Các giải pháp thực hiện hoạch phát triển ngành thủy sản thời kỳ 2003-2005

  • Số trang: 17 |
  • Loại file: DOC |
  • Lượt xem: 13 |
  • Lượt tải: 0
nganguyen

Đã đăng 34173 tài liệu

Mô tả:

Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel (: 0918.775.368 MôC LôC Lêi nãi ®Çu PhÇn thø nhÊt: Nh÷ng vÊn ®Ò cÇn quan t©m vÒ viÖc n©ng cao søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp viÖt nam I. C¸c gi¶i ph¸p n©ng cao søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp a. N©ng cao chÊt lîng vµ hiÓu qu¶ ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp b. N©ng cao chÊt lîng vµ qu¶n lý nguån nh©n lùc trong doanh nghiÖp *Mét sè kiÕn nghÞ ®èi víi nhµ níc II. Qu¸ tr×nh viÖt nam gia nhËp AFTA Cã ¶nh hëng ®èi víi doanh nghiÖp viÖt nam III. ViÖc ký kÕt hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt- mü ®èi víi doanh nghiÖp viÖt nam cã ¶nh hëng rÊt lín PhÇn thø hai: c¬ héi vµ th¸c thøc ®èi víi doanh nghiÖp viÖt nam trong qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ PhÇn thø ba: nh÷ng gi¶i ph¸p cho doanh nghiÖp viÖt nam khi héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ Lêi kÕt 1 lêi nãi ®Çu Trong xu thÕ toµn cÇu ho¸, héi nhËp ®ang lµ thêi c¬ rÊt thuËn lîi ®Ó ph¸t triÓn nhng ®ång thêi còng lµ nh÷ng th¸ch thøc rÊt lín ®èi víi c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam. Thêi ®iÓm ViÖt nam gia nhËp AFTA vµ kÕ ®ã lµ WTO ®· tíi gÇn, khi ®ã sÏ kh«ng cßn kh¸i niÖm “Nhµ níc b¶o hé” n÷a. C¸c doanh nghiÖp cã søc c¹nh tranh m¹nh th× doanh nghiÖp sÏ tån t¹i. Nhng trªn thùc tÕ cho thÊy hiÖn nay cÊp vÜ m« ®· chuyÓn nhng cÊp c¬ së (c¸c doanh nghiÖp) vÉn cßn “®ñng ®Ønh”. Tõ nh÷ng bøc xóc ®ã, võa qua t¹i Hµ néi ®· diÔn ra Héi nghÞ toµn quèc qu¸n triÖt vµ triÓn khai thùc hiÖn NghÞ quyÕt 07 cña Bé chÝnh trÞ vÒ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ. Cã thÓ nãi §¶ng ta ®· cã quyÕt s¸ch rÊt ®óng ®¾n vµ kÞp thêi cho qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ bëi qu¸ tr×nh nµy lµ tÊt yÕu. Xu thÕ chung cña quèc tÕ lµ chuyÓn ®æi c¬ cÊu kinh tÕ cho phï hîp víi nh÷ng tiÕn bé nh vò b·o cña cuéc c¸ch m¹ng khoa häc kü thuËt c«ng nghÖ ®ång thêi ®Èy nhanh liªn minh liªn kÕt khu vùc vµ quèc tÕ ®Ó t¹o thÕ vµ lùc c¹nh tranh chiÕm lÜnh giËt thÞ trêng, më ®êng cho s¶n xuÊt ph¸t triÓn. TÊt c¶ c¸c níc lín, nhá trªn thÕ giíi ®ang vËn ®éng theo xu thÕ nµy bëi hä nhËn thøc r»ng nÕu ®¬n ®éc, ®øng ngoµi cuéc sÏ bÞ c« lËp ®µo th¶i. ChÝnh v× thÕ, NghÞ quyÕt §¹i héi IX cña §¶ng, Bé ChÝnh trÞ ®· v¹ch râ: “ Chñ ®éng héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ vµ khu vùc theo tinh thÇn ph¸t huy tèi ®a néi lùc, n©ng cao hiÖu qu¶ hîp t¸c quèc tÕ, b¶o ®¶m ®éc lËp tù chñ vµ ®Þnh híng x· héi chñ nghÜa, b¶o vÖ lîi Ých d©n téc, an ninh quèc gia, gi÷ g×n b¶n s¾c v¨n ho¸ d©n téc, b¶o vÖ m«i trêng” . Sau ®©y lµ mét sè ®iÓm mèc trong tiÕn tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ cña ViÖt nam: - B×nh thêng ho¸ quan hÖ víi c¸c tæ chøc tµi chÝnh – tiÒn tÖ quèc tÕ: WB, IMF, ADB - 1/1995: Nép ®¬n xin ra nhËp WTO. §· qua 5 phiªn ®µm ph¸n - 7/1995: Ký HiÖp ®Þnh khung vÒ hîp t¸c kinh tÕ víi Liªn minh Ch©u ¢U (EU) - 7/1995: Gia nhËp HiÖp héi c¸c quèc gia §«ng Nam ¸ (ASEAN) 2 - 1/1996: Thùc hiÖn Ch¬ng tr×nh CEPT nh»m tiÕn tíi khu vùc th¬ng m¹i tù do ASEAN (AFTA) - 3/1996: Tham gia s¸ng lËp diÔn ®µn ¸ - ¢u (ASEM) - 11/1998: Gia nhËp DiÔn ®µn Hîp t¸c kinh tÕ Ch©u ¸ - Th¸i B×nh D¬ng (APEC) - 7/2000: Ký HiÖp ®Þnh Th¬ng m¹i song ph¬ng víi Hoa kú vµ cã hiÖu lùc thi hµnh tõ 10/12/2001 3 PHÇN I NH÷NG VÊN §Ò CÇN QUAN T¢M VÒ viÖc n©ng cao søc C¹NH TRANH CñA DOANH NGHIÖP VIÖT NAM. Héi nhËp kinh tÕ quèc cã liªn quan mËt thiÕt víi viÖc n©ng cao søc c¹nh tranh . ë c¸c níc ®ang ph¸t triÓn, trong ®ã cã viÖt nam thùc hiÖn héi nhËp kinh tÕ, trong bèi c¶nh c¸c lîi thÕ cña héi nhËp ®ang bÞ mét sè níc ph¸t triÓn vµ c¸c tËp ®oµn kinh tÕ t b¶n xuyªn quèc gia chi phèi nªn chøa ®ùng nhiÒu m©u thuÉn, võa cã mÆt tÝch cùc võa cã mÆt tiªu cùc, võa cã hîp t¸c võa cã ®Êu tranh. Do vËy, viÖc n©ng cao søc c¹nh tranh ë c¸c níc ®ang ph¸t triÓn nh níc ta ph¶i ®îc coi lµ gi¶i ph¸p c¬ b¶n, mÊu chèt, bøc xóc cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh cho viÖc chñ ®éng héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ vµ khu vùc hiÖn nay. §Ó cã gi¶i ph¸p n©ng cao søc c¹nh tranh cÇn hiÓu kh¸i niÖm vµ néi dung søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp. Cã hiÓu søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp lµ: tæng thÓ c¸c yÕu tè g¾n trùc tiÕp víi hµng ho¸ cïng víi c¸c ®iÒu kiÖn, c«ng cô vµ biÖn ph¸p cÊu thµnh kh¶ n¨ng c¹nh tranh ®îc doanh nghiÖp sö dông trong ganh ®ua víi nhau nh»m chiÕm lÜnh thÞ trêng, giµnh kh¸ch hµng vµ ®em l¹i nhiÒu lîi Ých cho doanh nghiÖp tham gia c¹nh tranh. Néi dung søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp bao gåm: kh¶ n¨ng ¸p dông khoa häc kü thuËt vµ qu¶n lý hiÖn ®¹i; kh¶ n¨ng n¾m b¾t vµ sö lý th«ng tin, kh¶ n¨ng t¹o ra ph¬ng thøc phôc vô vµ thanh to¸n trong s¶n suÊt kinh doanh, kh¶ n¨ng t¹o lËp vµ duy tr× “ch÷ tÝn”th¬ng hiÖu, kh¶ n¨ng chÊp nhËn sù m¹o hiÓm rñi ro trong c¹nh tranh. Theo diÔm ®µm kinh tÕ thÕ giíi(WEF) n¨ng lùc c¹nh tranh cña toµn bé nÒn kinh tÕ viÖt nam vÉn xÕp ë h¹ng rÊt thÊp vµ bÊp bªnh trªn thÕ giíi. NÒn kinh tÕ ViÖt nam n¨m 1977 xÕp thø 49 trªn tæng 53 níc xÕp h¹ng, n¨m 1998 t¨ng lªn vÞ trÝ 39 do c¸c níc kh¸c bÞ khñng ho¶ng nhng n¨m 1999 l¹i tôt xuèng 48. §Õn n¨m 2000 vÞ trÝ cña ViÖt nam lµ 52 trªn 59 níc. Trong thêi gian qua chóng ta ®· tham gia vµo c¸c tæ chøc vµ thÓ chÕ hîp t¸c kinh tÕ, th¬ng m¹i khu vùc vµ thÕ giíi nh ASEAN - AFTA, APEC, ASEM vµ ®ang chuÈn bÞ vµo WTO. Theo lé tr×nh gia nhËp AFTA th× ®Õn 4 1/1/2006 ViÖt Nam ph¶i tõng bíc c¾t gi¶m thuÕ xuèng møc 0 – 5% ®èi víi mÆt hµng trong danh môc IL ( c¾t gi¶m ngay)vµ TEL ( c¾t gi¶m t¹m thêi ). Khi ®ã sù b¶o hé b»ng hµng rµo thuÕ quan vµ phi thuÕ quan ®èi víi hµng ho¸ s¶n xuÊt trong níc sÏ kh«ng cßn t¸c dông, hµng ViÖt Nam liÖu cã c¹nh tranh víi hµng níc ngoµi t¹i thÞ trêng trong níc lÉn thÞ trêng ASEAN vµ thÞ trêng thÕ giíi hay kh«ng? C¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam vµ c¸c c¬ quan h÷u quan cÇn ph¶i lµm g× ®Ó n©ng cao søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp? I. C¸c gi¶i ph¸p n©ng cao søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp ViÖc tham gia AFTA vµ tiÕn tíi m«i trêng tù do ho¸ ë ph¹m vi réng h¬n. §iÒu ®ã ®ßi hái c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam tËp trung nç lùc ë møc ®é cao trong giai ®o¹n 2001-2005 ®Ó n©ng cao søc c¹nh tranh cña m×nh vµ ®¶m b¶o kh¶ n¨ng cã thÓ thÝch øng víi m«i trêng tù do ho¸. TËp trung x©y dùng chiÕn lîc doanh nghiÖp ®Ó ®¹t ®îc môc tiªu ph¸t triÓn dµi h¹n. Mét lµ, lùa chän híng vµ mÆt hµng ®Ó x©y dùng chiÕn lîc. Híng chiÕn lîc doanh nghiÖp nh»m t¹o ra u thÕ vÒ chi phÝ vµ gi¸ trÞ cho kh¸ch hµng. Doanh nghiÖp ph¶i ®Æt ra môc tiªu c¹nh tranh b»ng viÖc chuyÓn lîi thÕ vÒ gi¸ lao ®éng rÎ hay tµi nguyªn dåi dµo sang cung cÊp nh÷ng s¶n phÈm cã u thÕ c¬ b¶n vÒ chi phÝ vµ gi¸ trÞ cho kh¸ch hµng, t¹o ra u thÕ vÒ tiÕp thÞ tæ chøc tiªu thô vµ tõng bíc x¸c lËp th¬ng hiÖu riªng. Hai lµ, trong khi quyÕt ®Þnh lùa chän híng chiÕn lîc ph¸t triÓn, c¸c doanh nghiÖp cÇn chó träng ®Õn c¸c vÊn dÒ nh ph©n tÝch lîi thÕ c¹nh tranh cña doanh nghiÖp trong t¬ng quan víi c¸c doanh nghiÖp cïng ngµnh, c¸c ®èi t¸c c¹nh tranh, trªn c¬ së x¸c ®Þnh c¸c ®Æc diÓm kinh tÕ chñ chèt nh thÞ trêng, thÞ phÇn, c¸c ®iÒu kiÖn cña thÞ trêng, kh¸ch hµng, c«ng nghÖ, ®Æc ®iÓm cña s¶n phÈm, quy m« tèi u cña s¶n lîng, x¸c ®Þnh c¸c nh©n tè t¸c ®éng ®Õn dù ph¸t triÓn cña tõng ngµnh, ®iÒu kiÖn c¹nh tranh, ®iÒu kiÖn thay ®æi c«ng nghÖ, nguyªn vËt liÖu, ph¬ng híng kinh doanh, xu híng tiªu dïng cña thÞ trêng. Ba lµ, tæ chøc nghiªn cøu, dù b¸o t×nh h×nh vµ sù c¹nh tranh trªn thÞ trêng trong níc, khu vùc vµ thÕ giíi. a- N©ng cao chÊt lîng vµ hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp: Thùc tiÔn quèc tÕ ®· chØ ra r»ng doanh nghiÖp muèn ®¹t ®îc hiÖu qu¶ ho¹t ®éng ph¶i dùa vµo u thÕ tæng hîp nh: Khai th¸c hiÖu qu¶ c¸c lîi thÕ so 5 s¸nh quèc gia trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp nh»m t¹o ra c¸c s¶n phÈm tho¶ m·n tèt nhu cÇu trong níc vµ quèc tÕ c¶ vÒ chÊt lîng, mÉu m·, ®Æc biÖt lµ gi¸ c¶; Chó träng nghiªn cøu vµ ph¸t triÓn s¶n phÈm míi, hiÖn ®¹i ho¸ kh©u thiÕt kÕ s¶n phÈm gia t¨ng gi¸ trÞ sö dông cña s¶n phÈm dùa vµo ®æi míi thiÕt kÕ chø kh«ng phô thuéc vµo c«ng nghÖ s¶n xuÊt, t×m kiÕm c¸c nguån nhËp khÈu c¸c yÕu tè ®Çu vµo trung gian ®Ó s¶n xuÊt s¶n phÈm cã chi thÊp nhÊt hoÆc n©ng cao chÊt lîng s¶n phÈm, ®Ó t×m kiÕm th«ng tin hoÆc liªn kÕt nh÷ng nghiªn cøu vÒ thÞ trêng, tiÕp thÞ vµ ph©n phèi s¶n phÈm, chó träng n©ng cao chÊt lîng ho¹t ®éng cña hÖ thèng ph©n phèi, kÓ c¶ dÞch vô phôc vô tríc, trong vµ sau khi b¸n hµng phï hîp víi ®Æc ®iÓm v¨n ho¸, tiªu dïng ë nh÷ng thÞ trêng tiªu thô kh¸c nhau, x©y dùng n¨ng lùc n¾m b¾t vµ ph¶n øng nhanh cña doanh nghiÖp tríc nh÷ng thay ®æi cña ®èi thñ c¹nh tranh trªn thÞ trêng. Thùc hiÖn gi¶i ph¸p nµy theo híng nhËp c¸c thiÕt bÞ níc ngoµi, häc tËp nguyªn t¾c thiÕt kÕ, tù thiÕt kÕ l¹i, c¶i tiÕn cho phï hîp víi ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt vµ chÕ t¹o t¹i ViÖt Nam, ®èi víi c¸c c«ng nghÖ hoÆc thiÕt khã nhËp khÈu hoÆc nhËp khÈu qu¸®¾t,c¸c doanh nghiÖp cÇn hîp t¸c víi c¸c c¬ quan nghiªn cøu khoa häc, kü thuËt cña Nhµ níc cïng ®Çu t nghiªn cøu ®Ó thiÕt kÕ vµ chÕ t¹o , c¸c doanh nghiÖp cã thÓ khai th¸c c¸c th«ng tin qua m¹ng ®Ó tham gia c¸c híng c«ng nghÖ míi vµ t×m kiÕm sù trî gióp kü thuËt tõ bªn ngoµi doanh nghiÖp, nªn ®æi míi c«ng nghÖ theo híng tËp trung ë mét vµi kh©u then chèt cã ¶nh hëng quyÕt ®Þnh nhÊt, tËn dông kh¶ n¨ng ®ãng gãp cña c¸c chuyªn gia kü thuËt, c«ng nghÖ ngêi ViÖt Nam ë níc ngoµi, t×m kiÕm c¬ héi liªn doanh víi c¸c c«ng ty níc ngoµi cã kh¶ n¨ng c«ng nghÖ hiÖn ®¹i. b-N©ng cao chÊt l¬ng vµ qu¶n lý nguån nh©n lùc trong doanh nghiÖp: - Cho ®Õn nay, lao ®éng cã tr×nh ®é gi¸o dôc cao vµ gi¸ rÎ ®îc xem lµ lîi thÕ so s¸nh lín cña ViÖt Nam. Tuy nhiªn, viÖc khai th¸c lîi thÕ nµy cña doanh nghiÖp ViÖt Nam cßn kh¸ h¹n chÕ. §Ó khai th¸c ®îc lîi thÕ nµy, c¸c doanh nghiÖp cÇn t¹o sù g¾n bã vÒ quyÒn lîi vµ tr¸ch nhiÖm cña ngêi lao ®éng víi doanh nghiÖp b»ng c¸c chÝnh s¸ch nh ®Çu t cho ®µo t¹o, ®¶m b¶o c«ng ¨n viÖc lµm æn ®Þnh cho ngêi lao ®éng kÓ c¶ khi cã nh÷ng biÕn 6 ®éng, x©y dùng chÕ ®é tiÒn l¬ng vµ thëng theo híng khuyÕn khÝch ngêi lao ®éng cã nh÷ng ®ãng gãp tÝch cùc cho sù ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. - §a d¹ng ho¸ c¸c kü n¨ng vµ ®¶m bo¶ kh¶ n¨ng thÝch øng cña ngêi lao ®éng khi cÇn cã sù ®iÒu chØnh lao ®éng trong néi bé doanh nghiÖp. BiÖn ph¸p nµy sÏ gióp c¸c doanh nghiÖp cã thÓ sÏ ®iÒu chØnh lao ®éng khi cã nh÷ng biÕn ®éng, gi¶m ®îc chi phÝ do tuyÓn dông hay thuyªn chuyÓn lao ®éng. Bªn c¹nh ®ã doanh nghiÖp cÇn cã ®éi ngò qu¶n lý n¨ng ®éng. *Mét sè kiÕn nghÞ ®èi víi Nhµ níc - §Ó t¨ng tÝnh kh¶ thi c¸c gi¶i ph¸p cña doanh nghiÖp trong qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ, ngoµi nç lùc tõ phÝa doanh nghiÖp, x©y dùng mét kÕ ho¹ch tæng thÓ vµ dµi h¹n vÒ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ. - C¨n cø vµo NghÞ quyÕt vµo §¹i h«i IX , chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi 2001- 2010 còng nh c¸c chñ tr¬ng NghÞ quyÕt cña §¶ng vµ Nhµ níc, c¸c quyÕt ®Þnh cña c¸c tæ chøc kinh tÕ quèc tÕ mµ níc ta tham gia, sím x©y dùng mét chiÕn lîc t«ng thÓ vÒ héi nhËp kinh tÕ v× mét lé tr×nh cô thÓ ®Ó c¸c ngµnh, c¸c ®Þa ph¬ng, c¸c doanh nghiÖp khÈn tr¬ng s¾p xÕp l¹i vµ n©ng cao hiÖu qu¶ s¶n xuÊt, n©ng cao søc c¹nh tranh, ®¶m b¶o héi nhËp cã hiÖu qu¶. - TiÕp tôc c¶i tæ ®Ó t¨ng cêng n¨ng lùc cho hÖ thèng doanh nghiÖp. - §Èy nhanh viÖc thùc hiÖn ch¬ng tr×nh chi tiÕt vÒ c¶i c¸ch doanh nghiÖp Nhµ Níc ®Ó thóc ®Èy c¸c doanh nghiÖp nµy chuyÓn híng s¶n xuÊt kinh doanh cã hiÖu qu¶ h¬n. - T¹o m«i trêng thuËn lîi cho sù ph¸t triÓn cña c¸c doanh nghiÖp t nh©n. Tríc hÕt cÇn cã sù nh×n nhËn ®óng thùc tÕ vµ kh¶ n¨ng vÒ vÞ trÝ vai trß cña khu vùc t nh©n ®èi víi nÒn kinh tÕ t¹o m«i trêng t©m lý x· héi ñng hé réng r·i cho khu vùc nµy ph¸t triÓn, hoµn thiÖn c¸c c¬ chÕ chÝnh s¸ch theo híng ®¶m b¶o sù b×nh ®¼ng cho sù ph¸t triÓn kinh tÕ t nh©n nh chÝnh s¸ch thuÕ ®Çu t, ®iÒu kiÖn vµ c¬ héi tiÕp cËn nguån vèn ng©n hµng, chÝnh s¸ch thu nhËp vµ tham gia ®ãng b¶o hiÓm x· héi chÝnh s¸ch ®µo t¹o khoa häc c«ng nghÖ. II. Qu¸ tr×nh viÖt nam gia nhËp AFTA cã ¶nh hëng ®èi víi c¸c doanh nghiÖp viÖt nam Khi gia nhËp AFTA nhiÖm vô vµ th¸ch thøc mµ c¸c doanh nghiÖp viÖt nam ®ang ph¶i ®èi diÖn v× hÊu hÕt c¸c doanh nghiÖp níc ta vÉn cßn non 7 trÎ.Sè lîng doanh nghiÖp nhiÒu, nhng nh×n chung cã quy m« nhá, trang thiÕt bÞ kü thuËt m¸y mãc kh«ng ®ång bé, c«ng nghÖ l¹c hËu céng víi tr×nh ®é qu¶n lý cßn h¹n chÕ dÉn ®Õn n¨ng suÊt thÊp, chÊt lîng s¶n phÈm cha cao. trªn thùc tÕ nh÷ng n¨m qua qu¸ tr×nh héi nhËp cha ®îc doanh nghiÖp níc ta quan t©m ®óng møc, trong khi ®ã xu híng nµy ®· vµ ®ang Èn chøa nh÷ng nguy c¬ tiÒm tµng mµ doanh nghiÖp níc ta cÇn biÕt ®Ó chñ ®éng mäi mÆt khi héi nhËp vµo thÞ trêng khu vùc vµ quèc tÕ. ch¼ng h¹n chóng ta míi b¾t ®Çu ®a vµo c¾t gi¶m nh÷ng mÆt hµng cã lîi thÕ suÊt khÈu hoÆc cã nhu cÇu nhËp khÈu mµ trong níc cha cã nhu cÇu s¶n suÊt ®îc.B¶n th©n nh÷ng mÆt hµng nµy ®· cã thuÕ suÊt xuÊt nhËp khÈu u ®·i hiÖn hµnh thÊp( chñ yÕu díi 20% vµ n»m trong khung tõ 0-5% lµ chÝnh). do ®ã viÖc thùc hiÖn c¾t gi¶m hÇu nh cha cã nhiÒu biÕn ®éng lín so víi møc thuÕ suÊt xuÊt nhËp khÈu hiÖn hµnh nªn cha cã t¸c ®éng nhiÒu ®Õn c¸c doanh nghiÖp. Theo LÞch tr×nh thùc hiÖn cam kÕt CEPT/ AFTA tõ n¨m 2000- 2006 nuíc ta sÏ ph¶i c¾t gi¶m thuÕ quan liªn tôc ®èi víi h¬n 6000 dßng thuÕ nhËp khÈu víi nguyªn t¾c thùc hiÖn lµ ®èi víi nh÷ng mÆt hµng tÝnh ®Õn thêi ®iÓm 1/1/2001 ®· thuéc danh môc CEPT mµ cã møc thuÕ xuÊt kh«ng qu¸ 20% th× sÏ ph¶i xem xÐt l·i hµng n¨m ®Ó ®iÒu chØnh c¾t gi¶m sao cho cã thÓ tèi ®a sè dßng thuÕ 0-5% vµo n¨m 2003 vµ 0% vµo n¨m 2006. Møc thuÕ xuÊt XNK cña c¸c mÆt hµng khi ®¨ ®a vµo danh môc c¾t gi¶m ngay kÓ tõ khi 1/1/2001 trë ®i ®Òu ph¶i cã thuÕ suÊt kh«ng cao qu¸ 20%. TÊt c¶ c¸c biÖn ph¸p h¹n chÕ ®Þnh híng quota( h¹n ng¹ch) sÏ ph¶i bæ ngang khi mÆt hµng ®ã ®a vµo danh môc c¾t gi¶m vµ thêi ®iÓm thùc hiÖn nguyªn t¾c nµy b¾t ®Çu cã hiÖu lùc tõ 1/1/2001. Víi nh÷ng biÕn ®éng vÒ tiÕn ®é vµ ph¬ng thøc thùc hiÖn lÞch tr×nh CEPT/ AFTA trªn ch¾c ch¾n sÏ cã nh÷ng t¸c ®éng kh«ng nhá ®Õn ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ XNK cña c¸c doanh nghiÖp níc ta mµ trong ®ã th¸ch thøc lín nhÊt còng lµ mèi quan t©m lín nhÊt hiÖn nay cña chÝnh phñ vµ doanh nghiÖp xuÊt khÈu hµng ho¸ sang c¸c níc ASEAN, tõ n¨m 2003 ph¸ bá h¹n ng¹ch ®Þnh lîng nhËp khÈu tõ n¨m 2006 ph¶i bá toµn bé c¸c biÖn ph¸p b¶o vÖ thuÕ quan. Hµng ho¸ tõ c¸c níc ASEAN sÏ tù do trµn vµo níc ta nÕu c¸c s¶n phÈm hµng ho¸ cña ta kh«ng chiÕm lÜnh ®îc thÞ trêng trong níc. VÊn ®Ò nµy cµng lµm cho c¸c doanh nghiÖp trong níc ph¶i thËn träng cè g¾ng nhiÒu. 8 III. ViÖc ký kÕt hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt- mü ®èi víi c¸c doanh nghiÖp viÖt nam cã ¶nh hëng rÊt lín. Sau nhiÒu n¨m mü cÊm vËn kinh tÕ vµ c« lËp viÖt nam vÒ chÝnh trÞ. HiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt- mü ®· ®îc ký kÕt coi lµ mét th¾ng lîi lín cña nhan d©n viÖt nam trong n¨m 2001 bëi nã kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ vµ vai trß cña viÖt nam trªn thÞ trêng quèc tÕ, hoµn tÊt qu¸ tr×nh b×nh thêng ho¸ quan hÖ gi÷a hai níc vµ t¹o ®iÒu kiÖn míi ®Ó nÒn kinh tÕ viÖt nam ph¸t triÓn vµ héi nhËp víi nÒn kinh tÕ khu vùc vµ thÕ giíi. Tuy nhiªn chóng ta còng nhËn thøc mét c¸ch s©u s¾c r»ng qu¸ tr×nh quan hÖ gi÷a viÖt nam víi hoa kú nãi chung vµ qu¸ tr×nh thùc hiÖn hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt mü nãi riªng lµ qu¸ tr×nh võa hîp t¸c võa ®Êu tranh ®an xen phøc t¹p, tõ ®ã gi÷a thêi c¬ vµ th¸ch thøc kh«ng cã ranh giíi vµ chóng ta ph¶i biÕt tËn dông biÕn thêi c¬ thµnh hiÖn thùc vµ vît qua th¸ch thøc ®Ó chuyÓn thµnh nh÷ng thuËn lîi míi. hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt- mü lµ mét hiÖp ®Þnh song ph¬ng nhng lµ trªn nÒn t¶ng ®a ph¬ng v× c¬ b¶n ë ®©y c¸c tho¶ thuËn ®Òu g¾n víi c¸c quy t¾c, quy ®Þnh t¬ng øng cña tæ chøc th¬ng m¹i thÕ giíi(WTO) nªn hiÖp ®Þnh song ph¬ng nµy ®îc coi nh kinh nghiÖm cÇn thiÕt vµ lµ bíc tiÕn cña viÖt nam trªn con ®êng gia nhËp WTO. ChÝnh v× vËy mµ viÖc nhËn thøc râ nh÷ng lîi Ých còng nh nh÷ng khã kh¨n th¸ch thøc khi thùc hiÖn th¬ng m¹i viÖt- mü cã ý nghi· rÊt quan träng.ViÖc ký hiÖp ®Þnh viÖt- mü lµ l»m trong khu«n khæ chÝnh s¸ch ®èi ngo¹i cña nhµ níc ta nh»m phôc vô cho sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc. HiÖp ®Þnh ®i vµo thùc thi sÏ ®em l¹i nh÷ng c¬ héi vµ kh¶ n¨ng tríc hÕt lµ më réng thÞ trêng vµ t¨ng nhanh suÊt khÈu hµng ho¸. Bëi mü lµ mét thÞ trêng lín cã dung lîng nhËp khÈu lín nhÊt thÕ giíi( mçi n¨m nhËp khÈu 1200 tû USD hµng ho¸ víi thuÕ suÊt ) mµ trong ®ã viÖt nam cã kh¶ n¨ng gia t¨ng x©m nhËp vµo thÞ trêng víi c¸c mÆt hµng nh dÖt may, dµy dÐp, thuû s¶n, cµ phª vµ mét sèhµng n«ng s¶n, thuû céng mü nghÖ... tõ ®ã viÖt nam cã thÓ thóc ®Èy s¶n xuÊt, t¹o c«ng ¨n viÖc lµm trong níc. tuy nhiªn, kh¶ n¨ng t¨ng nhanh xuÊt khÈu nµy cßn phô thuéc rÊt nhiÒu vµo kh¶ n¨ng c¸c doanh nghiÖp viÖt nam cã søc ®ñ søc c¹nh tranh vÒ mÆt chÊt lîng, gi¸ thµnh ngay t¹i thÞ trêng viÖt nam hay kh«ng (nhÊt lµ trong lÜnh vùc dÞch vô) bëi viÖc më cöa thÞ trêng lu«n g¾n víi ý nghÜa lu th«ng hµng ho¸, dÞch vô hai chiÒu. 9 §èi víi doanh nghiÖp viÖt nam, hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt- mü më ra nh÷ng thêi c¬ thuËn lîi, song bªn c¹nh ®ã l¹i lµ nh÷ng th¸ch thøc hÕt søc cô thÓ nh vÒ chÊt lîng, gi¸ c¶, hiÓu biÕt thÞ trêng, vÒ sù chñ ®éng vµ ch÷ tÝn trong kinh doanh, lµ cuéc c¹nh tranh gay g¾t t¹i thÞ trêng trong níc vµ thÞ trêng hoa kú. C¸c doanh nghiÖp nhµ níc th× ph¶i ch¹y ®ua víi thêi gian bëi nh÷ng u ®·i cña nhµ nuíc vÒ vèn, vÒ thÞ phÇn vµ nh÷ng b¶o hé cña nhµ níc th«ng qua biªn ph¸p phi thuÕ quan sÏ bÞ lo¹i bá dÇn theo lé tr×nh. Vµ cuèi cïng lµ nh÷ng th¸ch thøc vÒ nh©n lùc trong nhiÒu lÜnh vùc nh lÜnh vùc khoa häc c«ng nghÖ, luËt ph¸p, kinh doanh, hµnh chÝnh nhµ níc... mµ ®iÒu quan träng lµ vÊn ®Ò ®µo t¹o nh©n lùc cã chÊt lîng vµ sù tiÕp thu cã chän läc. hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i viÖt-mü b¾t ®Çu cã hiÖu lùc vµ guång m¸y ®ã b¾t ®Çu chuyÓn ®éng. §Ó thùc thi hiÖp ®Þnh cã hiÖu qu¶,viÖt nam ph¶i thùc hiÖn chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ, n©ng cao m¹nh mÏ kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña hµnh ho¸ dÞch vµ cña chÝnh c¸c doanh nghiÖp, mét nh©n tè cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh trong qu¸ tr×nh héi nhËp quèc tÕ nãi chung vµ thùc thi hiÖp ®Þnh th¬ng m¹i víi hoa kú nãi riªng. Chóng ta ph¶i t×m hiÓu hÖ thèng ph¸p luËt, thÞ trêng tËp qu¸n lµm ¨n cña hoa kú vµ chñ ®éng tÝch cùc x©m nhËp vµo thÞ trêng nµy. PHÇN II C¥ HéI Vµ TH¸CH THøC §èI VíI DOANH NGHIÖP VIÖT NAM TRONG QU¸ TR×NH HéI NHËP KINH TÕ QUèC TÕ Thùc tÕ cho thÊy qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ cña ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m qua ®· cã nh÷ng bíc ph¸t triÓn quan träng. XuÊt ph¸t tõ nhu cÇu thùc tÕ ph¶i nç lùc hoµ nhËp vµo nÒn kinh tÕ thÕ giíi ®Ó ph¸ thÕ bÞ bao v©y, c« lËp, nÒn kinh tÕ ViÖt nam vµo nh÷ng n¨m ®Çu thËp kû 90, ®Õn nay ®· mang l¹i s¾c th¸i míi. HiÖn nay níc ta ®· cã quan hÖ ngo¹i giao víi 170 quèc gia, trao ®æi th¬ng m¹i víi trªn 150 nÒn kinh tÕ vµ quan hÖ ®Çu t víi kho¶ng 70 níc vµ vïng l·nh thæ. §Õn nay ViÖt nam ®· thu hót ®îc trªn 42 tû USD vèn ®Çu t víi trªn 3.000 dùa ¸n, trong ®ã ®· thùc hiÖn ®îc kho¶ng 21 tû USD vµ nguån vèn nµy chiÕm ®Õn 30% tæng vèn ®Çu t x· héi, 35% gi¸ trÞ s¶n xuÊt c«ng nghiÖp, 20% xuÊt khÈu, gi¶i quyÕt viÖc lµm cho gÇn 40 v¹n lao ®éng. Qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ ®· gióp ViÖt Nam tranh thñ ®îc nguån vèn ODA ngµy cµng lín, ®ång thêi gi¶m ®¸ng kÓ nî níc ngoµi. §Õn 10 nay, c¸c nhµ tµi trî ®· tiÕp tôc cam kÕt dµnh cho níc ta gÇn 20 tû USD. Qu¸ tr×nh chñ ®éng Héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ cßn t¹o c¬ héi ®Ó ViÖt nam tiÕp cËn víi nh÷ng thµnh qu¶ cña cuéc c¸ch m¹ng khoa häc c«ng nghÖ ®ang ph¸t triÓn m¹nh mÏ trªn thÕ giíi. NhiÒu c«ng nghÖ vµ d©y chuyÒn s¶n xuÊt hiÖn ®¹i ®îc sö dông ®· t¹o nªn bíc ph¸t triÓn míi trong c¸c ngµnh s¶n xuÊt. §· cã nhiÒu doanh nghiÖp ViÖt nam thêi gian qua ®· ¸p dông thµnh c«ng tiªu chuÈn quèc tÕ ISO nªn chÊt lîng s¶n phÈm ®· ®îc n©ng lªn. §©y lµ mét minh chøng cho ®iÒu nµy. Lîi thÕ lµ vËy, nhng nhiÒu doanh nghiÖp ViÖt nam hiÖn nay cßn rÊt lóng tóng vµ thiÕu hiÓu biÕt vÒ héi nhËp. Theo ®iÒu tra cña Phßng th¬ng m¹i vµ c«ng nghiÖp ViÖt Nam, hiÖn míi cã 84% sè doanh nghiÖp ®îc hái tr¶ lêi cã nhËn ®îc th«ng tin vÒ héi nhËp, trong ®ã 16% doanh nghiÖp cha cã hiÓu biÕt g× vÒ qu¸ tr×nh héi nhËp, 50% kh«ng cã th«ng tin vÒ hiÖp ®Þnh Th¬ng m¹i ViÖt – Mü. Bªn c¹nh ®ã nhËn thøc vÒ néi dung, bíc ®i, lé tr×nh héi nhËp cña c¸c cÊp cßn gi¶n ®¬n. §©y còng lµ mét trong nh÷ng lý do chÝnh khiÕn viÖc x¸c ®Þnh triÓn khai chän mÆt hµng, x¸c ®Þnh lîi thÕ, biÖn ph¸p xóc tiÕn th¬ng m¹i, më réng thÞ trêng ®Ó thùc hiÖn lé tr×nh cam kÕt cña ta cßn chËm vµ lóng tóng. §Õn nay trõ thuû s¶n, rau qu¶ vµ dÖt may ®· th©m nhËp ®îc thÞ trêng Hoa kú cßn hÇu hÕt c¸c mÆt hµng kh¸c chóng ta cha cã mét chiÕn lîc cô thÓ nµo ®Ó chiÕm lÜnh vµ ph¸t triÓn thÞ trêng tríc khi më cöa thÞ trêng theo lé tr×nh cam kÕt hµng ho¸ Hoa Kú vµ c¸c níc kh¸c vµo ViÖt Nam. Trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp: Thùc hiÖn ®êng lèi ®æi míi vµ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ, nhiÒu n¨m qua n«ng nghiÖp níc ta ®· cã nh÷ng bíc tiÕn quan träng, ®¸p øng nhu cÇu ®a d¹ng trong níc vÒ l¬ng thùc, thùc phÈm, ®ång thêi ®· trë thµnh mét ngµnh hµng xuÊt khÈu lín, cã n¨m ®· ®em l¹i trªn 30% tæng kim ng¹ch xuÊt khÈu cña c¶ níc. Mét sè mÆt hµng ®· cã vÞ thÕ quan träng trªn thÞ trêng quèc tÕ nh: g¹o, cµ phª, ®iÒu, hå tiªu ...ThÕ nhng hiÖn t¹i kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña mét sè mÆt hµng n«ng s¶n cña níc ta cßn thÊp do n¨ng suÊt, chÊt lîng thÊp, gi¸ thµnh s¶n xuÊt cßn cao nh ng«, ®Ëu t¬ng, b«ng, thÞt lîn...Nguyªn nh©n n÷a dÉn ®Õn søc c¹nh tranh cña hµng n«ng s¶n ViÖt nam kÐm cßn do søc c¹nh tranh cña c¸c doanh nghiÖp chÕ biÕn vµ kinh doanh n«ng l©m s¶n cßn thÊp. §a sè nhµ m¸y chÕ biÕn quy m« nhá, c«ng nghÖ, thiÕt bÞ l¹c hËu h¬n nhiÒu so víi tr×nh ®é c«ng nghÖ cña c¸c níc trong khu vùc vµ thÕ giíi. HiÖn nay gÇn 70% doanh nghiÖp thuéc Bé NN& 11 PTNT cã vèn díi 10 tû ®ång céng víi kh¶ n¨ng n¾m b¾t vµ khai th¸c thÞ trêng cßn yÕu. Cho nªn më cöa thÞ trêng sÏ lµ th¸ch thøc rÊt lín ®èi víi c¸c doanh nghiÖp. Thùc tÕ cho thÊy, nh×n vµo c¬ cÊu xuÊt khÈu cña ViÖt nam th× thÊy kinh tÕ ViÖt Nam vÒ c¬ b¶n vÉn lµ mét níc chñ yÕu lµ n«ng nghiÖp : 62% kim ng¹ch thu ®îc tõ xuÊt khÈu lµ hµng th« vµ s¬ chÕ , chñ yÕu lµ hµng n«ng s¶n chiÕm 38% cßn l¹i lµ hµng c«ng nghiÖp mµ phÇn lín lµm hµng gia c«ng, dÉn ®Õn søc c¹nh tranh cña mét sè mÆt hµng c«ng nghiÖp trªn thÞ trêng cßn yÕu. HiÖn tîng møc b¶o hé mét sè mÆt hµng c«ng nghiÖp cßn qu¸ cao nh: Xe m¸y, xe ®¹p 59%, g¹ch vµ g¹ch èp l¸t 48%, hµng may mÆc 42%...vµ møc thuÕ suÊt b×nh qu©n cao nhÊt 19% so víi c¸c níc trong khu vùc sÏ lµ th¸ch thøc lín ®èi víi nhiÒu ngµnh hµng c«ng nghiÖp khi thùc hiÖn cam kÕt c¾t gi¶m thuÕ vµ gi¶m møc b¶o hé. ChÝnh v× vËy, tõng bíc xo¸ bá b¶o hé lµ biÖn ph¸p cÇn thiÕt nh»m buéc doanh nghiÖp c¶i tæ toµn diÖn, chñ ®éng v¬n lªn ®èi ®Çu trùc tiÕp víi søc Ðp c¹nh tranh tõ c¸c níc trong khu vùc vµ thÕ giíi. §ång thêi, tríc m¾t chóng ta ph¶i kiªn tr× víi nh÷ng mÆt hµng cã kh¶ n¨ng c¹nh tranh vµ më réng ®Çu t c¸c mÆt hµng kh¸c, nhÊt lµ chó träng ®Çu t cho c¸c ngµnh cã hµm lîng c«ng nghÖ cao, cã thÕ m¹nh trong c¹nh tranh víi hµng nhËp khÈu nh : ®iÖn tö- tin häc, dÖt, nguyªn liÖu ho¸ chÊt, c¬ khÝ vµ c¬ ®iÖn tö...cã nh thÕ chóng ta míi mau chãng chiÕm ®îc mét vÞ trÝ râ rµng trong th¬ng m¹i quèc tÕ. Bëi mét thùc tÕ hiÖn nay n¨ng lùc c¹nh tranh cña nÒn kinh tÕ, ViÖt Nam ®îc xÕp vµo níc cã kh¶ n¨ng c¹nh tranh thÊp vµ cßn gi¶m dÇn trong 3 n¨m trë l¹i ®©y. N¨m 1998 theo ®¸nh gi¸ cña T¹p chÝ DiÔn ®µn c¹nh tranh toµn cÇu, ViÖt nam ®øng thø 43 trong 59 níc ®îc ®¸nh gi¸ vÒ n¨ng lùc c¹nh tranh. N¨m 1999, vÞ trÝ cña ViÖt nam tôt xuèng thø 48 vµ n¨m 2000 lµ 53 ®ã lµ ®iÒu mµ mçi chóng ta kh«ng thÓ kh«ng suy nghÜ vµ lo l¾ng khi nÒn kinh tÕ cña chóng ta tham gia HNKTQT. Míi gÇn ®©y theo ®¸nh gi¸ cña ViÖn nghiªn cøu qu¶n lý kinh tÕ TW th× hiÖn nay tû träng DNNN thùc sù cã hiÖu qu¶ vµ cã triÓn väng ®øng v÷ng trong qu¸ tr×nh héi nhËp chØ ®¹t kho¶ng 21%, sè doanh nghiÖp kh«ng cã hiÖu qu¶ bÞ lç triÒn miªn chiÕm 20%, nÕu tÝnh ®ñ khÊu hao tµi s¶n cè ®Þnh th× con sè nµy cßn cao h¬n. Thø trëng Bé C«ng nghiÖp «ng NguyÔn Xu©n ChuÈn rÊt lo ng¹i vÒ søc c¹nh tranh cña hµng ho¸ ViÖt Nam: 12 Râ dµng thÊy ViÖt nam cã tr×nh ®é ph¸t triÓn kinh tÕ thÊp h¬n c¸c níc ASEAN cho nªn søc c¹nh tranh cña hµng ho¸ cßn nhiÒu h¹n chÕ, ®ang vµ sÏ ®øng tríc nh÷ng th¸ch thøc rÊt to lín khi héi nhËp kinh tÕ trong khu vùc vµ thÕ giíi. ChÝnh v× vËy, chñ ®éng Héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ kh«ng chØ lµ viÖc cña ChÝnh phñ, mµ ®iÒu sèng cßn lµ c¸c doanh nghiÖp ph¶i n©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh cña m×nh. V× doanh nghiÖp lµ chñ thÓ thùc hiÖn héi nhËp, lµ ®éng lùc hÕt søc quan träng vµ then chèt. Mét ®iÒu mµ nhiÒu n¨m nay lµm h¹n chÕ n¨ng lùc ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp lµ, mÆc dï m«i trêng kinh doanh ®· ®îc c¶i thiÖn song hÖ thèng ph¸p luËt cßn thiÕu, cha ®ång bé, cha ®ñ râ rµng vµ nhÊt qu¸n. NghÞ QuyÕt 07/T¦ cña Bé chÝnh trÞ vÒ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ ®· nªu: “Trong bé m¸y hµnh chÝnh cßn nhiÒu biÓu hiÖn cña bÖnh quan liªu vµ tÖ tham nhòng, tr×nh ®é nghiÖp vô yÕu kÐm, nguån nh©n lùc cha ®îc ®µo t¹o tèt”. Mét sè doanh nghiÖp cho r»ng ®Ó héi nhËp thµnh c«ng th× hÖ thèng ph¸p luËt ph¶i hoµn chØnh, nhÊt qu¸n, æn ®Þnh. C¸c ®iÒu kho¶n ph¸p luËt ph¶i nhÊt qu¸n, kh«ng chång chÐo, m©u thuÉn, thËm chÝ triÖt tiªu lÉn nhau, ®Æc biÖt, tr¸nh trêng hîp v¨n b¶n ph¶i söa ®i söa l¹i nhiÒu lÇn, nhiÒu c¬ quan ra híng dÉn ®èi nghÞch nhau g©y khã kh¨n cho ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. Trong ®iÒu kiÖn héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ hÖ thèng ph¸p luËt vÒ kinh tÕ cßn ph¶i phï hîp víi th«ng lÖ vµ luËt ch¬i quèc tÕ, cã nh vËy nhµ ®Çu t míi yªn t©m. Héi nhËp quèc tÕ lµ qu¸ tr×nh võa hîp t¸c võa ®Êu tranh, võa tranh thñ võa c¹nh tranh, võa tËn dông c¬ héi võa ®èi phã th¸ch thøc. T¹i Héi nghÞ toµn quèc vÒ HNKTQT phã thñ tíng NguyÔn M¹nh cÇm ®· nªu râ quan ®iÓm chØ ®¹o vÒ HNKTQT: “ Ph¶i tiÕn hµnh héi nhËp tõng bíc, dÇn dÇn më cöa thÞ trêng. Mét lé tr×nh qu¸ nãng vÒ møc ®é vµ thêi h¹n më cöa thÞ trêng vît qu¸ kh¶ n¨ng chÞu ®ùng cña nÒn kinh tÕ sÏ dÉn tíi thua thiÖt, ®æ vì hµng lo¹t doanh nghiÖp, vît khái tÇm kiÓm so¸t cña Nhµ níc, kÐo theo nhiÒu hËu qu¶ khã lêng ”. Tuy nhiªn, Phã thñ tíng NguyÔn M¹nh cÇm nhÊn m¹nh: “ §iÒu ®ã kh«ng cã nghÜa lµ lé tr×nh cµng dµi cµng tèt, bëi v× kÐo dµi lé tr×nh sÏ ®i liÒn víi duy tr× qu¸ l©u chÝnh s¸ch b¶o hé, bao cÊp cña Nhµ níc, g©y t©m lý tr× trÖ, û l¹i vµ nguy c¬ tôt hËu xa h¬n...” 13 PHÇN III NH÷NG GI¶I PH¸P CHO DOANH NGHIÖP VIÖT NAM KHI HéI NHËP KINH TÕ QUèC TÕ Tõ nh÷ng thùc tÕ ®ã mµ ChÝnh phñ ®· ®Ò ra ch¬ng tr×nh hµnh ®éng thùc hiÖn NghÞ quyÕt 07 vÒ HNKTQT bao gåm 10 néi dung chÝnh sau: - C«ng t¸c t tëng, th«ng tin tuyªn truyÒn - X©y dùng, söa ®æi, bæ sung ph¸p luËt, c¬ chÕ, chÝnh s¸ch kinh tÕ th¬ng m¹i - ChuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ vµ n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh - Tæng kÕt vµ hoµn thiÖn chiÕn lîc tæng thÓ vÒ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ - §µo t¹o nguån nh©n lùc - KÕt hîp ho¹t ®éng chÝnh trÞ ®èi ngo¹i víi kinh tÕ ®èi ngo¹i - NhiÖm vô cñng cè an ninh quèc phßng - §µm ph¸n gia nhËp WTO - Më réng thÞ trêng xuÊt khÈu, tranh thñ ®Çu t vµ trî gióp kü thuËt cña c¸c níc vµ c¸c tæ chøc quèc tÕ - KiÖn toµn tæ chøc. Mét lµ: cã sù qu¶n lý híng dÉn cña nhµ níc. CÇn x©y dùng chiÕn lîc héi nhËp, bíc ®i g¾n liÒn víi chÝnh s¸ch kinh tÕ néi ®Þa trªn c¬ së ®ã v¹ch ra nh÷ng bíc ®i triÓn khai nh÷ng chiÕn lîc cô thÓ phï hîp víi ®iÒu kiÖn viÖt nam. Hai lµ:hoµn thiÖn m«i trêng kinh doanh. Nhµ níc ph¶i rµ so¸t l¹i c¸c v¨n b¶n ph¸p quy, t¹o hµnh lang ph¸p lý, t¹o m«i trêng kinh doanh lµnh m¹nh, tù do c¹nh tranh theo khu«n khæ ph¸p luËt ®ång thêi phï hîp víi luËt ph¸p quèc tÕ. Nhanh chãng c¶i c¸ch thñ tôc hµnh chÝnh ®Ó khuyÕn khÝch ®Çu t. 14 * HÖ thèng ng©n hµng: kinh nghiªm cho thÊy khñng ho¶ng tµi chÝnh tiÒn tÖ võa qua lµ hÖ qu¶ cña sù yÕu kÐm cña hÖ thèng tµi chÝnh quèc gia cña viÖc sö lý nî níc ngoµi, chÝnh s¸ch sai lÇm vÒ vay nghiÖp vô ng©n hµng vµ sù yÕu kÐm trong viÖc kiÓm so¸t c¸c dßng vèn. NhiÖm vô hiÖn nay lµ c¶i tæ hÖ thèng ng©n hµng, lµnh m¹nh ho¸ hÖ thèng tµi chÝnh, chñ ®éng sù kiÓm so¸t di chuyÓn cña c¸c dßng vèn t¹o c¬ së v÷ng ch¾c ®Ó huy ®éng, vËn ®éng vèn n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t. còng cÇn chän läc ®Ó ®¶m b¶o an ninh kinh tÕ vµ thÝch øng mét c¸ch cã hiÖu qu¶ víi tiÕn tr×nh tù do ho¸. * HÖ thèng thuÕ: c¶i c¸ch chÝnh s¸ch thuÕ ph¶i g¾n chÆt víi sù ph¸t triÓn cña c¸c ngµnh kinh tÕ ®¶m b¶o hiÖu qu¶ kinh doanh, ®¶m b¶o nguån thu cña nhµ níc ®ång thêi t¨ng cêng tÝnh c¹nh tranh vµ ®é an toµn khi héi nhËp, gi¶m dÇn hµng rµo phi thuÕ quan theo lé tr×nh cña AFTAvµ WTO. Ba lµ: thóc ®Èy nhanh qu¸ tr×nh chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ nhµ níc cÇn x©y dùng chiÕn lîc c¹nh tranh tÝch cùc b»ng c¸ch tæ chøc l¹i c¬ cÊu ngµnh kinh tÕ, b¶o hé cã chän läc; ph¸t triÓn vïng n«ng nghiÖp chuyªn canh cïng c«ng nghiÖp chÕ biÕn, t¨ng cêng c«ng nghÖ sau thu ho¹ch cÇn tËp trung vµo c¸c ®Æc khu kinh tÕ vµ c¸c tæng c«ng ty cã søc c¹nh tranh thùc sù viÖt nam míi ®ñ søc héi nhËp. Bèn lµ: ph¸t huy néi lùc c¸c doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ph¶i nhËn thøc râ rµng héi nhËp lµ c¬ héi ®Ó giao lu vµ häc hái ®Ó xóc tiÕn th¬ng m¹i vµ ®Çu t ra níc ngoµi nhng còng lµ nguy c¬ ph¸ s¶n. Do ®ã c¸c doanh nghiÖp ph¶i khai th¸c hiÖu qu¶ vµ ph¸t huy néi lùc ®æi míi kü thuËt c«ng nghÖ n©ng cao chÊt lîng t¨ng tÝnh hÊp dÉn vµ tÝnh c¹nh tranh cña s¶n phÈm trªn thÞ trêng quèc tÕ. N¨m lµ: ®æi míi n©ng cao chÊt lîng ®µo t¹o ®¸p øng nhu cÇu nh©n lùc ®Ó chuÈn bÞ cho héi nhËp cÇn ph¶i ®µo t¹o ®îc ®éi ngò c¸n bé lao ®éng tËn t©m nhiÖt t×nh chÊt lîng cao, giái ngo¹i ng÷ vµ kü thuËt ®µm ph¸n, kü thuËt chuyªn m«n, ham hiÓu luËt ph¸p vµ th«ng lÖ quèc tÕ. §©y lµ nh©n tè tiÒn t¹o ra n¨ng lùc c¹nh tranh cña nÒn kinh tÕ trong dµi h¹n. Do ®ã xu thÕ kh¸ch quan cña toµn cÇu ho¸ kinh tÕ vµ chñ tr¬ng ViÖt nam chñ ®éng HNKTQT ®· ®îc kh¼ng ®Þnh râ trong nhiÒu NghÞ quyÕt cña ®¹i héi §¶ng vµ ®· ®îc triÓn khai trªn thùc tÕ. Nguyªn nh©n t×nh tr¹ng hiÖn nay nhiÒu doanh nghiÖp vÉn cßn rÊt mï mê vµ lóng tóng vÒ héi nhËp lµ do: nhËn thøc, t tëng vÒ c¸c néi dung, bíc ®i, lé tr×nh, vÒ sù cÇn thiÕt ph¶i héi 15 nhËp ®Ó ph¸t triÓn ®Êt níc... ë nhiÒu ngµnh, nhiÒu cÊp, nhiÒu ®Þa ph¬ng vµ doanh nghiÖp vÉn cha ®îc nhÊt qu¸n.ChÝnh v× vËy nhiÖm vô ®Çu tiªn trong 10 nhiÖm vô cô thÓ mµ NghÞ quyÕt 07 nªu ra lµ: “ TiÕn hµnh réng r·i c«ng t¸c t tëng, tuyªn truyÒn, gi¶i thÝch trong c¸c tæ chøc ®¶ng, chÝnh quyÒn ®oµn thÓ, trong c¸c doanh nghiÖp vµ c¸c tÇng líp nh©n d©n ®Ó ®¹t ®îc nhËn thøc vµ hµnh ®éng thèng nhÊt vµ nhÊt qu¸n vÒ HNKTQT, coi ®ã lµ nhu cÇu võa bøc xóc, võa c¬ b¶n vµ l©u dµi cña nÒn kinh tÕ níc ta, n©ng cao niÒm tin vµo kh¶ n¨ng vµ quyÕt t©m cña nh©n d©n ta chñ ®éng HNKTQT”. 16 lêi kÕt Héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ lµ qu¸ tr×nh tÊt yÕu tiÕp tôc thùc hiÖn ®êng lèi ®æi míi cña §¶ng vµ Nhµ níc, phôc vô ®¾c lùc cho sù nghiÖp CNH – H§H níc nhµ. Trong qu¸ tr×nh ®ã chóng ta võa cã nh÷ng thuËn lîi, võa ph¶i ®¬ng ®Çu víi nh÷ng th¸ch thøc nghiÖt ng·. C¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam c¶ s¶n xuÊt lÉn kinh doanh ngay tõ b©y giê cÇn cã nhËn thøc ®óng ®¾n ®Ó cã chiÕn lîc cô thÓ tham gia, khai th¸c lîi thÕ ®Ó s¶n phÈm cña m×nh v¬n ra thÞ trêng thÕ giíi. CÇn biÕn cam kÕt quèc tÕ thµnh ch¬ng tr×nh hµnh ®éng cña tõng ®¬n vÞ. Ph¸t huy néi lùc, kÕt hîp chÆt chÏ s¶n xuÊt vµ kinh doanh, kh«ng ngõng ®æi míi c«ng nghÖ, n©ng cao chÊt lîng s¶n phÈm, t¨ng cêng søc c¹nh tranh ®Ó kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ cña c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam trªn thÞ trêng quèc tÕ. Do thêi gian cã h¹n nªn kh«ng tr¸nh khái nh÷ng sai sãt, em rÊt mong thÇy c« vµ c¸c b¹n ®ãng gãp ý kiÕn ®Ó ®Ò tµi cña em ®îc hoµn thiÖn h¬n. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n. 17
- Xem thêm -