Kt114 kt nvl, ccdc tại nhà máy ôtô hoà bình

  • Số trang: 74 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 15 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34173 tài liệu

Mô tả:

1 Lêi nãi ®Çu Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, níc ta víi nÒn kinh tÕ thÞ trêng cã sù qu¶n lý cña nhµ níc theo ®Þnh híng XHCN, c¸c doanh nghiÖp cã nhiÒu c¬ héi vµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh. Tuy vËy, c¬ héi lu«n lu«n ®ång nghÜa víi kho kh¨n thö th¸ch. C¸c doanh nghiÖp kh«ng nh÷ng ph¶i c¹nh tranh víi nh÷ng hµng hãa nhËp ngo¹i. Do ®ã chÊt lîng vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh kh¸ lín trong c¹nh tranh. §èi víi doanh nghiÖp s¶n xuÊt th× yÕu tè quyÕt ®Þnh c¬ b¶n ®Ó ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®îc tiÕn hµnh liªn tôc chÝnh lµ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô. §©y lµ yÕu tè tiÒn ®Ò ®Ó t¹o nªn h×nh th¸i vËt chÊt cña s¶n phÈm. Nã kh«ng chØ ¶nh hëng tíi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt mµ cßn lµ nh©n tè quyÕt ®Þnh tíi gi¸ thµnh s¶n phÈm vµ c«ng t¸c tµi chÝnh cña doanh nghiÖp. Ngoµi yÕu tè thêng xuyªn biÕn ®éng tõng ngµy, tõng giê nªn viÖc tæ chøc vµ h¹ch to¸n tèt nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô sÏ gióp cho nhµ qu¶n trÞ ®Ò ra c¸c chÝnh s¸ch ®óng ®¾n mang l¹i hiÖu qu¶ cho doanh nghiÖp. MÆt kh¸c chi phÝ vËt t l¹i chiÕm tØ träng lín trong chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh. V× vËy qu¶n lý vËt t mét c¸ch hîp lý vµ s¸t sao ngay tõ kh©u thu mua ®Õn kh©u sö dông sÏ gãp phÇn tiÕt kiÖm vËt t, gi¶m chi phÝ, gi¶m gi¸ thµnh, n©ng cao søc c¹nh tranh cho s¶n phÈm cña doanh nghiÖp. §Ó lµm ®îc ®iÒu ®ã c¸c doanh nghiÖp cÇn ph¶i sö dông c¸c c«ng cô hîp lý mµ kÕ to¸n lµ c«ng cô gi÷ vai trß quan träng nhÊt. KÕ to¸n vËt t sÏ cung cÊp nh÷ng th«ng tin cÇn thiÕt vÒ viÖc qu¶n lý vµ sö dông vËt t, gióp cho c¸c nhµ l·nh ®¹o, qu¶n lý doanh nghiÖp ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p qu¶n lý chi phÝ vËt t kÞp thêi vµ phï hîp víi ®Þnh híng ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. Trong c¬ chÕ thÞ trêng, nÒn kinh tÕ ®ang tõng bíc ph¸t triÓn m¹nh mÏ th× c«ng t¸c kÕ to¸n vËt t còng cã nh÷ng thay ®æi ®Ó phï hîp víi ®iÒu kiÖn míi. C¸c doanh nghiÖp ®îc phÐp lùa chän ph¬ng ph¸p vµ c¸ch tæ chøc h¹ch to¸n tïy thuéc vµo quy m«, ®Æc ®iÓm vµ môc ®Ých kinh doanh cña doanh nghiÖp m×nh. Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh lµ mét ®¬n vÞ s¶n xuÊt cã quy m« võa, sè lîng s¶n phÈm nhiÒu nªn vËt t rÊt ®a ®¹ng vµ phong phó c¶ vÒ sè lîng vµ chñng lo¹i, tõ nh÷ng vËt liÖu chiÕm tû träng lín thêng xuyªn ®îc sö dông ®Õn nh÷ng vËt liÖu chiÕm tû träng rÊt nhá trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. ChÝnh v× vËy c«ng t¸c h¸ch to¸n vËt t rÊt ®îc coi träng. XuÊt ph¸t tõ nh÷ng vÊn ®Ò trªn, trong thêi gian thùc tËp t¹i Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh em ®· quyÕt ®Þnh ®i s©u vµo nghiªn cøu ®Ò tµi: “Hoµn thiÖn c«ng t¸c kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô t¹i Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh”. Néi dung chuyªn ®Ò bao gåm: Ch¬ng 1: Lý luËn chung vÒ c«ng t¸c kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô trong doanh nghiÖp Ch¬ng 2: T×nh h×nh thùc tÕ vÒ c«ng t¸c kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô t¹i Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh 2 Ch¬ng 3: Mét sè ý kiÕn ®Ò xuÊt ®Èy m¹nh c«ng t¸c kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô t¹i Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh. Do thêi gian vµ tr×nh ®é cã h¹n nªn chuyªn ®Ò kh«ng tr¸nh khái nh÷ng sai sãt. Em rÊt mong nhËn ®îc sù ®ãng gãp ý kiÕn quý b¸u cña c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸c c« chó c¸n bé nghiÖp vô ë Nhµ m¸y ®Ó chuyªn ®Ò ®îc hoµn thiÖn h¬n. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n c« gi¸o TrÇn ThÞ Dung, c¸c thÇy c« gi¸o trong khoa kinh tÕ vµ c¸c c« chó c¸n bé nghiÖp vô cña Nhµ m¸y « t« Hßa B×nh ®· gióp em hoµn thµnh chuyªn ®Ò nµy. Hµ néi,th¸ng 7 n¨m 2004 Sinh viªn thùc hiÖn TrÇn ThÞ Minh Ph¬ng Ch¬ng 1 nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn chung vÒ kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu Vµ c«ng cô, dông cô trong doanh nghiÖp s¶n xuÊt 1.1. Kh¸i niÖm, ®Æc ®iÓm nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh 1.1.1. Kh¸i niÖm Nguyªn vËt, vËt liÖu lµ tµi s¶n lu ®éng ®îc mua s¾m, dù tr÷ ®Ó phôc vô cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt b»ng tµi lu ®éng. C«ng cô, dông cô lµ t liÖu lao ®éng kh«ng ®ñ tiªu chuÈn ®Ó ghi nhËn lµ tµi s¶n cè ®Þnh vµ c«ng cô, dông cô thêng tham gia vµo nhiÒu chu kú s¶n xuÊt kinh doanh. 1.1.2. §Æc ®iÓm Nguyªn liÖu, vËt liÖu lµ mét trong ba yÕu tè c¬ b¶n cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, lµ c¬ së vËt chÊt cÊu thµnh nªn thùc hµnh s¶n phÈm, nguyªn liÖu, vËt liÖu cã nh÷ng ®Æc ®iÓm kh¸c víi c¸c lo¹i tµi s¶n kh¸c. 3 + Khi tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh, vËt liÖu bÞ tiªu hao toµn bé, kh«ng gi÷ nguyªn h×nh th¸i vËt chÊt ban ®Çu vµ chuyÓn toµn bé gi¸ trÞ 1 lÇn vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. + Nguyªn vËt liÖu thêng chiÕm tû träng lín trong toµn bé chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm. Do vËy t¨ng cêng c«ng t¸c qu¶n lý vµ h¹ch to¸n nguyªn vËt liÖu tèt sÏ ®¶m b¶o sö dông cã hiÖu qña tiÕt kiÖm nguyªn vËt liÖu nh»m hä thÊp chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh vµ h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm. + Nhµ qu¶n lý ph¶i qu¶n lý nguyªn vËt liÖu ë tÊt c¶ c¸c kh©u mua, b¶o qu¶n, sö dông vµ dù tr÷. C«ng cô, dông cô trong c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt lµ nh÷ng t liÖu lao ®éng cã gi¸ trÞ nhá hoÆc thêi gian sö dông ng¾n kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó trë thµnh tµi s¶n cè ®Þnh (thêi gian sö dông nhá h¬n 1 n¨m vµ cã gi¸ trÞ nhá h¬n 5 triÖu). + C«ng cô, dông cô thêng tham gia vµo nhiÒu chu kú s¶n xuÊt kinh doanh mµ vÉn gi÷ nguyªn ®îc h×nh th¸i ban ®Çu. + Trong qu¸ tr×nh sö dông c«ng cô, dông cô bÞ hao mßn dÇn, phÇn gi¸ trÞ hao mßn ®îc chuyÓn dÇn vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. Do c«ng cô, dông cô cã gi¸ trÞ nhá, thêi gian sö dông ng¾n nªn ®îc xÕp vµo tµi s¶n lu ®éng vµ thêng ®îc mua s¾m b»ng nguån vèn lu ®éng. 1.1.3. Vai trß nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô o Vai trß cña nguyªn liÖu, vËt liÖu Nguyªn liÖu, vËt liÖu trong c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp ®Òu thuéc ®èi tîng lao ®éng, ®Òu cã ®Æc ®iÓm chØ tham gia vµo mét chu kú kinh doanh vµ ®Òu bÞ biÕn d¹ng hoÆc tiªu hao hoµn toµn vµ chuyÓn hÕt gi¸ trÞ vµo chi phÝ s¶n xuÊt kinh doanh mét lÇn. Trong tõng lo¹i h×nh doanh nghiÖp th× nguyªn vËt liÖu ®Òu cã nh÷ng vµi trß riªng vµ gãp phÇn cÊu thµnh nªn qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ qu¸ tr×nh tiªu thô hµng hãa mét c¸ch tèt h¬n. Ch¼ng h¹n: + Trong doanh nghiÖp th¬ng m¹i th× chøc n¨ng chñ yÕu cña doanh nghiÖp lµ tæ chøc lu th«ng hµng hãa, ®a hµng hãa tõ n¬i s¶n xuÊt ®Õn n¬i tiªu dïng. Do ®ã, nguyªn vËt liÖu sö dông trong doanh nghiÖp th¬ng m¹i chØ lµ nh÷ng vËt liÖu, bao b× phôc vô cho qu¸ tr×nh tiÖu thô hµng hãa, c¸c lo¹i vËt liÖu nhiªn liÖu dïng cho b¶o qu¶n, bèc v¸c, vËn chuyÓn hµng hãa trong qu¸ tr×nh tiªu thô: vËt liÖu sö dông cho c«ng t¸c qu¶n lý doanh nghiÖp nh giÊy, bót… vµ vËt liÖu sö dông cho viÖc söa ch÷a tµi s¶n cè ®Þnh, c«ng cô, dông cô… + Cßn nguyªn liÖu, vËt liÖu trong c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt th× nã ®ãng vai trß hÕt søc quan träng ®èi víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Nguyªn vËt liÖu lµ nhng t liÖu s¶n xuÊt ®Ó cÊu thµnh nªn mét s¶n phÈm kh¸c cã gi¸ trÞ sö dông ®èi víi ngêi tiªu dïng. Nguyªn vËt liÖu kh«ng nh÷ng lµ t liÖu s¶n xuÊt mµ nã cßn cã mét vai trß ®ã lµ gióp cho qu¸ 4 tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ®îc liªn tôc vµ nã gióp cho qu¸ tr×nh tiªu thô hµng hãa trªn thÞ trêng ngµy cµng tèt h¬n. o Vai trß cña c«ng cô, dông cô - Kh¸c víi nguyªn vËt liÖu th× c«ng cô, dông cô lµ nh÷ng t liÖu lao ®éng kh«ng ®ñ tiªu chuÈn vÒ gi¸ trÞ vµ thêi gian sö dông quy ®Þnh ®èi víi tµi s¶n cè ®Þnh. V× vËy, c«ng cô, dông cô ®îc qu¶n lý nh ®èi víi nguyªn vËt liÖu. Theo quy ®Þnh, nhng t liÖu lao ®éng sau kh«ng ph©n biÖt tiªu chuÈn gi¸ trÞ vµ thêi gian sö dông vÉn ®îc coi lµ c«ng cô, dông cô. + C¸c lo¹i bao b× dïng ®Ó ®ùng vËt liÖu, hµng hãa trong qu¸ tr×nh thu mua, b¶o qu¶n, tiªu thô. + C¸c lo¹i bao b× kÌm hµng hãa cã tÝnh gi¸ riªng nhng bá qua qu¸ tr×nh b¶o qu¶n hµng hãa vËn chuyÓn trªn ®êng vµ dù tr÷ trong kho cã tÝnh gi¸ trÞ hao mßn ®Ó trõ dÇn vµo gi¸ trÞ cña bao b×. + Nh÷ng dông cô, ®å nghÒ b»ng thñy tinh, sµnh, sø… + QuÇn ¸o vµ dông cô b¶o hé lao ®éng. 1.2. Vai trß vµ nhiÖm vô cña kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô  Vai trß cña kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô KÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô trong doanh nghiÖp lµ ghi chÐp, ph¶n ¸nh ®Çy ®ñ t×nh h×nh thu mua dù tr÷, nhËp xuÊt … nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô. MÆt kh¸c th«ng qua tµi liÖu kÕ to¸n cßn biÕt ®îc chÊt lîng, chñng lo¹i cã ®¶m b¶o hay kh«ng, sè lîng thiÕu hay thõa ®èi víi s¶n xuÊt ®Ó tõ ®ã ngêi qu¶n lý ®Ò c¸c biÖn ph¸p thiÕt thùc ®èi víi s¶n xuÊt ®Ó ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p thiÕt thùc nh»m kiÓm so¸t gi¸ c¶, chÊt lîng nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô. Th«ng qua tµi liÖu kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô cßn gióp cho viÖc kiÓm tra chÆt chÏ t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch sö dông, cung cÊp, tõ ®ã cã c¸c biÖn ph¸p ®¶m b¶o nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô cho s¶n xuÊt mét c¸ch cã hiÖu qu¶ nhÊt.  NhiÖm vô cña kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô KÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô trong doanh nghiÖp ph¶i thùc hiÖn tèt c¸c nhiÖm vô sau: Ghi chÐp ph¶n ¸nh ®Çy ®ñ kÞp thêi sè hiÖn cã vµ t×nh h×nh lu©n chuyÓn cña nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô c¶ vÒ gi¸ vµ hiÖn vËt. TÝnh to¸n ®óng ®¾n trÞ gi¸ vèn (hoÆc gi¸ thµnh) thùc tÕ cña nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô nhËp, xuÊt kho nh»m cung cÊp th«ng tin kÞp thêi chÝnh x¸c phôc vô cho yªu cÇu lËp b¸o c¸o tµi chÝnh vµ qu¶n lý doanh nghiÖp. KiÓm tra t×nh h×nh thùc hiÖn c¸c chØ tiªu kÕ ho¹ch, ph¬ng ph¸p kü thuËt vÒ h¹ch to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô. §ång thêi híng dÉn c¸c bé phËn, c¸c ®¬n vÞ trong doanh nghiÖp thùc hiÖn ®Çy ®ñ c¸c chÕ ®é h¹ch 5 to¸n ban ®Çu vÒ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô. Ph¶i h¹ch to¸n ®óng chÕ ®é, ®óng ph¬ng ph¸p qui ®Þnh ®Ó ®¶m sù thèng nhÊt trong c«ng t¸c kÕ to¸n. KiÓm tra viÖc chÊp hµnh chÕ ®é b¶o qu¶n, dù tr÷ vµ sö dông nguyªn v©t liÖu vµ c«ng cô, dông cô. Tõ ®ã ph¸t hiÖn, ng¨n ngõa vµ ®Ò xuÊt nh÷ng biÖn ph¸p sö lý nguyªn vËt liÖu thõa thiÕu, ø ®äng, kÐm hoÆc mÊt phÈm chÊt. Gióp cho viÖc tÝnh to¸n, x¸c ®Þnh chÝnh x¸c sè lîng vµ gi¸ trÞ nguyªn vËt liÖu thùc tÕ ®a vµo s¶n xuÊt s¶n phÈm. Ph©n bæ chÝnh x¸c nguyªn vËt liÖu ®· tiªu vµo ®èi tîng sö dông ®Ó tõ ®ã gióp cho viÖc tÝnh to¸n gi¸ thµnh s¶n phÈm ®îc chÝnh x¸c. Tæ chøc kÕ to¸n phï hîp víi ph¬ng ph¸p kÕ to¸n hµng tån kho, cung cÊp th«ng tin cho viÖc lËp b¸o c¸o tµi chÝnh vµ ph©n tÝch ho¹t ®éng kinh doanh. Tæ chøc ghi chÐp, ph¶n ¸nh tæng hîp sè liÖu vÒ t×nh h×nh thu mua, vËn chuyÓn b¶o qu¶n, ®¸nh gi¸ ph©n lo¹i t×nh h×nh nhËp xuÊt vµ b¶o qu¶n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô. Tõ ®ã ®¸p øng ®îc nhu cÇu qu¶n lý thèng nhÊt cña Nhµ níc còng nh yªu cÇu qu¶n lý cña doanh nghiÖp trong viÖc tÝnh gi¸ thµnh thùc tÕ cña nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô ®· thu mua vµ nhËp kho ®ång thêi kiÓm tra t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch thu mua vËt t vÒ sè lîng chñng lo¹i, gi¸ c¶ vµ thêi h¹n cung cÊp nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô mét c¸ch ®Çy ®ñ, kÞp thêi. 1.3. Ph©n lo¹i vµ c¸c c¸ch ®¸nh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô 1.3.1. Ph©n lo¹i nguyªn vËt liÖu vµ c«ng, cô dông  Ph©n lo¹i nguyªn vËt liÖu  C¨n cø vµo néi dung kinh tÕ vµ yªu cÇu qu¶n trÞ doanh nghiÖp th× nguyªn vËt liÖu ®îc chia lµm c¸c lo¹i sau: - Nguyªn liÖu, vËt liÖu chÝnh: Lµ ®èi tîng lao ®éng cÊu thµnh nªn thùc thÓ s¶n phÈm. C¸c doanh nghiÖp kh¸c nhau th× sö dông nguyªn vËt liÖu chÝnh kh«ng gièng nhau: ë doanh nghiÖp c¬ khÝ nguyªn vËt liÖu lµ s¾t, thÐp,…; doanh nghiÖp s¶n xuÊt ®êng nguyªn vËt liÖu chÝnh lµ mÝa… Cã thÓ s¶n phÈm cña doanh nghiÖp nµy lµm nguyªn liÖu cho doanh nghiÖp kh¸c…§èi víi nöa thµnh phÈm mua ngoµi víi môc ®Ých ®Ó tiÕp tôc gia c«ng chÕ biÕn ®îc coi lµ nguyªn vËt liÖu chÝnh. VÝ dô: doanh nghiÖp dÖt mua sîi vÒ ®Ó dÖt v¶i. - VËt liÖu phô: Lµ nh÷ng lo¹i vËt liÖu khi sö dông chØ cã t¸c dông phô cã thÓ lµm t¨ng chÊt lîng s¶n phÈm, hoµn chØnh s¶n phÈm hoÆc ®¶m b¶o cho c«ng cô dông cô ho¹t ®éng ®îc b×nh thêng nh: thuèc nhuém, thuèc tÈy, ®Çu nhên, giÎ lau,... - Nhiªn liÖu: Lµ nh÷ng lo¹i vËt liÖu cã t¸c dông cung cÊp nhiÖt lîng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh gåm: X¨ng, dÇu, than, cñi, khÝ gas,… - Phô tïng thay thÕ: Lµ c¸c lo¹i phô tïng, chi tiÕt ®îc sö dông ®Ó thay thÕ, söa ch÷a nh÷ng m¸y mãc, thiÕt bÞ,… 6 - VËt liÖu vµ thiÕt bÞ xÊy dùng c¬ b¶n bao gåm nh÷ng vËt liÖu, thiÕt bÞ ( cÇn l¾p, kh«ng cÇn l¾p, vËt kÕt cÊu, c«ng cô, khÝ cô trong doanh nghiÖp phôc vô môc ®Ých ®Çu t cho x©y dùng c¬ b¶n). - VËt liÖu kh¸c: Lµ toµn bé nguyªn vËt liÖu cßn l¹i trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt chÕ t¹o ra s¶n phÈm hoÆc phÕ liÖu thu håi tõ thanh lý tµi s¶n cè ®Þnh.  C¨n cø vµo nguån gèc h×nh thµnh: Nguyªn vËt liÖu ®îc chia lµm hai nguån - Nguyªn vËt liÖu nhËp tõ bªn ngoµi - Nguyªn vËt liÖu tù chÕ  Ph©n lo¹i c«ng cô, dông cô C«ng cô, dông cô ®îc ph©n lo¹i theo c¸c tiªu thøc t¬ng tù nh ph©n lo¹i nguyªn vËt liÖu. * Theo yªu cÇu qu¶n lý vµ yÒu cÇu ghi chÐp kÕ to¸n, c«ng cô dông cô gåm: - C«ng cô, dông cô - Bao b× lu©n chuyÓn - §å dïng cho thuª * Theo môc ®Ých vµ n¬i sö dông c«ng cô dông cô gåm: - C«ng cô dông cô dïng cho s¶n xuÊt kinh doanh - C«ng cô dông cô dïng cho qu¶n lý - C«ng cô dông cô dïng cho c¸c nhu cÇu kh¸c * Ph©n lo¹i theo c¸c ph¬ng ph¸p ph©n bæ ( Theo gi¸ trÞ vµ thêi gian sö dông), c«ng cô dông cô gåm: - Lo¹i ph©n bæ 1 lÇn - Lo¹i ph©n bæ 2 lÇn - Lo¹i ph©n bæ nhiÒu lÇn 1.3.1.1. Ph©n lo¹i theo môc ®Ých vµ néi dung cña nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô  C¨n cø vµo môc ®Ých, c«ng dông cña nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô cã thÓ chia nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô thµnh - Nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô dïng cho nhu cÇu s¶n xuÊt kinh doanh - Nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô dïng cho nhu cÇu kh¸c phôc vô qu¶n lý ë c¸c ph©n xëng, tæ ®éi s¶n xuÊt, cho nhu cÇu b¸n hµng, qu¶n lý doanh nghiÖp 1.3.2. §¸nh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô 1.3.2.1. Môc ®Ých cña viÖc ®¸nh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô - Tæng hîp c¸c nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô kh¸c nhau ®Ó b¸o c¸o t×nh h×nh nhËp- xuÊt- tån kho vËt t. - Gióp kÕ to¸n viªn thùc hiÖn chøc n¨ng ghi chÐp b»ng tiÒn c¸c nghiÖp vô kinh tÕ ph¸t sinh. 1.3.2.2. C¸c nguyªn t¾c ®¸nh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô 7 §¸nh gi¸ vËt t lµ viÖc x¸c ®Þnh gi¸ trÞ cña vËt t ë nh÷ng thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh vµ theo nh÷ng nguyªn t¾c quy ®Þnh. Khi ®¸nh gi¸ vËt t ph¶i tu©n thñ c¸c nguyªn t¾c sau: - Nguyªn t¾c gi¸ gèc: (Theo chuÈn mùc 02- Hµng tån kho) ph¶i ®îc ®¸nh gi¸ theo gi¸ gèc. Gi¸ gèc hay ®îc gäi lµ trÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t; lµ toµn bé c¸c chi phÝ mµ doanh nghiÖp ®· bá ra ®Ó cã ®îc nh÷ng vËt t vµ tr¹ng th¸i hiÖn t¹i. - Nguyªn t¾c thËn träng VËt t ®îc ®¸nh gi¸ theo gi¸ gèc, nhng trêng hîp gi¸ trÞ thuÇn cã thÓ thùc hiÖn ®îc thÊp h¬n gi¸ gèc th× tÝnh theo gi¸ trÞ thuÇn cã thÓ thùc hiÖn. Gi¸ trÞ thuÇn cã thÓ thùc hiÖn ®îc lµ gi¸ b¸n íc tÝnh cña hµng tån kho trong kú s¶n xuÊt kinh doanh trõ ®× chi phÝ íc tÝnh ®Ó hoµn thµnh s¶n phÈm vµ chi phÝ ø¬c tÝnh cÇn thiÕt cho viÖc tiªu thô chóng. Thùc hiÖn nguyªn t¾c thËn träng b»ng c¸ch trÝch lËp dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho; kÕ to¸n ®· ghi sæ theo gi¸ gèc vµ ph¶n ¸nh kho¶n dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho. Do ®ã, trªn b¸o c¸o tµi chÝnh tr×nh bµy th«ng hai chØ tiªu: - TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ vËt t - Dù phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho (®iÓu chØnh gi¶m gi¸  Nguyªn t¾c nhÊt qu¸n C¸c ph¬ng ph¸p kÕ to¸n ¸p dông trong ®¸nh gi¸ vËt t, ph¶i ®¶m b¶o tÝnh nhÊt qu¸n. Tøc lµ kÕ to¸n ®· chän ph¬ng ph¸p nµo th× ph¶i ¸p dông ph¬ng ph¸p ®ã nhÊt qu¸n trong suèt niªn ®é kÕ to¸n. Doanh nghiÖp cã thÓ thay ®æi ph¬ng ph¸p ®· chän, nhng ph¶i ®¶m b¶o ph¬ng ph¸p thay thÕ cho phÐp tr×nh bµy th«ng tin kÕ to¸n mét c¸ch trung thùc vµ hîp lý h¬n ®ång thêi ph¶i gi¶i thÝch ®îc ¶nh hëng cña sù thay ®æi ®ã. 1.3.3. C¸c ph¬ng ph¸p ®¸nh gi¸ nguyªn vËt liÖu 1.3.3.1. TÝnh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô theo gi¸ thùc tÕ Gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t cã t¸c dông lãn trong c«ng t¸c qu¶n lý kÕ to¸n vËt t. Nã ®îc dïng ®Ó h¹ch to¸n tæng hîp t×nh h×nh nhËp- xuÊt- tån kho vËt t, tÝnh to¸n ph©n bæ chÝnh x¸c vÒ vËt t ®· tiªu hao trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh ®ång thêi ph¶n ¸nh chÝnh x¸c gi¸ trÞ vËt t thùc tÕ hiÖn cã cña doanh nghiÖp. 1.3.3.1.1. TÝnh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô nhËp kho Gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t nhËp kho ®îc x¸c ®Þnh theo tõng nguån nhËp:  NhËp kho do mua ngoµi: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ nhËp kho bao gåm gi¸ mua, c¸c lo¹i thuÕ kh«ng ®îc hoµn l¹i, chi phÝ vËn chuyÓn bèc xÕp, b¶o qu¶n trong qu¸ tr×nh mua hµng vµ c¸c chi phÝ kh¸c cã liªn quan trùc tiÕp ®Õn viÖc mua vËt t, trõ ®i c¸c kho¶n chiÕt khÊu th¬ng m¹i vµ gi¶m gi¸ hµng mua do kh«ng ®óng quy c¸ch, phÈm chÊt. 8  Trêng hîp vËt t mua vµo ®îc sö dông cho ®èi tîng chÞu thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng tÝnh theo ph¬ng ph¸p khÊu trõ, gi¸ mua lµ gi¸ cha cã thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng.  Trêng hîp vËt t mua vµo ®îc sö dông cho c¸c ®èi tîng kh«ng chÞu thuÕ gia trÞ gia t¨ng tÝnh theo ph¬ng ph¸p trùc tiÕp hoÆc chÞu thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng theo ph¬ng phap trùc tiÕp th× gi¸ mua bao gåm c¶ thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng (lµ tæng gi¸ thanh to¸n).  NhËp kho do tù s¶n xuÊt: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ nhËp kho lµ gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña vËt t tù gia c«ng chÕ biÕn.  NhËp do thuª ngoµi: - NhËp do thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn: TrÞ vèn thùc tÕ nhËp kho lµ trÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt liÖu xuÊt kho thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn céng sè tiÒn ph¶i tr¶ cho ngêi nhËn gia c«ng chÕ biÕn céng c¸c chi phÝ vËn chuyÓn bèc dì khi giao nhËn. - NhËp vËt t do nhËn vèn gãp liªn doanh: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t nhËp kho lµ gi¸ do héi ®ång liªn doanh tháa thuËn céng c¸c chi phÝ kh¸c ph¸t sinh khi tiÕp nhËn vËt t. - NhËp vËt t do ®îc trî cÊp: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t nhËp kho lµ gi¸ ghi trªn biªn b¶n giao nhËn céng c¸c chi phÝ ph¸t sinh khi nhËn. - NhËp vËt t do ®îc biÕu tÆng, ®îc tµi trî: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t nhËp kho lµ gi¸ trÞ hîp lý céng c¸c chi phÝ kh¸c ph¸t sinh. 1.3.3.1.2. TÝnh gi¸ nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô xuÊt kho VËt t ®îc nhËp kho tõ nhiÒu nguån kh¸c nhau, ë nhiÒu thêi ®iÓm kh¸c nhau nªn cã nhiÒu gi¸ kh¸c nhau. Do ®ã, khi xuÊt kho vËt t tïy thuéc vµo ®Æc ®iÓm ho¹t ®éng, yªu cÇu, tr×nh ®é qu¶n lý vµ ®iÒu kiÖn trang bÞ ph¬ng tiÖn kü thuËt tÝnh to¸n ë tõng doanh nghiÖp mµ lùa chän mét trong c¸c ph¬ng ph¸p sau ®Ó x¸c ®Þnh trÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t xuÊt kho:  Ph¬ng ph¸p tÝnh theo gi¸ ®Ých danh: Theo ph¬ng ph¸p nµy khi xuÊt kho vËt t th× c¨n cø vµo sè lîng xuÊt kho thuéc l« nµo vµ ®¬n gi¸ thùc tÕ cña l« ®ã ®Ó rÝnh trÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t xuÊt kho. Ph¬ng ph¸p nµy ®îc ¸p dông cho nh÷ng doanh nghiÖp cã chñng lo¹i vËt t Ýt.  Ph¬ng ph¸p b×nh qu©n gia quyÒn: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t xuÊt kho ®îc tÝnh c¨n cø vµo sè lîng vËt t xuÊt kho vµ ®¬n gi¸ b×nh qu©n gia quyÒn, theo c«ng thøc: TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ vËt t xuÊt kho = Sè lîng vËt t xuÊt kho x §¬n gi¸ b×nh qu©n gi¸ quyÒn - §¬n gi¸ b×nh qu©n thêng ®îc tÝnh cho tõng thø vËt t. 9 - §¬n gi¸ b×nh qu©n cã thÓ x¸c ®Þnh cho c¶ kú ®Òu gäi lµ ®¬n gi¸ b×nh qu©n c¶ kú hay ®¬n gi¸ b×nh qu©n cè ®Þnh. Theo c¸ch tÝnh nµy, khèi lîng tÝnh to¸n gi¶m nhng chØ tÝnh ®îc trÞ gi¸ vèn thùc tÕ cña vËt t vµo thêi ®iÓm cuèi kú nªn kh«ng thÓ cung cÊp th«ng tin kÞp thêi. - §¬n gi¸ b×nh qu©n cã thÓ x¸c ®Þnh sau mçi lÇn nhËp ®îc gäi lµ ®¬n gi¸ b×nh qu©n liªn hoµn hay ®¬n gi¸ b×nh qu©n di ®éng; theo c¸ch tÝnh nµy x¸c ®Þnh ®îc trÞ gi¸ vèn thùc tÕ vËt t hµng ngµy cung cÊp th«ng tin ®îc kÞp thêi. Tuy nhiªn, khèi lîng c«ng viÖc tÝnh to¸n sÏ nhiÒu h¬n nªn ph¬ng ph¸p nµy rÊt thÝch hîp ®èi víi nh÷ng doanh nghiÖp ®· lµm kÕ to¸n m¸y.  Ph¬ng ph¸p nhËp tríc xuÊt tríc: Ph¬ng ph¸p nµy dùa trªn gi¶ ®Þnh hµng nµo nhËp tríc sÏ ®îc xuÊt tríc vµ lÊy ®¬n gi¸ xuÊt b»ng ®¬n gi¸ nhËp. TrÞ gi¸ hµng tån kho cuèi kú ®îc tÝnh theo ®¬n gi¸ cña nh÷ng lÇn nhËp sau cïng.  Ph¬ng ph¸p sau- xuÊt tríc: Ph¬ng ph¸p nµy dùa trªn gi¶ ®Þnh lµ hµng nµo nhËp sau ®îc xuÊt tríc, lÊy ®¬n gi¸ xuÊt b»ng ®¬n gi¸ nhËp. TrÞ gi¸ hµng tån kho cuèi kú ®îc tÝnh theo ®¬n gi¸ cña nh÷ng lÇn nhËp ®Çu tiªn. 1.4. Yªu cÇu qu¶n lý nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô §èi víi doanh nghiÖp s¶n xuÊt viÖc qu¶n lý vËt t mét c¸ch khoa häc vµ hiÖu qu¶ lµ sù ®ßi hái cÊp b¸ch. HiÖn nay, vËt t kh«ng cßn khan hiÕm vµ kh«ng cßn ph¶i dù tr÷ nhiÒu nh tríc nhng vÊn ®Ò ®Æt ra lµ ph¶i cung cÊp ®Çy ®ñ, kÞp thêi ®Ó ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®îc diÔn ra thêng xuyªn ®ång thêi sö dông vèn tiÕt kiÖm nhÊt kh«ng g©y ø ®äng vèn kinh doanh. ChÝnh v× lý do ®ã nªn ta cã thÓ xem xÐt viÖc qu¶n lý vËt t trªn c¸c khÝa c¹nh sau: - Qu¶n lý viÖc thu mua vËt t sao cho cã hiÖu qu¶ theo ®óng yªu cÇu sö dông víi gi¸ c¶ hîp lý, ®ång thêi ph¶i tæ chøc tèt kh©u vËn chuyÓn ®Ó tr¸nh thÊt tho¸t. - Thùc hiÖn b¶o qu¶n vËt t t¹i kho b·i theo ®óng chÕ ®é quy ®Þnh cho tõng lo¹i trong tõng ®iÒu kiÖn phï hîp víi quy m« tæ chøc cña doanh nghiÖp ®Ó tr¸nh l·ng phÝ vËt t. - Do ®Æc tÝnh cña vËt t chØ tham gia vµo mét chu lú s¶n xuÊt kinh doanh vµ bÞ tiªu hao toµn bé trong qu¸ tr×nh ®ã. H¬n n÷a, chóng thêng xuyªn biÕn ®éng nªn c¸c doanh nghiÖp cÇn ph¶i x©y dùng ®Þnh møc tån kho ®Ó ®¶m b¶o tèt cho nhu cÇu s¶n xuÊt. 1.5. Ph¬ng ph¸p kÕ to¸n nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô 1.5.1. Ph¬ng ph¸p kÕ to¸n chi tiÕt nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô 1.5.1.1. Chøng tõ kÕ to¸n sö dông Trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp, c¸c nghiÖp vô kinh tÕ ph¸t sinh liªn quan ®Õn viÖc nhËp, xuÊt vËt t ®Òu ph¶i lËp chøng tõ ®Çy ®ñ kÞp thêi, ®óng chÕ ®é quy ®Þnh. 10 Theo chÕ ®ä chøng tõ kÕ to¸n ban hµnh theo Q§ 1141/TC/Q§/ C§KT ngµy 01/11/1995 vµ theo Q§ 885/ 198/Q§/BTC ngµy 16/7/1998 cña Bé trëng Bé Tµi ChÝnh, c¸c chøng tõ kÕ to¸n vËt t bao gåm:  PhiÕu nhËp kho (MÉu 01- VT)  PhiÕu xuÊt kho (MÉu 02- VT)  PhiÕu xuÊt kho kiªm vËn chuyÓn néi bé (MÉu 03- VT)  Biªn b¶n kiÓm kª vËt t, s¶n phÈm, hµng hãa (MÉu 08- VT)  Hãa ®¬n (GTGT)- MS 01 GTKT- 2LN §èi víi c¸c chøng tõ nµy ph¶i lËp kÞp thêi, ®Çy ®ñ theo ®óng quy ®Þnh vÒ mÉu biÓu, néi dung, ph¬ng ph¸p lËp, ngêi lËp chøng tõ ph¶i chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ tÝnh hîp lý, hîp ph¸p cña chøng tõ vÒ c¸c nghiÖp vô kinh tÕ tµi chÝnh ph¸t sinh. 1.5.1.2. Sè chi tiÕt nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô Sæ kÕ to¸n dïng ®Ó ph¶n ¸nh c¸c nghiÖp vô kinh tÕ. Trªn c¬ së chøng tõ kÕ to¸n hîp lý, hîp ph¸p, sæ kÕ to¸n vËt t phôc vô cho viÖc thanh to¸n chi tiÕt c¸c nghiÖp vô kinh tÕ liªn quan ®Õn vËt t, tïy thuéc vµo ph¬ng ph¸p kÕ to¸n vÒ viÖc ¸p dông trong doanh nghiÖp mµ sö dông c¸c sæ( ThÎ) kÕ to¸n chi tiÕt sau: - Sæ (thÎ) kho - Sæ (thÎ) kÕ to¸n chi tiÕt nguyªn vËt liÖu - Sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn - Sæ sè d Ngoµi ra kÕ to¸n cßn cã thÓ më thªm c¸c b¶ng kª nhËp, b¶ng kª xuÊt, b¶ng lòy kÕ tæng hîp nhËp- xuÊt- tån khi vËt liÖu phôc vô cho viÖc ghi sæ kÕ to¸n chi tiÕt, ®¬n gi¶n, kÞp thêi 1.5.1.3. C¸c ph¬ng ph¸p kÕ to¸n chi tiÕt nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô KÕ to¸n chi tiÕt vËt t ®îc tiÕn hµnh ®ång thêi ë kho vµ ë phßng kÕ to¸n cña doanh nghiÖp nh»m ®¶m b¶o ®óng khíp sè liÖu sæ s¸ch vµ hiÖn vËt theo tõng lo¹i, tõng nhãm vËt t trªn chÝnh s¸ch chøng tõ hîp ph¸p, hîp lÖ. Yªu cÇu cña h¹ch to¸n chi tiÕt lµ ph¶n ¸nh kÞp thêi chÝnh x¸c vÒ t×nh h×nh nhËp- xuÊttån cña tõng lo¹i vËt t c¶ vÒ sè lîng vµ gi¸ trÞ. HiÖn nay, ë c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt kÕ to¸n chi tiÕt vËt t cã thÓ tiÕn hµnh mét trong ba c¸ch sau ®©y: - Ph¬ng ph¸p ghi thÎ song song - Ph¬ng ph¸p sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn - Ph¬ng ph¸p sæ sè d 1.5.1.3.1. Ph¬ng ph¸p ghi thÎ song song  Néi dung  ë kho: Thñ kho dïng “ThÎ kho” ®Ó ghi chÐp hµng ngµy t×nh h×nh nhËp xuÊt tån cña tõng thø vËt t theo chØ tiªu sè lîng. 11 Ghi chó: ThÎ ThÎ kho kho Ghi hµng ngµy Ghi cuèi th¸ng §èi chiÕu cuèi th¸ng Khi nhËp nhËn kho chøng kiÓmxuÊt tra tÝnh PhiÕu PhiÕu kho PhiÕu nhËp kho tõ nhËp xuÊt vËt t, Thñ kho ph¶i PhiÕu xuÊt kho h¬p lý, hîp ph¸p cña chøng tõ råi tiÕn hµnh ghi chÐp sè thùc nhËn, thùc xuÊt vµo chøng tõ vµ ThÎ kho; cuèi ngµy tÝnh ra sè tån kho ®Ó ghi vµo cét tån trªn ThÎ kho. §Þnh kú, Thñ kho göi c¸c chøng tõ nhËp, xuÊt ®· ph©n lo¹i theo tõng thø vËt t cho phßng kÕ to¸n. Sæ Sæ kÕ kÕ to¸n to¸n chi chi tiÕt tiÕt  ë phßng kÕ to¸n: KÕ to¸n sö dông sæ (ThÎ) kÕ to¸n chi tiÕt ®Ó ghi chÐp t×nh h×nh nhËp xuÊt cho tõng thø vËt t theo c¶ hai chØ tiªu sè lîng vµ gi¸ trÞ. KÕ to¸n khi nhËn ®îc chøng B¶ng nhËp B¶ngtõkª kªnhËp, nhËpxuÊt cña Thñ kho göi lªn, kÕ to¸n xuÊt tån tån tõ; c¨n cø vµo c¸c chøng tõ nhËp, kiÓm tra l¹i chøng tõ, hoµn chØnhxuÊt chøng xuÊt kho ®Ó ghi vµo sæ( thÎ) kÕ to¸n chi tiÕt vËt t, mçi chøng tõ ®îc ghi mét dßng Cuèi th¸ng, kÕ to¸n lËp b¶ng kª nhËp- xuÊt- tån, sau ®ã, ®èi chiÕu - §èi chiÕu sæ kÕ to¸n chi tiÕt víi thÎ kho cña thñ kho. Sæ Sæ kÕ kÕ to¸n to¸n tæng tæng hîp hîp 12 - §èi chiÕu sè liÖu dßng tæng céng trªn b¶ng kª nhËp- xuÊt- tån víi sè liÖu trªn sæ kÕ to¸n tæng hîp. - §èi chiÕu sè liÖu trªn sæ kÕ to¸n chi tiÕt víi sæ liÖu kiÓm kª thùc tÕ. * ¦u ®iÓm: Ghi chÐp ®¬n gi¶n, dÔ kiÓm tra, ®èi chiÕu. * Nhîc ®iÓm: ViÖc ghi chÐp gi÷a kho vµ phßng kÕ to¸n cßn trïng lÆp vÒ chØ tiªu sè lîng, khèi lîng ghi chÐp cßn nhiÒu. * §iÒu kiÖn ¸p dông: ThÝch hîp víi nh÷ng doanh nghiÖp cã Ýt chñng lo¹i vËt t, viÖc nhËpxuÊt diÔn ra kh«ng thêng xuyªn. §Æc biÖt, trong ®iÒu kiÖn doanh nghiÖp ®· lµm kÕ to¸n m¸y th× ph¬ng ph¸p nµy vÉn ¸p dông cho nh÷ng doanh nghiÖp cã nhiÒu chñng lo¹i vËt t diÔn ra thêng xuyªn. Do ®ã, xu híng ph¬ng ph¸p nµy sÏ ®îc ¸p dông ngµy cµng réng r·i. 1.5.1.3.2. Ph¬ng ph¸p sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn  Néi dung  ë kho: Thñ kho sö dông “ThÎ kho” ®Ó ghi chÐp gièng nh ph¬ng ph¸p ghi thÎ song song.  ë phßng kÕ to¸n: KÕ to¸n sö dông “Sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn” ®Ó ghi chÐp cho tõng thø vËt t theo c¶ hai chØ tiªu sè lîng vµ gi¸ trÞ. “Sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn” ®îc më cho c¶ n¨m vµ ®îc ghi vµo cuèi th¸ng, mçi thø vËt t ®îc ghi mét dßng trªn sæ. Hµng ngµy, khi nhËn ®îc chøng tõ nhËp xuÊt kho, kÕ to¸n tiÕn hµnh kiÓm tra vµ hoµn chØnh chøng tõ. Sau ®ã tiÕn hµnh ph©n lo¹i chøng tõ theo tõng thø vËt t, chøng tõ nhËp riªng, chøng tõ xuÊt riªng. HoÆc kÕ to¸n cã thÓ lËp b¶ng kª nhËp , b¶ng kª xuÊt Cuèi th¸ng tæng hîp sè liÖu tõ c¸c chøng tõ( hoÆc tõ b¶ng kª) ®Ó ghi vµo sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn cét lu©n chuyÓn vµ tÝnh ra sè tån cuèi th¸ng. ViÖc ®èi chiÕu sè liÖu ®îc tiÕn hµnh gièng nh ph¬ng ph¸p ghi thÎ song song nhng chØ tiÕn hµnh vµo cuèi th¸ng. Tr×nh tù ghi sæ ®îc kh¸i qu¸t theo s¬ ®å: 13 ThÎ ThÎ kho kho PhiÕu PhiÕu nhËp nhËp B¶ng B¶ng kª kª nhËp nhËp PhiÕu PhiÕu xuÊt xuÊt Sæ Sæ ®èi ®èi chiÕu chiÕu lu©n lu©n chuyÓn chuyÓn B¶ng B¶ng kª kª xuÊt xuÊt Sæ Sæ kÕ kÕ to¸n to¸n tæng tæng hîp hîp Ghi chó: Ghi hµng ngµy Ghi cuèi th¸ng §èi chiÕu cuèi th¸ng * ¦u ®iÓm: Khèi lîng ghi chÐp cña kÕ to¸n ®îc gi¶m bít do chØ ghi mét lÇn vµo cuèi th¸ng. * Nhîc ®iÓm: Ph¬ng ph¸p nµy vÉn cßn ghi sæ trïng lÆp gi÷a kho vµ phßng kÕ to¸n vÒ chØ tiªu sè lîng; viÖc kiÓm tra ®èi chiÕu gi÷a kho vµ phßng kÕ to¸n chØ tiÕn hµnh ®îc vµo cuèi th¸ng nªn h¹n chÕ t¸c dông kiÓm tra cña kÕ to¸n. * §iÒu kiÖn ¸p dông: ThÝch hîp víi c¸c doanh nghiÖp cã chñng lo¹i vËt t Ýt kh«ng cã ®iÒu kiÖn ghi chÐp, theo dâi t×nh h×nh nhËp, xuÊt hµng ngµy; ph¬ng ph¸p nµy thêng Ýt ®îc ¸p dông trong thùc tÕ. 1.5.1.3.3. Ph¬ng ph¸p sæ sè d  Néi dung  ë kho: VÉn sö dông “thÎ kho” ®Ó ghi chÐp nh hai ph¬ng ph¸p trªn. §ång thêi cuèi th¸ng thñ kho cßn ghi vµo “Sè sè d” sè tån kho cuèi th¸ng cña tõng thø vËt t cét sè lîng. 14 “Sæ sè d” do kÕ to¸n lËp cho tõng kho, ®îc më cho c¶ n¨m. trªn “Sæ sè d”, vËt t ®îc xÕp thø, nhãm, lo¹i; cã dßng céng nhãm, céng l¹i. Cuèi mçi th¸ng, “Sæ sè d” ®îc chuyÓn cho thñ kho ®Ó ghi chÐp.  Phßng kÕ to¸n: KÕ to¸n ®Þnh kú xuèng kho kiÓm tra viÖc ghi chÐp trªn “ThÎ kho” cña thñ kho vµ trùc tiÕp nhËn chøng tõ nhËp- xuÊt kho. Sau ®ã, kÕ to¸n ký x¸c nhËn vµo tõng thÎ kho vµ ký vµo phiÕu giao nhËn chøng tõ. T¹i phßng kÕ to¸n, nh©n viªn kÕ to¸n kiÓm tra l¹i chøng tõ, hoµn chØnh chøng tõ vµ tæng hîp gi¸ trÞ (gi¸ h¹ch to¸n) theo tõng nhãm, lo¹i vËt t ®Ó ghi chÐp vµo cét “Sè tiÒn” trªn “PhiÕu giao nhËn chøng tõ”, sè liÖu nµy ®îc ghi vµo “B¶ng kª lòy kÕ nhËp” vµ “B¶ng kª lòy kÕ xuÊt” vËt t. Cuèi th¸ng, c¨n cø vµo b¶ng kª lòy kÕ nhËp, b¶ng kª lòy kÕ xuÊt ®Ó céng tæng sè tiÒn theo tõng nhãm vËt t ®Ó ghi vµo “B¶ng kª nhËp- xuÊt- tån”. §ång thêi, sau khi nhËn ®îc “Sæ sè d” do thñ kho chuyÓn lªn, kÕ to¸n c¨n c vµo cét sè d vÒ sè lîng vµ ®¬n gi¸ h¹ch to¸n cña tõng nhãm vËt t t¬ng øng ®Ó tÝnh ra sè tiÒn ghi vµo cét sè d b»ng tiÒn. KÕ to¸n ®èi chiÕu sè liÖu trªn cét sè d b»ng tiÒn cña “Sæ sè d” víi cét trªn “B¶ng kª nhËp- xuÊt- tån”. §èi chiÕu sè liÖu trªn “B¶ng kª nhËp- xuÊttån” víi sè liÖu trªn sæ kÕ to¸n tæng hîp. Néi dung tr×nh tù h¹ch to¸n chi tiÕt vËt liÖu theo ph¬ng ph¸p sæ sè d ®îc kh¸i qu¸t theo s¬ ®å sau: 15 ThÎ ThÎ kho kho PhiÕu PhiÕu nhËp nhËp kho kho Sæ Sæ sè sè dd PhiÕu PhiÕu xuÊt xuÊt kho kho Ghi chó: Ghi hµng ngµy PhiÕu PhiÕu PhiÕu giao giao PhiÕu giao giao Ghi cuèi th¸ng nhËn chøng tõ nhËn chøng tõ nhËn nhËn chøng chøng tõ tõ §èi chiÕu hµng ngµy * ¦u ®iÓm: Gi¶m ®îc khèi lîng ghi chÐp do kÕ to¸n chØ ghi theo chØ tiªu sè tiÒn vµ ghi theo nhãm vËt t. Ph¬ngkª ph¸p nµy ®· kÕt hîpB¶ng chÆt chÏ gi÷a h¹ch to¸nB¶ng nghiÖp lòy vô vµ h¹ch B¶ng B¶ng kª lòy lòy B¶ng kª kª B¶ng kª kª lòy to¸n kÕ to¸n. KÕ to¸n ®· thùc hiÖn kiÓm tra ®îc thêng xuyªnkÕviÖc ghi chÐp vµ kÕ nhËp-xuÊtkÕ nhËp nhËp nhËp-xuÊtkÕ xuÊt xuÊt b¶o qu¶n trong kho cña thñ kho; tån tån C«ng viÖc ®îc dµn ®Òu trong th¸ng * Nhîc ®iÓm Sæ Sæ kÕ kÕ to¸n to¸n tæng tæng hîp hîp 16 KÕ to¸n cha theo dâi chi tiÕt ®Õn tõng thø vËt t nªn ®Ó cã th«ng tin vÒ t×nh h×nh nhËp- xuÊt- tån cña thø vËt t nµo th× c¨n cø vµo sè liÖu trªn thÎ kho: ViÖc kiÓm tra, ph¸t hiÖn sai sãt nhÇm lÉn gi÷a kho vµ phßng kÕ to¸n rÊt phøc t¹p. * §iÒu kiÖn ¸p dông Doanh nghiÖp cã nhiÒu chñng lo¹i vËt t, viÖc nhËp- xuÊt diÔn ra thêng xuyªn. Doanh nghiÖp ®· x©y dùng ®îc hÖ th«ng gi¸ h¹ch to¸n vµ x©y dùng ®îc hÖ thèng danh ®iÓm vËt t. Tr×nh ®é chuyªn m«n nghiÖp vô cña kÕ to¸n v÷ng vµng. 1.5.2. Ph¬ng ph¸p kÕ to¸n tæng hîp nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô KÕ to¸n vËt t lµ tµi s¶n lu ®éng thuéc nhãm hµng tån kho cña doanh nghiÖp nªn theo quy ®Þnh cña chÕ ®é kÕ to¸n hiÖn hµnh (Q§/1141/TC/Q§/C§KT ngµy 01/11/1995) trong mét doanh nghiÖp chØ ¸p dông mét trong hai ph¬ng ph¸p hµng tån kho: ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn (KKTX) vµ ph¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú (KK§K). ViÖc sö dông ph¬ng ph¸p nµo tïy thuéc vµo ®Æc ®iÓm kinh doanh cña doanh nghiÖp, vµo yªu cÇu cña c«ng t¸c qu¶n lý vµ tr×nh ®é cña c¸n bé kÕ to¸n còng nh qui ®Þnh cña chÕ ®é kÕ to¸n hiÖn hµnh. ViÖc tÝnh gi¸ thùc tÕ vËt t nhËp kho lµ nh nhau ®èi víi c¶ hai ph¬ng ph¸p, nhng gi¸ thùc tÕ vËt t xuÊt kho l¹i kh¸c nhau. Theo ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn gi¸ thùc tÕ vËt liÖu xuÊt kho ®îc c¨n cø vµo c¸c chøng tõ xuÊt kho sau khi ®· tËp hîp ph©n lo¹i theo ®èi tîng sö dông ®Ó ghi vµo c¸c tµi kho¶n sö dông vµo sæ kÕ to¸n. Theo ph¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú th× viÖc x¸c ®Þnh gi¸ trÞ vËt t xu©t dïng l¹i c¨n cø vµo gi¸ trÞ thùc tÕ tån kho ®Çu kú, mua (nhËp) trong kú vµ kÕt qu¶ kiÓm kª cuèi kú tÝnh theo c«ng thøc: - TrÞ gi¸ vËt t TrÞ gi¸ vËt t = TrÞ gi¸ vËt t tån + TrÞ gi¸ vËt t xu©t kho kho ®Çu kú nhËp trong kú tån kho cuèi kú 1.5.2.1. KÕ to¸n tæng hîp nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô, dông cô theo ph¬ng ph¸p KKTX 1.5.2.1.1. Kh¸i niÖm * Ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn hµng tån kho lµ ph¬ng ph¸p ghi chÐp, ph¶n ¸nh thêng xuyªn, liªn tôc, cã hÖ thèng, t×nh h×nh nhËp- xuÊt- tån kho c¸c lo¹i vËt t trªn c¸c tµi kho¶n vµ sæ kÕ to¸n tæng hîp trªn c¬ së c¸c chøng tõ nhËp- xuÊt. 1.5.2.1.2. Tµi kho¶n kÕ to¸n sö dông  Tµi kho¶n 152- Nguyªn vËt liÖu: Tµi kho¶n nµy ph¶n ¸nh sè hiÖn cã vµ t×nh h×nh t¨ng gi¶m nguyªn vËt liÖu theo trÞ gi¸ vèn thùc tÕ. TK 152 cã më chi 17 phÝ s¶n xuÊt tiÕt thµnh c¸c t¸i kho¶n cÊp 2, cÊp 3… theo tõng lo¹i, nhãm, thø vËt liÒu tïy thuéc vµo yªu cÇu qu¶n lý cña doanh nghiÖp nh: TK 1521: Nguyªn vËt liÖu chÝnh TK 1522: Nguyªn vËt liÖu phô TK 1523: Nhiªn liÖu TK 1524: Phô tïng thay thÕ TK 1525: VËt liÖu vµ thiªt bÞ XDCB TK 1528: VËt liÖu kh¸c * KÕt cÊu TK 152 - Bªn Nî ghi: + TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ nguyªn vËt liÖu nhËp trong kú + Sè tiÒn ®iÒu chØnh t¨ng gi¸ nguyªn vËt liÖu khi ®¸nh gi¸ l¹i + TrÞ gi¸ nguyªn vËt liÖu thõa ph¸t hiÖn khi kiÓm kª - Bªn Cã ghi: + TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ nguyªn vËt liÖu xuÊt trong kú + Sè tiÒn gi¶m gi¸, chiÕt kh©u th¬ng m¹i hµng mua + Sè tiÒn ®iÒu chØnh gi¶m gi¸ nguyªn vËt liÖu khi ®¸nh gi¸ l¹i + TrÞ gi¸ nguyªn vËt liÖu thiÕu ph¸t hiÖn khi kiÓm kª - Sè d Nî: + Tµi kho¶n nµy ph¶n ¸nh sè hiÖn cã vµ t×nh h×nh t¨ng gi¶m c«ng cô dông cô theo trÞ gi¸ thùc tÕ.  Tµi kho¶n 153- C«ng cô dông cô: T¬ng tù nh TK 152- Nguyªn liÖu vËt liÖu TK 153- C«ng cô dông cô cã 3 tµi kho¶n cÊp 2: TK 1531- C«ng cô dông cô TK 1532- Bao b× lu©n chuyÓn TK 1533- §å dïng cho thuª  Tµi kho¶n 151- Hµng mua ®ang ®i ®êng Tµi kho¶n nµy ph¶n ¸nh trÞ gi¸ vèn thùc tÕ vËt t, hµng hãa mµ doanh nghiÖp ®· mua nhng cha vÒ nhËp kho doanh nghiÖp vµ t×nh h×nh hµng ®ang ®i ®êng ®· vÒ nhËp kho. * KÕt cÊu TK 151- Hµng mua ®ang ®i ®êng Bªn Nî ghi: + TrÞ gi¸ vËt t, hµng hãa ®ang ®i ®êng Bªn Cã ghi: + TrÞ gi¸ vËt t, hang hãa ®ang ®i ®êng th¸ng tríc, thang nµy ®· vÒ nhËp kho hay ®a vµo sö dông ngay. Sè d Nî: + Ph¶n ¸nh trÞ gi¸ vËt t , hµng hãa ®ang ®i ®êng cuèi kú  Tµi kho¶n 159- Dù Phßng gi¶m gi¸ hµng tån kho 18 Tµi kho¶n nµy ®îc dïng ®Ó ph¶n ¸nh bé phËn gi¸ trÞ dù tÝnh bÞ gi¶m sót so víi gi¸ gèc cña hµng tån kho nh»m ghi nhËn c¸c kho¶n lç hay phÝ tæn cã thÓ ph¸t sinh nhng cha ch¾c ch¾n. TK nµy lµ TK ®iÒu chØnh cho c¸c TK hµng tån kho trong ®ã c¸c tµi kho¶n liªn quan kh¸c nh: TK 111: TiÒn mËt TK 112: TiÒn göi ng©n hµng TK 141: T¹m øng TK 128: §Çu t chøng kho¸n ng¾n h¹n TK 411: Nguån vèn kinh doanh * TK 133: ThuÕ GTGT theo ph¬ng ph¸p khÊu trõ TK 133 cã 2 TK cÊp 2: + TK 1331: ThuÕ GTGT cña hµng hãa vËt t + TK 1332: ThuÕ GTGT ®îc khÊu trõ cña TSC§ * TK 331: Ph¶i tr¶ ngêi b¸n Tµi kho¶n nµy ph¶n ¸nh quan hÖ thanh to¸n gi÷a c¸c doanh nghiÖp víi ngêi b¸n, ngêi nhËn thÇu vÒ c¸c kho¶n vËt t,hµng hãa, lao vô, dÞch vô ®· kÝ kÕt. TK 331 ®îc më chi tiÕt cho tõng ngêi b¸n, ngêi nhËn thÇu.  … 1.5.2.1.3. Tr×nh tù h¹ch to¸n 1.5.2.1.3.1. Tr×nh tù hach to¸n nguyªn vËt liÖu theo ph¬ng ph¸p KKTX tÝnh thuÕ GTGT theo ph¬ng ph¸p trùc tiÕp  S¬ ®å TK 331,111,112,141.. T¨ng do mua ngoµi (Tæng gi¸ thanh to¸n) TK 151,411,222… VËt liÖu t¨ng do c¸c nguyªn nh©n kh¸c TK 152,153 TK 621 XuÊt ®Ó chÕ t¹o s¶n phÈm TK 627 641,642… XuÊt cho nhu cÇu kh¸c ë px, ql, 1.5.2.1.3.2. Tr×nh tù h¹ch to¸n nguyªn vËt liÖu theo ph¬ng ph¸p KKTX tÝnh thuÕ GTGT theo ph¬ng ph¸p khÊu trõ 19  S¬ ®å: 20 TK111,112,141,331 TK 133 Tæng gi¸ thanh to¸n ThuÕ GTGT ®îc khÊu trõ TK 152,153 TK 621 TK 333 NhËp do mua ngoµi XuÊt kho chÕ t¹o SP ThuÕ nhËp khÈu TK 627,641,642 XuÊt dïng tÝnh vµo CP TK 151 TK 142,242 NhËp kho hµng ®ang ®i ®êng kú tríc TK 411 NhËn vèn gãp liªn doanh, cæ phÇn TK 154 NhËp do tù chÕ thuª ngoµi gia c«ng chÕ biÕn XuÊt CCDC lo¹i PB nhiÒu lÇn PB dÇn vµo CPSX trong kú TK 632,157 XuÊt trùc tiÕp, göi b¸n TK 154 XuÊt tù chÕ thuª ngoµi gia c«ng TK 128,222 TK 128,222 NhËp do nhËn l¹i vèn gãp liªn doanh XuÊt vèn liªn doanh TK 136,138 XuÊt cho vay t¹m thêi 1.5.3. KÕ to¸n tæng hîp nguyªn vËt liÖu vµ c«ng cô dông cô theo ph¬ng ph¸p KK§K
- Xem thêm -