Bài giảng câu cầu khiến

  • Số trang: 13 |
  • Loại file: PDF |
  • Lượt xem: 62 |
  • Lượt tải: 0
vndoc

Đã đăng 7399 tài liệu

Mô tả:

Bài giảng Ngữ văn lớp 8 Câu cầu khiến MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: I. CHUẨN: 1. Kiến thức: Đặc điểm hình thức của câu cầu khiến. Chức năng của câu cầu khiến. 2. Kĩ năng: Nhận biết câu cầu khiến trong văn bản. Sử dụng câu cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp. 3. Thái độ: Nắm vũng đặc điểm hình thức và chức năng của câu cầu khiến. Biết sử dụng câu cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp. II. MỞ RỘNG, NÂNG CAO: Xác định và phân tích ý nghĩa của các câu cầu khiến trong các văn bản đã học. Chức năng của câu cầu khiến (Phân biệt với câu nghi vấn và câu trần thuật). Vận dụng viết được các câu cầu khiến. Ví dụ 1: a. Ông lão chào con cá và nói: - Mụ vợ tôi lại nổi cơn điên rồi. Nó không muốn làm bà nhất phẩm phu nhân nữa, nó muốn làm nữ hoàng. Con cá trả lời: - Thôi Thôiđừng đừnglololắng. lắng.Cứ Cứvề về đi. Trời phù hộ lão. Mụ già sẽ là nữ hoàng. (Ông lão đánh cá và con cá vàng) đi. b. Tôi khóc nấc lên. Mẹ tôi từ ngoài đi vào. Mẹ vuốt tóc tôi và nhẹ nhàng dắt tay em Thủy: - Đi Đithôi thôicon. con. (Theo Khánh Hoài, Cuộc chia tay của những con búp bê) 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 3 Ví dụ 1: a. Ông lão chào con cá và nói: - Mụ vợ tôi lại nổi cơn điên rồi. Nó không muốn làm bà nhất phẩm phu nhân nữa, nó muốn làm nữ hoàng. Con cá trả lời: - Thôi Thôiđừng đừng lo lo lắng. lắng. Cứ Cứ về về đi. Trời phù hộ lão. Mụ già sẽ là nữ hoàng. (Ông lão đánh cá và con cá vàng) đi. b. Tôi khóc nấc lên. Mẹ tôi từ ngoài đi vào. Mẹ vuốt tóc tôi và nhẹ nhàng dắt tay em Thủy: -- Đi thôi thôi con. con. (Theo Khánh Hoài, Cuộc chia tay của những con búp bê) Ví dụ 2: a. – Anh làm gì đấy? - Mở cửa. Hôm nay trời nóng quá. b. Đang ngồi viết thư, tôi bỗng nghe tiếng ai đó vọng vào: - Mở cửa! 1. a. Hã Hãy lấy gạo làm bánh mà lễ Tiên vương. (Bánh chưng, bánh giầy) y - Khuyên bảo Con hãy lấy gạo làm bánh mà lễ Tiên vương. đi. b. Ông giáo hút trước đi. (Nam Cao, Lão Hạc) - Đề nghị c. Nay chúng ta đừng đừng làm gì nữa, thử xem lão Miệng có sống được không. (Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng) - Đề nghị Đừng làm gì nữa, thử xem lão Miệng có sống được không. 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 5 2. a. Thôi Thôiim imcái cáiđiệu điệuhát hátmưa mưadầm dầmsùi sùisụt sụtấy ấyđi. đi. Đào tổ nông thì cho chết! (Tô Hoài, Dế Mèn phiêu lưu kí) b. Ông đốc tươi cười nhẫn nại chờ chúng tôi: -- Các Các em em đừng đừng khóc. khóc. Trưa nay các em được về nhà cơ mà. Và ngày mai lại được nghỉ cả ngày nữa. (Thanh Tịnh, Tôi đi học) c. Có anh chàng nọ tính tình rất keo kiệt. Một hôm, đi đò qua sông, anh chàng khát nước bèn cúi xuống, lấy tay vực nước sông uống. Chẳng may quá đà, anh ta lộn cổ xuống sông. Một người ngồi cạnh thấy thế, vội giơ tay ra hét lên: Đưatay taycho chotôi tôimau! mau! - - Đưa Anh chàng sắp chìm nghỉm nhưng vẫn không chịu nắm tay người kia. Bỗng một người có vẻ quen biết anh chàng chạy lại, nói: Cầmlấy lấytay taytôi tôinày! này! - - Cầm Tức thì, anh ta cố ngoi lên, nắm chặt lấy tay người nọ và được cứu thoát. (Theo Ngữ văn 6, tập 1) 2. a. Thôi Thôiim imcái cáiđiệu điệuhát hátmưa mưadầm dầmsùi sùisụt sụtấy ấyđi. đi. Đào tổ nông thì cho chết! (Tô Hoài, Dế Mèn phiêu lưu kí) b. Ông đốc tươi cười nhẫn nại chờ chúng tôi: -- Các Các em em đừng đừng khóc. Trưa nay các em được về nhà cơ mà. Và ngày mai lại được nghỉ cả ngày nữa. (Thanh Tịnh, Tôi đi học) c. Có anh chàng nọ tính tình rất keo kiệt. Một hôm, đi đò qua sông, anh chàng khát nước bèn cúi xuống, lấy tay vực nước sông uống. Chẳng may quá đà, anh ta lộn cổ xuống sông. Một người ngồi cạnh thấy thế, vội giơ tay ra hét lên: Đưatay taycho chotôi tôimau! mau! - - Đưa Anh chàng sắp chìm nghỉm nhưng vẫn không chịu nắm tay người kia. Bỗng một người có vẻ quen biết anh chàng chạy lại, nói: Cầmlấy lấytay taytôi tôinày! này! - - Cầm Tức thì, anh ta cố ngoi lên, nắm chặt lấy tay người nọ và được cứu thoát. (Theo Ngữ văn 6, tập 1) 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 7 3. a. Hãy cố ngồi dậy húp ít cháo cho đỡ xót ruột! - Kết thúc bằng dấu chấm than, chủ ngữ bị lược bỏ, ý nghĩa cầu khiến được nhấn mạnh. b. Thầy em hãy cố ngồi dậy húp ít cháo cho đỡ xót ruột. (Ngô Tất Tố, Tắt đèn) - Kết thúc bằng dấu chấm, có đầy đủ chủ ngữ và vị ngữ, ý cầu khiến giảm nhẹ, biểu thị sắc thái nhẹ nhàng. 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 8 Đêm nay mẹ không ngủ được. Ngày mai là ngày khai trường, con vào lớp Một. Mẹ sẽ đưa con đến trường, cầm tay con dắt qua điđi con! cánh cổng, rồi buông tay con mà nói:Đi “Đi con! Hãy can đảm lên! Thế giới này là của con. Bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra.”. (Theo Lí Lan, Cổng trường mở ra) - “Đi đi con!” – Bắt đầu đi, có ý nghĩa khích lệ, thúc giục. Tôi khóc nấc lên. Mẹ tôi từ ngoài đi vào. Mẹ vuốt tóc tôi và nhẹ nhàng dắt tay em Thủy: - Đi Đi thôi thôi con. (Theo Khánh Hoài, Cuộc chia tay của những con búp bê) * “Đi thôi con.” – Đã đi rồi nhưng dừng lại (Thủy đứng lại chia tay với anh), có ý nghĩa động viên, vỗ về, an ủi. 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 9 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 10 24/01/2011 Nguyễn Thị Dung, Trường THCS Nguyễn Trãi, Vĩnh Linh, Quảng Trị 11 T T CÂU CẦU KHIẾN MỤC ĐÍCH SỬ DỤNG 1 “ Thế thì phải giục anh ấy ăn mau đi, kẻo nữa người ta sắp sửa kéo Thúc giục vào rồi đấy! (Nam Cao, Chị Dậu) 2. “Nộp tiền sưu! Mau!” Ra lệnh (Nam Cao, Chị Dậu) 3. “Chị hãy nói với ông cai, để ông ấy ra đình kêu với quan cho!” (Nam Cao, Chị Dậu) Yêu cầu 4. “Cháu van ông, nhà cháu vừa mới tỉnh được một lúc, ông tha cho.” Van xin (Nam Cao, Chị Dậu) 5. “Mày trói ngay chồng bà đi, bà cho mày xem” (Nam Cao, Chị Dậu) Đe dọa 6. “U nó không được thế!” Ngăn cấm (Nam Cao, Chị Dậu) 7. “ Thầy em hãy cố gắng ngồi dậy húp ít cháo cho đỡ xót ruột.” (Nam Cao, Chị Dậu) Đề nghị 8. “Con nín đi!” Dỗ dành (Nguyên Hồng, Trong lòng mẹ) 24/01/2011 12 Chúc các em học tập tốt!
- Xem thêm -