÕn. * C¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ phi h×nh thÓ C¬ cÊu nµy muèn nãi lªn r»ng trong sè nh©n viªn cã ng­êi suy t«n lªn lµm thñ lÜnh mµ kh«ng ph¶i do tæ chøc chØ ®Þnh, ý kiÕn cña hä cã ¶nh h­ëng rÊt lín ®Õn c¸c nhãm nh©n viªn. CÇn ph¶i ph¸t hiÖn vµ t¸c ®éng tíi nh÷ng ng­êi nµy ®Ó th«ng qua hä l«i cuèn ®­îc c¸c nhãm nh©n viªn lµm viÖc cã hiÖu qu¶ h¬n. 9 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD 1.3.2. C¸c ph­¬ng ph¸p x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. X¸c ®Þnh thµnh viªn ph©n cÊp ®óng ®¾n chøc n¨ng qu¶n trÞ vµ n¾m v÷ng kiÕn thøc vÒ c¸c kiÓu c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ lµ tiÒn ®Ò ®Ó hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc hiÖn cã, còng nh­ h×nh thµnh hay söa ®æi hoÆc xo¸ bá mét kiÓu c¬ cÊu tæ chøc nµo ®ã, nÕu thiÕu sù ph©n tÝch khoa häc, chØ lµm theo ý muèn chñ quan, phiÕn diÖn th­êng g©y ra nh÷ng t¸c h¹i nghiªm träng. Qua lý luËn vµ thùc tiÔn trong viÖc x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ vµ thùc hµnh mét sè quan ®iÓm vµ ph­¬ng ph¸p x©y dùng sau: a. Nh÷ng quan ®iÓm h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ: Quan ®iÓm thø nhÊt: Cho r»ng viÖc h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc qu¶n lý bao giê còng b¾t ®Çu tõ viÖc x¸c ®Þnh môc tiªu vµ ph­¬ng h­íng ph¸t triÓn. Trªn c¬ së ®ã tiÕn hµnh tËp hîp c¸c yÕu tè cña c¬ cÊu tæ chøc vµ x¸c lËp mèi quan hÖ qua l¹i gi÷a c¸c yÕu tè ®ã. Quan ®iÓm thø hai: Cho r»ng viÖc h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ tr­íc hÕt ph¶i ®i tõ viÖc m« t¶ chi tiÕt ho¹t ®éng cña tÊt c¶ c¸c ®èi t­îng qu¶n trÞ vµ x¸c lËp mèi quan hÖ th«ng tin råi sau ®ã míi h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ. Quan ®iÓm nµy ng­îc víi quan ®iÓm thø nhÊt. Quan ®iÓm thø ba: KÕt hîp hai quan ®iÓm trªn , tøc lµ h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ cã sù kÕt hîp mét c¸ch hîp lÝ gi÷a quan ®iÓm mét vµ quan ®iÓm hai: Quan ®iÓm nµy cho r»ng, tr­íc hÕt ph¶i ®­a ra nh÷ng kÕt luËn cã tÝnh nguyªn t¾c vÒ kiÓu c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ. Sau ®ã míi tæ chøc c«ng viÖc nghiªn cøu chi tiÕt c¸c bé phËn trong c¬ cÊu, so¹n th¶o ®iÒu lÖ, néi quy cho c¸c bé phËn cña c¬ cÊu Êy ®ång thêi x¸c ®Þnh c¸c kªnh th«ng tin cÇn thiÕt. b. C¸c ph­¬ng ph¸p x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ. Ph­¬ng ph¸p t­¬ng tù: §©y lµ ph­¬ng ph¸p h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ míi dùa vµo viÖc thõa kÕ nh÷ng kinh nghiÖm ®· thµnh c«ng vµ g¹t bá nh÷ng yÕu tè bÊt hîp lý cña c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ cã s½n. C¬ cÊu qu¶n trÞ cã tr­íc cã mét sè yÕu tè t­¬ng tù víi nh÷ng yÕu tè cña c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ s¾p h×nh thµnh. C¬ së ph­¬ng ph¸p luËn ®Ó x¸c ®Þnh sù t­¬ng tù lµ do sù ph©n lo¹i ®èi t­îng qu¶n trÞ c¨n cø vµo nh÷ng dÊu hiÖu nhÊt ®Þnh. Ch¼ng h¹n : tÝnh ®ång nhÊt 10 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD vÒ s¶n phÈm cuèi cïng cña ho¹t ®éng qu¶n trÞ ( s¶n phÈm, quy tr×nh c«ng nghÖ gièng nhau ); tÝnh ®ång nhÊt vÒ chøc n¨ng qu¶n trÞ ®­îc thùc hiÖn, sù t­¬ng tù vÒ l·nh thæ, vÒ kÕt cÊu h¹ tÇng; ®Æc ®iÓm kinh tÕ kü thuËt,… ­u ®iÓm næi bËt cña ph­¬ng ph¸p nµy lµ qu¸ tr×nh h×nh thµnh c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y nhanh, chi phÝ ®Ó thiÕt kÕ c¬ cÊu Ýt; kÕ thõa ®­îc nh÷ng kinh nghiÖm quý b¸u cña nh÷ng ng­êi ®i tr­íc. H¹n chÕ cña ph­¬ng ph¸p nµy lµ nhiÒu khi dÉn ®Õn sù sao chÐp m¸y mãc, thiÕu ph©n tÝch t×nh h×nh thùc tÕ khi x©y dùng c¬ cÊu míi. Ph­¬ng ph¸p nµy ®­îc ¸p dông kh¸ phæ biÕn ë nhiªu n­íc trªn thÕ giíi Ph©n ph¸p ph©n tÝch theo yÕu tè: §©y lµ ph­¬ng ph¸p ®­îc ¸p dông ë mäi cÊp, mäi ®èi t­îng qu¶n trÞ. Ph­¬ng ph¸p nµy ®­îc chia thµnh ba giai ®o¹n ®­îc m« t¶ ë s¬ ®å d­íi ®©y: 11 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD X©y dùng s¬ ®å c¬ cÊu tæng qu¸t Giai ®o¹n 1 X©y dùng nh÷ng kÕt luËn cã tÝnh nguyªn t¾c cña c¬ cÊu Ph­¬ng ph¸p ph©n tÝch c¸c yÕu tè X¸c ®Þnh c¸c thµnh phÇn cho c¸c bé phËn cña c¬ cÊu Giai ®o¹n 2 X¸c ®Þnh mèi liªn hÖ gi÷a c¸c bé phËn Giai ®o¹n 3 X¸c ®Þnh c¸c ®Æc tr­ng cña c¸c yÕu tè trong c¬ cÊu Quy ®Þnh c¸c ho¹t ®éng cña c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ Ph­¬ng ph¸p nµy dùa trªn c¬ së viÖc hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ ®ang ho¹t ®éng, b¾t ®Çu b»ng viÖc nghiªn cøu kü l­ìng c¬ cÊu hiÖn t¹i vµ tiÕn hµnh ®¸nh gi¸ ho¹t ®éng cña nã theo nh÷ng c¨n cø nhÊt ®Þnh. §Ó tiÕn hµnh thùc hiÖn c«ng viÖc trªn, ng­êi ta biÓu thÞ c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ hiÖn hµnh vµ c¸c bé 12 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD phËn cña nã d­íi d¹ng s¬ ®å. Tõ ®ã sÏ chØ râ quan hÖ phô thuéc cña tõng bé phËn vµ tõng chøc n¨ng mµ nã ph¶i thùc hiÖn. Néi dung ph©n tÝch ®èi víi c¬ cÊu tæ chøc ®ang ho¹t ®éng bao gåm: Ph©n tÝch t×nh h×nh thùc hiÖn chøc n¨ng ®· quy dÞnh cho tõng b« phËn, tõng nh©n viªn trong bé m¸y qu¶n trÞ, ph©n tÝch kÕt qu¶ thùc hiÖn chÕ ®é tr¸ch nhiÖm c¸ nh©n trong bé m¸y qu¶n trÞ, ph©n tÝch sù phï hîp qu¶n trÞ víi c¶ c¬ cÊu tæ chøc hiÖn t¹i, ph©n tÝch nh÷ng nh©n tè kh¸ch quan cã ¶nh h­ëng tÝch cùc vµ c¶ tiªu cùc ®Õn sù æn ®Þnh cña qu¶n trÞ doanh nghiÖp,... KÕt qu¶ ph©n tÝch lµ nh÷ng nhËn xÐt, ®¸nh gi¸ mÆt tÝch cùc vµ mÆt tiªu cùc c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ hiÖn t¹i, trªn c¬ së ®ã dù th¶o tæ chøc míi, sau ®ã míi dùa vµo mét lo¹t c¸c nguyªn t¾c vµ c¸c yªu cÇu ®Ó x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y m¬Ý trong doanh nghiÖp. Cã thÓ gép ba giai ®oanh thµnh hai b­íc cô thÓ sau: B­íc 1 : ( Bao gåm giai ®o¹n 1 vµ mét phÇn cña giai ®o¹n 3 ). Dùa vµo c¸c v¨n b¶n h­íng dÉn cña c¬ quan qu¶n lý vÜ m«, nh÷ng quy ®Þnh vµ x¸c ®Þnh ®Æc tr­ng c¬ b¶n cña c¬ cÊu nµy. KÕt qu¶ thùc hiÖn b­íc 1 lµ x©y dùng môc tiªu cña doanh nghiÖp, x©y dùng c¸c ph©n hÖ chøc n¨ng nh»m ®¶m b¶o thùc hiÖn môc tiªu, ph©n cÊp nhiÖm vô. QuyÒn h¹n cho tõng cÊp qu¶n trÞ x¸c lËp. Mèi quan hÖ c¬ b¶n gi÷a c¸c bé phËn vµ víi c¸c c¬ quan cÊp trªn, mèi quan hÖ víi bªn ngoµi, x¸c ®Þnh nhu cÇu nh©n sù vµ x©y dùng hÖ thèng th«ng tin. Nh­ vËy, b­íc 1 gi¶i quyÕt vÊn ®Ò cã tÝnh chÊt ®Þnh tÝnh ®èi víi c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ. B­íc 2 : ( Bao gåm c¶ giai ®o¹n 2 vµ 3). X¸c ®Þnh c¸c thµnh phÇn cña bé phËn c¬ cÊu tæ chøc vµ x¸c lËp mèi quan hÖ gi÷a c¸c bé phËn ®ã. Tõ ®ã lµm c¬ së ®Ó x¸c ®Þnh c¸c thµnh phÇn, bé phËn cña c¬ cÊu vµ phôc vô cho viÖc chuyªn m«n ho¸ ho¹t ®éng qu¶n trÞ. 1.4. C¸c m« h×nh tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Tõ c¸c kiÓu c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ vµ c¸c ph­¬ng ph¸p x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp th× ng­êi ta cã nh÷ng m« h×nh tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp nh­ sau: 1.4.1 M« h×nh trùc tuyÕn 13 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD S¬ ®å minh ho¹ m« h×nh qu¶n lý kiÓu trùc tuyÕn Gi¸m ®èc Phã gi¸m ®èc kü thuËt Phã gi¸m ®èc kinh tÕ Qu¶n ®èc ph©n x­ëng Tr­ëng phßng §èc c«ng Tr­ëng nhãm Tæ tr­ëng C«ng nh©n Nh©n viªn M« h×nh nµy cã ­u ®iÓm vµ nh­îc ®iÓm nh­ ®· tr×nh bµy trong kiÓu c¬ cÊu tæ chøc trùc tuyÕn. HÖ thèng kiÓu trùc tuyÕn víi dÆc tr­ng cïng víi ­u nh­îc ®iÓm ®­îc m« t¶ ë phµn trªn phï hîp víi c¸c c«ng ty ph¸t triÓn kinh doanh theo h­íng ®a d¹ng ho¸ hoÆc më réng ph¹m vi kh«ng gian kinh doanh, vµ víi doanh nghiÖp võa vµ nhá v× nã t¹o ra mèi quan hÖ mÖnh lÖnh trùc tiÕp vµ giíi h¹n râ r¹ng. ë doanh nghiÖp lín, viÖc tu©n theo hÖ thèng nµy sÏ dÉn ®Õn hao phÝ lao ®éng lín trong ho¹t ®éng qu¶n trÞ. 1.4.2. M« h×nh chøc n¨ng HÖ thèng qu¶n trÞ kiÓu chøc n¨ng ®­îc x©y dùng trªn c¬ së lý thuyÕt cña Taylor. Trong ®ã, lÇn ®Çu tiªn Taylor x©y dùng hÖ thèng qu¶n trÞ kiÓu chøc 14 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD n¨ng ë ph¹m vi ph©n x­ëng. HÖ thèng nµy cã ®Æc tr­ng c¬ b¶n lµ mçi ®èc c«ng chØ cã thÈm quyÒn ®èi víi lÜnh vùc m×nh phô tr¸ch do ®ã, ng­êi c«ng nh©n sÏ ph¶i nhËn lÖnh tõ mäi ®èc c«ng. S¬ ®å minh ho¹ qu¶n trÞ kiÓu chøc n¨ng §èc c«ng ho¹ch ®Þnh kÕ ho¹ch §èc c«ng ®iÒu ®é s¶n xuÊt §èc c«ng tæ chøc lao ®éng §èc c«ng b¶o d­ìng §èc c«ng cung cÊp NVL §èc c«ng duy tr× kü thuËt C«ng nh©n M« h×nh nµy ®Æc biÖt thÝch hîp khi c«ng ty ph¸t triÓn quy m« kinh doanh vµ tham gia kinh doanh ®a ngµnh. 1.4.3. M« h×nh trùc tuyÕn-chøc n¨ng ­u ®iÓm: HÖ thèng nµy cã ­u ®iÓm lín lµ g¾n viÖc sö dông chuyªn gia ë c¸c bé phËn chøc n¨ng víi hÖ thèng trùc tuyÕn mµ vÉn gi÷ ®­îc tÝnh thèng nhÊt qu¶n trÞ ë møc ®é nhÊt ®Þnh. Nh­îc ®iÓm: §Ó cã nh÷ng ­u ®iÓm nµy cÇn hao phÝ nhiÒu lao ®éng trong qu¸ tr×nh ra quyÕt ®Þnh. Ngoµi ra cßn ®ßi hái sù phèi hîp nhÊt ®Þnh gi÷a hÖ thèng trùc tuyÕn vµ c¸c bé phËn chøc n¨ng. M« h×nh nµy th­êng chØ phï hîp víi nh÷ng doanh nghiÖp cã quy m« võa, cã ho¹t ®éng kinh doanh t­¬ng ®èi æn ®Þnh, cã nguån cung øng vµ tiªu thô. 15 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD S¬ ®å minh häa m« h×nh qu¶n trÞ kiÓu trùc tuyÕn- chøc n¨ng Gi¸m ®èc doanh nghiÖp Tr­ëng phßng nh©n sù Tr­ëng phßng kü thuËt Qu¶n ®èc ph©n x­ëng 1 Qu¶n ®èc ph©n x­ëng 2 Chó thÝch QH trùc tuyÕn QH chøc n¨ng 1.4.4 M« h×nh bé phËn: M« h×nh nµy bao gåm hai m« h×nh tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ ®ã lµ: M« h×nh tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ theo s¶n phÈm vµ m« h×nh theo khu vùc thÞ tr­êng. M« h×nh nµy cã ®Æc ®iÓm lµ phi tËp trung ho¸ qu¶n trÞ. Nã cã nh÷ng ­u, nh­îc ®iÓm sau: ­u ®iÓm : T¹o nªn ®­îc c¸c nhãm lµm viÖc g¾n bã vµ phèi hîp ®­îc c¸c chøc n¨ng qu¶n trÞ phôc vô cho ho¹t ®éng kinh doanh, linh ho¹t trong qu¶n lý, t¹o ra mét ®éi ngò nh÷ng qu¶n trÞ tæng hîp ngay tõ cÊp c¬ së vµ xÐt trªn gãc ®é toµn doanh nghiÖp th× rÊt dÔ x¸c chiÕn l­îc kinh doanh. Nh­îc ®iÓm: M« h×nh nµy béc lé râ nh÷ng nh­îc ®iÓm sau: DÔ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng tiÕm quyÒn, dÔ x¶y ra sù c¹nh tranh kh«ng cÇn thiÕt gi÷a c¸c bé phËn vµ thiÕt chÕ ( ®iÒu lÖ, quy ®Þnh néi bé vµ c¸c quan hÖ qu¶n lý ) ph¶i hÕt søc chÆt chÏ. Cã hai s¬ ®å minh ho¹ nh­ sau: 16 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD S¬ ®å m×nh tæ chøc qu¶n trÞ theo s¶n phÈm Gi¸m ®èc th­¬ng m¹i SPA SPB SPC APD HiÖn nay, phÇn lín c¸c doanh nghiÖp ®i vµo ®a d¹ng ho¸ s¶n phÈm. §Ó thùc hiÖn ho¹t ®éng nµy qu¶n trÞ gia ph¶i tæ chøc bé m¸y vµ biªn chÕ nh©n viªn theo c¸c nhãm s¶n phÈm. S¬ ®å minh h¹o m« h×nh tæ chøc qu¶n trÞ theo khu vùc thÞ tr­êng Gi¸m ®èc Chi nh¸nh miÒn t©y Chi nh¸nh miÒn trung Chi nh¸nh miÒn b¾c Chi nh¸nh n­íc ngoa× 1.4.5 M« h×nh qu¶n trÞ kiÓm tra ma trËn: HÖ thèng nµy cã ®Æc ®iÓm: Cho phÐp lµm viÖc trùc tiÕp gi÷a c¸c ph©n x­ëng vµ phßng (ban) chøc n¨ng, mçi ph©n x­ëng vµ c¸c phßng chøc n¨ng ®Òu cã quyÒn ra mÖnh lÖnh vÒ c¸c vÊn ®Ò cã liªn quan ®Õn c¶ hai boä phËn. Nã ®­îc thiÕt lËp trªn nguyªn t¾c "Song trïng qu¶n trÞ" 17 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD S¬ ®å minh ho¹ m« h×nh tæ chøc qu¶n trÞ kiÓu ma trËn Qu¶n trÞ doanh nghiÖp ThiÕt kÕ S¶n xuÊt Ph¸t triÓn Mua hµng VËt t­ Nh©n sù ­u ®iÓm: HÖ thèng nµy lµm ®¬n gi¶n ho¸ c¬ cÊu tæ chøc vµ thÝch nghi víi ®iÒu kiÖn m«i tr­êng kinh doanh th­êng xuyªn biÕn ®éng. H¹n chÕ: h¹n chÕ c¬ b¶n cña hÖ thèng nµy lµ nã ®ßi hái ph¶i cã sù phèi hîp nhÊt ®Þnh gi÷a ph©n x­ëng vµ c¸c phßng chøc n¨ng còng nh­ ®ßi hái cã ph¶i tæ chøc tèt hÖ thèng th«ng tin trong ph¹m vi doanh nghiÖp. HÖ thèng qu¶n trÞ kiÓu ma trËn rÊt phï hîp víi c¸c c«ng ty kinh doanh ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn m¹nh hoÆc ®ang tiÕn hµnh kinh doanh kÕt hîp víi më réng, hiÖn ®¹i ho¸ c¬ së vËt chÊt-kü thuËt phôc vô cho ho¹t ®éng kinh doanh. 1.4.6 M« h×nh hçn hîp Phèi hîp ®a d¹ng c¸c kiÓu c¬ cÊu trªn, ¸p dông khi quy m« lín, cã tÝnh ®a d¹ng ngµnh, ®a d¹ng h×nh thøc së h÷u doanh nghiÖp t¨ng cao. Nã cã thÓ tËp hîp c¸c c«ng ty con theo chiÒu däc hoÆc theo chiÒu ngang, tõng ®¬n vÞ thµnh viªn hoµn toµn ®éc lËp nh­ng gãp chung c¸c nguån lùc ®Ó thùc hiÖn c¸c môc tiªu lín h¬n. Tuy nhiªn, kiÓu c¬ cÊu nµy còng cã nh­îc ®iÓm ®ã lµ nguån lùc cã thÓ bÞ dµn máng dÉn ®Õn chi phÝ cho ho¹t ®éng qu¶n trÞ cã thÓ t¨ng cao. §ång thêi nã còng ®ßi hái nhµ qu¶n trÞ ph¶i cã tr×nh ®é tæng hîp cao. 18 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD S¬ ®å minh häa m« h×nh tæ chøc qu¶n trÞ kiÓu hçn hîp Tæng gi¸m ®èc Gi¸m ®èc chi nh¸nh miÒm Trung Gi¸m ®èc chi nh¸nh miÒn Nam Gi¸m ®èc chi nh¸nh miÒn B¾c Gi¸m ®èc chi nh¸nh b¸n sØ t¹i chî Lín G§ chi nh¸nh b¸n sØ t¹i chî §ång Xu©n Gi¸m ®èc chi nh¸nh b¸n sØ t¹i HuÕ Qu¶n trÞ tÝn dông Qu¶n trÞ mua hµng Qu¶n trÞ qu¶ng c¸o Qu¶n trÞ bé phËn s¶n xuÊt giµy dÐp Qu¶n trÞ bé phËn s¶n xuÊt ®å ch¬i Qu¶n trÞ bé phËn s¶n xuÊt ®å trang trÝ 2. Yªu cÇu vµ c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng ®Õn bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp 2.1 Yªu cÇu. Khi x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc qu¶n trÞ dï theo quan ®iÓm, ph­¬ng ph¸p nµo còng cÇn ph¶i tu©n theo mét sè yªu cÇu chñ yÕu sau: Mét lµ, ph¶i ®¶m b¶o tÝnh chuyªn m«n ho¸. §¶m b¶o tÝnh chuyªn m«n nh»m tæ chøc c¸c ho¹t ®éng qu¶n trÞ theo h­íng chuyªn m«n ho¸ ë tõng bé phËn vµ c¶ c¸ nh©n qu¶n trÞ. Nguyªn t¾c lµ n©ng cao tÝnh chuyªn m«n ho¸ cao nhÊt cã thÓ. Hai lµ, ph¶i ®¶m b¶o tiªu chuÈn ho¸. X¸c ®Þnh nhiÖm vô cña tõng bé phËn, c¸ nh©n còng nh­ qui ®Þnh c¸c qui t¾c, qui tr×nh thùc hiÖn, tiªu chuÈn chÊt 19 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD l­îng ®èi víi tõng nhiÖm vô. Qui ®Þnh ho¹t ®éng kiÓm tra, ®¸nh gi¸ c«ng viÖc theo h­íng tiªu chuÈn ho¸. Ba lµ, ph¶i ®¶m b¶o sù phèi hîp nhÞp nhµng gi÷a c¸c bé phËn, c¸ nh©n. Tr­íc hÕt lµ ph¶i x¸c ®Þnh râ quyÒn h¹n, quyÒn lùc vµ tr¸ch nhiÖm cña tõng bé phËn, c¸ nh©n tõ cÊp cao nhÊt ®Õn cÊp thÊp nhÊt trong bé m¸y qu¶n trÞ. TiÕp ®ã ph¶i ®Þnh râ c¸c mèi liªn hÖ vÒ qu¶n trÞ vµ th«ng tin trong bé m¸y. Ph¶i c©n ®èi gi÷a nhiÖm vô, tr¸ch nhiÖm, quyÒn h¹n vµ quyÒn lîi, liªn kÕt ho¹t ®éng cña mäi c¸ nh©n, bé phËn b»ng quy chÕ ho¹t ®éng,lµm hoµ hîp giòa tæ chøc chÝnh thøc. Thø t­, b¶o ®¶m tÝnh thèng nhÊt quyÒn lùc trong ho¹t ®éng qu¶n trÞ vµ ®iÒu hµnh. §iÒu ®ã ph¶i chó ý lùa chän c¬ cÊu tæ chøc hîp lý, x¸c ®Þnh tÝnh thèng nhÊt quyÒn lùc trong toµn bé hÖ thèng, thÓ hiÖn ë quy chÕ ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. 2.2 C¸c nh©n tè ¶nh h­ëng. Môc ®Ých cña viÖc xem xÐt c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng ®Õn c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp lµ nh»m hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc, gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp. Cã c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng chÝnh nh­ sau: 2.2.1 C¸c nh©n tè thuéc m«i tr­êng kinh doanh (bao gåm c¸c nh©n tè bªn trong vµ nh©n tè bªn ngoµi) Theo quan ®iÓm hÖ thèng, mèi quan hÖ nµy chÝnh lµ mèi quan hÖ gi÷a hÖ thèng con(doanh nghiÖp) vµ hÖ thèng lín (m«i tr­êng). TÝnh chÊt æn ®Þnh cña m«i tr­êng ¶nh h­ëng ®Õn viÖc lùa chän c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y Trong c¬ chÕ kinh tÕ thÞ tr­êng hiÖn nay, ng­êi tæ chøc ph¶i t×m kiÕm kiÓu c¬ cÊu tæ chøc thÝch øng víi sù thay ®æi th­êng xuyªn cña m«i tr­êng, ®ång thêi còng ph¶i th­êng xuyªn nghiªn cøu vµ hoµn thiÖn c¬ cÊu tæ chøc cña doanh nghiÖp. HÖ thèng kinh tÕ ho¸, ®ång thêi do sù ph¸t triÓn mang tÝnh bïng næ cña khoa häc c«ng nghÖ ph¹m vi toµn cÇu ngµy cµng lµm t¨ng nhiÖm vô qu¶n trÞ kü thuËt, chÊt l­îng vµ marketing. ThÞ tr­êng cµng réng, tÝnh æn ®Þnh cµng thÊp nªn còng cÇn t¨ng c­êng ho¹t ®éng nghiªn cøu vµ dù b¸o chiÕn l­îc. 2.2.2 Môc ®Ých, chøc n¨ng vµ nhiÖm vô kinh doanh cña doanh nghiÖp. 20 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Khoa: QTKDCN &XD Môc ®Ých, chøc n¨ng ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp quy ®Þnh c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ. ë c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt th× chøc n¨ng s¶n xuÊt lµ quan träng nhÊt, ë c¸c doanh nghiÖp dÞch vô th× bé phËn tiÕp xóc, phôc vô kh¸ch hµng lµ quan träng nhÊt, ë c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt bé m¸y qu¶n trÞ ph¶i tËp trung phôc vô tèt nhÊt cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt, cßn ë c¸c doanh nghiÖp dÞch vô bé m¸y qu¶n trÞ ph¶i tËp trung mäi nç lùc ®Ó x©y dùng bé phËn tiÕp xóc vµ phôc vô kh¸ch hµng lµm sao cho ®¹t hiÖu qu¶ cao nhÊt. NhiÖm vô s¶n xuÊt kinh doanh cô thÓ ¶nh h­ëng trùc tiÕp ®Õn c¬ cÊu s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp nªn ¶nh h­ëng ®Õn c¬ cÊu bé m¸y qu¶n trÞ bao gåm c¶ c¸c cÊp vµ c¸c bé phËn qu¶n trÞ còng nh­ mèi quan hÖ gi÷a chóng . 2.2.3 Quy m« vµ sù ph©n bè kh«ng gian cña doanh nghiÖp Quy m« cña doanh nghiÖp cã ¶nh h­ëng rÊt to lín ®Õn c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. NÕu doanh nghiÖp cã quy m« cµng lín, cµng nhiÒu n¬i lµmviÖc dÉn ®Õn c¬ cÊu cµng phøc t¹p: c¬ cÊu ph¶i bao gåm nhiÒu cÊp nhiÒu bé phËn vµ do ®ã mèi quan hÖ gi÷a c¸c cÊp, gi÷a c¸c bé phËn phøc t¹p h¬n, hÖ thèng trao ®æi th«ng tin còng phøc t¹p h¬n so víi c¸c doanh nghiÖp cã quy m« nhá. C¸c doanh nghiÖp cã quy m« nhá sÏ cã c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y ®¬n gi¶n h¬n, gän nhÑ h¬n rÊt nhiÒu. Sù ph©n bè kh«ng gian còng cã ¶nh h­ëng tíi bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Cô thÓ nÕu doanh nghiÖp ph¶i bè trÝ trªn ®Þa bµn réng sÏ ®ßi hái cã c¬ cÊu tæ chøc phøc t¹p cång kÒnh h¬n lµ nh÷ng doanh nghiÖp ph©n bè ë mét n¬i. 2.2.4 YÕu tè kü thuËt. Nh©n tè kü thuËt c«ng nghÖ trong mét doanh nghiÖp bao hµm chñng lo¹i vµ kÕt cÊu s¶n phÈm (dÞch vô) chÕ t¹o, c«ng nghÖ chÕ t¹o s¶n phÈm (dÞch vô ), lo¹i h×nh s¶n xuÊt. §©y lµ tiÒn ®Ò vËt chÊt- kü thuËt cho viÖc x©y dùng c¬ cÊu s¶n xuÊt do ®ã lµ tiÒn ®Ò ®Ó x©y dùng bé m¸y qu¶n trÞ doanh nghiÖp. 2.2.5 Tr×nh ®é ®éi ngò c¸c nhµ qu¶n trÞ vµ trang thiÕt bÞ qu¶n trÞ. Tr×nh ®é ®éi ngò c¸c nhµ qu¶n trÞ vµ trang thiÕt bÞ qu¶n trÞ trong doanh nghiÖp ¶nh h­ëng rÊt lín ®Õn sù ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp nãi chung vµ c¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n trÞ nãi riªng. NÕu ®éi ngò c¸c nhµ qu¶n trÞ cã tr×nh ®é cao sÏ gi¶i quyÕt tèt c¸c nhiÖm vô qu¶n trÞ víi n¨ng xuÊt cao nªn ®ßi hái Ýt n¬i 21
- Xem thêm -