Fdi 2

  • Số trang: 73 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 32 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34173 tài liệu

Mô tả:

Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU...........................................................................1 CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI VÀ CHÍNH SÁCH THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI........................................................................................3 1. Khái niệm vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và đặc điểm của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài..............................................................................3 1.1 Khái niệm FDI...................................................................................3 1.2 Đặc điểm của FDI..............................................................................4 2. Chính sách thu hút FDI.....................................................................5 2.1 Khái niệm chính sách thu hút FDI...................................................5 2.2 Mục tiêu của chính sách thu hút FDI...............................................6 2.3 Quan điểm về chính sách thu hút FDI..............................................6 2.4 Nội dung chính sách thu hút FDI ...................................................7 3. FDI và chính sách thu hút FDI của Việt Nam.................................8 3.1 Đặc điểm của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài ở Việt Nam.............8 3.1.1 Về quy mô dự án...............................................................................8 3.1.2 Về hình thức sở hữu..........................................................................9 3.1.3 Về cơ cấu đầu tư theo ngành...........................................................9 3.1.4 Về địa bàn đầu tư ............................................................................................................................. 11 3.1.5 Theo đối tác đầu tư ............................................................................................................................. 12 3.2 Tác động của FDI tới kinh tế-xã hội Việt Nam ............................................................................................................................. 12 3.2.1 Về lĩnh vực kinh tế ............................................................................................................................. 12 3.2.1.1 Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tác động đến kinh tế ................12 3.2.1.2 Đánh giá chính sách hiện tại........................................................13 1 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 3.2.2 Về lĩnh vực xã hội ............................................................................................................................. 15 3.2.2.1 Vốn FDI tác động đến xã hội........................................................15 3.2.2.2 Đánh giá chính sách hiện tại........................................................17 3.2.3 Về lĩnh vực môi trường........................................................................................................ 1 8 2 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VỀ THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI VÀ CHÍNH SÁCH THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI CỦA HÀ NỘI.....................................................................................................20 1. Giới thiệu khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của thành phố Hà Nội ............................................................................................................. 20 1.1 Điều kiện địa lý tự nhiên ............................................................................................................................. 20 1.1.1 Vị trí địa lý ............................................................................................................................. 20 1.1.2 Đặc điểm địa hình ............................................................................................................................. 21 1.1.3 Khí hậu ............................................................................................................................. 22 1.2 Tài nguyên thiên nhiên ............................................................................................................................. 23 1.2.1 Tài nguyên đất ............................................................................................................................. 23 1.2.2 Tài nguyên rừng ............................................................................................................................. 23 1.2.3 Tài nguyên khoáng sản ............................................................................................................................. 24 1.3 Tiềm năng kinh tế ............................................................................................................................. 25 1.3.1 Những lĩnh vực kinh tế lợi thế ............................................................................................................................. 25 3 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 1.3.2 Tiềm năng du lịch 25 2. Thực trạng thu hút vốn đầu tư nước ngoài của thành phố Hà Nội trong những năm gần đây..................................................26 2.1 Tình hình chung ............................................................................................................................. 26 2.2 Năm 2004 – 2007 ............................................................................................................................. 26 2.3 Năm 2008 ................................................................................................................... 29 2.4 Đánh giá chung ............................................................................................................................. 30 2.4.1 Yếu tố tích cực ............................................................................................................................. 30 2.42 Các vấn đề còn hạn chế ............................................................................................................................. 31 3. Các chính sách thu hút vốn đầu tư nước ngoài của thành phố trong khung khổ chung của đất nước.....................................32 4. Tác động của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tới nền kinh tế thành phố Hà Nội.........................................................................37 4.1 FDI đối với việc làm và cải thiện nguồn nhân lực của thành phố ............................................................................................................................. 37 4.2 FDI đối với công nghiệp ............................................................................................................................. 39 CH Ư ƠNG 3 GIẢI PHÁP CHO CHÍNH SÁCH THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI CỦA HÀ NỘI......................................................................................41 1. Quan điểm về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.................41 1.1 Huy động cao nhất các nguồn lực để phát triển với tốc độ tăng trưởng nhanh ......................................................................................................................43 4 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 1.2 Phát triển thành phố Hà Nội đảm bảo vị trí vai trò của tỉnh đối với đồng bằng Sông Hồng ............................................................................................................................. 45 1.3 Phát triển kinh tế gắn với phát triển xã hội ............................................................................................................................. 46 1.4 Phát triển kinh tế phải kết hợp chặt chẽ với khai thác tài nguyên thiên nhiên hợp lý ............................................................................................................................. 46 1.5 Phát triển kinh tế kết hợp với bảo vệ an ninh - quốc phòng ............................................................................................................................. 47 1.6 Phát triển các tiểu vùng ............................................................................................................................. 47 1.6.1 Vùng công nghiệp - dịch vụ thành phố Hà Nội và phụ cận ............................................................................................................................. 47 1.6.2 Vùng sản xuất nông nghiệp ............................................................................................................................. 49 2. Một số giải pháp nhằm thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào thành phố Hà Nội...............................................................................................50 2.1 Nâng cao hiệu quả khu vực kinh tế có nhiều vốn FDI ............................................................................................................................. 50 2.2 Phát triển nguồn nhân lực ............................................................................................................................. 51 2.3 Phát triển khoa học - công nghệ và bảo vệ môi trường ............................................................................................................................. 52 2.4 Tổ chức thực hiện quy hoạch 52 2.5 Tăng hiệu quả phân bổ vốn FDI ............................................................................................................................. 53 2.6 Một số chính sách cụ thể 5 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 ............................................................................................................................. 54 3. Kiến nghị thu hút vốn đầu tư.............................................................57 3.1 éề xuất hoàn thiện công tác quy hoạch ............................................................................................................................. 57 3.2 Nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước đối với ĐTNN ............................................................................................................................. 58 3.3 Trong lĩnh vực quản lý môi trường tại các KCN nơi tập trung ĐTNN..................................................................................................................58 3.4 Cải cách hành chính và kiến nghị với trung ương ............................................................................................................................. 60 KẾT LUẬN..............................................................................61 DANH SÁCH TÀI LIỆU THAM KHẢO LỜI MỞ ĐẦU Để thực hiện mục tiêu được đề ra ngay từ Đại hội đảng lần thứ 6 năm 1986 “Về cơ bản hoàn thành công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nu?c vào năm 2020”, nhiều chủ trương chính sách đã được xây dựng trong các Chiến lu?c phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2001-2010, Chiến lược toàn diện tăng trưởng xóa đói giảm nghèo (2003), Mục tiêu thiên niên kỷ (2001), Định hướng chiến lược phát triển bền vững (2004). Các văn kiện này đều hướng tới các m?c tiêu chính như sau: Về phát triển kinh tế: tăng trưởng GDP năm 2010 gấp đôi năm 2000, chuyển dịch cơ cấu theo hướng giảm tỷ trọng nông lâm nghiệp còn 16-17%, 6 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 tăng tỷ trọng công nghiệp lên 40-41% và tăng mạnh tỷ trọng dịch vụ lên 4243%; Về xã hội: đảm bảo tiến bộ, công bằng xã hội về điều kiện học tập, tìm kiếm việc làm và phân phối thu nhập, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, phát triển đô thị và quản lý quá trình di dân; Về môi trường: khai thác hợp lý, sử dụng tiết kiệm và có hiệu quả nguồn tài nguyên thiên nhiên, phòng ngừa và xử lý hiệu quả tình trạng ô nhiễm môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học. Đối với Việt nam, trong gần hai thập kỷ qua, khu vực Đầu tu trực tiếp nước ngoài (ĐTTTNN) đã góp phần quan trọng vào quá trình tăng trưởng với tốc độ cao của n?n kinh tế Việt Nam, tạo nhiều thuận lợi cho quá trình Công nghiệp hoá, Hiện đại hoá đất nước, xoá nghèo, tạo việc làm và thu hẹp khoảng cách kinh tế với các nước trong khu vực. Thấy được tâm quan trọng của nó nên các tỉnh thành phố trong nước phải có những biện pháp và chính sách sử dụng và thu hút vốn FDI sao cho hiệu quả, hợp lý. Hà Nội là một trong các tỉnh thành phố dẫn đầu trong việc thu hút vốn FDI nên em chọn đề tài “Một số giải pháp cho thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài của thành phố Hà Nội trong giai đoạn 2006-2010”. Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo thì nội dung của đề tài gồm ba chương: Chương I: Cơ sở lý luận về vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và chính sách thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Chương II: Thực trạng về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và chính sách thu hút vốn đầu tư trực tiếp tại Hà Nội. Chương III: Giải pháp chính sách thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Hà Nội. 7 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 CHƯƠNG I CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI VÀ CHÍNH SÁCH THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI 1. Khái niệm vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và đặc điểm của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài 1.1 Khái niệm FDI Đầu tư là tập hợp các hoạt động bỏ vốn và sử dụng vốn theo một chương trình đã được hoạch định trong một khoàn thời gian tương đối lâu dài nhằm thu được lợi ích lớn hơn cho các nhà đầu tư, cho xã hội và cho cộng đồng. 8 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Đầu tư trực tiếp nước ngoài(FDI) là loại hình đầu tư quốc tế được thực hiện trên thông qua việc thành lập các công ty con để mở rộng phạm vi hoạt động kinh doanh của các công ty quốc tế ra toàn cầu. Việc mở rộng sản xuất thông qua các hình thức FDI không chỉ đơn thuần là các hoạt động chu chuyển tài chính quốc tế, mà cùng với nó là hoạt động chuyển giao công nghệ, bí quyết và các tài sản khác. Người bỏ vốn trong hoạt động đầu tư trực tiếp cũng là người sử dụng vốn, nhà đầu tư là người quản lý hoạt động đầu tư. Trong hoạt động FDI, người đầu tư bỏ vốn vào một đối tượng nhất định nhằm tăng thêm năng lực sản xuất hiện có hoặc tạo ra năng lực sản xuất mới, họ cũng có thể mua lại một số cổ phiếu đủ lớn để tham gia quản lý, điều hành hoạt động kinh doanh thu lợi tức. Đầu tư trực tiếp nước ngoài là hình thức đầu tư quốc tế mà các nhà đầu tư nước ngoài góp một lượng vốn đủ lớn để thiết lập các cơ sở sản xuất, kinh doanh, nhờ đó cho phép họ trực tiếp tham gia quản lý, điều hành đối tượng bỏ vốn đầu tư, cùng với các đối tác nước nhận đầu tư chia sẻ rủi ro, thu lợi nhuận từ hoạt động đầu tư đó. Tổ chức thương mại thế giới WTO đưa ra định nghĩa về FDI như sau: “Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) xảy ra khi một nhà đầu tư từ một nước (nước chủ đầu tư) có được một tài sản ở một nước khác (nước thu hút đầu tư) cùng với quyền quản lý tài sản đó. Phương diện quản lý là thứ để phân biệt FDI với các công cụ tài chính khác. Trong phần lớn trường hợp, cả nhà đầu tư lẫn tài sản mà người đó quản lý ở nước ngoài là các cơ sở kinh doanh. Trong những trường hợp đó, nhà đầu tư thường hay đựoc gọi là "công ty mẹ" và các tài sản được gọi là "công ty con" hay "chi nhánh công ty". 1.2 Đặc điểm của FDI 9 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Đầu tư FDI tồn tại dưới nhiều hình thức, đặc điểm của FDI cũng phụ thuộc theo các hình thức như sau: - Hợp đồng hợp tác kinh doanh là văn bản ký kết giữa hai hoặc nhiều bên (gọi là bên hợp doanh) quy định rõ trách nhiệm và phân chia kết quả kinh doanh cho mỗi bên để tiến hành đầu tư sản xuất kinh doanh ở nước tiếp nhận đầu tư mà không thành lập một pháp nhân - Doanh nghiệp liên doanh là loại hình doanh nghiệp do hai bên hoặc các bên nước ngoài hợp tác với các nước tiếp nhận đầu tư cùng góp vốn, cùng kinh doanh, cùng hưởng lợi nhuận và chia sẻ rủi ro theo tỷ lệ góp vốn. Doanh nghiệp liên doanh thường được thành lập theo hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn, có tư cách pháp nhân theo pháp luật của nước tiếp nhận đầu tư. Doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài là doanh nghiệp thuộc sự sở hữu của các nhà đầu tư nước ngoài ( tổ chức hoặc cá nhân nước ngoài) do nhà đầu tư nước ngoài thành lập tại nước tiếp nhận đầu tư, tự quản lý và chịu trách nhiệm về kết quả sản xuất, kinh doanh.Đầu tư trực tiếp nước ngoài có tác động trực tiếp không những với các nước được tiếp nhận đầu tư mà còn với các nước đi đầu tư ở các nước khác. 2. Chính sách thu hút FDI 2.1 Khái niệm chính sách thu hút FDI Chính sách là tổng thể các tư tưởng ,quan điểm công cụ mà chủ thể quản lý sủ dụng để tác động lên đối tượng và khách thể quản lý nhằm thực hiện các mục tiêu nhất định của hệ thống theo định hướng mục tiêu tổng thể. Chính sách xác định những chỉ dẫn chung cho quá trình ra quyết định. Chúng vạch ra phạm vi hay giới hạn cho phép của các quyết định, nhắc nhở các nhà quản lý những quyết định nào là có thể và những quyết định nào là không thể. Bằng cách đó 10 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 các chính sách đề xướng suy nghĩ và hành động của mọi thành viên trong tổ chức vào thực hiện các mục tiêu chung của tổ chức. Chính sách phát triển kinh tế xã hội là quyết sách của Nhà nước nhằm giải quyết một vấn đề chín muồi đặt ra trong đời sống kinh tế xã hội của đất nước thông qua hoạt động thực thi của các ngành, các cấp có liên quan trong bộ máy Nhà nước. - Xét theo nghĩa rộng chính sách kinh tế - xã hội là tổng thể các quan điểm tư tưởng phát triển , những mục tiêu tổng quát và những phương thức cơ bản để thực hiện mục tiêu phát triển của đất nước. Chính sách theo quan niệm trên là đường lối phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Ở Việt Nam đường lối do Đảng cộng sản Việt Nam - lực lượng chính trị lãnh đạo nhà nước và xây dựng. - Xét theo nghĩa hẹp thì có rất nhiều khái niệm khác nhau về chính sách kinh tế - xã hội ( chính sách công) : Chính sách công là phương thức hành động được nhà nước tuyên bố và thực hiện nhằm giải quyết những vấn đề lặp đi lặp lại. Các vấn đề lặp đi lặp lại là những vấn đề gây ra sự hạn chế trong việc sử dụng đầu tư. Tình trạng lặp đi lặp lại này buộc nhà nước phải đưa ra các chính sách. Chính sách là những hành động của nhà nước nhằm hướng tới những mục tiêu của đất nước. Với quan niệm này, chính sách công là bộ phận của chiến lược, bao gồm những giải pháp và công cụ thực hiện chiến lược. Chính sách thu hút FDI là một trong những chính sách phát triển kinh tế xã hội mà trong đó vấn đề được giải quyết là vấn đề thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. 2.2 Mục tiêu của chính sách thu hút FDI 11 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Mỗi chính sách được xây dựng nhằm thực hiện những mục tiêu riêng của mình,nhưng đều góp phần vào việc thực hiện những mục tiêu bậc cao hơn.Chính sách thu hút FDI góp phần thực hiện những mục tiêu chung của xã hội thông qua việc sử dụng các giải pháp và công cụ nhất định như:Thứ nhất, tỷ lệ tăng trưởngkinh tế đáng kể và liên tục , ổn định giá cả ,mức độ đảm bảo công ăn việc làm cao (tỷ lệ thất nghiệp thấp )và cân bằng cán cân thanh toán.Thứ hai,công bằng xã hội ,an toàn xã hội và tiến bộ xã hội.Thứ ba, cải thiện cơ cấu ngành,cơ cấu lãnh thổ, cơ cấu kết cấu hạ tầng và cơ cấu các thành phần kinh tế. Là một chính sách kinh tế ,ngoài những mục tiêu tối cao và mục tiêu chung, chính sách thu hút FDI thực hiên nhưng mục tiêu đặc trưng của mình như: Huy động vốn tư các nhà đầu tư nước ngoài đổi mới công nghệ, tạo việc làm, thay đổi cơ cấu doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Phát triển các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đẩy mạnh cạnh tranh với các doanh nghiệp trong nước nhằm phát triển kinh tế thị trường. 2.3 Quan điểm về chính sách thu hút FDI Nhiều người thường hiểu chính sách thu hút một cách đơn giản là những chủ trương, chế độ mà nhà nước ban hành nhằm thu hút vốn đầu tư điều đó đúng như chưa đủ. Nếu không có việc thực thi chính sách để đạt được những kết quả nhất định thì những chủ trương, chế độ đó chỉ là những khẩu hiệu mà thôi. - Chính sách thu hút được nhà nước đề ra nhằm phục vụ lợi ích chung của nhiều người hoặc của xã hội từ việc thu hút được vốn đầu tư để phát triển khu vực đó. Thước đo chính để đánh giá, so sánh lựa chọn chính sách phù hợp là lợi ích mang tính xã hội mà chính sách đó mang lại. Đây cũng chính là lý do để các chính sách thu hút được gọi là chính sách công. Trong thực tế có tình trạng một chính sách đem lại lợi ích cho nhóm xã hội này nhiều hơn nhóm xã hội 12 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 khác, thậm chí có nhóm còn bị thiệt hại. Khi đó chính sách thu hút phải đứng trên lợi ích của đa số của xã hội để giải quyết vấn đề. - Chính sách thu hút là quá trình do nhiều người, nhiều tổ chức tham gia. Trước hết chính sách kinh tế - xã hội là sản phẩm của các đường lối chính trị quan hệ giữa các quốc gia, do nhà nước với tư cách là người tổ chức và quản lý vốn đầu tư của toàn xã hội xây dựng và chịu trách nhiệm tổ chức thực thi. Nhưng qua đây không phải chính sách chỉ do các tổ chức công của nhà nước thực hiện. Ngày nay trong quá trình dân chủ hóa chính sách, vai trò của các tổ chức dân chúng và ngoài nhà nước ngày càng tăng lên cao hơn. - Chính sách thu hút vốn đầu tư có phạm vi tác động lớn đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, thể hiện sự cần thiết của can thiệp nhà nước trong các lĩnh vực đó. 2.4 Nội dung chính sách thu hút FDI Là một trong những công cụ quản lý quan trọng của nhà nước, các chính sách thu hút vốn đầu tư có vai trò hết sức to lớn đóng góp cho sự tăng trưởng chung của đất nước. Một số nội dung quan trọng của chính sách như sau: - Tạo được môi trường đầu tư thông thoáng, thủ tục đầu tư nhanh chóng không rườm rà gây cản trở cho các nhà đầu tư nước ngoài cũng như các nhà đầu tư trong nước trong việc thực thi các dự án. Tích cực phòng chống tham nhũng hiệu quả, tạo môi trường pháp luật cho các nhà đầu tư khi đầu tư trong nước. - Nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực để nguồn đầu tư của các tổ chức vào trong nước có hiệu quả cao. Từ đó mới tạo được sự tin tưởng của các nhà đầu tư vào lao động có tay nghề cao trong nước. - Mở rộng quan hệ hợp tác với các nước lớn và đặc biệt các nước trong khu vực. Có thể xây dựng quan hệ hợp tác lâu dài với các nước nhưng không 13 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 nên lệ thuộc quá nhiều vào các nước đối tác dẫn đến tình trạng nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nước đầu tư. - Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội. Việc quy hoạch tổng thể cần được minh bạch và công khai để các nhà đầu tư biết được rõ ràng yên tâm đầu tư vào một khu vực trong nước. - Nâng cao cơ sở hạ tầng của đất nước, bên cạnh đó tạo môi trường trong sạch, và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng nhanh các lĩnh vực hiện tại có khả năng thu hút cao như các ngành công nghiệp, dịch vụ 3. FDI và chính sách thu hút FDI của Việt Nam 3.1 Đặc điểm của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài ở Việt Nam 3.1.1 Về quy mô dự án Nhìn chung các dự án FDI vào Việt Nam Đều có quy mô vừa và nhỏ,trung bình cho cả giai đoạn 1988-2003 chỉ ở mức 8,3 triệu USD/dự án. Quy mô dự án có tính chất quan trọng trong các dự án đầu tư. Quy mô dự án quyết định đến lượng vốn đầu tư sử dụng trong dự án, quyết định tính chất lớn nhỏ của dự án. Quy mô dự án càng lớn thì quá trình sử dụng lao động, quản lý dự án cũng lớn. Bên cạnh đó nếu dự án có quy mô quá nhỏ không đem lại nhiều lợi ích cho nhân dân có thể nhà nước hoặc cơ quan chính quyền tỉnh sẽ không cho thực hiện. 3.1.2 Về hình thức sở hữu Do nhiều lý do trong đó có việc hạn chế thành lập doanh nghiệp FDI với 100% vốn đầu tư nước ngoài , các dự án FDI đăng ký ở Việt Nam cho đến giữa thập kỹ 90 chủ yếu dưới hình thức liên doanh giữa doanh nghiệp nhà nước (DNNN) và nhà đầu tư nước ngoài.Tính đến cuối năm 1998 số dự án liên doanh chiếm tới 59%tổng số dự án và 69% tổng số vốn đăng ký.Từ năm 1997 hạn chế này đã được xoá bỏ và tác động mạnh tới chuyển dịch cơ cấu số dự án FDI theo 14 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 hình thức sở hữu.Hiện tại hình thức liên doanh giảm xuống còn chiếm 42,5% tổng vốn đăng ký, trong khi hình thức dự án có 100% vốn nước ngoài chiếm 45,5% còn lại là dự án BOT và hợp đồng hợp tác kinh doanh. Trong các dự án liên doanh, số dự án liên doanh giữa nhà đầu tư nước ngoài với doanh nghiệp ngoài nhà nước cũng tăng lên đáng kể . 3.1.3 Về cơ cấu đầu tư theo ngành Các dự án FDI chủ yếu tập trung vào lĩnh vực công nghiệp, góp phần không nhỏ vào quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hoá. Vốn ĐTNN tập trung rất cao vào một số địa phương và các vùng kinh tế trọng điểm (riêng Hà Nội, HCM, Đồng Nai, Bình Dương thu hút 2/3 vốn ĐTNN). Cơ cấu ngành cũng tập trung chủ yếu vào lĩnh vực công nghiệp, xây dựng, dịch vụ (tới 88%). Khu vực nông, lâm nghiệp chỉ thu hút 3% vốn ĐTNN, và có xu hớng giảm (đã giảm từ 21% giai đoạn 1988-1990 xuống 14,3% giai đoạn 1991-1995). Điều này cho thấy sức cạnh tranh thu hút hút đầu tư khác nhau giữa các vùng miền và các ngành. Từ năm 1988 đến cuối tháng 8/2007 đất nước ta có tổng số vốn đầu tư nước ngoài hoàn toàn tương đối lớn so với các vốn đầu tư khác. Nếu số dự án của 100% vốn đầu tư nước ngoài trong thời kỳ này là 6054 thì liên doanh chỉ là 1514 tức là chỉ bằng ¼ so với vốn đầu tư nước ngoài được đổ vào Việt Nam. Phần nhỏ là các công ty cổ phần và các hợp đồng khác. Bảng 1: Tình hình thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài từ năm 1988 đến cuối tháng 08/2007(Theo hình thức đầu tư). Đơn vị tính: nghìn USD 100% vốn nước ngoài Số dự án Vốn đầu tư Vốn điều lệ Đầu tư thực hiện 6054 44,002,952 18,133,419 12,467,591 15 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Liên doanh 1514 21,772 8,343,964 11,574,913 Hợp đồng hợp tác KD 210 4,487,031 4,039,887 6,351,274 Công ty cổ phần 43 673,155 322,530 367,220 Hợp đồng BOT, BT, BTO 4 440,125 147,530 71,800 98,008,000 82,958,000 73,738,000 Công ty Mẹ - Con 1 Nguồn: Tổng cục thống kê Như vậy có thể thấy rằng đất nước ta đang trong quá trình nâng cao thu hút vốn đầu tư nước ngoài. Bên cạnh đó cũng thấy rằng các doanh nghiệp trong nước đang còn yếu kém trong việc thực hiện đầu tư có hiệu quả các dự án trong nước. Sau đây là bảng tình hình thu hút đầu tư vào cả nước trong những năm gần đây: Bảng 2: Tình hình thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài từ năm 1988 đến cuối tháng 08/2007(Theo ngành) Đơn vịt ính: nghìn USD Chuyên ngành Số dự án Vốn đầu tư Vốn điều lệ Đt thực hiện 36 2,146,011 1,789,011 5,828,865 Công nghiệp nhẹ 2245 12,037,102 5,472,759 3,635,854 Công nghiệp nặng 2272 22,227,920 8,519,459 7,320,745, Công nghiệp thực phẩm 290 3,444,180 1,529,173 2,203,981, Xây dựng 409 Nông, lâm nghiệp 889 Nông – Lâm nghiệp 768 Công nghiệp dầu khí5,252 Công nghiệp và xây dựng 4,421,371 1,590,669 3,842,310 16 2,219,727 1,780,732 1,913,735 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Thủy sản 121 362,693 171,458 166,535 Dịch vụ 1,685 Dịch vụ 810 2,058,412 889,421 443,206 Giaothông vận tải-Bưu điện 197 4,175,818 2,718,671 741,622 Khách sạn - Du lịch 206 5,499,848 2,298,676 2,509,336 Tài chính - Ngân hàng 64 840,150 777,395 762,870 Văn hóa –Y tế - Giáo dục 245 1,159,430 504,466 389,546 Xây dựng Khu đô thị mới 8 3,227,764 894,920 282,984 Xây dựng Văn phòng căn hộ 131 4,886 Xây dựng hạ tầng Khu chế xuất - Khu Công nghiệp 24 1,144,524 1,707 1,907 425,944 579,567 Nguồn: Tổng cục thống kê 3.1.4 Về địa bàn đầu tư Cho đến nay FDI có mặt ở 62/64 tỉnh thành phố Việt Nam. Tuy nhiên trong giai đoạn vừa qua cơ cấu dự án FDI theo vùng thay đổi rất chậm. Phần lớn các dự án FDI tập trung vào các đô thị lớn và các khu công nghiệp tập trung, nơi có điều kiên cơ sở hạ tầng thuận lợi, nguồn lao động dồi dào và có trình độ kĩ năng. Sau đây bảng tình hình thu hút đầu tư FDI tại một sốcác tỉnh thành: Bảng 3: Tình hình thu hút đâu tư trực tiếp nước ngoài từ năm 1988 đến cuối tháng 08/2007 Đơn vị tính: nghìn USD 17 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Địa phương Số dự án Vốn đầu tư Vốn điều lệ Đầu tư thực hiện Tp.HCM 2248 15,245,741 6,675,115 6,603,519 Hà Nội 896 11,110,634 4,604,694 3,938,343 Đồng Nai 855 10,018,972 4,058,742 4,214,807 Bình Dương 1431 7,070,030 3,064,665 2,082,570 Bà Rịa - Vũng Tàu 158 6,078,149 2,396,533 1,354,919 Hải Phòng 236 2,274,066 962,194 1,274,083 Dầu khí 34 2,101,961 1,744,961 5,828,865 Nguồn: Tổng cục thống kê Bảng 4: Phân bổ vốn ĐTNN giữa các vùng kinh tế trọng điểm qua các thời kỳ Vùng Kinh tế Vùng kinh tế TĐ phía Nam Vùng kinh tế TĐ phía Bắc Vùng kinh tế TĐ miền Trung 19882004 60,5% 27,8% 2,0% 19911995 53,7% 25,8% 2,0% 19952000 46,3% 30,8% 2,0% 20012005 63,6% 17,5% 2,0% nguồn:Dự ánVIE/01/021 3.1.5 Theo đối tác đầu tư Cho đến nay đã có 74 nước và vùng lãnh thổ có dự án FDI tại Việt Nam ,trong đó Singapỏe, Đài Loan,Nhật Bản và Hàn Quốc là những nhà đầu tư lớn nhất ,chiếm 63,3% tổng số dự án va 63% tổng vốn đăng ký 3.2 Tác động của FDI tới kinh tế-xã hội Việt Nam 3.2.1 Về lĩnh vực kinh tế 3.2.1.1 Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tác động đến kinh tế ĐTNN làm tăng năng lực cạnh tranh, gây khó khăn cho các DN trong nu? c, nhung ngu?c lại cũng buộc DN trong nước phải vươn lên, hoạt động hiệu quả 18 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 hơn hoặc chuyển đổi cơ cấu. Cho đến nay, lượng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam chưa phải là đã quá mức, tính theo đầu người, vẫn còn nhiều ngành hấp dẫn đầu tư nước ngoài nhưng chưa được cấp phép đầu tư. Trong những năm trước mắt và tương lai lâu dài ĐTNN tiếp tục là nguồn vốn đầu tư quan trọng đối với nền kinh tế do tiết kiệm trong nước chưa đủ để đảm bảo tốc độ tăng trưởng GDP đặt ra. Do nước ta mới ở giai đoạn đầu phát triển, còn thiếu rất nhiều ngành kinh tế và những ngành đã hình thành còn rất nhỏ bé nên càng mở ra nhiều ngành nghề thì càng thu hút thêm được vốn đầu tư nước ngoài mà không ảnh hưởng tiêu cực quá mức đến đầu tư trong nước. Thực tế đầu tư thời gian qua phù hợp với chủ trương chuyển dịch cơ cấu theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ. Đầu tư nước ngoài đổ vào những ngành nuớc ta có xu thế về lao động và thị trường (dệt may, da giày, xe máy, du lịch) và cả những ngành nước ta chưa hoặc không có lợi thế cạnh tranh về vốn và công nghệ (khai thác dầu khí, viễn thông, ô tô, điện tử). 3.2.1.2 Đánh giá chính sách hiện tại Chính sách đầu tư nói chung và chính sách nội địa hóa nói riêng về cơ bản chưa thành công trong việc phát triển mối liên kết giữa ĐTNN với đầu tư trong nước. Mối liên kết với DN trong nước ở cả 2 đầu cung cấp và tiêu thụ đều lỏng lẻo. Tuy nhiên có thể thấy rằng nhìn chung chính sách nội địa hóa tuy chua thúc đẩy phát triển mạnh các ngành công nghiệp phụ trợ nhung nói riêng thì cũng có những ngành nội địa hóa nhanh hơn hẳn các ngành khác nhu ngành điện tử, xe máy. Kết quả nội địa hóa thấp cũng xảy ra ở những ngành nhu may mặc, da giày là những ngành không có chính sách bắt buộc hoặc khuyến khích nội địa hóa. Chính sách uu đãi xuất khẩu bằng cách hoãn thời hạn nộp thuế nhập khẩu cho nguyên liệu làm cho những ngành này phát triển tốt mà không cần phải phát 19 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 triển các ngành phụ trợ. Trong trường hợp này chính sách thơng mại có tác động lớn hơn chính sách công nghiệp ngân hàng nhưng không đem lại kết quả cao. Mặt khác, kết quả ĐTNN chua phù hợp với chủ truơng khuyến khích phát triển ngành. Có những ngành nghề mở ra, thậm chí đuợc khuyến khích và uu đãi nhiều nhung vẫn không thu hút đuợc đầu tu nhu trồng trọt, nghiên cứu khoa học, công nghệ cao, công nghiệp hóa dầu. Vấn đề có lẽ không nằm ở chính sách đầu tu. Chính sách khuyến khích đầu tu vào nông nghiệp không đạt kết quả do những khó khăn về sở hữu đất đai và tính chất sản xuất nhỏ lẻ của nông nghiệp nuớc ta. Những vấn đề này chua thể giải quyết được trong một thời gian ngắn. Số lượng dự án khai thác dầu khí khá nhiều nhưng cho đến nay vẫn chưa phát triển được công nghiệp lọc dầu, mặc dù nhiều nhà đầu tư quan tâm. Mặc dù không có chính sách rõ rệt loại công ty cần được khuyến khích nhưng cho đến nay vốn đầu tư chủ yếu là của các công ty vừa và nhỏ, thích hợp với các đối tác Việt nam hơn. Việc thu hút đầu tu của các công ty đa quốc gia có lợi về nguồn vốn dồi dào, công nghệ cao và mới, cách kinh doanh chính quy nhng mặt khác, các công ty này có sức mạnh chi phối thị trường quá lớn so với doanh nghiệp trong nước. Doanh nghiệp trong nước khó có thể cạnh tranh đối đầu với các công ty đa quốc gia mà cần phải tìm cách tham gia hợp tác trong chuỗi dây chuyền giá trị của các công ty này hoặc các thị trường ngách. Thời gian tới, trong công tác xúc tiến đầu tư cần chú trọng hơn tới các công ty đa quốc gia. Về hiệu quả đầu tu : chua thể kết luận hiệu quả đầu tu nước ngoài cao hay thấp hơn đầu t trong nước vì điều này còn tùy theo chỉ số đánh giá và lĩnh vực xem xét. Các dự án đầu t nước ngoài nhìn chung thu hồi vốn nhanh nhng tốn nhiều vốn mới tạo ra được một việc làm. Tuy nhiên nhà đầu t nước ngoài có u thế về vốn nên điều này không ảnh hưởng tiêu cực tới nước nhận đầu tư. Giá 20
- Xem thêm -